Gian nan việc quản lý vỉa hè.

Tình trạng lấn chiếm vỉa hè lòng đường đã và đang diễn ra ở nhiều nơi, nhiều lúc ở hầu khắp phố phường Hà Nội. Tình trạng này kéo dài không chỉ khiến bộ mặt phố sá trở lên nhếch nhác, mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng tới trật tự an toàn giao thông.

Lộn xộn vỉa hè

Theo phản ánh của người dân ở đoạn đường giải phóng rẽ vào khu đô thị Linh Đàm, là quán bia hơi Hải Xồm không chỉ chiếm hè phố mà còn chiếm cả lòng đường làm chỗ đỗ xe cho khách uống bia, gây ách tắc giao thông mà chẳng thấy ai đến nhắc nhở. Hay hè phố Chùa Bộc đã biến thành cái chợ vào buổi tối, gây lộn xộn, ảnh hưởng đến việc đi lại của người dân. Hỏi, một số người bán hàng nói đã “làm luật” với cán bộ. Trước đó, dịp chuẩn bị Trung thu ở nhiều hè phố Láng Hạ, Minh Khai, Xã Đàn… có những ki ốt bánh trung thu mọc lên.
rong khi, đơn vị có quyền cấp phép là Sở Giao thông - Vận tải Hà Nội khẳng định chỉ cấp phép cho hai doanh nghiệp sản xuất bánh trên tám tuyến phố, vậy còn hàng chục gian hàng kinh doanh khác vì sao vẫn hoạt động trên vỉa hè suốt cả tháng trời? Phải chăng đã có những luật bất thành văn để duy trì các hoạt động này. Nếu không, tại sao không xử lý?
Tình hình lộn xộn tương tự còn diễn ra ở nhiều tuyến phố khiến ngay cả những công ty khai thác điểm đỗ xe cũng thấy khó xử lý. Một cán bộ của Công ty Khai thác điểm đỗ xe Hà Nội cho hay, việc cấp phép bừa bãi cho các doanh nghiệp rồi xảy ra chuyện các doanh nghiệp này “bán cái” cho nhau với giá cao. Ông chủ mới muốn thu vốn và lãi nhanh nên chặt chém khách, kéo theo điểm trông giữ xe trái phép mọc tràn lan.


Hễ “ngửi” thấy nơi đâu cần điểm là một thế lực thành lập bãi tự phát để kiếm tiền. Không ít người dân tỏ ra bức xúc, là giá ghi trên vé chỉ có hai ngàn đồng, nhưng bị thu tới 10 ngàn hoặc không ghi số tiền, nhưng có những ngày để gửi một chiếc xe máy phải “nôn” 50 ngàn đồng(!?) Thật khó hiểu là việc thanh kiểm tra của các cơ quan chức năng rất dễ để phát hiện ra các điểm trông giữ xe chui, những điểm đã “bán cái” nhưng lại không xử phạt được, khiến người dân chịu thiệt mà chẳng biết kêu ai.
Phải khẳng định, bám hè phố mưu sinh đã trở thành chuyện bình thường của những người dân nghèo, những người thôn quê thiếu việc làm, ra phố chọn cho mình một góc không phải mất phí. Thậm chí có người còn kéo cả gia đình, bung ra các hè phố; có hộ nuôi được con học đại học mà nếu không “nhờ ông hè phố” thì điều đó không xảy ra. Xử lý dứt điểm nạn lấm chiếm hè phố là điều vô cùng khó. Khó bởi thói quen đã “thâm căn cố đế”, khó bởi lý - bởi tình, khó bởi cơ chế quản lý chồng chéo.
Ông Nguyễn Hoàng Giáp - Chánh thanh tra Sở Giao thông vận tải Hà Nội cho biết: “Từ 20 năm nay, thành phố đã quan tâm và có nhiều kế hoạch triển khai nhưng chưa đạt nhiều hiệu quả. Trước hết là bắt nguồn từ nhu cầu mưu sinh của người dân sống nơi phố thị, rồi cả nếp sinh hoạt “tiện thể” đã trở thành thói quen khó bỏ. Nhiều người ham rẻ, nhanh nên hay dừng lại mua bán hàng rong ngay trên hè phố và cả dưới lòng đường. Một số chương trình hành động nhằm thiết lập trật tự kinh doanh, tạo thông thoáng hè phố, lòng đường chưa được triển khai đồng bộ, hiệu quả kém.”


Thông tin mà ông Giáp cung cấp, theo Nghị định 34/2010/NĐ-CP quy định về việc xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ, đã không chia nhỏ những vi phạm, mà gộp lại thành nhóm hành vi vi phạm hè phố lòng đường, rồi quy định mức phạt chung lên tới 25 triệu đồng. Thực tế đã cho thấy rất khó để thi hành quy định này
Năm qua, lực lượng thanh tra đã xử lý nghiêm sáu trường hợp cán bố không làm hết trách nhiệm. Sắp tới, thành phố quán triệt xử lý hiệu quả những hàng rong, quán cóc tự phát trên 268 tuyến phố nội thành, những người dân này sẽ phải tự thân vận động, di chuyển đến nơi khác hoặc tìm kiếm ngành nghề khác. Thế nhưng, chính quyền và các đoàn thể xã hội cần có những chính sách hỗ trợ thiết thực và hiệu quả hơn nữa cho những dân nghèo lâu nay vẫn sống dựa vào hè phố. Vấn đề bảo đảm an toàn giao thông là cần thiết, nhưng cũng cần ổn định đời sống cho người dân. Thành phố nên đầu tư xây thêm chợ cho người nghèo vào đó buôn bán.
Sơn Bình