Tại nhiều tỉnh ở Việt nam đang đối mặt với các trận lũ vô cùng nguy hiểm. Chỉ trong thời gian ngắn mà rất nhiều người đă chết bởi ḍng nước lũ. Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc mới đây đích thân đi thị sát đập tràn ở Ninh B́nh.
Theo trang baochinhphu.vn ông Phúc đă tới thị sát đập tràn Lạc Khoái ở Gia Viễn, Ninh B́nh để chỉ đạo ứng phó với ngập lụt, bảo vệ đê.
Cũng có tin ngày 11/10, Ninh B́nh ra lệnh sơ tán 200 ngh́n dân tại vùng bị ngập lụt to do mưa lớn từ 9/10 đến ngày 11/10.
Vẫn trang web của Chính phủ Việt Nam cho hay "tổng lượng mưa đo được đến hết ngày 11/10 là trên 400 mm, riêng ngày 11/10 lượng mưa b́nh quân trên địa bàn huyện đạt khoảng 180 mm"
Trang này nói đă có "t́nh trạng ngập úng nội đồng và xuất hiện lũ lớn trên sông Hoàng Long với nước từ Hưng Thi (Ḥa B́nh ) đổ về".
Báo Việt Nam cũng đăng h́nh Phó Thủ tướng Trịnh Đ́nh Dũng có mặt tại hiện trường vụ sạt lở ở xă Phú Cường, huyện Tân Lạc, tỉnh Ḥa B́nh.
Tại Ḥa B́nh, con số đến ngày 12/10 là 14 người dân bị chết v́ thiên tai, và đất lở do mưa lũ đợt này.
C̣n tại Hà Nội, được biết Bí thư Thành ủy Hoàng Trung Hải và trước đó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố Nguyễn Đức Chung cũng ra các vùng ven đô để chỉ đạo chống lũ.
Các báo Việt Nam và thông tấn quốc tế như Reuters đưa tin mưa lũ làm hàng chục người chết ở Nghệ An, Hoà B́nh, Yên Bái, Thanh Hóa.
Không chỉ có tin nhiều tuyến đường bị sạt lở mà có các tin thiệt hại về tài sản như vụ hàng ngh́n lợn bị chết trong một trại ở Thanh Hóa.
Các báo và thông tấn cũng đăng h́nh nhà chức trách, công an, quân đội Việt Nam cứu giúp nạn nhân lũ lụt.
Vỡ đê hay chỉ nước tràn?
Người phát ngôn huyện Chương Mỹ khẳng định với BBC hôm 12/10 rằng không có chuyện vỡ đê Bùi 2 như trên thông tin trên một số báo Việt Nam, mà chỉ là "cho tràn nước tự nhiên".
Đê Bùi 2 dài gần 10km, thuộc địa phận hai xă Hoàng Văn Thụ và Tân Tiến, huyện Chương Mỹ, Hà Nội.
********** hôm 12/10 ghi nhận "Khoảng 6:00 sáng nay, đê Bùi 2 thuộc Chương Mỹ, Hà Nội đă bị vỡ, rất may, không có thiệt hại về người."
Báo này dẫn lời ông Lê Trung Hà, chủ tịch xă Hoàng Văn Thụ, huyện Chương Mỹ, khẳng định "đê Bùi 2 đă bị vỡ và các lực lượng vẫn đang khẩn trương khắc phục."
Báo Thanh Niên cùng ngày cho hay, Bí thư Thành ủy Hà Nội Hoàng Trung Hải và trước đó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân thành phố Nguyễn Đức Chung đă về huyện để "nắm t́nh h́nh thực tế và chỉ đạo ứng phó với mưa lũ".
Hôm 12/10, trả lời BBC, ông Hoàng Minh Hiến, Phó chủ tịch Ủy ban Nhân dân kiêm người phát ngôn huyện Chương Mỹ nói:
"Tôi không hiểu tin vỡ đê Bùi 2 ở đâu ra. Những ngày qua do có các trận mưa lớn, lũ từ các tỉnh Tây Bắc tràn về nên theo thiết kế th́ chúng tôi cho tràn nước tự nhiên, đê bị xói khoảng 15m chứ không phải vỡ."
"Hầu hết những người dân trong vùng trũng đă được sơ tán lên vùng cao trước đó, nên chỉ có một số nhà, trang trại bị ngập."
"Hàng năm, chúng tôi đều có kiểm tra, gia cố, sửa chữa các đoạn đê bị sạt lở nên đê này không thể vỡ được, nước ngập đến mức nào đó là tràn thôi."
Người phát ngôn của thành phố Hà Nội, chánh văn pḥng Phạm Quí Tiên sau đó cũng khẳng định qua điện thoại với BBC rằng "đê Bùi 2 không bị vỡ mà chỉ tràn theo thiết kế."
Dư luận và nguyên nhân
Mạng xă hội và dư luận Việt Nam đang chú ư nhiều đến phản ứng của quan chức, lănh đạo trước đợt thiên tai gây chết nhiều người, mà con số mới nhất nay lên 52.
Vụ một bí thư phường ở TP Thanh Hóa "mặc váy, đi bè thăm dân bị lụt" đă bị phê phán nhiều, khiến người trong cuộc, bà Nguyễn Thị Tâm phải lên tiếng giải thích rằng câu chuyện không phải như thế.
Trong thảo luận Facebook Live của BBC Tiếng Việt hôm 12/10 từ London, cũng có bạn đọc trang này đặt câu hỏi "V́ sao hội nghị trung ương 6 của ĐCS cứ họp mà không có một lời chia buồn" trước tin người dân chết v́ lụt, nước cuốn.
Làng báo Việt Nam và dư luận cũng chú ư đến tin phóng viên TTXVN, anh Đinh Hữu Dư, bị lũ cuốn tại Yên Bái hôm 11/10 và sang ngày 12/10 vẫn bị cho là "mất tích".
Trong phần Facebook Live của BBC Tiếng Việt hôm 12/10, phóng viên môi trường BBC, ông Navin Singh Khadka nói:
"Việt Nam đang đương đầu với thiên tai khắc nghiệt. Tôi được biết cơ quan pḥng chống, ứng phó thiên tai khẩn cấp tại Việt Nam mới được thành lập trong ṿng một năm th́ liệu họ có ứng phó được không và có thông tin dự báo chính xác cũng như chuyên biệt về thảm họa?"
"Điều quan trọng là cần có cảnh báo sớm về những trận mưa với cường độ lớn, t́nh trạng lở đất… Một vấn đề cần quan tâm là Việt Nam có hợp tác quốc tế trong lĩnh vực này để có thể ứng phó hiệu quả hơn hay không?"
"Ngoài ra, cũng phải xem xét đến yếu tố liên quan của các nhà máy thủy điện với thiên tai để tính đến việc giảm thiểu rủi ro ngay từ khi các nhà máy này c̣n là dự án."