Mới đây tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cảnh báo rằng đại dịch COVID-19 đang leo thang ở nhiều nơi trên thế giới, làm tăng nguy cơ xuất hiện các biến thể mới trong tương lai, khiến vào ngày 16/07/2021 tổ Chức Y Tế Thế Giới kêu gọi Bắc Kinh có thái độ "minh bạch", cho mở điều tra thấu đáo về nguồn gốc virus gây ra đại dịch Covid-19.
Bà Thạch Chính Lệ (Shi Zhengli) tại phòng thí nghiệm của Viện Virus học Vũ Hán. Ảnh tư liệu chụp ngày 23/02/2017. AP
Vào lúc virus corona đã cướp đi sinh mạng của hơn 4 triệu người trên toàn cầu, và dưới áp lực của cộng đồng quốc tế ngày càng mạnh, tổng giám đốc Tổ Chức Y Tế Thế Giới, Tedros Adhanom Ghebreyesus, đưa ra một loạt đề xuất nhằm đẩy mạnh nghiên cứu về nguồn gốc dẫn tới thảm họa y tế hiện nay.
Một cách cụ thể, định chế đa quốc gia này xem việc « kiểm tra các phòng thí nghiệm và cơ quan nghiên cứu có liên quan đang hoạt động tại vùng mà những ca nhiễm đầu tiên được phát hiện vào tháng 12/2019 » là điều cần thiết. Tổ Chức Y Tế Thế Giới « chờ đợi Trung Quốc ủng hộ giai đoạn mới này trong tiến trình nghiên cứu khoa học, minh bạch chia sẻ tất cả mọi thông tin xác đáng »
Hãng tin Pháp AFP nhắc lại hôm đầu tuần, tất cả các thành viên của Tổ Chức Y Tế Thế Giới đã nhận được một tài liệu với những giai đoạn cụ thể cho phép đẩy mạnh công việc điều tra tìm hiểu về nguồn gốc virus corona. Và theo thông tin mà AFP có được, Tổ Chức Y Tế Thế Giới không còn loại trừ giả thuyết virus đã thất thoát khỏi các phòng thí nghiệm Trung Quốc do « tai nạn ». Do vậy cơ quan này đề xuất thủ tục cho phép thẩm định về « mức độ an toàn » tại các phòng thí nghiệm.
Ngoài ra ông Tedros Adhanom Ghebreyesus còn đề nghị ưu tiên điều tra tại các khu vực địa lý nơi SARS-CoV-2 được phát hiện lần đầu, điều tra tại các khu chợ động vật ở Vũ Hán. Sự kiện hiếm thấy là Tổ Chức Y Tế Thế Giới đã trực tiếp yêu cầu Bắc Kinh « hợp tác tốt hơn để tìm hiểu về những gì « đã thực sự xảy ra ».
Trả lời báo chí quốc tế, tổng giám đốc cơ quan này tiếc rằng Trung Quốc đã « thiếu sót » trong việc chia sẻ thông tin và những « dữ liệu thô » liên quan đến virus corona chủng mới. Theo ông Tedros Adhanom Ghebreyesus, đó thực sự là cả một « vấn đề ».
Đương nhiên Bắc Kinh đã mạnh mẽ bác bỏ những chỉ trích nói trên. Phát ngôn viên bộ Ngoại Giao Trung Quốc, Triệu Lập Kiên cùng ngày (16/07/2021) khẳng định « một số thông tin mang tính cá nhân không thể được sao chép và lọt ra ngoài lãnh thổ.
Ông này đồng thời bác bỏ tuyên bố của tổng giám đốc Tổ Chức Y Tế Thế Giới cho rằng « còn quá sớm » để loại trừ hẳn giả thuyết Covid-19 bắt nguồn từ một tai nạn và virus đã thất thoát ra bên ngoài phòng thí nghiệm.