Theo như bài phát biểu tại Washington của Bộ trưởng Quốc phòng Richard Marles tập trung vào vấn đề an ninh ở châu Á - Thái Bình Dương. Đây là một hoạt động của ông trong chuyến công du 4 ngày tới Mỹ, và cho biết rằng khu vực này đang phải đối mặt với sự tăng cường quân sự "với tốc độ chưa từng thấy kể từ Thế chiến II".
Cần phối hợp để giữ thế cân bằng khu vực
Phát biểu tại sự kiện của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) ở Washington hôm thứ Hai, ông Marles, đồng thời là Phó Thủ tướng Australia, cho biết châu Á - Thái Bình Dương hiện đang phải đối mặt với sự tăng cường quân sự "với tốc độ chưa từng thấy kể từ Thế chiến II" – một khía cạnh trong "sự gia tăng cạnh tranh quyền lực lớn".
Bộ trưởng Quốc phòng Australia Richard Marles cũng đã kêu gọi Mỹ tăng cường hiện diện quân sự ở Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, đồng thời cảnh báo rằng việc không duy trì cán cân quyền lực trong khu vực có thể mang tới nhiều hệ lụy xấu.
Bộ trưởng Quốc phòng kiêm Phó Thủ tướng Australia Richard Marles. Ảnh: AP.
Ông Richard Marles đã chỉ ra các vấn đề, chẳng hạn như sự lớn mạnh Trung Quốc, đang làm phức tạp tình hình trên khắp Thái Bình Dương. Trước đó, chính quyền mới của Australia, dưới thời Thủ tướng Anthony Albanese, đã từng đề cập thẳng thắn về sức ảnh hưởng tiềm tàng của Trung Quốc đối với khu vực này trong khi cũng cố gắng cải thiện quan hệ ngoại giao với Bắc Kinh.
Ông Marles từng cho biết vào ngày 3/7 với Sky News rằng Trung Quốc đang cố gắng "định hình thế giới xung quanh theo cách mà chúng ta chưa từng thấy trước đây". Bộ trưởng Quốc phòng Australia cũng đã gặp người đồng cấp Trung Quốc Ngụy Phượng Hòa tại Singapore vào tháng Sáu.
Do đó, Australia và Mỹ sẽ phải hợp tác chặt chẽ hơn với nhau trong những năm tới. "Chúng tôi không thể đứng yên, bởi vì trong những năm tới, liên minh Mỹ-Australia sẽ không chỉ phải hoạt động trong một môi trường chiến lược hơn nhiều ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, mà sẽ cần phải đóng góp vào sự cân bằng quân sự hiệu quả hơn", ông Marles phát biểu.
Ông Marles cũng đưa ra cam kết Australia sẽ đóng một vai trò tích cực hơn trong khu vực, đặc biệt là về các vấn đề như an ninh. Quan chức này cho biết: "Australia sẽ làm theo trách nhiệm của mình. Chính phủ hiện tại quyết tâm rằng Australia sẽ chịu trách nhiệm lớn hơn về an ninh của chính mình. Chúng tôi sẽ thực hiện đầu tư cần thiết nhằm tăng tầm hoạt động và khả năng bảo vệ của Lực lượng Phòng vệ Australia để lực lượng này có thể ngăn chặn các lực lượng đối thủ tiềm tàng và bảo vệ các cơ sở hạ tầng xa bờ."
Đây là chuyến thăm đầu tiên của quan chức này tới Mỹ kể từ khi đảng Lao động trung tả của ông giành được quyền lực trong một cuộc bầu cử vào tháng Năm. Bài phát biểu này cũng được đưa ra trong bối cảnh Australia đang cử các đại diện cấp cao tới Diễn đàn các quốc đảo Thái Bình Dương, bao gồm Thủ tướng Albanese và Bộ trưởng Ngoại giao Penny Wong.
Mục tiêu của các quan chức này là muốn củng cố ảnh hưởng của Canberra và để hạn chế sức ảnh hưởng ngày càng tăng của Bắc Kinh trong khu vực này. Kể từ khi nhậm chức vào tháng 5, bà Penny Wong cũng đã thực hiện bốn chuyến đi đến Thái Bình Dương để ghi dấu ấn về mặt ngoại giao của Australia tại đây
Các đồng minh đều tăng cường hợp tác
Về sự hợp tác Mỹ - Australia tại Thái Bình Dương, ông Marles cho biết đây là một khía cạnh "chưa được thực hiện đầy đủ" của liên minh song phương và khía cạnh này cũng là một cơ hội rất lớn để hai bên làm nhiều hơn nữa.
Mỹ đã cam kết tăng cường sự hiện diện về mặt phát triển ở Thái Bình Dương, trong đó Fiji là một trung tâm tiềm năng cho hoạt động của USAID.
Bridi Rice, CEO của phòng nghiên cứu tình báo phát triển có trụ sở tại Canberra và là một học giả Fulbright tại CSIS, bình luận với hãng tin AAP rằng trong khi Australia và Mỹ có các cuộc tập trận chung, thông tin tình báo và mạng lưới trao đổi phong phú giữa các nhà lãnh đạo an ninh, thì có rất ít cách thức hợp tác phát triển chung "trên thực địa".
Bà Rice cho rằng: "Điều này sẽ phải thay đổi nếu chúng ta muốn có một liên minh hiệu quả ở Thái Bình Dương". Học giả này cũng đề xuất thành lập một đơn vị phối hợp và đánh giá phát triển chung.
Trong chuyến thăm của mình, ông Marles cũng sẽ gặp người đồng cấp Mỹ Lloyd Austin.
Hiệp ước an ninh AUKUS giữa Australia, Mỹ và Anh, sẽ cung cấp cho Australia các tàu ngầm hạt nhân, cũng sẽ là một chủ đề thảo luận chính trong chuyến thăm này.
Vẫn chưa có quyết định về việc liệu Australia có mua tàu ngầm do Mỹ hoặc Anh thiết kế như một nội dung của hiệp ước trên hay không.
"Đối với một quốc gia nằm giữa ba đại dương, trọng tâm của năng lực răn đe là khả năng hoạt động dưới đáy biển. AUKUS sẽ không chỉ làm cho Australia an toàn hơn, mà sẽ đưa Australia trở thành một đối tác mạnh mẽ và có năng lực hơn", ông Marles nói trong bài phát biểu của mình.
"Việc Mỹ và Vương quốc Anh đồng ý làm việc với Australia để đáp ứng các nhu cầu của chúng tôi không chỉ là một yếu tố thay đổi cuộc chơi mà còn cho thấy lý do tại sao các liên minh giúp củng cố chứ không làm suy yếu chủ quyền quốc gia của đất nước chúng tôi."