Cây quất còn gọi kim quất hoặc quất vàng. Theo Đông y, quả quất vị ngọt chua, tính ấm, vào các kinh phế, vị, can. Có công năng hóa đàm, trị ho, lý khí, giải uất, tiêu thực, giải rượu. Vỏ tác dụng mạnh hơn. Quất để càng lâu càng tốt.
Tết đến, nhiều nhà dùng cây quất để trang trí. Cây quất Tết ngày càng có nhiều kiểu dáng cầu kỳ nhưng vẫn phải bảo đảm sự xum xuê, lá xanh tốt, quả vàng chi chít thể hiện sự trù phú, hứa hẹn năm mới được mùa, ăn nên làm ra, dồi dào sức sống.
Chơi Tết xong, cây quất cần có cách giải quyết hợp tình hợp lý thể hiện sâu sắc văn hóa quất của người phương Đông. Nếu có vườn thì để nguyên cây quất trong chậu hoặc cho xuống đất (sẽ phát triển tốt hơn), để cây tiếp tục ra hoa thơm, kết trái đẹp vào các năm sau. Hoàn cảnh chật hẹp ta mới đành lòng bỏ nó đi.
Nhưng trước đó phải hái hết quả để làm thức uống giàu dinh dưỡng, có tác dụng phòng chữa bệnh cho gia đình và cộng đồng. Riêng đối với một số bệnh thông thường của trẻ em và người già thì cây quất rất được trọng dụng vì nó vừa là thức ăn, vừa làm thuốc chữa ho tiêu đờm. Vậy mỗi nhà nên trồng cây quất và có bình ngâm quất để dùng dần trong năm (cả cái và nước) mỗi khi cần thiết.
Cây quất còn gọi kim quất hoặc quất vàng. Theo Đông y, quả quất vị ngọt chua, tính ấm, vào các kinh phế, vị, can. Có công năng hóa đàm, trị ho, lý khí, giải uất, tiêu thực, giải rượu. Vỏ tác dụng mạnh hơn. Quất để càng lâu càng tốt.
Về thành phần hóa học của các quả quất, quýt, cam nói chung gần giống nhau về vitamin C, tinh dầu, chất đường, chất xơ pectin, một số muối khoáng có tác dụng dinh dưỡng và phòng chữa bệnh.
Quả quất chín được dùng thay chanh, lá quất được dùng khi không có lá chanh. Chúng đều có tác dụng chữa bệnh hô hấp và tiêu hóa.
- Giải khát mùa hè: Nước quất ngâm đường hoặc muối pha loãng, có đá hoặc không.
- Chữa ho: Quả quất chín 10g, hoa hồng bạch 10g, hạt chanh 10g, rửa sạch cho vào bát cùng với một ít mật ong hay đường phèn đem hấp cơm 20 phút, lấy ra nghiền nát chắt lấy nước để uống.
- Chữa ho gà: Quất 10 quả, gừng tươi 6g, thiên trúc hoàng 6g. Sắc lấy nước uống ngày một lần.
- Ho do phế nhiệt: Dùng quả quất với củ cải ép lấy nước uống.
- An thần giảm ho: Quất hai quả (bỏ vỏ, hạt, vách múi), bột ngó sen một ít, đường 100g, một ít hoa quế, nấu chè ăn.
- Đau chướng bụng: Quất tươi chín ăn liền khoảng 5-10 quả lúc đói.
- Nghẹn hoặc thỉnh thoảng bị nghẹn: Vỏ quất 20g sấy khô tán bột, sắc lấy nước uống.
- Nôn mửa: Vỏ quất sao 9g, gừng tươi nướng, sắc uống.
- Cảm mạo: Lá quất 30g, sắc với 3 bát nước còn một bát, hòa với ít đường cho dễ uống, uống nóng.
Ngoài ra, trong vỏ của quất, quýt, cam có chất tinh dầu có khả năng ngăn ngừa phát sinh ung thư gan, thực quản, đại tràng, da... Các nhà khoa học Nhật cho biết, ăn quất cả vỏ sẽ cho vitamin C, chất xơ rất có lợi cho tiêu hóa và hạ được cholesterol, làm vững chắc thành mạch, chữa bệnh tăng huyết áp.
Theo SK&ĐS