Người xưa rất kỹ khi chọn cây đặt trong nhà. Có những loại cây trông xanh tốt, dễ sống nhưng lại bị khuyên tránh xa v́ ảnh hưởng khí, sinh hoạt và tâm lư gia đ́nh.
Nhà có cây xanh là có sinh khí. Nhưng không phải cây nào xanh tốt cũng hợp để đặt trong không gian sống. Người xưa khi chọn cây trong nhà không chỉ nh́n vẻ ngoài, mà c̣n xét khí, mùi, cách sinh trưởng và tác động lâu dài đến đời sống gia đ́nh.
Dưới đây là 3 loại cây thường bị nhắc tên trong các lời dặn xưa: nh́n th́ đẹp, dễ sống, nhưng lại không được khuyến khích đặt trong nhà.
1. Cây dâu tằm
Cây dâu tằm rất quen thuộc, lá xanh quanh năm, sinh trưởng nhanh và ít tốn công chăm sóc. Nhiều người thích trồng dâu làm cảnh hoặc đặt chậu nhỏ trong nhà v́ dáng lá mềm, tán đẹp, nh́n mát mắt. Tuy nhiên, trong quan niệm dân gian, đây lại là loại cây đầu tiên bị khuyên tránh.
Người xưa kiêng dâu tằm v́ chữ “dâu” gắn với nhiều liên tưởng không may trong đời sống tinh thần. Dâu tằm thường xuất hiện trong tang lễ, đồ cúng và những không gian gắn với sự chia ly. V́ vậy, việc đưa cây này vào nhà ở bị cho là dễ mang theo cảm giác u ám, nặng khí, ảnh hưởng đến tinh thần người sống trong nhà.
Ngoài yếu tố quan niệm, cây dâu tằm c̣n có đặc điểm sinh trưởng mạnh, rễ và cành phát triển nhanh. Nếu đặt trong nhà kín, cây dễ rụng lá, sinh bụi mịn và côn trùng nhỏ. Người xưa coi đây là loại cây nên trồng ngoài vườn, nơi thoáng khí, không phù hợp đặt trong không gian sinh hoạt hằng ngày.
2. Cây liễu
Liễu là loại cây có vẻ đẹp rất riêng: thân mềm, cành rủ, lá mảnh, chuyển động nhẹ theo gió. Chính vẻ mềm mại này khiến nhiều người hiện đại thích đặt liễu cảnh trong nhà, đặc biệt ở pḥng khách hoặc gần cửa sổ lớn. Nhưng trong quan niệm xưa, liễu lại mang ư nghĩa không tốt cho không gian ở.
Người xưa cho rằng liễu mang khí “rủ xuống”, tượng trưng cho sự suy yếu, buồn bă và chia ly. Cành liễu rủ thấp bị xem là không tạo được thế vươn lên, không phù hợp với mong muốn thịnh vượng, ổn định của một gia đ́nh. V́ vậy, liễu thường được trồng ở bờ nước, nghĩa địa hoặc không gian công cộng, ít khi gắn với nhà ở.
Xét về sinh hoạt, liễu là cây ưa ẩm, cần không khí thoáng và nhiều ánh sáng tự nhiên. Khi đặt trong nhà, cây dễ vàng lá, rụng nhiều, tạo cảm giác xơ xác nếu không được chăm sóc kỹ. Người xưa cho rằng cây trong nhà nên mang dáng đứng, tán gọn, tượng trưng cho sự vững vàng, thay v́ dáng rủ mềm như liễu.
3. Cây xương rồng lớn
Xương rồng là loại cây được nhiều người ưa chuộng v́ dễ sống, ít cần tưới nước và có khả năng chịu hạn tốt. Với h́nh dáng mạnh mẽ, xanh tốt quanh năm, nhiều gia đ́nh đặt xương rồng lớn trong pḥng khách hoặc hành lang như một điểm nhấn trang trí. Tuy nhiên, người xưa lại rất dè chừng với loại cây này khi đưa vào nhà.
Theo quan niệm truyền thống, xương rồng có nhiều gai nhọn, mang tính “sát”, dễ tạo cảm giác đối kháng trong không gian sống. Người xưa tin rằng những vật có nhiều góc nhọn đặt trong nhà dễ gây bất ổn về khí, ảnh hưởng đến ḥa khí giữa các thành viên, đặc biệt trong những không gian sinh hoạt chung.
Ngoài ra, xương rồng lớn thường có dáng thô, cứng, ít tạo cảm giác thư giăn. Khi đặt trong nhà kín, cây cũng không phát huy được ưu điểm sinh trưởng, dễ tích bụi và tạo cảm giác khô khan. V́ vậy, xương rồng được khuyên đặt ngoài ban công, sân thượng hoặc gần cửa ra vào, thay v́ đặt sâu trong không gian ở.
Thực tế xương rồng là cây ưa nắng không thích hợp trồng trong nhà, hơn nữa chúng nhiều gai dễ gây tai nạn khi va phải.
Khi đặt cây trong nhà, điều quan trọng không chỉ là cây sống được, mà là cây có “hợp nhà” hay không. Xanh tốt là một chuyện, phù hợp để ở lâu dài lại là chuyện khác. Nếu cần, ḿnh có thể viết tiếp bài “Những loại cây người xưa khuyên nên đặt trong nhà” theo cùng tone để bạn dùng nối series.
*Thông tin trong bài chỉ mang tính tham khảo chiêm nghiệm