Chiến dịch của ứng cử viên đảng Dân chủ Joe Biden và Tổng thống Donald Trump nhìn Trung Quốc – nền kinh tế lớn thứ 2 thế giới – qua các lăng kính vô cùng khác biệt.
Tổng Thống Mỹ Donald Trump và ứng cử viên Đảng Dân chủ Joe Biden. (Ảnh qua AP)
Mặc dù cả 2 phe đều đã trình bày chương trình nghị sự cứng rắn đối với Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) – nhưng các giao dịch và bình luận trước đây của họ đều vẽ nên một bức tranh tương phản hơn nhưng.
Chương trình nghị sự nhiệm kỳ thứ hai, chiến dịch tái đắc cử của Trump bao gồm một phần cụ thể có tiêu đề: “Chấm dứt sự phụ thuộc của chúng ta vào Trung Quốc,” trong đó liệt kê các mục tiêu chính như: Mang lại việc làm sản xuất từ Trung Quốc và buộc ĐCSTQ phải chịu trách nhiệm về việc xử lý kém đối với sự bùng phát của virus Vũ Hán, cùng một số mục tiêu khác .
Chiến dịch của Biden nhiều lần đề cập đến việc giải quyết Trung Quốc theo kế hoạch “Made in All of America,” bao gồm các mục tiêu như: Khôi phục chuỗi cung ứng và giảm phụ thuộc vào Trung Quốc, bằng cách thực hiện “các hành động thực thi thương mại tích cực.”
Quan điểm của người Mỹ về Trung Quốc nói chung, đặc biệt là kể từ khi dịch COVID-19 bùng phát trở thành đại dịch toàn cầu, phần lớn đã trở nên tồi tệ. Một cuộc khảo sát của Pew vào tháng 7 cho thấy, 73% người trưởng thành ở Mỹ có quan điểm tiêu cực về Trung Quốc – tăng 26% so với năm 2018. Có một phán đoán rộng rãi rằng Trung Quốc đã xử lý sai đợt bùng phát ban đầu và sự lây lan sau đó của COVID-19, các tác giả nêu rõ.
Quan điểm của Biden về Trung Quốc
Trong thời gian vận hành chiến dịch tranh cử, Biden đã nhiều lần hạ thấp mối đe dọa từ Trung Quốc. Tại một điểm dừng chiến dịch ở bang Iowa vào tháng 5 năm ngoái, Biden từng nói: “Trung Quốc sẽ đánh bại chúng ta ư? Thôi nào, anh bạn.”
Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tập Trung Quốc Tập Cận Bình đến bữa tối cấp nhà nước ở Bắc Kinh, ngày 9/11/2017. (Ảnh qua Reuters)
“Ý tôi là, bạn biết đấy, họ không phải là những người xấu. Mà cứ đoán xem, họ đâu phải là đối thủ của chúng ta,” Biden nói
Biden, khi còn là thượng nghị sĩ Hoa Kỳ, đã ủng hộ việc Trung Quốc gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WHO) vào năm 2001, mang lại cho nước này mối quan hệ thương mại bình thường vĩnh viễn với Hoa Kỳ.
Trong một buổi ra mắt các thành viên công đoàn vào tháng 5 năm ngoái. Chúng ta có những công nhân làm việc năng suất nhất trên thế giới – năng suất gấp 3 lần công nhân ở châu Á,” ứng cử viên Đảng dân chủ cho biết.
Biden cũng phản đối kịch liệt lệnh cấm đi lại đối với Trung Quốc, sắc lệnh mà Tổng thống Trump đã bổ sung vào tháng Giêng nhằm ngăn chặn sự lây lan của virus.
Vào tháng 3, Biden tuyên bố: “Đây không phải là thời điểm để Donald Trump lập kỷ lục về sự cuồng loạn và bài ngoại, bài ngoại cuồng loạn và sợ hãi, trước khi đảo ngược lập trường của mình về lệnh cấm.”
Mối quan hệ của Biden với Tập Cận Bình ngày càng sâu sắc. Họ quen nhau khi Biden còn là Phó Tổng thống Mỹ. Vào năm 2015, Biden lưu ý rằng ông và ông Tập đã có vô số cuộc thảo luận riêng tư, vượt xa những điểm nói chuyện điển hình.
Ứng cử viên Đảng Dân chủ Jose Biden khi còn là Phó Tổng thống Mỹ và Tập Cận Bình khi còn là Phó Chủ tịch Trung Quốc đứng trước một cuộc họp song phương mở rộng trong Phòng Roosevelt tại Nhà Trắng ở Washington. (Ảnh qua Reuters)
“Tôi đã nói với chủ tịch [Tập] điều này sau nhiều cuộc họp của chúng tôi — rằng tôi đã hết sức ấn tượng với sự dũng cảm, quyết tâm, sự thẳng thắn và năng lực của ông ấy để xử lý những gì ông ấy được thừa hưởng.”
Tại một hội nghị bàn tròn năm 2011 ở Bắc Kinh, Biden tuyên bố: “Tổng thống Obama và tôi, chúng tôi hoan nghênh, khuyến khích và không thấy gì ngoài những lợi ích tích cực khi các doanh nghiệp Trung Quốc và các thực thể Trung Quốc đầu tư trực tiếp vào Hoa Kỳ.”
Các quan chức tình báo Mỹ gần đây kết luận rằng Bắc Kinh muốn Trump thua cuộc. William Evanina – Giám đốc Trung tâm Phản gián và An ninh Quốc gia cho biết họ đánh giá Trung Quốc muốn Tổng thống Trump – người mà Bắc Kinh coi là không thể đoán trước – không tái đắc cử.
Quan điểm Trump về Trung Quốc
Trong chiến dịch tranh cử năm 2016, Tổng thống Trump đã hứa sẽ đối đầu với Trung Quốc về các hoạt động kinh tế không công bằng của nước này.
Trong nhiệm kỳ đầu tiên của mình, chính quyền của Trump đã thực hiện một phương pháp tiếp cận an ninh quốc gia toàn chính phủ, để chống lại sự xâm nhập của Trung Quốc vào Hoa Kỳ, một nỗ lực quy mô lớn chưa từng có từ các chính quyền Hoa Kỳ tiền nhiệm.
Trump đã nhiều lần trừng phạt các quan chức Trung Quốc, liên quan đến việc ủng hộ luật an ninh quốc gia độc tài mới của Trung Quốc và các hành vi vi phạm nhân quyền đối với người Duy Ngô Nhĩ và các dân tộc thiểu số khác.
Một số công ty do Trung Quốc tiếp tay cho các hành vi vi phạm nhân quyền của Trung Quốc cũng đã bị Hoa Kỳ đưa vào danh sách đen.
Vào tháng 1, Trump đã ký thỏa thuận thương mại giai đoạn một với Trung Quốc. Nhưng vào tháng 7, ông cho biết mối quan hệ đã bị tổn hại nghiêm trọng và các dấu hiệu của thỏa thuận giai đoạn hai là rất mỏng. Trump cũng cho biết việc” tách rời hoàn toàn” khỏi Trung Quốc vẫn là một lựa chọn.
Dưới thời Trump, các vụ bắt giữ gián điệp Trung Quốc đã tăng lên nhanh chống. Không ai bị buộc tội làm gián điệp cho Trung Quốc trong 4 năm cuối của chính quyền Obama, trong khi chính quyền Trump đã truy tố 4 người bị cáo buộc là gián điệp chỉ trong năm 2017.
Giám đốc cơ quan FBI – Christopher Wray gần đây đã tiết lộ rằng cơ quan này hiện có hơn 2.000 cuộc điều tra nhằm truy lại các hành vi vi phạm của ĐCSTQ, đánh dấu sự gia tăng khoảng 1.300% các vụ điều tra gián điệp kinh tế có liên quan đến chính quyền Trung Quốc.
Ông cho biết, cứ sau mỗi 10 giờ, cơ quan của ông sẽ mở một cuộc điều tra phản gián mới liên quan đến Trung Quốc.
Các hành động chống lại Trung Quốc đáng chú ý khác bao gồm: Chấm dứt ưu đãi đặc biệt của Hoa Kỳ với Hồng Kông, đẩy lùi các tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc ở Biển Đông và đóng cửa lãnh sự quán của Trung Quốc ở thành phố Houston.
VietBF@sưu tập