Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Hoa Kỳ quá lo ngại về tình trạng sức khỏe tinh thần của cựu Tổng thống Donald Trump trong những tháng cuối cùng nhiệm kỳ nên đã bí mật gọi điện thoại 2 lần, trấn an đồng nhiệm Trung Quốc rằng Mỹ sẽ không tấn công hạt nhân Bắc Kinh, khiến cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump nói tướng Mark Milley có thể đã phạm tội phản quốc khi bí mật gọi điện cho phía Trung Quốc trong giai đoạn cuối nhiệm kỳ của ông.
Ông Trump ngày 14/9 (giờ địa phương) đã đưa ra phản ứng trên trang Newsmax nhằm vào cuốn sách mới với nội dung tiết lộ chuyện tướng Milley - Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ - hứa với đồng cấp Trung Quốc rằng sẽ thông báo trước nếu Trump ra lệnh tấn công nhằm vào nước này.
"Nếu chuyện đó là có thật, khó mà tin nổi là ông ta (Milley) đã gọi cho Trung Quốc và làm những việc đó, và còn sẵn sàng khuyến cáo [Trung Quốc] về cuộc tấn công hay trước cuộc tấn công. Vậy thì đó là phản quốc," cựu Tổng thống Mỹ nói.
Nếu câu chuyện có thật, Trump nêu trong một thông cáo, "thì tôi cho là [Milley] sẽ bị xét xử tội phản quốc vì ông ta đã làm việc với đồng cấp Trung Quốc sau lưng Tổng thống và nói với Trung Quốc rằng ông ta sẽ thông báo cho họ trước 'về một cuộc tấn công'. Không thể làm như thế được!"
Theo cuốn sách Peril của hai tác giả Bob Woodward and Robert Costa, tướng Mark Milley đã lo ngại về khả năng Tổng thống Trump - trong giai đoạn cuối nhiệm kỳ - sẽ ra lệnh một cuộc tấn công có thể làm bùng nổ chiến tranh với Trung Quốc.
Vì vậy, Milley đã bí mật liên hệ với tướng Lý Tác Thành - Tham mưu trưởng Bộ tham mưu Liên hợp Quân ủy trung ương Trung Quốc - bằng hai cuộc gọi trước và sau cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm 2020.
"Tướng Lý, tôi và ông đã biết nhau được 5 năm nay. Nếu chúng tôi tấn công thì tôi sẽ gọi điện báo trước cho ông. Đó sẽ không phải là [một cuộc tấn công] bất ngờ," Milley nói với Lý trong cuộc gọi ngày 30/10/2020 - theo Peril.
Theo cuốn sách, cuộc gọi thứ hai diễn ra vào ngày 8/1/2021 - hai ngày sau vụ bạo động gây sốc ở Điện Capitol, khi người biểu tình ủng hộ Trump tấn công cảnh sát và xông vào bên trong tòa nhà Quốc hội nhằm phản đối kết quả cuộc bầu cử tháng 11/2020 với phần thắng thuộc về ông Joe Biden.
Báo Washington Examiner cho hay, luật pháp Mỹ quy định người bị kết tội phản quốc "phải chịu án tử hình, hoặc bị tù giam không dưới 5 năm và bị phạt không dưới 10.000 USD theo tội danh này; đồng thời không thể giữ bất kỳ chức vụ nào tại Mỹ".
Đến nay, chưa từng có người nào bị chính phủ liên bang Mỹ hành quyết vì tội phản quốc - với những hành vi được nêu ra trong Hiến pháp của Mỹ.
Trump bắt tay tướng Milley tại lễ nhậm chức Tổng thống của ông ngày 20/1/2017 (Ảnh: U.S. Army Reserve)
Thượng nghị sĩ Cộng hòa Rand Paul nói ông Milley cần bị đưa ra tòa án binh nếu báo cáo trong cuốn sách mới đây là có thật. Cựu trung tá quân đội về hưu Alexander Vindman, nhân chứng then chốt trong vụ luận tội nhằm vào ông Trump liên quan đến Ukraine, bình luận rằng nếu báo cáo mới đây là đúng thì ông Milley đã "chiếm đoạt chính quyền dân sự, phá vỡ chuỗi chỉ huy,... vi phạm nguyên tắc bất khả xâm phạm về sự kiểm soát dân sự đối với quân đội".
Trong bài phỏng vấn với Newsmax, Trump thừa nhận ông thất vọng với Trung Quốc trong vấn đề thương mại và các vấn đề liên quan đại dịch Covid-19, nhưng cho rằng việc khẳng định ông cân nhắc tấn công Trung Quốc là "lố bịch". Cựu Tổng thống nhấn mạnh ông chưa bao giờ nghĩ đến một chiến dịch như thế.
"Tôi cho là ông ta đang tìm cách thoát ra khỏi cuộc rút lui bất lực của mình ở Afghanistan," Trump nói về Milley, đồng thời chỉ trích các tác giả của cuốn Peril.
Lầu Năm Góc chưa đưa ra bình luận nào liên quan đến những thông tin vừa được tiết lộ.