Tổng Thống Donald Trump bị Tối Cao Pháp Viện Mỹ hôm Thứ Năm, 9 Tháng Bảy, công bố phán quyết theo đó nói rằng một công tố viên ở New York có quyền đòi hồ sơ tài chánh, nhưng tạm thời ngăn cản không cho Hạ Viện Mỹ có được hồ sơ này.
Một người biểu tình trước trụ sở Tối Cao Pháp Viện Mỹ. (Hình: AP Photo/Andrew Harnik)
Cả hai phán quyết đều được thông qua với 7 phiếu thuận và 2 phiếu chống, và Chủ Tịch Tối Cao Pháp Viện John Roberts là người viết bản giải thích cho cả hai phán quyết này.
Một phán quyết xác nhận thẩm quyền của một giấy đòi, theo đó công ty kế toán lâu năm của Tổng Thống Trump là Mazars LLP phải giao nộp một số hồ sơ tài chánh cho đại bồi thẩm đoàn trong cuộc điều tra hình sự.
Tuy nhiên, trong phán quyết thứ nhì, tòa tạm hoãn không quyết định là ba ủy ban tại Hạ Viện có được quyền đòi hồ sơ tài chánh của Tổng Thống Trump hay không. Cuộc tranh tụng nay sẽ tiếp tục ở tòa dưới.
Trong cả hai phán quyết, Thẩm Phán Roberts đã đứng về phía bốn thẩm phán ở cánh cấp tiến, cùng là hai thẩm phán bảo thủ được Tổng Thống Donald Trump đề cử là Thẩm Phán Brett Kavanaugh và Thẩm Phán Neil Gorsuch.
Không như các tổng thống khác thời cận đại Mỹ, Tổng Thống Donald Trump cho đến nay từ chối không chịu công bố hồ sơ thuế của mình, cũng như các tài liệu khác, theo đó có thể cho biết chi tiết về tài sản của ông cùng là các hoạt động trong công ty địa ốc của gia đình ông, là Trump Organization.
Các ủy ban Hạ Viện đã gửi giấy đòi công ty kế toán Mazars LLP cùng hai ngân hàng là Deutsche Bank và Capital One phải cung cấp hồ sơ tài chánh của Tổng Thống Trump.
Cuộc điều tra hình sự do Biện Lý Manhattan Cyrus Vance ở Manhattan, New York, được mở ra năm 2018 sau khi có các tiết lộ trả tiền mua sự im lặng của hai phụ nữ, liên quan đến mối quan hệ tình dục của họ với ông Trump. Biện Lý Vance đòi hồ sơ thuế của ông Trump phải được chuyển giao cho đại bồi thẩm đoàn ở thành phố New York.
Các luật sư của Tổng Thống Trump nói rằng Hạ Viện không có quyền gửi giấy đòi hồ sơ tài chánh vì không có lý do chính đáng và việc tiết lộ hồ sơ sẽ gây nguy hại cho quyền riêng tư cá nhân của tổng thống và gia đình, và cũng khiến ông không chú tâm vào nhiệm vụ.
Đối với cuộc điều tra ở New York, các luật sư đại diện ông Trump nói theo Hiến Pháp Mỹ, ông Trump được miễn mọi truy tố hình sự trong thời gian tại chức. Trong lúc tranh luận ở tòa dưới, các luật sư của tổng thống còn đi xa đến nỗi nói rằng ngay cả cảnh sát cũng không được quyền điều tra Tổng Thống Trump nếu ông cầm súng bắn ai đó ngay trên đại lộ Fifth Avenue ở New York. (V.Giang) [qd]