Việt Nam đang chuẩn bị công bố hết dịch virus Corona. Bất ngờ lại thêm ca bệnh thứ 17. Số người nhiễm bệnh mỗi ngày một tăng. Hàng trăm tỷ đồng chống dịch có thể thàn*h vô nghĩa chỉ vì một cá nhân thiếu ý thức.
Covid-19 có thể lây lan diện rộng theo cấp số nhân: từ một người lây cho ba người, thàn*h chín người, rồi thàn*h 81 người và tăng lên nhanh ch*óng để trở thàn*h một dịc*h bện*h khó kiểm soát như tại Hàn Quốc. Tại một đất nước mà tổng sả*n phẩm nội địa là 1.531 nghìn tỷ đôla, từ một cá nhân thiếu trác*h nhiệm được biết đến là "bện*h nhân 31", số người nhi*ễm bện*h từ 28 người vào ngày 13/2, tăng nhanh ch*óng thàn*h 7.041 vào ngày 8/3. Trong 24 ngày, số người nhi*ễm bện*h tăng gần 300 lần và vẫn đang tiếp tụ*c tăng ở một đất nước với nền kinh tế hùng mạnh.
Tình trạng này có thể trở nên ngh*iêm trọ*ng như thế nào ở một đất nước kém ph*át triển hơn như Việt Nam? Chủ tịch tổ chức Y tế Thế giới WHO, ông Tedros Adhanom, trong bà*i ph*át biểu vào ngày 5/3 đã nhậ*n định sự đáng lo ngại cho các đất nước có tài nguyên y tế còn yếu kém.
Một cá nhân khi chưa có biểu hiện bện*h có thể truyền nhi*ễm cho đến 15% những người đã tiếp xúc. Lấy ví dụ chuyến bay VN0054, trong 197 hàn*h khách, ba người có thể đã nhi*ễm bện*h. Từ chỉ một cá nhân, để kiểm soát bện*h dịc*h, chính phủ sẽ phải liên lạc đến gần 80% những người đã có tiếp xúc để có thể bảo đảm kiểm soát 90% bện*h dịc*h. Hy vọng 10% càng trở nên xa vời và khó khăn với một đất nước nhỏ khi một bện*h nhân trở thàn*h hai hay ba bện*h nhân đã được xá*c nhậ*n trong ngày hôm nay.
Liệu "bện*h nhân 17" của Việt Nam có biết đến những thông tin và nghiên cứ*u có sẵn (hoàn toàn miễn phí và dễ dàng tìm kiế*m) khi quyết định không khai báo y tế cho các cơ quan chức năng? Liệu sự giáo dụ*c của nước Anh có nhấn mạnh trác*h nhiệm của cá nhân đối với xã hội? Mặc dù chức trác*h Việt Nam đã có những hàn*h độn*g kịp thời, khả năng lây nhi*ễm cao của Covid-19 vẫn là không thể phủ nhậ*n. Mặc dù biện ph*áp phòng tránh bện*h dịc*h hiệu quả nhất chỉ là rửa tay và tỷ lệ t*ử von*g của bện*h dịc*h được ước tính là 3,4%, sự vô trác*h nhiệm của cá nhân sẽ khiến mọi nỗ lực kiểm soát bện*h dịc*h của các bác sĩ và nhân viên y tế ở tiền tuyến, lực lượng công an quân đội và cán bộ Nhà nước trở nên vô nghĩa.
Sự bấ*t tiện của một số người sẽ trả giá bằng sự bấ*t an của toàn xã hội. Theo điều 8 Luật phòng chống truyền nhiềm được ban hàn*h năm 2007, hàn*h v*i ch*e giấ*u hoặc không khai báo kịp thời theo quy định ph*á*p Luậ*t, trong trường hợp này là quyết định 173/QD-TTg của Thủ tướng Chính phủ trong trường hợp của "bện*h nhân 17" có thể bị xử phạ*t hàn*h chính và chịu trác*h nhiệm Hìn*h S*ự. Nhưng liệu mức phạ*t 500 nghìn đến một triệu đồng theo khoản 2 Điều 6 Nghị định 176/2013/NĐ-CP có quá khập khiễng với con số 400 tỷ đồng mà Hà Nội đã phải chi cho cơ sở vật chất, trang thiết bị... phòng chống dịc*h Covid-19?
400 tỷ đồng này và bấ*t kỳ chi phí liên quan đến kiểm soát bện*h dịc*h không chỉ là trác*h nhiệm bắ*t buộc của cá nhân nữ "bện*h nhân 17" mà còn là bà*i học cho những người vì sự ích kỷ của bản thâ*n mà coi thường an toàn và mạn*g sống của xã hội.