Quan hệ giữa Mỹ và Trung Quốc về vấn đề Biển Đông mấy ngày gần đây vô cùng căng thẳng. Các chuyên gia nhận định, cuộc chiến tranh có thể xảy ra bất kỳ lúc nào bởi cả Mỹ và Trung Quốc đang ráo riết chuẩn bị cho cuộc chiến. Lo ngại, Bắc Kinh cử ngay một nhà ngoại giao sừng sỏ sang Mỹ. Chuyến đi này, ông Dương Khiết Trì sẽ phải giải thích với Nhà Trắng về các hành động của Trung Quốc ở Biển Đông.
South China Morning Post, Hồng Kông ngày 26/2 đưa tin, nhà ngoại giao hàng đầu Trung Quốc - Ủy viên Quốc vụ Dương Khiết Trì sẽ bắt đầu chuyến công du 2 ngày tới Hoa Kỳ từ hôm nay 27/2.
Tân Hoa Xã dẫn lời người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lục Khảng nói rằng, ông Trì đi Mỹ theo lời mời của chính phủ Hoa Kỳ, sẽ thảo luận các vấn đề cùng quan tâm với các quan chức cấp cao của Mỹ.
Chuyến công du của ông Trì diễn ra sau hơn 2 tuần kể từ hôm Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump có cuộc điện đàm chính thức đầu tiên từ khi ông Trump nhậm chức.
Trong cuộc gọi này, Tổng thống Donald Trump tái khẳng định cam kết tuân thủ nguyên tắc "một nước Trung Quốc" theo đề nghị của ông Bình.
Ông Dương Khiết Trì, ảnh: Tân Hoa Xã.
Chuyến thăm Mỹ lần này của ông Dương Khiết Trì trùng với dịp kỷ niệm 45 năm ngày diễn ra chuyến thăm phá băng của Tổng thống Richard Nixon đến Trung Quốc năm 1972, Tân Hoa Xã lưu ý.
Trong Thông cáo chung Thượng Hải tháng 2/1972, Hoa Kỳ thừa nhận chính sách một nước Trung Quốc và sẽ rút sự hiện diện quân sự tại Đài Loan.
Giới quan sát tin rằng, chuyến đi này nhằm dọn đường cho một cuộc gặp chính thức giữa 2 nguyên thủ Trung - Mỹ, cơ hội đầu tiên có thể là bên lề hội nghị thượng đỉnh G-20 tại Đức tháng 7 tới.
Nhưng hiện vẫn chưa rõ ông Trump có tham gia hội nghị này không, vì chính quyền của ông hoài nghi về hiệu quả của các cuộc họp chính trị đa phương. [1]
Tờ Sankei Nhật Bản ngày 27/2 nhận định, chuyến thăm Mỹ của Dương Khiết Trì lần này ngoài mục đích chính để thiết lập một cuộc gặp giữa Tập Cận Bình và Donald Trump, ông Trì sẽ phải đối mặt với 3 thách thức.
Thứ nhất là vấn đề Triều Tiên. Điện đàm giữa ông Dương Khiết Trì với Ngoại trưởng Rex Tillerson hôm 21/2 hai bên đã đạt được những nhận thức chung mang tính nguyên tắc, nhưng còn nhiều vấn đề cụ thể Mỹ đòi hỏi Trung Quốc phải gia tăng áp lực lên Bình Nhưỡng.
Thứ hai là việc Trung Quốc không ngừng quân sự hóa bất hợp pháp Biển Đông, thái độ của chính phủ Donald Trump sẽ cứng rắn hơn người tiền nhiệm Barack Obama.
Chuyến đi này, ông Dương Khiết Trì sẽ phải giải thích với Nhà Trắng về các hành động của Trung Quốc ở Biển Đông.
Thứ ba là vấn đề thương mại Trung - Mỹ, ông Donald Trump vừa mới gọi Trung Quốc là "quán quân thao túng tiền tệ".
Theo Sankei, việc ông Donald Trump tuyên bố phát động cuộc chiến tiền tệ chống Trung Quốc chỉ còn là vấn đề thời gian cho thấy thái độ rất gay gắt của chính quyền Mỹ.
Ông Dương Khiết Trì có đạt được bước đột phá nào với người Mỹ trong 3 vấn đề trên hay không sẽ ảnh hưởng đến hội nghị thượng đỉnh Trung - Mỹ và quan hệ hai nước sau này.