Tân Thủ tướng Nhật Bản Yoshihide Suga đã phải đối mặt với thử thách đối ngoại lớn khi Trung Quốc thúc đẩy yêu sách chủ quyền đối với quần đảo tranh chấp Điếu Ngư/Senkaku, mà tân Thủ tướng Yoshihide Suga vừa nhậm chức không lâu.
Quần đảo Điếu Ngư/Senkaku.
Người phát ngôn hàng đầu của chính phủ Yoshihide Suga cho biết, Nhật Bản đã đệ đơn khiếu nại chính thức với Trung Quốc về việc nước này mở một bảo tàng kỹ thuật số (trang web) trình bày chi tiết các tuyên bố chủ quyền của Bắc Kinh đối với các hòn đảo tranh chấp ở Biển Hoa Đông mà Trung Quốc gọi là Điếu Ngư, Nhật Bản gọi là Senkaku.
"Quần đảo Senkaku đã được công nhận trong lịch sử và theo luật pháp quốc tế là một phần không thể thiếu của lãnh thổ Nhật Bản. Chúng tôi duy trì sự kiểm soát hiệu quả đối với quần đảo này", Chánh văn phòng Nội các Katsunobu Kato cho biết tại một cuộc họp báo đồng thời nói thêm rằng Bắc Kinh “không có tư cách" để tạo trang web về quần đảo này.
Ông Kato nói thêm rằng Nhật Bản đã yêu cầu Trung Quốc gỡ bỏ trang web trên.
Các nhà phân tích cảnh báo rằng trang web mới trình bày chi tiết các tuyên bố chủ quyền của Bắc Kinh đối với quần đảo Điếu Ngư/Senkaku có thể buộc chính phủ mới của Thủ tướng Nhật Bản Yoshihide Suga phải có lập trường cứng rắn hơn trong vấn đề này với Trung Quốc.
Trang web đang được điều hành bởi Dịch vụ Thông tin và Dữ liệu Biển Quốc gia Trung Quốc, và đã đi vào hoạt động vào thứ Bảy (3/10). Trang web sẽ đưa du khách tham quan một bảo tàng ảo, có tiêu đề “Điếu Ngư: Lãnh thổ cố hữu của Trung Quốc”.
Trang web này hiện chỉ có tiếng Trung Quốc, nhưng các phiên bản tiếng Nhật, tiếng Anh và tiếng Pháp sẽ sớm ra mắt, cho thấy Bắc Kinh dự định sử dụng chúng như một công cụ để thúc đẩy yêu sách chủ quyền của nước này đối với quần đảo Điếu Ngư/Senkaku.
Yakov Zinberg, giáo sư nghiên cứu Đông Á tại Đại học Kokushikan của Tokyo cho biết không có gì ngạc nhiên khi Trung Quốc thiết lập trang web về Điếu Ngư/Senkaku vì Nhật Bản đã có một bảo tàng để khẳng định chủ quyền đối với quần đảo này kể từ tháng 1/2018.
Tuy nhiên, ông cảnh báo rằng Trung Quốc đang mạo hiểm đẩy Suga - người đã tỏ ra sẵn sàng đối thoại với Chủ tịch Tập Cận Bình để cải thiện quan hệ với Trung Quốc - vào chân tường.
Tân Thủ tướng Nhật Yoshihide Suga được cho là muốn cải thiện quan hệ với Trung Quốc.
"Ông ấy (Suga) đã thể hiện ý định cải thiện quan hệ với Bắc Kinh, nhưng bây giờ ông ấy có rất ít lựa chọn với tư cách là tân Thủ tướng để thể hiện mình là người cứng rắn với các đối thủ của Nhật Bản", ông Zinberg nói.
Theo ông Zinberg, Thủ tướng Suga vừa lên nắm quyền và hiện đang bị theo dõi kỹ càng. Tân Thủ tướng Nhật Bản đang chịu áp lực phải làm vừa lòng tất cả các thành phần trong Đảng ủng hộ đường lối mạnh mẽ của cựu Thủ tướng Shinzo Abe về Trung Quốc.
Nhiều người bảo thủ có vẻ thất vọng rằng ông Abe đã không thể giải quyết triệt để các vấn đề liên quan đến yêu sách lãnh thổ của Nhật Bản và giờ đây ông Suga phải đối mặt với áp lực phải đạt được điều mà người tiền nhiệm của mình không thể làm được.
Mặt khác, ông Zinberg cũng cho rằng, trang web là một phép thử của Trung Quốc đối với dũng khí của tân Thủ tướng Suga. Theo đó, Bắc Kinh sẽ theo dõi phản ứng của ông Suga và mức độ cứng rắn trong phản ứng của ông về vấn đề Điếu Ngư/Senkaku.