“Hành tinh nhân bản” tiết lộ điều chưa từng thấy trong thiên văn học

[troopy]

WASP-189b đã mở ra một hướng đi mới trong việc tìm hiểu cách các hành tinh ngoài hệ Mặt Trời hình thành và tiến hóa.

Sử dụng thiết bị IGRINS trên kính viễn vọng Gemini South (đặt tại Chile), trực thuộc Đài quan sát quốc tế Gemini, các nhà thiên văn học đã thu được quang phổ hồng ngoại độ phân giải cao của hành tinh độc đáo WASP-189b và phát hiện ra nó giống như được nhân bản từ ngôi sao mẹ, khi xét về mặt hóa học.

Hành tinh WASP-189b quay quanh ngôi sao mẹ WASP-189, là một ngôi sao 730 triệu năm tuổi, có màu trắng, lớn hơn và nóng hơn Mặt Trời khoảng hơn 2.000 độ C và cách Trái Đất 322 năm ánh sáng trong chòm sao Thiên Bình (Libra).


WASP-189b là một hành tinh khí khổng lồ quay quanh một ngôi sao mẹ tỏa ánh sáng trắng - Ảnh minh họa: PHYS


WASP-189b là một hành tinh khí khổng lồ có bán kính gấp khoảng 1,6 lần bán kính Sao Mộc, nằm gần sao mẹ hơn 20 lần so với Trái Đất nên có quỹ đạo cực ngắn chỉ 2,7 ngày.

Phát hiện hành tinh dạng này là một may mắn lớn đối với các nhà khoa học.

“Các hành tinh khí khổng lồ siêu nóng có nhiệt độ đủ cao để làm bốc hơi các nguyên tố tạo đá như magiê, silic và sắt, mang đến cơ hội hiếm hoi để quan sát các nguyên tố này bằng phương pháp quang phổ” - tác giả chính Jorge Antonio Sanchez từ Đại học bang Arizona (Mỹ) giải thích.

Theo bài công bố trên tạp chí khoa học Nature Communications, các quan sát mới cho thấy sắt trung tính, magiê, silic, nước, carbon monoxide và hydroxyl trong khí quyển của hành tinh này.

Thành phần này cũng như tỉ lệ magiê/silic trong đó hoàn toàn trùng khớp với ngôi sao mẹ!

Mặc dù từ lâu các nhà khoa học đã dự đoán về việc các hành tinh khổng lồ nóng như WASP-189b sở hữu lớp khí bên ngoài với thành phần hóa học giống với sao mẹ, nhưng đây là lần đầu tiên họ có được bằng chứng trực tiếp.

“Phát hiện này cung cấp bằng chứng quan sát đầu tiên về một giả định được chấp nhận rộng rãi về sự hình thành hành tinh, mở ra một hướng đi mới để tìm hiểu cách các hành tinh ngoài hệ mặt trời hình thành và tiến hóa” - các tác giả cho biết.

Mối liên hệ hóa học được suy luận giữa một ngôi sao và các hành tinh hình thành xung quanh nó thường được sử dụng để mô phỏng thành phần của các hành tinh đá ngoài hệ Mặt Trời, tức có thể giúp mô phỏng các thế giới mà khoa học tin rằng giống với Trái Đất và giúp suy luận chúng có phù hợp với sự sống hay không.

VietBF@sưu tập