Trung Quốc đã chỉ thị chính quyền Hong Kong không gặp các nhà ngoại giao Mỹ, cho thấy Bắc Kinh không coi trọng cam kết của chính họ với người dân Hong Kong, khiến cơ quan ngoại giao Mỹ tại Hong Kong phản đối Trung Quốc hạn chế hoạt động của tổng lãnh sự Hanscom Smith, cho rằng điều này vi phạm tự do cá nhân.
"Lệnh hạn chế đối với Tổng lãnh sự Mỹ tại Hong Kong, nằm trong đòn trả đũa gần đây của Bộ Ngoại giao Trung Quốc, cùng những báo cáo rằng Trung Quốc đã chỉ thị chính quyền Hong Kong không gặp các nhà ngoại giao Mỹ, cho thấy Bắc Kinh không coi trọng cam kết của chính họ với người dân Hong Kong, các quyền tự do cá nhân và chuẩn mực ngoại giao", Tổng lãnh sự quán Mỹ tại đặc khu cho biết trong tuyên bố hôm nay.
"Nó còn chứng minh Bắc Kinh đã không tuân thủ mô hình 'một quốc gia, hai chế độ'. Hong Kong nhiều năm qua đã được hưởng lợi từ các cuộc thảo luận cởi mở và tự do trao đổi ý kiến. Nỗ lực hạn chế đối thoại của Bắc Kinh gây hại cho tất cả các bên", tuyên bố viết thêm.
Tổng lãnh sự Mỹ tại Hong Kong Hanscom Smith trong buổi phỏng vấn với đài RTHK ở đặc khu hôm 6/7. Ảnh: SCMP.
Phản ứng được cơ quan ngoại giao Mỹ tại Hong Kong đưa ra sau khi Bắc Kinh ban hành quy định mới, buộc Tổng lãnh sự Smith phải được Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho phép trước khi họp với quan chức trong chính quyền đặc khu hoặc nhân viên từ các tổ chức giáo dục ở thành phố.
Bắc Kinh hôm 11/9 tuyên bố áp hạn chế với nhân viên đại sứ quán và lãnh sự quán Mỹ ở cả đại lục và Hong Kong, gọi đây là phản ứng "hợp pháp" và "có đi có lại", sau khi Washington hôm 2/9 yêu cầu các nhà ngoại giao Trung Quốc tại nước này phải xin phép nếu muốn thăm các trường đại học và gặp gỡ giới chức địa phương.
Tuy nhiên, Tổng lãnh sự quán Mỹ tại Hong Kong giải thích lệnh hạn chế này của Washington chỉ nhắm đến các nhà ngoại giao Trung Quốc đại lục, còn nhân viên từ các văn phòng kinh tế và thương mại Hong Kong vẫn được tự do tổ chức các cuộc gặp với quan chức, nhà giáo dục Mỹ mà không cần xin phép.
Cơ quan này nói thêm rằng Washington buộc phải triển khai các biện pháp trên sau nhiều năm Bắc Kinh cản trở hoạt động của các đại diện ngoại giao Mỹ tại Trung Quốc đại lục.
Hong Kong nằm trong số một loạt vấn đề căng thẳng khiến quan hệ Mỹ - Trung xuống mức thấp nhất trong nhiều thập kỷ. Mâu thuẫn leo thang kể từ khi Bắc Kinh áp luật an ninh quốc gia mới tại đặc khu, động thái bị giới phê bình đánh giá vi phạm nghiêm trọng quyền tự trị theo mô hình "một quốc gia, hai chế độ".
Mỹ đã áp lệnh trừng phạt với một số quan chức Trung Quốc đại lục và đặc khu Hong Kong liên quan tới việc soạn thảo và thi hành luật an ninh. Trưởng đặc khu Hong Kong Carrie Lam đã chỉ trích hành động này của Mỹ là "vô liêm sỉ và đáng khinh".