Một người không rõ danh tính đã kiếm được khoảng 410.000 USD nhờ đặt cược Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro sẽ bị lật đổ, trước khi Mỹ thực hiện hành động quân sự.
Vợ chồng Tổng thống Nicolas Maduro bị đưa ra tòa ở New York, ngày 5/1. (Ảnh: Reuters)
Tài khoản của người này trên thị trường dự đoán Polymarket đã kiếm được số tiền này với dự đoán ông Maduro bị loại bỏ, trước khi Mỹ triển khai chiến dịch đột kích vào thủ đô của Caracas hôm 3/1 và bắt giữ vợ chồng Tổng thống Maduro.
Theo dữ liệu của Polymarket, các khoản đặt cược đạt khoảng 34.000 USD trước khi ông Maduro bị bắt, và tăng vọt sau khi xuất hiện thông tin về chiến dịch quân sự của Mỹ nhằm vào nhà lãnh đạo Venezuela.
Các chỉ số chứng khoán lớn tăng điểm và giá dầu đi lên trong phiên đầu tuần, trong khi cổ phiếu năng lượng ghi nhận mức tăng mạnh sau khi Mỹ thực hiện chiến dịch bắt giữ.
Trái phiếu chính phủ Venezuela cũng tăng mạnh nhờ kỳ vọng về một quá trình tái cấu trúc lớn và phức tạp. Trái phiếu do chính phủ và tập đoàn dầu khí nhà nước Petroleos de Venezuela (PDVSA) phát hành tăng gần 30%, khi các nhà đầu tư nhanh chóng nắm bắt diễn biến mới.
Giao dịch bí ẩn trên nhiều khả năng sẽ bị các nghị sĩ Mỹ chú ý, khi họ đang thúc đẩy siết quy định về giao dịch nội gián, bao gồm kiến nghị cấm các nghị sĩ giao dịch cổ phiếu.
Sau khi thông tin về các giao dịch liên quan đến ông Maduro được công bố ngày 4/1, Hạ nghị sĩ đảng Dân chủ Ritchie Torres cho biết ông sẽ trình một dự luật trong tuần này để kiến nghị cấm các quan chức, nghị sĩ và nhân viên liên bang đặt cược trên các thị trường dự đoán, vì họ có thể nắm được thông tin quan trọng chưa được công bố.
Tài khoản ẩn danh nói trên được tạo vào tháng trước. Ngày 27/12, chủ tài khoản này đã mua 96 USD giá trị hợp đồng trả thưởng nếu Mỹ tấn công Venezuela trước ngày 31/1. Trong những ngày sau đó, người này tiếp tục thực hiện thêm nhiều khoản đặt cược tương tự.
Các thị trường dự đoán như Polymarket cho phép người dùng đặt cược vào nhiều sự kiện trong thế giới thực, từ thể thao, giải trí, chính trị đến kinh tế. Một số giao dịch có giá chỉ vài cent nhưng người đặt có thể thu về khoản lớn chỉ trong vài giờ hoặc vài ngày, nếu nắm được thông tin chưa công bố.
Tháng 9/2025, Polymarket được Ủy ban Giao dịch hàng hóa tương lai Mỹ (CFTC) chấp thuận để tái khởi động hoạt động tại Mỹ, sau thương vụ mua lại QCEX trị giá 112 triệu USD. CFTC hiện chưa phản hồi đề nghị bình luận về việc liệu cơ quan này có kiểm tra các giao dịch liên quan đến vụ bắt giữ ông Maduro hay không.
Trung Quốc có nguy cơ mất quyền tiếp cận các trạm theo dõi vệ tinh và những hạ tầng nhạy cảm khác tại Venezuela, sau khi Mỹ thực hiện chiến dịch quân sự bất ngờ vào quốc gia này và bắt giữ vợ chồng Tổng thống Nicolas Maduro.
Cơ sở vệ tinh duy nhất đang hoạt động của Venezuela ở căn cứ Đô đốc Manuel Rios là do Trung Quốc phát triển và lắp đặt.
Các tài sản “cắm sâu” của Bắc Kinh, từ trạm vệ tinh mặt đất, cơ sở mỏ dầu tới mạng viễn thông, có thể bị ảnh hưởng sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố Washington sẽ “điều hành” Venezuela và “sửa chữa hạ tầng dầu mỏ” tại quốc gia sở hữu trữ lượng dầu thô lớn nhất thế giới.
Trạm theo dõi El Sombrero tại căn cứ không quân Captain Manuel Rios và trạm dự phòng ở Luepa (bang Bolivar) nằm trong số rất ít cơ sở mặt đất ở nước ngoài mà Trung Quốc có thể tiếp cận.
Các trạm này - do tập đoàn Công nghiệp Trường Thành Trung Quốc xây dựng, có chức năng đo đạc, theo dõi và điều khiển cho VRSS-2, một vệ tinh quan trắc Trái đất do Trung Quốc phát triển và phóng cho Venezuela từ năm 2017.
Dù được thiết kế phục vụ nhu cầu trong nước của Venezuela, các trạm này cũng có khả năng hỗ trợ những hoạt động theo dõi vệ tinh và truyền tiếp dữ liệu của Trung Quốc, đặc biệt trong bối cảnh tham vọng không gian của Bắc Kinh đang vấp phải một số hạn chế trong việc thiết lập hạ tầng mặt đất ở nước ngoài do căng thẳng địa - chính trị.
Mạng viễn thông của Trung Quốc tại Venezuela cũng đứng trước rủi ro. Các tập đoàn Huawei và ZTE Trung Quốc đã tham gia xây dựng hệ thống số lõi của Venezuela, từ phủ sóng 4G, lắp ráp điện thoại di động đến các công cụ an ninh mạng. Họ có thể đối mặt với nguy cơ hủy hợp đồng, hạn chế hoặc trừng phạt nếu chính sách của chính phủ thay đổi.
Bắt đầu hoạt động tại Venezuela từ năm 1999, Huawei đã hợp tác chặt chẽ với nhà mạng CANTV trong hơn 2 thập kỷ qua và hiện vẫn gắn bó sâu với hạ tầng quốc gia. Những quan hệ đối tác trong khuôn khổ sáng kiến Vành đai và Con đường và các hợp đồng mua sắm nhà nước có thể nhanh chóng đổ vỡ.
Trung Quốc cũng là nhà đầu tư nước ngoài lớn nhất tại Venezuela và là một trong những khách hàng mua dầu hàng đầu của nước này.
Theo tài liệu của tập đoàn Dầu khí quốc gia Trung Quốc (CNPC) năm 2014, kỹ sư Trung Quốc đã giúp sửa chữa và nâng cấp các mỏ dầu cũ của Venezuela, thay thế bằng giàn khoan hiện đại, hệ thống ép nước và nâng cấp nhà máy lọc dầu, giúp sản lượng ở một số khu vực tăng tới 8 lần.
Ngày 4/1, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio tuyên bố Mỹ không cần dầu của Venezuela, nhưng sẽ không cho phép “kẻ thù của Mỹ kiểm soát những nguồn tài nguyên đó”.
Trong nhiều năm, Bắc Kinh cấp tín dụng cho Venezuela theo các thỏa thuận đổi dầu lấy vốn vay, qua đó trở thành khách hàng mua dầu thô lớn nhất của nước này. Tháng 12 vừa qua, một tàu chở dầu hướng tới Trung Quốc, được cho là chở dầu của Venezuela, đã bị lực lượng Mỹ thu giữ trong khuôn khổ chiến dịch của ông Trump nhằm vào chính quyền Tổng thống Maduro.
Theo AidData, một viện nghiên cứu thuộc Đại học William and Mary (bang Virginia), Venezuela là nước nhận vốn vay lớn thứ 4 từ các tổ chức cho vay chính thức của Trung Quốc, với tổng cam kết khoảng 106 tỷ USD trong giai đoạn 2000–2023. Đến năm 2024, nợ của Venezuela với Trung Quốc ước tính khoảng 10 tỷ USD.
Ngày 4/1, cơ quan quản lý tài chính hàng đầu của Trung Quốc yêu cầu các ngân hàng lớn báo cáo mức độ tiếp xúc rủi ro của họ đối với Venezuela, Bloomberg dẫn các nguồn tin giấu tên cho biết.
Ông Victor Shih, giáo sư tại Đại học California, San Diego, nhận định: “Nếu dưới sức ép của Mỹ, Chính phủ Venezuela - vốn đang gánh nợ lớn với nhiều chủ thể - ưu tiên các chủ nợ Mỹ hơn Trung Quốc, các ngân hàng Trung Quốc có thể phải gánh chịu khoản thua lỗ đáng kể”.
Không chỉ tại Venezuela, Trung Quốc trong nhiều năm qua đã tăng cường hoạt động ngoại giao và đầu tư vào Mỹ Latin, khu vực được coi là “sân sau” của Washington. Năm ngoái, Bắc Kinh chủ trì một cuộc đối thoại giữa Trung Quốc với các nước Mỹ Latin và Caribe, cho biết thương mại Trung Quốc – Mỹ Latin đã đạt mức kỷ lục 519 tỷ USD.
Chính quyền Venezuela đã ra lệnh tìm kiếm và bắt giữ bất kỳ ai tham gia hỗ trợ chiến dịch quân sự của Mỹ dẫn đến việc Tổng thống Nicolas Maduro bị bắt giữ.
Lực lượng an ninh Venezuela tuần tra đường phố sau các cuộc tấn công của Mỹ. (Ảnh: EPA)
Theo Reuters, một sắc lệnh tình trạng khẩn cấp được ban hành hôm 3/1, nhưng đến ngày 5/1 mới công bố. Trong đó yêu cầu cảnh sát "ngay lập tức bắt đầu cuộc truy tìm và bắt giữ tất cả những người tham gia thúc đẩy hoặc hỗ trợ cuộc tấn công vũ trang của Mỹ".
Hiện chưa rõ những người này sẽ phải đối mặt với tội danh nào.
Cũng trong ngày 5/1, Tổng thống Mỹ Donald Trump khẳng định Washington “không liên lạc với phe của Phó Tổng thống Venezuela Delcy Rodriguez trước chiến dịch quân sự nhằm bắt giữ ông Nicolas Maduro”.
“Điều đó không đúng”, ông Trump nói trong một cuộc phỏng vấn với NBC News, nhắc lại rằng bà Rodriguez chỉ trao đổi với Mỹ sau khi ông Maduro bị bắt.
Tổng thống Trump một lần nữa ám chỉ rằng Mỹ có thể phát động một chiến dịch quân sự thứ hai vào Venezuela nếu bà Rodriguez ngừng hợp tác, nhưng nói rằng ông không nghĩ điều đó là cần thiết.
Tổng thống Trump cho biết Ngoại trưởng Marco Rubio đã nói chuyện với bà Rodriguez bằng tiếng Tây Ban Nha trôi chảy qua điện thoại, và “mối quan hệ của họ rất tốt đẹp”.
Một nghi phạm bị bắt sau khi bị cáo buộc đột nhập và phá hoại nhà riêng của Phó tổng thống JD Vance tại phía đông thành phố Cincinnati, bang Ohio.
Nhà riêng của Phó tổng thống JD Vance tại phía đông thành phố Cincinnati, bang Ohio, bị đột nhập và phá hoại trong đêm 4/1 (giờ địa phương), khi một người đàn ông dùng búa đập vỡ nhiều cửa kính và gây hư hại tài sản. Thời điểm xảy ra sự việc, Phó tổng thống và gia đình không có mặt tại nhà.
Hình ảnh ô cửa kính bị vỡ tại nhà riêng của Phó tổng thống JD Vance ở phía đông thành phố Cincinnati, bang Ohio, ngày 5/1/2026. (Ảnh: WCPO 9 News/AP)
Cơ quan Mật vụ Mỹ cho biết nghi phạm bị phát hiện ngay sau nửa đêm. Theo bản khai nộp lên tòa án hôm 6/1, người này mang theo một chiếc búa, phá hoại một xe Mật vụ không gắn biển đậu trên lối vào, trước khi tiến về phía ngôi nhà và đập vỡ các ô cửa kính.
Nghi phạm sau đó bỏ chạy nhưng nhanh chóng bị các đặc vụ khống chế. Người này được xác định là William D. DeFoor, 26 tuổi, cư trú tại Cincinnati. Giới chức cho biết tổng thiệt hại tài sản ước tính khoảng 28.000 USD.
Văn phòng Phó tổng thống xác nhận ông Vance và gia đình đã trở lại Washington, D.C. chỉ vài giờ trước khi vụ việc xảy ra, sau kỳ nghỉ cuối tuần tại Ohio.
Sau khi bị bắt giữ, DeFoor đã bị truy tố ở cấp liên bang. Văn phòng Công tố Liên bang khu vực Nam Ohio cho biết nghi phạm đối mặt các tội danh gồm: làm hư hại tài sản của chính phủ; thực hiện hành vi bạo lực đối với tài sản trong khu vực, công trình được bảo vệ; và tấn công, chống đối hoặc cản trở nhân viên liên bang. Tổng khung hình phạt đối với các tội danh này có thể lên tới hàng chục năm tù.
Cơ quan Mật vụ Mỹ cho biết đang phối hợp với Cincinnati Police Department và Văn phòng Công tố Liên bang trong quá trình điều tra và hoàn tất các quyết định truy tố.
Trên mạng xã hội X, Phó tổng thống JD Vance gửi lời cảm ơn lực lượng chức năng. “Tôi cảm ơn những lời hỏi thăm sau vụ tấn công vào nhà chúng tôi, ông viết. “Theo những gì tôi được biết, một người mất kiểm soát đã cố xông vào bằng cách đập vỡ cửa kính".
Hồ sơ tòa án cho thấy DeFoor từng đối mặt một cáo buộc phá hoại tài sản vào năm 2024 và đã đồng ý tham gia điều trị tại hệ thống Tòa án Sức khỏe Tâm thần của quận.
Ngôi nhà của Phó tổng thống nằm trong một trong những khu dân cư lâu đời nhất của Cincinnati, trên các triền đồi nhìn xuống thành phố. Trong suốt nhiệm kỳ của ông Vance, khu vực này thường xuyên xuất hiện các cuộc biểu tình phản đối, từng có thời điểm xảy ra căng thẳng giữa người biểu tình và chính ông Vance vào mùa xuân năm ngoái.
Vụ việc diễn ra trong bối cảnh Mỹ tiếp tục đối mặt với những lo ngại gia tăng về an ninh chính trị và các mối đe dọa nhằm vào quan chức cấp cao.
Phát hiện chồng ngoại tình với bạn thân, người phụ nữ quyết định đưa vụ việc ra tòa, khẳng định kẻ phá hoại gia đình phải trả giá.
Năm 2021, trong lúc dọn dẹp xe ô tô, Changzi (sống tại TP An Khang, tỉnh Thiểm Tây, Trung Quốc) vô tình phát hiện một tập hồ sơ y tế về việc phá thai. Điều khiến cô chết lặng là cái tên trên giấy tờ lại chính là người bạn thân suốt nhiều năm của cô, theo Baidu.
Điều này chứng tỏ, chồng và người bạn thân của cô đã lén lút qua lại với nhau và để lại "hậu quả". Sự thật phơi bày quá đột ngột. Cố gắng giữ bình tĩnh, Changzi chủ động liên lạc, khuyên người bạn chấm dứt mối quan hệ sai trái và rời xa gia đình cô. Đáp lại, tất cả các tài khoản liên lạc của Changzi nhanh chóng bị chặn.
Người phụ nữ cho biết, bản thân đã bị bạc tóc sau một đêm vì cú sốc. Ảnh: Baidu
Tình bạn từng thân thiết khép lại bằng sự phản bội cay nghiệt. Cùng lúc mất đi niềm tin nơi người bạn tri kỷ và người chồng chung sống nhiều năm, Changzi rơi vào cú sốc tinh thần nặng nề.
Cô cho biết, áp lực dồn nén khiến cô suy sụp cả thể chất lẫn tinh thần, thậm chí bạc tóc chỉ sau một đêm. Hình ảnh của cô khiến cộng đồng mạng xót xa.
Mối quan hệ ngoài luồng bắt đầu từ công việc
Theo lời Changzi, mối quan hệ ngoài luồng này manh nha từ năm 2021. Thời điểm đó, chồng cô là một người có sức ảnh hưởng trên nền tảng video ngắn, sở hữu hơn 200.000 người theo dõi. Hai vợ chồng cùng điều hành một công ty truyền thông văn hóa.
Cũng trong năm này, công ty ký hợp đồng trị giá 180.000 NDT (hơn 670 triệu đồng) để sản xuất video quảng cáo cho chính người bạn thân của Changzi. Từ mối quan hệ công việc, chồng cô và người bạn dần có nhiều tiếp xúc, qua lại thường xuyên hơn.
Changzi cho biết, ban đầu cô hết lòng giúp đỡ bạn thân vì thương bạn đã ly hôn, lại một mình nuôi con nhỏ. Không ngờ, người mà cô coi là tri kỷ lại nảy sinh quan hệ vượt quá giới hạn với chồng mình.
Không chấp nhận sự phản bội, năm 2023, Changzi quyết định khởi kiện chồng và người bạn thân để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình.
Sau quá trình xét xử, người chồng bị tuyên phạt 6 tháng tù giam. Tuy nhiên, do chưa đủ yếu tố cấu thành tội trùng hôn theo quy định pháp luật, người bạn thân không bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Nỗi đau chưa dừng lại
Sau khi mãn hạn tù, người chồng không quay về gia đình mà tiếp tục chung sống với người bạn thân của vợ. Đau đớn hơn, anh ta còn bắt con trai của mình gọi người phụ nữ kia là “mẹ”, giáng thêm một nhát dao vào trái tim vốn đã đầy tổn thương của Changzi.
Cuối tháng 12/2025, Changzi kháng cáo, cho rằng người bạn thân phải chịu hình phạt thích đáng. Cô cũng đưa ra các bằng chứng mới, chứng minh chồng và nhân tình đã qua lại khi cô và anh ta chưa ly hôn. Câu chuyện một lần nữa gây xôn xao mạng xã hội. Vụ án cũng đang được điều tra thêm để tiến hành xét xử.
Cộng đồng mạng bày tỏ sự cảm thông sâu sắc với Changzi, cho rằng việc cùng lúc bị phản bội bởi tình bạn và hôn nhân là cú sốc hiếm ai có thể chịu đựng. Dù kết quả pháp lý thế nào thì những người trong cuộc vẫn phải đối mặt với làn sóng chỉ trích mạnh mẽ từ dư luận.
Tôi không chỉ mất tiền vì lòng tham, mà còn mất cả lý trí vì tin rằng có một người đàn ông thật sự quan tâm đến mình. Khi tỉnh ra, tôi nhận ra mình đã bị lừa cả tiền lẫn tình.
Tôi ngoài 40 tuổi, có gia đình nhưng hôn nhân đã nguội lạnh từ lâu. Vợ chồng sống chung một nhà nhưng chẳng còn chia sẻ, chẳng còn hỏi han.
Những cuộc cãi vã vụn vặt, sự im lặng kéo dài khiến tôi cảm thấy mình như một người đàn bà bị bỏ quên ngay trong chính cuộc hôn nhân của mình.
Tôi bắt đầu lên mạng xã hội nhiều hơn. Viết vài dòng tâm trạng buồn, chia sẻ những câu triết lý về cô đơn, về đàn bà chịu đựng. Tôi không nghĩ gì nhiều, chỉ là muốn có nơi để trút bớt những ấm ức không thể nói với chồng.
Rồi một người đàn ông lạ gửi lời mời kết bạn. Anh nói đọc những dòng tôi viết thấy đồng cảm, thấy thương. Cách nói chuyện từ tốn, lịch sự. Không vồn vã, không tán tỉnh. Chỉ là những câu hỏi thăm rất vừa phải: “Hôm nay em ổn không?”, “Trời lạnh rồi, nhớ mặc thêm áo”.
Anh thường gửi ảnh sinh hoạt đời thường: Bữa cơm giản dị, những tấm hình chụp cùng con, nhìn như một người đàn ông của gia đình. Điều đó khiến tôi tin. Tin rằng anh là người tử tế, chín chắn, không phải loại lừa lọc trên mạng.
Suốt hơn hai tháng, ngày nào anh cũng nhắn tin đều đặn. Không quá nhiều, nhưng chưa bao giờ vắng. Tôi dần quen với việc mỗi sáng mở mắt là chờ tin nhắn, mỗi tối trước khi ngủ lại mong một câu chúc ngủ ngon.
Ở cái tuổi tưởng như đã chai sạn cảm xúc, tôi lại thấy tim mình rung lên như thuở mới biết yêu.
Điều tinh vi nhất là anh chưa bao giờ chủ động rủ tôi đầu tư. Anh chỉ kể chuyện rất “vô tình”. Có hôm đang nhắn tin thì anh im lặng vài tiếng.
Tôi hỏi, anh bảo đang vào “phiên giao dịch”, đầu tư kiếm thêm thu nhập thụ động. Anh kể rất chừng mực: Mỗi tháng chỉ thêm được vài chục triệu, coi như tiền chợ, không đáng kể. Anh còn nói đi nói lại rằng đầu tư quan trọng nhất là kiểm soát lòng tham.
Chính sự tỉnh táo giả tạo đó khiến tôi tin anh hơn.
Tôi tò mò hỏi thêm. Anh vẫn tỏ ra dè dặt, thậm chí còn bảo không muốn dính dáng tiền bạc với tôi vì “quý mến em thật lòng”. Nhưng tôi là người chủ động năn nỉ, xin anh hướng dẫn. Tôi nghĩ, một người đã quan tâm tôi như thế, lại còn ngại chuyện tiền nong, thì sao có thể lừa tôi được.
Những ngày đầu, anh hướng dẫn rất chi tiết. Tôi nạp tiền, giao dịch, và… có lãi thật. Vài trăm nghìn trong vài phút. Tôi rút tiền ngay về tài khoản ngân hàng của mình. Lần sau, tôi lãi hơn 5 triệu đồng. Tiền rút được thật. Tôi hoàn toàn tin tưởng
Sau đó, anh bảo thị trường không đẹp, nên nghỉ một tuần. Trong suốt thời gian đó, anh vẫn trò chuyện đều đặn, dịu dàng như cũ. Tôi không thấy bất kỳ dấu hiệu nào của một kẻ l.ừ.ađ.ả.o.
Rồi đến ngày anh nói thị trường rất đẹp, hiếm có. Khuyên tôi vào tiền nhiều hơn một chút để “đánh nhanh rồi nghỉ”. Lòng tham và sự tin tưởng khiến tôi chuyển số tiền tiết kiệm của mình.
Trong phiên giao dịch, tài khoản của tôi đột nhiên bị treo. Tôi nhìn rõ trên màn hình: Số tiền vẫn hiển thị đầy đủ, không hề biến mất, chỉ là không thể giao dịch, không thể rút ra. Tôi hoảng loạn. Anh trấn an ngay: Do tôi thao tác sai, tài khoản bị khóa tạm thời, chỉ cần nạp thêm tiền nâng lên tài khoản VIP là sẽ mở lại.
Tôi tiếc của. Tôi sợ mất số tiền đã bỏ vào. Tôi rút nốt số tiền còn lại trong tài khoản. Anh còn nói sẽ cho tôi vay thêm vì “không nỡ nhìn em kẹt thế này”. Chính chi tiết đó khiến tôi không đề phòng, không nghi ngờ. Một người xa lạ còn sẵn sàng cho tôi vay tiền, thì sao có thể lừa tôi?
Tôi vay thêm người thân, gom góp nạp tiền. Và rồi tài khoản lại tiếp tục bị khóa. Lần này, anh nói cần nâng lên hạng cao hơn, số tiền lớn dần.
Tôi không còn khả năng xoay xở. Tôi cầu xin. Nhưng chỉ vài phút sau, anh biến mất. Tin nhắn cuối cùng hiện lên lạnh lùng: “Chào nhé, cô em ngốc.”
Lúc đó, tôi mới hiểu. Hiểu rằng mọi thứ - từ sự quan tâm, những lời dịu dàng, những lần cho tôi rút tiền thành công, đến cả chuyện anh “cho tôi vay” - đều là kịch bản để lấy lòng tin.
Tôi không chỉ bị l.ừ.a tiền. Tôi bị lừa cả tình cảm, cả sự khao khát được yêu thương của một người đàn bà cô độc.
Giờ tôi gánh khoản nợ, không dám nói thật với ai. Nhưng nỗi nhục lớn nhất là tôi đã từng mơ mộng về một người không hề tồn tại. Tôi viết ra câu chuyện này không để xin thương hại, mà để cảnh tỉnh. Đừng nghĩ chỉ người tham tiền mới bị lừa. Đôi khi, thứ khiến người ta sập bẫy lại chính là sự si mê và khát khao được quan tâm.
Tôi không hủy đám cưới trị giá 50.000 đô vì vết son môi trên cổ áo hay vì một bản sao kê thẻ ngân hàng giấu giếm nào đó...
... Nhưng tôi hủy nó chỉ 72 tiếng trước khi bước lên lễ đường, chỉ vì một thông báo trên điện thoại và một sự im lặng còn đáng sợ hơn mọi tiếng la hét.
Chúng tôi từng là cặp đôi khiến cả đám bạn bè phải ghen tị. Tôi 32 tuổi, là kiến trúc sư cảnh quan, công việc ổn định, thiết kế công viên công cộng. Ryan 35 tuổi, duyên dáng, tương lai sáng lạn trong một quỹ đầu tư mạo hiểm. Không nợ nần, ngoại hình ổn, sắp dọn vào một căn nhà thuộc địa rộng thênh thang ở khu ngoại ô giàu có gần Boston. Một “giấc mơ Mỹ” đúng chuẩn: hàng rào trắng, mặt bếp đá thạch anh, mọi thứ bóng loáng.
Nhưng tình yêu lớn nhất đời tôi không phải là người đàn ông tôi sắp cưới.
Đó là Scout.
Scout là một chú chó Border Collie lai, 4 tuổi, tôi cứu nó từ một trại thú có chính sách tiêm thuốc an tử trong thời gian phong tỏa vì đại dịch. Nếu bạn biết giống chó này, bạn sẽ hiểu: chúng không chỉ là thú cưng, mà là những linh hồn thông minh, nhạy cảm khoác lớp lông bên ngoài. Scout có một tai cụp, và một trái tim quá lớn so với lồng ngực. Khi cả thế giới dừng lại, nó đã cứu tôi. Nó kéo tôi ra khỏi giường, bắt tôi đi bộ trong rừng, nhắc tôi hít thở. Nó là cái bóng của tôi, là người bạn duy nhất thấy tôi khóc khi camera Zoom đã tắt.
Ryan thì chỉ “chịu đựng” Scout. Trước mặt bạn bè, anh ta đóng vai người yêu thích chó rất tròn trịa: ném đĩa bay, cười trước ống kính Instagram. Nhưng khi chỉ có hai người, anh ta bắt đầu than phiền.
“Con chó này quá căng thẳng, Sarah à,” Ryan nói, vừa phủi lông chó trên chiếc áo len cashmere, giọng khó chịu. “Nó hỗn loạn. Nó cần hiểu thứ bậc. Nó nghĩ nó ngang hàng với em.”
Tôi luôn cười xòa cho qua.
“Nó là chó chăn cừu mà, Ryan. Nó thông minh. Nó không hỗn loạn, nó chỉ buồn chán thôi.”
Ba tuần trước đám cưới, khi đang dọn thùng đồ trong nhà mới, Ryan đưa cho tôi một chiếc hộp nhỏ. Bên trong là một chiếc vòng cổ nặng, trông rất xịn.
“Vòng định vị Guardian mới,” anh ta nói, nụ cười sáng chói. “GPS cao cấp. Đất không rào, anh sợ nó chạy vào rừng. Nó kết nối với điện thoại anh, để anh giữ nó an toàn.”
Tôi đã mềm lòng. Tôi nghĩ anh ta đang bảo vệ. Tôi nghĩ cuối cùng anh ta cũng yêu Scout như tôi.
Nhưng rồi, theo từng tuần trôi qua, ánh sáng trong mắt con chó của tôi tắt dần.
Con chó từng vui vẻ, chạy nhảy, không còn lao ra cửa mừng tôi nữa. Nó không mang đồ chơi đến cho tôi. Nó nằm co rúm dưới bàn ăn, run rẩy cả ngày. Mỗi khi Ryan bước vào phòng, Scout không vẫy đuôi; nó… tiểu ra sàn vì sợ. Vài giọt nước tiểu trên sàn gỗ, chỉ vì nỗi kinh hoàng thuần túy.
“Nó chỉ lo lắng vì chuyển nhà thôi,” Ryan nói khi tôi hoảng loạn. “Nó đang học kỷ luật. Em nên biết ơn vì nó không còn nhảy lên đồ đạc nữa. Nó đang trở thành một con chó văn minh.”
Tôi bị cuốn vào áp lực đám cưới: sơ đồ chỗ ngồi, hoa lá, gánh nặng phải làm cô dâu hoàn hảo. Tôi ép mình tin anh ta. Tôi tự nhủ chắc mình nghĩ quá.
Ba ngày trước lễ cưới, tôi ngồi trong quán cà phê làm việc. Điện thoại rung lên.
“Phát hiện chuyển động: camera phòng khách.”
Bình thường tôi bỏ qua. Thường là robot hút bụi. Nhưng tôi nhớ Scout, nên mở ứng dụng xem thử.
Video hiện lên rõ nét. Ánh nắng chiều tràn ngập phòng khách mới. Ryan ở đó. Anh ta về sớm. Ngồi trên ghế sofa, chân bắt chéo, đeo tai nghe, trông rất thư thái. Anh ta đang gọi video với một người bạn thời hội sinh viên, giờ làm trong ngành tài chính.
Scout đứng gần cửa kính. Một con sóc chạy ngang sân. Bản năng khiến tai Scout dựng lên. Nó phát ra một tiếng “gâu” trầm và nhỏ — không phải sủa, chỉ là phản xạ tự nhiên.
Trên màn hình, tôi thấy Ryan dừng lại. Anh ta không nhìn con chó. Không nói “không”. Không đứng dậy.
Anh ta chỉ chạm vào màn hình điện thoại đặt cạnh laptop.
Điều xảy ra sau đó đã phá vỡ một phần trong tôi mãi mãi.
Scout không chỉ giật mình. Nó co giật. Cơ thể cứng đờ, móng cào trượt trên sàn trơn, rồi nó tru lên một tiếng rít cao và đau đớn đến mức xuyên thẳng qua loa điện thoại và xuyên vào tim tôi. Nó chui tọt sau ghế sofa, run đến mức cả đệm ghế rung lên.
Đó không phải vòng GPS.
Đó là vòng điện công nghiệp điện áp cao.
Và Ryan vừa giật điện con chó chỉ vì một tiếng động nhỏ.
Tay tôi lạnh ngắt. Tôi không thở nổi. Nhưng tôi không thể rời mắt.
Ryan cười khẩy. Một tiếng cười khô khốc, vô hồn. Anh ta nói với người trên màn hình. Tôi bật to âm lượng, áp điện thoại vào tai giữa quán cà phê.
“Thấy chưa?” Ryan nói, giọng khoái chí. “Chỉnh hành vi tức thì. Công nghệ đấy. Không cần tức giận, chỉ cần hậu quả. Gọn.”
Người kia cười lớn.
“Mày ác thật. Sarah mà biết mày giật điện ‘đứa con lông lá’ của cô ấy thì cô ấy nổi điên cho xem.”
Ryan ngả người ra sau, hai tay đan sau đầu. Gương mặt bình thản đến rợn người.
“Sarah sẽ không biết đâu. Cô ấy nghĩ đó là thiết bị an toàn. Với lại… con chó chỉ là bản thử nghiệm.”
Tôi đông cứng.
Thế giới như dừng lại.
“Ý mày là sao?” người kia hỏi.
“Sarah… quá độc lập,” Ryan nói, giọng trơn tru kiểu họp hành. “Sự nghiệp, quan điểm, cô ấy nghĩ bọn tao là đối tác. Nhưng đó là suy nghĩ của dân thành phố. Cưới xong, về ngoại ô, có con… thì mọi thứ phải đổi.”
Anh ta nhấp ngụm nước.
“Cô ấy nghĩ sẽ giữ công ty riêng sau đứa con đầu. Không đâu. Tao sẽ làm cho mọi thứ rối tung lên. Cô ấy sẽ kiệt sức và ‘tự chọn’ nghỉ việc. Chỉ cần hướng dẫn chút thôi. Như con chó. Tạo áp lực vô hình — tiền bạc, cảm xúc — rồi cuối cùng họ hiểu nơi an toàn nhất là đúng chỗ tao muốn. Trong ranh giới.”
Anh ta liếc về phía sau ghế, nơi Scout đang run rẩy.
“Hôn nhân là cái hàng rào,” anh ta nói. “Chỉ là cô ấy chưa biết nó có điện thôi.”
Tôi không hét. Không khóc. Một sự tỉnh táo lạnh lẽo tràn ngập. Bản năng sinh tồn nguyên thủy — cái khiến con hươu bỏ chạy trước khi thấy thợ săn.
Tôi ghi lại video. Lưu lên cloud. Gửi email cho chính mình.
Rồi tôi đứng dậy.
Tôi lái xe một tiếng về ngoại ô, trong im lặng tuyệt đối. Không bật radio. Chỉ nghe giọng anh ta lặp lại trong đầu: “Hôn nhân là cái hàng rào.”
Khi đến nhà, xe Ryan không có đó. Anh ta đi gym. Hoàn hảo.
Tôi bước vào. Nhà thơm mùi nến đắt tiền và bạo lực giấu kín. Scout vẫn sau ghế sofa. Thấy tôi, nó giật mình.
Tôi quỳ xuống, bò đến chỗ nó. Lúc đó nước mắt mới trào ra.
“Không sao đâu, con yêu. Mẹ ở đây. Mẹ xin lỗi.”
Tôi tháo chiếc vòng đen trên cổ nó. Chạm vào lớp nhựa lạnh mà buồn nôn. Tôi không đập phá. Tôi đặt nó ngay ngắn trên đảo bếp, cạnh hộp bột protein của Ryan.
Tôi không đóng vali. Không lấy chiếc váy cưới 5.000 đô. Tôi lấy laptop, hộ chiếu, giấy khai sinh và hồ sơ thú y của Scout. Lấy thức ăn và con thú bông cũ nó thích.
Tôi gắn lại dây dắt cũ.
“Đi nào, Scout. Mình đi.”
Ra đến cửa, Scout do dự, ngoái nhìn ngôi nhà — đã bị dạy phải sợ nỗi đau vô hình.
“Tự do rồi,” tôi thì thầm. “Con tự do rồi.”
Chúng tôi lái xe đi. Ba bang sau mới dừng lại, ở nhà chị tôi. Lúc đó, tôi mới gửi email.
Tiêu đề: Hủy đám cưới.
Sẽ không có đám cưới vào thứ Bảy. Tôi không xin giữ kín. Tôi chỉ mong mọi người hiểu rằng tôi sẽ không cưới một người xem quan hệ như độc tài và tình yêu như công cụ kiểm soát.
Ryan tin rằng vợ, như chó, là thứ có thể bẻ gãy, huấn luyện và nhốt sau hàng rào. Anh ta nghĩ sự độc lập của tôi là lỗi cần sửa. Hôm nay tôi phát hiện anh ta hành hạ thể xác con chó của tôi để “tập dượt” cho việc thao túng tâm lý tôi sau này.
Tôi giữ con chó. Anh ta giữ tiền cọc.
Sarah.
Hậu quả bùng nổ. Mẹ anh ta gọi tôi là điên loạn. Bạn bè anh ta bảo tôi thần kinh. Ryan nhắn hàng trăm tin, lúc van xin, lúc đe dọa, nói tôi không ổn và cái vòng chỉ “rung nhẹ”.
Tôi gửi video.
Anh ta không bao giờ nhắn lại.
Đã sáu tháng.
Scout và tôi sống trong một căn hộ nhỏ trong thành phố. Không nhà lớn. Không hàng rào. Nhưng hôm qua tôi đưa Scout ra công viên. Nó thấy sóc. Nó sủa. Nó chạy. Nó quay lại nhìn tôi, mắt sáng rực, lưỡi thè ra, chờ tôi ném bóng.
Nó không xin phép để thở. Nó chỉ được sống.
Người ta hay bảo phụ nữ để ý cờ đỏ: giận dữ, rượu chè, đánh đập.
Nhưng đôi khi, lá cờ đỏ nguy hiểm nhất lại có màu be. Nó điềm đạm. Ăn nói trơn tru. Là người đàn ông nói về “giá trị truyền thống” và “vai trò”.
Nếu anh ta cần bạn nhỏ lại để anh ta thấy mình lớn, hãy chạy.
Nếu anh ta xem tâm trí bạn là vấn đề cần sửa, chứ không phải ngọn lửa để sưởi ấm, hãy chạy.
Và hãy nhìn cách anh ta đối xử với những kẻ không thể tự vệ: người phục vụ, thực tập sinh, con chó.
Vì một ngày nào đó, cái vòng ấy sẽ dành cho bạn.
Nhà của ba chồng tôi là 28/17 Bùi Viện Q1, TP Hồ Chí Minh và nhà của nhân vật chính trong bài viết này ở 28/15, hai nhà chung vách nhau nên chúng tôi biết rõ từng chi tiết một trong gia đình người láng giềng mà chúng tôi và cả xóm đều gọi là chú thím Sáu trồng răng.
Cô Sáu thuở ấy ở một mình trong ngôi nhà nói trên sau khi ba mẹ lần lượt qua đời. Mẹ cô làm nghề cho vay lãi nhẹ. Lúc ấy là 3% mỗi tháng và sau khi ba mẹ mất đi cô tiếp tục nghề của ba mẹ mình. Đó là mức lãi suất mà người bình dân Sài Gòn chấp nhận và không lên án.
Rồi cô gặp một anh lưu lạc từ miền Trung vào. Cả xóm không ai biết lai lịch của anh này, nhưng thấy họ sống với nhau rất hạnh phúc. Lúc đầu anh không có nghề nghiệp gì, nhưng sau đó anh thi vào trường cán sự y tế và tốt nghiệp ngành răng. Ra trường, cô Sáu mua trang thiết bị mở phòng răng cho anh tại căn nhà trên. Anh Sáu khéo tay và giá mềm nên họ làm ăn rất phát đạt.
Sáng sáng anh Sáu ra một quán cà phê nhỏ ở Ngả Tư Quốc Tế ( ngày xưa ngả tư Bùi Viện và Đề Thám được gọi là Ngả Tư Quốc Tế) trong khi cô Sáu đi chợ lo nấu ăn và chuẩn bị vệ sinh phòng mạch. Chuyện vẫn êm đềm xảy ra đến khi có một trong những người hàng xóm báo cho cô Sáu biết là Chú Sáu có quan hệ với một người phụ nữ khác và cô ấy đang mang thai.
Lúc ấy (60 năm về trước) nhà còn vách ván nên hai bên nhà nếu cố ý nghe lén chuyện của nhau là có thể nghe rất rõ. Tối hôm ấy, bọn con nít anh chị em chồng và má chồng tôi áp tai vào vách để xem Cô Sáu có phản ứng ra sau với ông chồng phản bội này.
" Anh nè, anh ăn ở với người ta có thai mà sao không báo cho em biết. Người ta là con gái từ quê lên tản cư nghèo khổ, mỗi ngày quảy gánh trên vai, bán từng miếng bánh, từng trái cây thì lời được bao nhiêu tiền, rồi bụng bầu, đẻ chửa tiền đâu mà sinh sống? Bao nhiêu tiền của anh làm ra , em giữ hết rồi. Mấy cái tiền lặt vặt cà phê của anh làm sao cô ấy sống đủ?"
" Anh sợ em buồn vì...anh là thằng lang thang, em cưu mang mọi thứ mà ...anh lại phản bội em".
"Nếu là phản bội thì cũng đã phản bội rồi. Bây giờ lại thêm bỏ vợ bỏ con. Có tội với người ta không? Thôi thì em mồ côi, sống một mình bơ vơ lắm. Em rất cần anh. Em cũng không nỡ để cha con anh xa nhau nên anh cứ nói mẹ con cô ấy về sống chung cho vui. Vợ chồng mình cũng không có con. Có thêm người cho vui."
Không biết họ bàn bạc thế nào nhưng người phụ nữ kia nhất quyết không về ở chung. Thế là cô Sáu mỗi tháng chu cấp cho người vợ nhỏ mỗi tháng 4 ngàn đồng. Thăm hỏi đàng hoàng. Cô còn mua một ngôi nhà cho hai mẹ con cô kia có chỗ nương thân. Mỗi chủ nhật hại vợ chồng chú thiếm Sáu đi thăm con và cô vợ hai.
Năm tháng qua nhanh. Chú Sáu bệnh rồi qua đời. Cô Sáu già bị tai biến nên sinh hoạt hàng ngày rất khó khăn. Người con trai bây giờ đã lớn. Họ đến xin rước cô Sáu về nhà chăm sóc rất chu đáo. Mẹ chồng tôi thường xuyên đi thăm cô Sáu vì gia đình bên chồng tôi rất quý cô Sáu. Biết được long nhân hậu thật sự của người vợ sau và người con chồng nên gia đình bên chồng tôi rất an tâm.
Cô Sáu bán ngôi nhà ở địa chỉ trên để đi theo sống với nguồi vợ nhỏ của chồng. Nhiều người cũng đã bán nhà ra đi. Xóm cũ đã thành khu phố Tây Ba lô, nhưng câu chuyện của cô Sáu thì các chị em chồng tôi đều nhớ rõ. Họ thường hay dùng câu" Ăn ở có hậu" để nói về gia đình đó.
Bố chồng tôi là người rất kỹ tính trong chuyện ăn uống. Ở tuổi ngoài 60, ông có những nguyên tắc riêng mà tôi buộc phải ghi nhớ như một cuốn sổ tay dinh dưỡng không được phép sai sót.
Thức ăn phải đổi món thường xuyên, không được lặp lại quá 2 ngày. Món ăn phải đầy đủ dưỡng chất, nhưng không được nhiều chất béo. Đạm phải có, nhưng là loại “đạm tốt cho người cao tuổi”. Canh không được mặn, món kho không được ngọt, món xào không được dầu mỡ, nhưng nếu nhạt quá thì lại bị chê là ăn không vào.
Có những ngày, tôi đứng trong bếp cả buổi sáng chỉ để cân nhắc xem nên thay thịt lợn bằng cá hay bằng ức gà, nên nấu canh rong biển hay canh bí đỏ, nên hấp hay nên luộc để tốt cho tim mạch. Tôi không phải là người không biết nấu ăn, nhưng ở căn bếp này, kiến thức nấu nướng thông thường dường như không đủ.
Mỗi bữa ăn đối với tôi giống như một bài thi mà giám khảo là bố chồng, còn tôi thì không bao giờ biết đâu là đáp án đúng.
Tôi vẫn nhớ có hôm tôi dậy từ 5h sáng để ninh một nồi cháo yến mạch với cá hồi vì đọc được thông tin rằng món này tốt cho người lớn tuổi. Khi tôi vừa bày bát cháo ra bàn, bố chồng tôi nhìn qua rồi buông một câu nhận xét rằng cháo nhạt nhẽo, ăn không có sức. Ông ăn vài thìa, sau đó bảo rằng cá hồi nhiều mỡ, ăn nhiều không tốt.
Tôi cố gắng giữ nụ cười trên môi và nói rằng mình sẽ rút kinh nghiệm nhưng trong lòng tôi lúc đó trống rỗng và mệt mỏi.
Điều khiến tôi khó chịu nhất không chỉ là những lời chê bai, mà là sự trái khoáy đến khó hiểu của bố chồng. Có những món chính bố là người đề nghị và nói rằng muốn ăn món này cho “đổi gió”, nhưng khi tôi làm đúng theo ý ông, ông lại là người đầu tiên lắc đầu. Khi thì ông bảo món đó không hợp khẩu vị, khi thì ông bảo ăn vào thấy nặng bụng.
Có lần, bố chồng nói rằng muốn ăn cá kho tộ vì lâu rồi không được ăn món quê. Tôi cẩn thận chọn cá tươi, kho nhạt, giảm mỡ, nấu đúng kiểu miền Bắc để không quá đậm. Đến bữa, bố chồng gắp một miếng rồi chê cá không đậm đà, ăn không ra cá kho. Ông cho rằng cá kho thì phải mặn mới ngon, nhưng mặn thì lại không tốt cho huyết áp.
Trong những lúc như vậy, tôi luôn mong chồng sẽ lên tiếng. Chỉ cần một câu nói, một lời chia sẻ rằng tôi đã cố gắng, cũng đủ khiến tôi bớt tủi thân. Nhưng chồng tôi là người nhu nhược đúng nghĩa. Anh thường cúi đầu ăn cho xong bữa, hoặc lảng sang chuyện khác như không hề nghe thấy những lời nhận xét dành cho vợ mình.
Chủ nhật vừa rồi, tôi nấu một mâm cơm đơn giản gồm canh rau ngót, cá hấp gừng và đĩa đậu phụ sốt cà chua. Đó là những món tôi đã cân nhắc kỹ lưỡng về dinh dưỡng. Nhưng khi vừa ăn được vài miếng, bố chồng đặt đũa xuống và nói rằng “ăn món cơ bản thế này mãi cũng chán”.
Tôi im lặng, lần đầu tiên, tôi không nói lời xin rút kinh nghiệm.
Sáng hôm sau, tôi làm một việc mà trước đó chưa từng nghĩ tới. Tôi đặt suất ăn dinh dưỡng cho bố chồng theo đúng tiêu chuẩn dành cho người cao tuổi. Tôi nói rõ rằng mình không đủ chuyên môn để đáp ứng những yêu cầu của mọi người mỗi ngày và tôi cần được giải thoát khỏi áp lực này.
Phản ứng của bố chồng khiến tôi bất ngờ. Bố chồng không giận, cũng không trách tôi, ông chỉ im lặng.
Vài ngày sau, khi tôi đang dọn dẹp bếp, bố chồng gọi tôi ra ngồi nói chuyện riêng. Ông không nhắc đến chuyện ăn uống, mà kể cho tôi nghe một câu chuyện mà trước đó tôi chưa từng biết.
Ông nói rằng ngày xưa, mẹ chồng tôi cũng từng là một nàng dâu sống trong áp lực giống hệt tôi. Khi mới về làm dâu, bà phải nấu ăn cho cả đại gia đình và mỗi bữa cơm đều là một lần bị soi xét. Ông thừa nhận rằng, ông là người chồng nhu nhược, không biết bảo vệ vợ.
Bố chồng nói rằng ông nhận ra điều đó quá muộn, khi mẹ chồng tôi đã mang trong mình quá nhiều uất ức, khiến bà mất khi còn trẻ. Ông không muốn quá khứ đau buồn ấy lặp lại với con dâu. Nhưng thay vì nói ra một cách thẳng thắn, ông lại chọn một cách rất vụng về. Ông cố tình làm khó, cố tình trái khoáy, để tôi sớm bộc lộ sự mệt mỏi và không cam chịu mãi.
Ông nói rằng nếu tôi cứ lặng lẽ chịu đựng, cả gia đình sẽ coi sự hy sinh đó là điều hiển nhiên. Ông muốn tôi biết phản kháng, biết dừng lại, biết đặt giới hạn cho bản thân, dù cách làm của ông có thể khiến tôi tổn thương.
Tôi ngồi nghe mà cổ họng nghẹn lại. Tôi chưa từng nghĩ rằng phía sau những lời chê bai đó lại là một sự day dứt âm thầm.
Bố chồng nói thêm rằng ông cũng muốn con trai mình nhìn thấy sự mệt mỏi của vợ, để anh không thể tiếp tục nhu nhược và vô trách nhiệm. Ông biết con trai mình yếu đuối trong việc đứng về phía vợ, nên ông chọn cách đẩy mâu thuẫn lên cao, buộc anh phải đối diện và mạnh mẽ hơn.
Tôi không biết cách bố chồng làm có đúng hay không. Tôi chỉ biết rằng có những tổn thương, dù xuất phát từ ý tốt, vẫn để lại tổn thương trong lòng người khác. Nhưng ít nhất, sau cuộc nói chuyện ấy, tôi hiểu rằng đôi khi sự trái khoáy không hẳn là ác ý.
Và tôi cũng hiểu rằng, nếu tôi tiếp tục gượng cười trong căn bếp ấy, sẽ đến ngày tôi cạn kiệt giống mẹ chồng. Hóa ra, tôi và chồng đều... nhu nhược giống nhau, giờ tôi mới nhận ra điều đó!
Tổng thống Mỹ Donald Trump đề cập đến "học thuyết Monroe mới", "học thuyết Donroe" khi nói về quyết định tấn công Venezuela và bắt giữ Tổng thống Nicolas Maduro.
Theo News Nation, cụm từ "học thuyết Monroe mới" hay "học thuyết Donroe" mà ông Trump sử dụng, cũng được các chuyên gia chính sách đối ngoại đặt ra để mô tả cách tiếp cận của Tổng thống Mỹ đối với chính sách đối ngoại và việc tăng cường kiểm soát của Mỹ ở Tây bán cầu.
Tên gọi "Donroe" trong đó là chơi chữ dựa trên học thuyết Monroe, ghép với chữ đầu tiên trong tên ông Trump (Donald).
“Học thuyết Monroe là vấn đề lớn, nhưng chúng tôi thậm chí còn vượt qua cả học thuyết này rất nhiều. Giờ đây họ gọi nó là văn kiện Donroe. Sự thống trị của Mỹ ở Tây bán cầu sẽ không bao giờ bị nghi ngờ nữa”, ông Trump nói.
Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: Reuters)
Học thuyết Monroe là gì?
Học thuyết Monroe là chính sách được Tổng thống Mỹ James Monroe đề ra lần đầu tiên vào năm 1823, tập trung vào việc phản đối ảnh hưởng và sự thuộc địa hóa của châu Âu ở Tây bán cầu. Quan điểm này được đưa ra vào thời điểm mà phần lớn các thuộc địa của Tây Ban Nha ở Mỹ Latinh giành được độc lập hoặc đang đấu tranh cho độc lập.
Tổng thống Monroe lần đầu tiên đề cập đến học thuyết này vào ngày 2/12/1823, trong bài phát biểu Thông điệp Liên bang thường niên lần thứ bảy trước Quốc hội. Sau đó nhiều thập kỷ, tên của ông mới được sử dụng để đặt cho học thuyết này.
Tổng thống Monroe tuyên bố rằng công việc nội bộ của Tây bán cầu và châu Âu nên được tách biệt và không ảnh hưởng lẫn nhau. Ông Monroe cảnh báo các cường quốc châu Âu không được can thiệp vào công việc nội bộ của châu Mỹ, nhấn mạnh rằng bất kỳ hành động nào như vậy sẽ bị coi là một cuộc tấn công vào Mỹ.
Ông cam kết Mỹ sẽ công nhận và không can thiệp vào các thuộc địa lúc bấy giờ của châu Âu hoặc các vấn đề nội bộ của các nước châu Âu. Đồng thời, khu vực Bắc và Nam Mỹ sẽ không còn là đối tượng bị bất kỳ cường quốc châu Âu nào xâm chiếm thuộc địa trong tương lai.
Trên nhiều khía cạnh, học thuyết Monroe kêu gọi duy trì hiện trạng ở châu Mỹ ở thời điểm đó và yêu cầu châu Âu rút khỏi khu vực.
Máy bay quân đội Mỹ ở Puerto Rico. (Ảnh: AP)
Máy bay quân đội Mỹ ở Puerto Rico. (Ảnh: AP)
Kể từ khi Monroe lần đầu tiên đề ra chính sách này, nó đã trở thành kim chỉ nam trong chính sách của Mỹ dù các đời Tổng thống đôi khi vẫn bỏ qua.
Năm 1904, Tổng thống Mỹ Theodore Roosevelt bổ sung Điều khoản Roosevelt vào học thuyết Monroe. Điều khoản này khẳng định Mỹ có quyền can thiệp vào các nước Mỹ Latinh để ngăn chặn sự can thiệp của châu Âu, đặc biệt là liên quan đến nợ nần hoặc bất ổn, nhằm duy trì ổn định và bảo vệ lợi ích của Washington ở Tây bán cầu.
Năm đó, khi các chủ nợ châu Âu đe dọa một số quốc gia Mỹ Latinh, ông Roosevelt cho rằng quyền và trách nhiệm của Mỹ trong việc can thiệp phù hợp với học thuyết này. Mỹ sẽ can thiệp vào khu vực Mỹ Latinh nếu các nhà lãnh đạo của các quốc gia nằm trong phạm vi ảnh hưởng được Washington cho là không thể tự quản lý công việc nội bộ của mình.
Trong những thập kỷ tiếp theo, Học thuyết Monroe được phát triển trở thành một trong những lý do để Mỹ can thiệp vào Cộng hòa Dominica, Haiti và Nicaragua.
"Donroe" có gì mới?
Đến thời ông Trump, "Donroe" được cho là có cách tiếp cận công khai hơn, ảnh hưởng đến những quốc gia mà ông cho là liên quan đến các hành động gây bất lợi cho Mỹ.
Đây không phải là lần đầu tiên thuật ngữ "học thuyết Donroe" xuất hiện. Một tiêu đề trên trang nhất của tờ New York Post vào đầu tháng 1/2025 in đậm cụm từ này, và Chiến lược An ninh Quốc gia chính thức của Mỹ, được công bố vào tháng 11, đề cập rõ ràng đến ý định "khẳng định và thực thi" một điều khoản bổ sung theo kiểu Trump vào học thuyết Monroe.
Chính quyền Trump tóm tắt ý định của mình trong Chiến lược an ninh quốc gia vài tuần trước: "Nói cách khác, chúng ta sẽ khẳng định và thực thi một 'Hệ quả Trump' đối với Học thuyết Monroe".
Điều này có nghĩa là Mỹ sẽ đảm bảo rằng Tây bán cầu "duy trì sự ổn định và quản trị tốt ở mức độ hợp lý để ngăn chặn và làm giảm bớt làn sóng di cư ồ ạt đến Mỹ". Theo tài liệu này, các chính phủ nằm trong phạm vi ảnh hưởng của Mỹ sẽ hợp tác với chiến dịch tấn công nhằm vào các tàu bị cáo buộc buôn ma túy ở phía nam vùng biển Caribbean và phía đông Thái Bình Dương.
"Chúng tôi muốn một Tây bán cầu không bị xâm phạm hoặc chiếm hữu thành các tài sản quan trọng của nước ngoài, và hỗ trợ các chuỗi cung ứng thiết yếu", chính quyền cho biết. "Chúng tôi muốn đảm bảo quyền tiếp cận liên tục của mình đến các địa điểm chiến lược quan trọng".
“Chúng ta đang khôi phục lại sự tập trung cần thiết vào việc đánh bại các mối đe dọa ở Tây bán cầu”, ông Trump nói với các quan chức cấp cao nhất của quân đội Mỹ hồi tháng 9/2025.
Tổng thống Mỹ Donald Trump nhận được thông báo về báo cáo này của CIA và chia sẻ với một nhóm nhỏ các thành viên an ninh quốc gia cấp cao.
Theo Wall Street Journal, một báo cáo mật của CIA được trình lên Tổng thống Mỹ Donald Trump về người phù hợp lãnh đạo Venezuela sau ông Maduro, đã kết luận rằng các nhân vật trung thành với ông, bao gồm cả Phó Tổng thống Delcy Rodriguez (hiện là Tổng thống lâm thời), là những người có vị thế tốt nhất để duy trì sự ổn định nếu nhà lãnh đạo Venezuela mất quyền lực.
Các nguồn tin cho biết, ông Trump được thông báo về báo cáo này và nó cũng được chia sẻ với một nhóm nhỏ các thành viên cấp cao trong đội ngũ an ninh quốc gia của ông. Đây là một trong những lý do khiến ông Trump quyết định ủng hộ bà Delcy Rodriguez, thay vì lãnh đạo phe đối lập María Corina Machado, theo các nguồn tin.
Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: Reuters)
Nhà Trắng từ chối xác nhận báo cáo. “Tổng thống Trump thường xuyên được thông báo về các động thái chính trị trong nước trên khắp thế giới. Tổng thống và đội ngũ an ninh quốc gia của ông đang đưa ra những quyết định thực tế để cuối cùng đảm bảo Venezuela phù hợp với lợi ích của Mỹ, và trở thành một quốc gia tốt hơn cho người dân Venezuela”, thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cho biết.
Lãnh đạo phe đối lập Venezuela, María Corina Machado, trong khi đó cho biết bà chưa nói chuyện với Tổng thống Donald Trump kể từ tháng 10 và cam kết sẽ trở lại Venezuela “càng sớm càng tốt”.
Trong diễn biến mới nhất, tiếng súng và hỏa lực phòng không nổ ra ở thủ đô Venezuela hôm 5/1 (giờ địa phương), khi thành phố đang trong tình trạng căng thẳng và các lực lượng an ninh được đặt trong tình trạng cảnh giác cao độ sau cuộc tấn công và bắt giữ Tổng thống Nicolás Maduro.
Bộ Truyền thông và Thông tin Venezuela cho biết cảnh sát đã bắn vào các máy bay không người lái “bay trái phép”. “Không có cuộc đối đầu nào xảy ra, và toàn bộ đất nước hoàn toàn yên bình”, bộ này nói. Họ không tiết lộ ai có thể đã điều khiển các máy bay không người lái.
Một quan chức Nhà Trắng nói với CNN rằng họ đang theo dõi sát sao các báo cáo về tiếng súng từ Venezuela, nhưng lưu ý rằng “Mỹ không liên quan”.
Trong khi đó, các cuộc thảo luận giữa các nhóm bán quân sự cho thấy tiếng súng còn có thể liên quan đến sự hỗn loạn đang diễn ra giữa các nhóm an ninh khác nhau hoạt động gần cung điện tổng thống Miraflores.
Tại New York, Tổng thống Nicolas Maduro và vợ Cilia Flores tuyên bố không nhận tội trong lần xuất hiện đầu tiên trước tòa án.
Sáng nay (6/1), tại các tỉnh thuộc miền Tây Nhật Bản đã xảy ra liên tiếp hàng loạt trận động đất có độ rung chấn từ 2 đến 5 (theo cách đo rung chấn của Nhật Bản).
Hiện nay, các dư chấn vẫn tiếp tục xảy ra ở nhiều nơi một cách bất thường.
Theo Cơ quan Khí tượng Nhật Bản, vào lúc 10h18 sáng 6/1 (theo giờ địa phương), một trận động đất có độ lớn 6,2 (độ rung chấn 5+, theo cách đo của Nhật Bản) đã xảy ra tại tỉnh Tottori và Shimane, thuộc miền Tây Nhật Bản. Tâm chấn của trận động đất nằm ở phía Đông tỉnh Shimane, với độ sâu tâm chấn là 10 km.
Hàng loạt trận động đất bất thường đã xảy ra ở nhiều tỉnh thuộc miền Tây Nhật Bản. (Ảnh: NHK)
Mặc dù không có cảnh báo về sóng thần được đưa ra, nhưng sau khi xảy ra động đất, hàng loạt các dư chấn đã xảy ra liên tiếp ở nhiều địa phương thuộc miền Tây Nhật Bản, như Okayama, Hiroshima, Kagawa, Ehime… (với độ rung chấn cấp 4), trong khi tại các tỉnh như Osaka, Kyoto, Hyogo, Himeji, Yamaguchi… và nhiều địa phương khác ghi nhận rung chấn từ cấp độ 2 và 3.
Đến 10h37, một trận động đất khác có độ lớn 5,4 tiếp tục xảy ra tại tỉnh Tottori và Shimane. Tâm chấn của trận động đất này cũng nằm ở phía Đông tỉnh Shimane, với độ sâu tâm chấn là 10 km.
Hiện nay, Cơ quan Khí tượng Nhật Bản chưa ghi nhận thiệt hại do loạt trận động đất bất thường này gây ra. Theo xác nhận của Cơ quan Quản lý An toàn Hạt nhân, tính đến 10h30 sáng nay, chưa có bất kỳ bất thường nào do động đất gây ra tại Nhà máy điện hạt nhân Shimane - thuộc tỉnh Shimane, và Nhà máy điện hạt nhân Ikata ở tỉnh Ehime.
Trong khi đó, ngay sau khi xảy ra loạt trận động đất tại miền Tây Nhật Bản, vào lúc 10h20, Thủ tướng Takaichi Sanae đã thành lập “Văn phòng Ứng phó khẩn cấp” tại phủ Thủ tướng, đồng thời yêu cầu các cơ quan và địa phương liên quan phối hợp hành động và kịp thời nắm bắt thông tin.
Cơ quan Khí tượng Nhật Bản cũng sẽ tổ chức một cuộc họp báo và phát sóng trực tiếp vào trưa nay để cập nhật các thông tin liên quan loạt trận động đất bất thường này.
Cựu Tổng thống Venezuela ra hầu tòa tại New York, tuyên bố “vô tội” và khẳng định vẫn là tổng thống, giữa lúc Mỹ truy tố ông vì khủng bố ma túy và vũ khí trái phép.
Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro ngày 5/1 đã có mặt tại Tòa án Liên bang ở New York dự phiên tòa sơ thẩm. Ông tuyên bố “vô tội”, đồng thời khẳng định vẫn là Tổng thống Venezuela.
“Tôi vô tội. Tôi không có tội. Tôi là một người đàn ông tử tế. Tôi vẫn là tổng thống của đất nước mình”, ông Maduro nói những lời đầu tiên tại toà. Tuy nhiên, thẩm phán đã ngắt lời, cho biết sẽ có thời điểm thích hợp hơn để bị cáo đưa ra những phát biểu dài hơn trong quá trình tố tụng.
Bà Cilia Flores cũng tự xưng là “đệ nhất phu nhân của Venezuela” trước tòa, song nhanh chóng bị thẩm phán chặn lại với lý do tương tự.
Trước đó, phía Mỹ truy tố ông Maduro với hàng loạt cáo buộc liên quan đến buôn bán ma túy và sở hữu vũ khí trái phép.
Theo cáo trạng của Mỹ, ông Maduro bị cáo buộc điều hành một mạng lưới buôn bán ma túy xuyên quốc gia, có liên hệ với các tổ chức vũ trang và tội phạm như băng đảng Sinaloa và Zetas của Mexico, lực lượng FARC tại Colombia và băng Tren de Aragua của Venezuela. Theo phía công tố, đường dây này đã tuồn hàng nghìn tấn ma túy vào Mỹ trong nhiều năm, gây ra những tác động nghiêm trọng về an ninh và xã hội.
Ông Maduro trên đường được đưa đến tòa. (Ảnh: Reuters)
Ông phải đối mặt với bốn tội danh hình sự, gồm khủng bố ma túy, âm mưu nhập khẩu ma túy, tàng trữ súng máy và thiết bị nổ. Từ lâu, ông Maduro luôn bác bỏ các cáo buộc này, cho rằng đó chỉ là cái cớ để Mỹ can thiệp và nhắm tới trữ lượng dầu mỏ khổng lồ của Venezuela.
Ngoài ông Maduro và vợ, bốn người khác cũng bị truy tố. Trong đó có con trai của họ là Nicolas Maduro Guerra - một nghị sĩ Venezuela.
Theo quy định của pháp luật Mỹ, các tội danh mà ông Nicolas Maduro cùng những cá nhân liên quan đang bị truy tố có thể bị áp dụng mức hình phạt cao nhất là tù chung thân.
Sau phiên điều trần, ông Maduro được áp giải từ trại giam ở Brooklyn tới Tòa án Manhattan bằng trực thăng và rời khỏi khu vực xét xử trong đoàn xe hộ tống dưới sự kiểm soát an ninh đặc biệt nghiêm ngặt.
Trong khi đó, tại thủ đô Caracas, Phó Tổng thống Delcy Rodríguez tuyên thệ nhậm chức tổng thống lâm thời Venezuela, bày tỏ sự ủng hộ đối với ông Maduro.
“Tôi đến đây với nỗi đau thắt lòng trước việc hai người hùng của chúng ta bị bắt cóc và giam giữ làm con tin”, bà phát biểu. Bà đồng thời cam kết sẽ lèo lái đất nước vượt qua “giai đoạn đầy thử thách này”.
Lê Xuân Cương đã mua 100 tờ tiền giả mệnh giá 100 USD qua sàn thương mại điện tử, sau đó cùng Võ Quốc Hòa lên kế hoạch tiêu thụ tại các cửa hàng nhỏ.
Ngày 6/1, Công an TP Đà Nẵng cho biết Cơ quan An ninh điều tra vừa phối hợp Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao điều tra, phá thành công vụ án “Tàng trữ, lưu hành tiền giả”, đồng thời làm rõ hành vi liên quan đến ma túy của các đối tượng.
Để có tiền mua ma túy, các đối tượng đã mua tiền giả rồi đem đi tiêu thụ.(Ảnh: C.A)
Theo hồ sơ vụ việc, thời điểm giữa tháng 12/2025, từ tin báo của một chủ cửa hàng trên địa bàn phường Ngũ Hành Sơn về việc một đối tượng sử dụng tờ tiền mệnh giá 100 USD giả để thanh toán. Cơ quan An ninh điều tra nhanh chóng phối hợp Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao xác minh, làm rõ 2 đối tượng thực hiện hành vi là Võ Quốc Hòa (SN 1991) và Lê Xuân Cương (SN 1991, cùng trú tại TP Đà Nẵng).
Kết quả điều tra xác định, do nghiện ma túy, Lê Xuân Cương đã mua 100 tờ tiền giả mệnh giá 100 USD qua sàn thương mại điện tử, sau đó cùng Võ Quốc Hòa lên kế hoạch tiêu thụ tại các cửa hàng nhỏ vào thời điểm rạng sáng để tránh bị phát hiện.
Từ ngày 14 đến 17/12/2025, các đối tượng đã 4 lần lưu hành tiền giả trên địa bàn phường Ngũ Hành Sơn, thu lợi khoảng 8,5 triệu đồng để mua ma túy.
Ngày 23/12/2025, Cơ quan An ninh điều tra phối hợp các đơn vị liên quan bắt giữ hai đối tượng, khám xét nơi ở, thu giữ 63 tờ tiền giả mệnh giá 100 USD.
Cơ quan An ninh điều tra đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với Lê Xuân Cương và Võ Quốc Hòa về hành vi “Tàng trữ, lưu hành tiền giả”, đồng thời tiếp tục điều tra mở rộng vụ án.
Trong quá trình theo dõi, đấu tranh từ ngày 18 đến 23/12/2025, cơ quan chức năng phát hiện các đối tượng trong vụ lưu hành tiền giả có biểu hiện liên quan đến ma túy.
Khám xét khẩn cấp nơi ở của Võ Quốc Hòa, lực lượng chức năng thu giữ 1 gói tinh thể màu trắng nghi là ma túy đá, 1 cân tiểu ly và các dụng cụ sử dụng ma túy. Kết quả test nhanh xác định Hòa dương tính với ma túy đá.
Số tiền giả được mua trên mạng. (Ảnh: C.A)
Đấu tranh khai thác, Võ Quốc Hòa khai nhận đã cùng Nguyễn Ngọc Huy (SN 2000, trú TP Đà Nẵng) sử dụng trái phép chất ma túy tại nhà riêng vào ngày 22/12/2025.
Làm việc với cơ quan công an, Nguyễn Ngọc Huy thừa nhận hành vi sử dụng ma túy; đối tượng đang thuộc diện quản lý sau cai nghiện và đã được bàn giao cho Công an phường An Hải xử lý.
Ngoài ra, kết quả test nhanh cũng xác định Lê Xuân Cương dương tính với ma túy đá.
Dương Đăng Thụy xông vào quán cắt tóc cầm dao truy đuổi, tấn công vợ và con gái, khiến hai nạn nhân hoảng loạn.
Ngày 6/1, lãnh đạo Công an phường Bắc Giang, tỉnh Bắc Ninh cho biết, đơn vị đang điều tra vụ việc gây rối, hành hung xảy ra tại một quán cắt tóc trên địa bàn.
Theo thông tin ban đầu, khoảng 5h40 ngày 3/1, một người đàn ông bất ngờ xông vào quán cắt tóc trên đường Bàng Bá Lân, phường Bắc Giang, cầm dao truy đuổi và tấn công chị Nguyễn Thị D. cùng con gái là D.T.A.
Dương Đăng Thụy cầm dao đuổi theo chị D. (Ảnh: cắt từ clip)
Đối tượng được xác định là Dương Đăng Thụy (SN 1990, trú tại xã Lạng Giang). Thời điểm xảy ra sự việc, Thụy lao thẳng vào quán, vung dao truy sát hai mẹ con.
Rất may, chị D. kịp thời chạy thoát ra ngoài, còn cháu Q.A nhanh trí né được nhát chém nên không bị thương. Dù không bị tổn hại về thể chất, cả hai nạn nhân đều rơi vào trạng thái hoảng loạn tinh thần sau vụ việc.
Theo lãnh đạo Công an phường Bắc Giang, Dương Đăng Thụy và chị Nguyễn Thị D. là vợ chồng, hiện đã sống ly thân nhiều tháng.
Nguyên nhân dẫn đến hành vi manh động của đối tượng đang được cơ quan chức năng tiếp tục làm rõ để xử lý theo quy định.
Trước đó, ngày 30/12/2025, một vụ việc tương tự xảy ra ở Thanh Hoá. Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Thanh Hóa tiếp nhận tin báo của Công an phường Ngọc Sơn về một vụ việc có dấu hiệu của hành vi “Giết người”. Theo thông tin ban đầu, giữa Dương Văn Khánh (SN 1994) và vợ là chị Vũ Thị Ngọc A. (SN 2004) xảy ra mâu thuẫn từ ngày 20/12.
Nguyên nhân được xác định do chị Ngọc A. đề nghị ly hôn nhưng Khánh không đồng ý, đồng thời có lời đe dọa với gia đình bên vợ. Đến ngày 27/12, chị Ngọc A. rời nhà, về sống cùng mẹ đẻ là bà Nguyễn Thị N. (SN 1977, trú tại Tổ dân phố Hồng Phong 1, phường Ngọc Sơn, TP Thanh Hóa).
Khoảng 6h45 ngày 30/12, Khánh điều khiển xe mô tô Wave Alpha màu trắng, BKS 36B4-858.68, mang theo dao đến nhà mẹ vợ tại Tổ dân phố Hồng Phong. Tại đây, Khánh dùng dao tấn công chị Ngọc A., khiến nạn nhân tử vong tại chỗ.
Sau đó, Khánh tiếp tục di chuyển đến nhà ông Đinh Văn D. (SN 1973, trú Tổ dân phố Nam Tiến, phường Ngọc Sơn). Thời điểm này, trong nhà có chị Đinh Thị N. (SN 2001) và con trai là cháu Đỗ Xuân M. (SN 2024) đang ngủ. Khánh đã dùng dao gây thương tích nặng cho hai mẹ con.
Nghe tiếng kêu cứu, người thân chạy vào thì Khánh lên xe máy rời khỏi hiện trường. Các nạn nhân được đưa đi cấp cứu, tuy nhiên cháu Đỗ Xuân M. không qua khỏi.
Sau khi gây án, Khánh điều khiển xe mô tô đến Bệnh viện Đa khoa quốc tế Hợp Lực (phường Đào Duy Từ, TP Thanh Hóa), lên tầng 7 của bệnh viện rồi rơi xuống đất, tử vong tại chỗ.
"Vợ là người chẳng có họ hàng gì với ta, chỉ qua vài câu tán tỉnh, thế là chọn giờ đẹp dọn sang nhà ta. Ngày đầu thì trông xinh đẹp, dịu dàng như thiên thần. Nhưng sau đó… bắt đầu quản lý ta, mắng ta còn hơn cả mẹ ta."
Người khác chen vào:
"Thế thôi à?"
Ông chồng thở dài:
"Chưa hết đâu! Vợ là người có khả năng biến cái ví dày thành mỏng, biến cái bụng đói thành no… nhưng cũng biến cái đầu hói thành thêm nhiều nếp nhăn. Vợ là người có thể nhớ chính xác ngày ta quên đổ rác, nhưng lại chẳng bao giờ nhớ ta từng khen vợ đẹp. Vợ là người có thể khiến ta vừa sợ vừa thương, vừa muốn chạy trốn vừa không thể rời xa."
Cả đám cười ầm lên, ông chồng kết luận:
"Nói chung, vợ chính là… một bí ẩn lớn nhất đời đàn ông. Nhưng mà thôi, không có vợ thì chắc cũng chẳng ai chịu nổi ta đâu!"
Khi shipper giao nhầm gói hàng của hàng xóm vào nhà mình, cậu bé 10 tuổi mang trả lại đúng địa chỉ nhưng shipper tưởng đang ăn cắp nên lao ôtô tới, may không đâm trúng.
William White Jr., 41 tuổi, tài xế giao hàng của Bưu điện Mỹ (USPS), bị cáo buộc cố tình tông vào một bé 10 tuổi tại một khu dân cư ở hạt Escambia, bang Florida vào ngày 27/12/2025 khi cậu bé đang đi xe scooter chở theo gói hàng đem trả lại.
Tài xế William White. Ảnh: People
Theo báo cáo của cảnh sát, "William đã giao một gói hàng đến nhầm địa chỉ. Đứa trẻ nhận thấy gói hàng đó dành cho địa chỉ nhà hàng xóm liền đặt lên xe điện của mình để mang đến đúng nơi".
William White nhìn thấy cậu bé cầm gói hàng và nghĩ đang cố gắng ăn cắp. Anh ta "cố tình lái xe của USPS về phía đứa trẻ và cán qua chiếc xe scooter", suýt chút nữa đã đâm trúng cậu bé. Hành vi của William White đã khiến cậu bị thương ở mắt cá chân khi cố gắng tránh chiếc xe.
"Đứa trẻ đã kịp chạy vào sân gần đó trước khi chiếc xe tay ga bị đâm", báo cáo của cảnh sát nêu rõ, đồng thời cho biết William White sau đó đã lấy chiếc xe scooter ra gầm xe tải, quát mắng một hồi rồi mang chiếc scooter đi.
"Đây không chỉ là vụ va chạm vô tình với đứa trẻ 10 tuổi trên đường, đó là cố ý", đại úy Jason King thuộc Cảnh sát giao thông bang Florida nói với truyền thông hôm 4/1.
"Đó là một đứa trẻ 10 tuổi đi xe scooter, chứ không phải là một tên trộm vặt chạy đến giật những gói hàng bạn vừa giao xong", đại úy Jason nói và cho rằng đáng lẽ một cuộc trò chuyện ngắn có thể giải quyết được vấn đề thay vì lập tức dùng vũ lực, hoặc làm tình hình leo thang vượt quá mức cần thiết.
William White đã bị thẩm vấn và bắt vào 31/12, khi anh ta đến nơi làm việc. Hiện anh ta đối mặt các tội danh Hành hung nghiêm trọng bằng vũ khí nguy hiểm, Trộm cắp vặt và Phá hoại tài sản.
Bị cáo đã được tại ngoại sau khi nộp khoản tiền bảo lãnh 5.500 USD và đang chờ ngày ra tòa tiếp theo.
Bộ Quốc phòng Campuchia cho biết hai binh sĩ bị thương trong vụ nổ xảy ra ở một tiền đồn trong khu vực giáp với biên giới Thái Lan.
Phát ngôn viên Bộ Quốc phòng Campuchia Maly Socheata cho biết sự việc xảy ra lúc 7h27 tại tiền đồn ở khu vực Mum Bei thuộc tỉnh Preah Vihear, khi vụ nổ bắt nguồn từ đống rác trong lúc các binh sĩ "thực hiện hoạt động bảo đảm an ninh thường lệ".
Hai quân nhân Campuchia bị thương đã được đưa tới bệnh viện để điều trị. "Nhóm chuyên trách Phối hợp Biên giới Campuchia - Thái Lan đã tham vấn, trao đổi thông tin và cùng xử lý để đảm bảo giải quyết nhanh chóng vấn đề", bà Socheata cho hay.
Chong Bok và một số khu vực dọc biên giới Campuchia - Thái Lan. Đồ họa: CNA
Nguyên nhân dẫn tới vụ nổ chưa được công bố. Bộ Quốc phòng Campuchia nhấn mạnh cam kết đối với hòa bình và tuân thủ luật pháp quốc tế, cũng như tôn trọng và thực hiện đầy đủ thỏa thuận ngừng bắn với Thái Lan.
Giới chức Thái Lan chưa bình luận về thông tin.
Mum Bei là cách Campuchia gọi Tam giác Ngọc lục bảo, khu vực biên giới chung giữa nước này với Thái Lan và Lào. Trong Tam giác Ngọc lục bảo có đèo Chong Bok thuộc dãy Dangrek, vốn chiếm phần lớn biên giới tự nhiên giữa Campuchia và Thái Lan.
Quân đội Thái Lan cùng ngày cáo buộc Campuchia vi phạm thỏa thuận ngừng bắn khi nã cối vào vị trí của họ tại cao điểm 469 ở vùng Chong Bok, khiến một binh sĩ bị thương.
Thủ tướng Anutin Charnvirakul cho biết chính phủ Thái Lan đã gửi công hàm cho Campuchia về sự việc. "Trên kênh quân sự, chúng tôi được thông báo đây là một tai nạn. Tuy nhiên, chúng tôi đang làm rõ ai sẽ phải chịu trách nhiệm", ông nói.
Trong thông báo ngày 6/1, Bộ Quốc phòng Campuchia không đề cập sự việc.
Xe quân sự trên một tuyến đường tại Campuchia tháng 7/2025. Ảnh: Reuters
Giao tranh bùng phát đầu tháng 12/2025 khiến ít nhất 23 người ở Thái Lan và 32 người ở Campuchia thiệt mạng, hơn 900.000 người dân ở hai nước phải sơ tán.
Đại diện Ủy ban Biên giới Chung Campuchia - Thái Lan (GBC) hôm 27/12/2025 ký tuyên bố chung tái khẳng định cam kết thực thi đầy đủ lệnh ngừng bắn. Hai bên nhất trí hướng tới hòa bình, ổn định và an ninh cho người dân sống dọc khu vực biên giới, cũng như không nổ súng vô cớ, không tiến quân, không triển khai hay điều động lực lượng tiến sát vị trí của bên còn lại.
Tổng thống Mỹ Donald Trump gợi ý rằng người đóng thuế Mỹ có thể phải chi trả cho việc tái thiết cơ sở hạ tầng khai thác và vận chuyển dầu mỏ của Venezuela.
Trong cuộc phỏng vấn với NBC News ngày 5.1, ông Trump thừa nhận việc khôi phục sản lượng dầu tại Venezuela sẽ đòi hỏi "rất nhiều tiền", song cho rằng chính phủ Mỹ có thể hoàn trả chi phí cho các công ty dầu khí Mỹ tham gia quá trình này.
"Một khoản tiền khổng lồ sẽ phải được chi ra. Các công ty dầu mỏ sẽ bỏ vốn trước, sau đó họ sẽ được hoàn lại trực tiếp hoặc thông qua doanh thu", ông Trump nói.
Tổng thống Donald Trump tại sân bay quốc tế Palm Beach, bang Florida (Mỹ) ngày 4.1.2026
ẢNH: REUTERS
Theo các nguồn tin, Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright dự kiến gặp đại diện của các công ty dầu mỏ Chevron, ConocoPhillips và ExxonMobil bên lề Hội nghị Năng lượng, công nghệ sạch và tiện ích do Ngân hàng Goldman Sachs tổ chức tại Miami vào cuối tuần này.
Cổ phiếu các công ty dầu mỏ Mỹ tăng mạnh trong phiên giao dịch ngày 5.1, khi nhà đầu tư kỳ vọng Mỹ có thể tiếp cận nguồn dầu lớn của Venezuela sau tuyên bố của ông Trump rằng Washington sẽ nắm quyền kiểm soát quốc gia Nam Mỹ này sau vụ bắt giữ Tổng thống Nicolas Maduro.
Cổ phiếu Chevron - công ty Mỹ duy nhất hiện còn hoạt động tại các mỏ dầu Venezuela - tăng 5%. Trong khi đó, cổ phiếu các nhà máy lọc dầu như Marathon Petroleum, Phillips 66, PBF Energy và Valero Energy tăng từ 3,4% đến 9,3%.
Giá dầu cũng tăng khoảng 1 USD/thùng. Tuy vậy, các nhà phân tích cho rằng trong bối cảnh nguồn cung toàn cầu dồi dào, bất kỳ gián đoạn nào đối với xuất khẩu dầu của Venezuela khó có tác động tức thời lớn đến thị trường.
Venezuela hiện sở hữu trữ lượng dầu mỏ lớn nhất thế giới, song sản lượng đã sụt giảm nghiêm trọng trong những thập niên qua, từ mức 3,5 triệu thùng/ngày năm 1999 xuống còn khoảng 1,1 triệu thùng/ngày.
Theo một nguồn tin thân cận, chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ gặp các giám đốc điều hành ngành dầu khí Mỹ vào cuối tuần này nhằm thảo luận kế hoạch tăng sản lượng tại Venezuela - bước đi được xem là then chốt để đưa các tập đoàn năng lượng Mỹ quay trở lại quốc gia Nam Mỹ này sau gần hai thập niên bị quốc hữu hóa.
Phát ngôn viên Nhà Trắng Taylor Rogers khẳng định: "Các công ty dầu khí Mỹ sẵn sàng và mong muốn đầu tư lớn để tái thiết cơ sở hạ tầng dầu mỏ Venezuela".
Tuy nhiên, The Wall Street Journal cho biết nhiều tập đoàn dầu khí lớn vẫn tỏ ra thận trọng hơn so với những tuyên bố lạc quan của ông Trump, bất chấp trữ lượng dầu khổng lồ của Venezuela. Nguyên nhân chủ yếu là sự bất ổn chính trị kéo dài và chưa rõ ai sẽ lãnh đạo đất nước trong thời gian tới.
"Gã khổng lồ" Nvidia đã chính thức ra mắt nền tảng Trí tuệ nhân tạo (AI) mới nhất mang tên Vera Rubin tại Triển lãm Điện tử Tiêu dùng thường niên (CES) diễn ra ở thành phố Las Vegas, bang Nevada, Mỹ.
Với động thái này, công ty có giá trị vốn hóa lớn nhất thế giới đang nỗ lực duy trì vai trò dẫn đầu trong lĩnh vực cung ứng chip – bộ não thúc đẩy cuộc cách mạng AI toàn cầu.
Sản phẩm mới mang tên Vera Rubin, được đặt theo tên của nhà thiên văn học nổi tiếng người Mỹ, đánh dấu một bước chuyển mình mạnh mẽ so với kiến trúc Blackwell tiền nhiệm ra mắt vào cuối năm 2024.
Ông Dion Harris, Giám đốc mảng trung tâm dữ liệu của Nvidia, cho biết nền tảng này bao gồm 6 con chip kết hợp thành một siêu máy tính AI, hứa hẹn sẽ đáp ứng nhu cầu của những mô hình tiên tiến nhất đồng thời giúp giảm chi phí vận hành AI.
Theo công bố từ Nvidia, Vera Rubin có hiệu năng hoạt động cao gấp 5 lần so với các dòng sản phẩm trước đó. Dự kiến, các sản phẩm dựa trên nền tảng này sẽ bắt đầu được cung cấp thông qua các đối tác của Nvidia từ nửa cuối năm 2026. Với cam kết vượt trội về hiệu suất và khả năng tiết kiệm điện năng, Nvidia kỳ vọng Vera Rubin sẽ là “quân bài chiến lược” để hãng tiếp tục thống trị kỷ nguyên điện toán đám mây và AI trong những năm tới.
Nvidia cho ra mắt Vera Rubin trong bối cảnh tập đoàn này đang nắm giữ khoảng 80% thị phần chip trung tâm dữ liệu AI toàn cầu nhưng phải đối mặt với áp lực bủa vây từ nhiều phía. Các đối thủ truyền thống như AMD và Intel đang đẩy mạnh đầu tư để thu hẹp khoảng cách.
Trong khi đó, những khách hàng lớn nhất của chính Nvidia như Google, Amazon và Microsoft cũng đang tích cực phát triển các dòng chip riêng nhằm giảm bớt sự phụ thuộc. Minh chứng rõ nét nhất là việc Google vừa huấn luyện Gemini 3 - mô hình AI mới nhất của họ - mà không cần sử dụng công nghệ của Nvidia. Ngoài ra, Trung Quốc cũng đang chạy đua xây dựng các giải pháp thay thế nội địa trước các lệnh hạn chế xuất khẩu từ Mỹ.
Kể từ khi ChatGPT bùng nổ vào năm 2022, Nvidia đã liên tục cập nhật dòng sản phẩm với tốc độ nhanh chóng, khiến giới công nghệ đặt ra câu hỏi về khả năng chạy đua tài chính của các doanh nghiệp để giữ cho hệ thống của họ luôn ở mức hiện đại nhất.
Các lãnh đạo hàng đầu của Quốc hội Mỹ đã bước ra khỏi cuộc họp báo kín kéo dài hơn 2 giờ với những cách hiểu hoàn toàn khác nhau về mục tiêu ngắn hạn và dài hạn của chính quyền Tổng thống Trump với Venezuela.
Tổng thống Trump theo dõi diễn biến chiến dịch ở Venezuela. Ảnh: EFE/EPA
Theo Axios, cuộc họp báo diễn ra ngày 5/1 dành cho các lãnh đạo và những nhà lập pháp hàng đầu trong ủy ban tình báo của cả hạ viện và thượng viện, bao gồm cả Ngoại trưởng Marco Rubio, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, Bộ trưởng Tư pháp Pam Bondi và Giám đốc CIA John Ratcliffe.
Đảng Cộng hòa khẳng định chiến dịch tấn công và bắt giữ Tổng thống Venezuela của Mỹ ngày 3/1 không cấu thành hành động chiến tranh. Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson thuộc đảng Cộng hòa tuyên bố: "Chúng ta không có lực lượng vũ trang Mỹ ở Venezuela và chúng ta không chiếm đóng quốc gia đó".
Khi được phóng viên của CNN hỏi về những tuyên bố lặp đi lặp lại của ông Trump rằng Mỹ sẽ "điều hành" Venezuela, ông Johnson một lần nữa nói về những thông tin ông nghe được tại họp báo như sau: "Chiến dịch đó không phải là thay đổi chế độ. Đó là yêu cầu thay đổi hành vi của một chế độ".
Nghị sĩ này nhấn mạnh, không có binh lính Mỹ nào hiện diện trên đất Venezuela để thành lập chính phủ mới. "Chúng tôi không muốn can thiệp trực tiếp theo bất kỳ cách nào khác ngoài việc chỉ gây áp lực buộc chính phủ lâm thời hoạt động".
Đảng Dân chủ thì cho rằng Tổng thống Trump đã khơi mào một cuộc chiến sẽ dẫn đến những hậu quả thảm khốc và có thể lan rộng. Lãnh đạo phe thiểu số tại Thượng viện Chuck Schumer, thuộc đảng Dân chủ cho biết, các nghị sĩ Dân chủ "không nhận được bất kỳ sự đảm bảo nào rằng Mỹ sẽ không cố gắng làm điều tương tự ở các quốc gia khác".
Nghị sĩ Jeanne Shaheen, người đứng đầu phe Dân chủ trong Ủy ban Đối ngoại Thượng viện cho biết sau cuộc họp báo rằng bà không nhận được lý do pháp lý nào giải thích tại sao Quốc hội không được thông báo trước về hành động quân sự ở Venezuela.
Thượng nghị sĩ Ruben Gallego thuộc Đảng Dân chủ ngày 5/1 đã đệ trình một sửa đổi đối với dự luật chi tiêu quốc phòng hàng năm của Quốc hội nhằm cấm sử dụng ngân sách cho lực lượng quân sự hoặc các hành động thù địch khác đối với Greenland.
Dữ liệu công khai cho thấy Venezuela nắm giữ 240 Bitcoin, nhưng nguồn tin trong giới tiền số nói nước này sở hữu tới 600.000 Bitcoin, chiếm 3% toàn cầu.
Theo dữ liệu từ nền tảng tổng hợp dữ liệu độc lập CoinGecko, Venezuela nắm giữ 240 Bitcoin (BTC) từ cuối năm 2022 đến nay. Khối lượng tiền số này hiện trị giá khoảng 22,2 triệu USD, tăng hơn 450% so với lúc bắt đầu nắm giữ. Thời điểm số liệu này được ghi nhận, BTC dưới vùng giá 20.000 USD một đơn vị, nay đã lên trên 90.000 USD.
Tuy nhiên trong giới phân tích tiền số, nhiều nguồn tin cho rằng con số thực tế còn lớn hơn. Whale Hunting - chuyên trang điều tra do nhóm phóng viên lâu năm của The Wall Street Journal thành lập - dẫn nguồn tin trong ngành cho rằng kể từ năm 2018, Venezuela đã chuyển đổi vàng thành Bitcoin thông qua các sàn giao dịch trung gian của Thổ Nhĩ Kỳ và Các tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE). Họ đã lưu trữ chúng trong các ví lạnh (ví tiền số không kết nối Internet).
Còn theo Binance, các giao dịch dầu mỏ của quốc gia này cũng có thể được thanh toán bằng USDT - stablecoin neo giá với đôla Mỹ. Nhiều người trong giới ước tính rằng quốc gia này nắm giữ khoảng 600.000 BTC, trị giá từ 56-67 tỷ USD. Một số nguồn tin cho rằng năm 2018, khoảng 2 tỷ USD vàng đã được sử dụng để mua gần 400.000 BTC với giá trung bình là 5.000 USD, lượng tiền số này tương đương khoảng 36 tỷ USD theo giá hiện nay.
Với 600.000 BTC, Venezuela có thể đang nắm trong tay khoảng 3% tổng lượng Bitcoin đang lưu hành trên thế giới. Con số này tương đương với lượng nắm giữ của Strategy - doanh nghiệp sở hữu Bitcoin nhiều nhất thế giới. Tính đến đầu năm nay, công ty này báo cáo đang dự trữ khoảng 673.783 BTC. Họ vừa mua thêm tiền số vào cuối tháng 12/2025 và một đợt nữa vào đầu tháng 1 này.
Kho tiền số của quốc gia này cũng vượt mặt nhiều quỹ ETF Bitcoin giao ngay tại Mỹ, trừ IBIT của BlackRock. Các quỹ này đều là "cầu nối" giúp các "cá mập" tài chính truyền thống tiếp cận và đầu tư BTC thuận tiện hơn, thu hút hàng trăm tỷ USD dòng vốn đổ vào chỉ sau hai năm ra mắt.
Đồng xu biểu trưng Bitcoin được đặt trên các thỏi vàng. Ảnh: CNBC
Trang phân tích Decrypt cho biết các công ty chuyên theo dõi dữ liệu blockchain từ lâu đã cáo buộc rằng Venezuela đã âm thầm tích lũy Bitcoin và stablecoin thông qua các giao dịch liên quan đến hàng hóa khi các lệnh trừng phạt từ Mỹ được thắt chặt, bao gồm cả việc bán dầu và thanh toán ngoài hệ thống ngân hàng truyền thống. Tiền số đã trở thành một lớp thanh toán song song cho thương mại quốc tế khi khả năng tiếp cận đôla Mỹ và các định chế tài chính của nước này bị thu hẹp.
Năm 2018, Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro đã ra mắt petro - một loại tiền số do nhà nước phát hành, được hỗ trợ bởi trữ lượng dầu mỏ và khoáng sản của họ. Đây được xem là một trong những nỗ lực phá vỡ các lệnh trừng phạt của Mỹ và thu hút tài chính nước ngoài, mặc dù nó không đạt được sức hút và sau đó đã bị ngừng sản xuất. Những hạn chế của nước này trong hệ thống tài chính toàn cầu cũng thúc đẩy stablecoin đóng vai trò như một tiền tệ thay thế đôla Mỹ trên thực tế cho thương mại hàng ngày.
"Tiền số và stablecoin từ lâu đã đóng một vai trò kép ở Venezuela: chúng hoạt động như một đường ray tài chính thiết yếu cho dân thường trong nền kinh tế, đồng thời cung cấp một kênh thanh toán thay thế mà nhà nước có thể đối phó với các lệnh trừng phạt", Ari Redbord, chuyên gia tại công ty chuyên theo dõi dữ liệu blockchain TRM Labs, nhận định.
Sau thông tin Mỹ bắt Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro và có ý định "điều hành" nước này, Bitcoin đã tăng ba phiên liên tiếp. Tiền số lớn nhất thế giới có lúc lên sát 95.000 USD một đơn vị và hiện giao dịch quanh vùng 94.000 USD, tăng hơn 7% so với giá đóng cửa cuối năm 2025.
Thanh HóaNgô Đức Quân, 35 tuổi, mua thẻ công an giả trên mạng, đến nhà một người dân đe dọa nhằm chiếm đoạt tài sản.
Ngày 6/1, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Thanh Hóa khởi tố bị can Quân, trú phường Ngọc Sơn và vợ là Bùi Thị Linh, 31 tuổi, để điều tra hành vi Cưỡng đoạt tài sản.
Ngô Đức Quân và vợ. Ảnh: Lam Sơn
Theo điều tra, chiều 28/12/2025, Công an xã Hoằng Châu nhận tin báo của ông Nguyễn, ở thôn Chung Sơn về việc có một người đàn ông tự xưng Nguyễn Quốc Hoàng, cán bộ Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Thanh Hóa, đến nhà làm việc với lý do vợ ông đang vi phạm pháp luật. Người này dùng lời lẽ đe dọa nhằm chiếm đoạt tài sản của gia đình.
Công an xã Hoằng Châu tổ chức xác minh và bắt giữ người giả danh. Tại cơ quan công an, nghi can khai tên thật là Ngô Đức Quân.
Quân thừa nhận do cần tiền tiêu xài cá nhân nên nảy sinh ý định giả danh cán bộ công an để uy hiếp tinh thần gia đình ông Nguyễn, đòi tiền. Trước khi gây án, Quân đặt mua trên mạng một chứng minh Công an nhân dân giả mang tên Nguyễn Quốc Hoàng.
Khoảng 15h ngày 28/12/2025, Quân mang theo giấy tờ giả đến nhà ông Nguyễn. Trước đó đã bàn bạc với vợ là Bùi Thị Linh qua điện thoại và được người này hướng dẫn cách đe dọa nhằm buộc gia đình nạn nhân đưa tiền để "được bỏ qua lỗi vi phạm". Tuy nhiên, hành vi chưa thực hiện trót lọt thì bị phát giác.
Tòa án Pháp tuyên án với 10 người tung tin thất thiệt về giới tính của Đệ nhất phu nhân Brigitte Macron, cấu thành tội quấy rối trên mạng.
Tòa án ở Paris, Pháp, ngày 5/1 tuyên phạt 8 nam giới và hai phụ nữ vì tội lan truyền những bình luận ác ý về giới tính của Đệ nhất phu nhân Brigitte Macron, thậm chí còn so sánh chênh lệch tuổi tác giữa bà và Tổng thống Pháp Emmanuel Macron.
Nhóm người trên nhận các mức án khác nhau, trong đó một người bị kết án 6 tháng tù giam, những người còn lại nhận án tù treo tới 8 tháng.
Những người này cũng bị tòa tuyên thêm hình phạt khác như phạt tiền và buộc tham gia các khóa học về nâng cao nhận thức trong vấn đề quấy rối trên mạng. Năm người còn bị cấm sử dụng nền tảng xã hội mà họ đã đăng tải những bài viết sai sự thật về giới tính của bà Brigitte.
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Đệ nhất phu nhân Brigitte Macron tại Paris hồi tháng 12/2025. Ảnh: AFP
Một số bị cáo phản bác rằng những bình luận của họ về bà Brigitte chỉ mang tính châm biếm, nhưng tòa bác bỏ lập luận này. Nhà văn Bertrand Scholler, 55 tuổi, người bị tuyên 6 tháng tù treo, cho biết ông sẽ kháng cáo.
Trước khi diễn ra phiên tòa, Đệ nhất phu nhân Brigitte hôm 4/1 cho biết bà hy vọng việc những kẻ bắt nạt trên mạng bị xét xử trước tòa sẽ mang tính răn đe cho những người khác. Bà nói thêm các cuộc tấn công trực tuyến nhằm vào bà dường như không có hồi kết và những người công kích đã phớt lờ bằng chứng rõ ràng về giới tính của bà.
"Giấy khai sinh là bằng chứng không thể chối cãi. Chính cha mẹ là người tới làm giấy khai sinh, nói rõ con mình là ai. Tôi muốn thông qua điều này giúp đỡ các thanh thiếu niên chống lại hành vi quấy rối trên mạng. Nếu tôi không làm gương, điều ấy sẽ rất khó khăn", bà Brigitte nói.
Bà Brigitte, 72 tuổi, kết hôn với ông Macron, 48 tuổi, từ năm 2007. Sau khi ông Macron trở thành Tổng thống Pháp, mối tình chênh tuổi của họ thu hút sự quan tâm của dư luận. Những tin đồn vô căn cứ rằng bà Brigitte "được xác định giới tính nam khi sinh ra" xuất hiện từ năm 2017, song song với những chỉ trích về khoảng cách tuổi giữa vợ chồng bà.
Một bé trai 7 tuổi tại Bắc Kinh đã phải nhập viện điều trị viêm dạ dày ruột cấp sau khi lén lấy và ăn suất đồ ăn cay do hàng xóm đặt trước cửa nhà.
Theo Oddity Central, một bé trai 7 tuổi đã phải nhập viện khẩn cấp sau khi tự ý lấy và ăn một suất đồ ăn có độ cay cao do hàng xóm đặt trước cửa nhà.
Trước đó, một gia đình sống cùng khu dân cư liên tục bị mất các đơn hàng đồ ăn giao tận nhà. Nhiều lần, đồ ăn được để trước cửa nhưng sau đó biến mất không rõ lý do. Sau khi tình trạng này lặp lại nhiều lần, gia đình quyết định đặt một suất đồ ăn có độ cay rất cao, với mong muốn chấm dứt việc bị lấy trộm.
"Ăn vụng" đồ cay nóng, bé trai 7 tuổi nhập viện khẩn cấp. Ảnh minh họa
Gia đình này không hề biết rằng người thường xuyên lấy đồ ăn lại là một bé trai 7 tuổi sống gần đó. Theo mô tả, cậu bé dành phần lớn thời gian chơi bên ngoài khu nhà và đã hình thành thói quen lấy các túi đồ ăn giao trước cửa nhà hàng xóm mang về ăn.
Vào ngày xảy ra sự việc, như những lần trước, cậu bé đã lấy túi đồ ăn được đặt trước cửa và mang về nhà. Sau khi ăn xong suất đồ ăn cay, cậu bé bắt đầu xuất hiện các triệu chứng bất thường như đau bụng dữ dội và nôn mửa liên tục. Trước tình trạng sức khỏe xấu đi nhanh chóng, bố mẹ cậu bé đã đưa con tới bệnh viện để cấp cứu.
Tại cơ sở y tế, các bác sĩ chẩn đoán cậu bé mắc viêm dạ dày ruột cấp. Bé trai sau đó phải nhập viện điều trị trong vài ngày để theo dõi và chăm sóc y tế. Sau khi biết nguyên nhân dẫn đến tình trạng của con trai, bố mẹ cậu bé xác nhận rằng cậu đã ăn phải suất đồ ăn cay của hàng xóm.
Gia đình cậu bé cho rằng việc đặt món ăn cay đã trực tiếp gây ảnh hưởng đến sức khỏe của con họ. Do đó, họ yêu cầu gia đình hàng xóm bồi thường khoản chi phí y tế là 2.000 nhân dân tệ, tương đương khoảng 7 triệu đồng.
Tuy nhiên, phía hàng xóm đã từ chối yêu cầu bồi thường. Họ cho rằng bản thân không thực hiện hành vi sai trái và không thể chịu trách nhiệm cho việc cậu bé tự ý lấy và ăn đồ ăn của người khác mà không có sự cho phép.
Một luật sư được truyền thông Trung Quốc dẫn lời phân tích rằng, xét về mặt pháp lý, gia đình đặt đồ ăn không vi phạm quy định nào. Việc lựa chọn món ăn cay là hành vi dân sự hợp pháp, ngay cả trong trường hợp họ nghi ngờ đồ ăn có thể tiếp tục bị lấy trộm.
Luật sư này cũng nhấn mạnh rằng ớt và các loại gia vị cay là thành phần phổ biến trong ẩm thực, không phải chất độc hại hay nguy hiểm. Do đó, hành vi đặt món ăn cay không thể bị coi là đầu độc có chủ ý. Nguyên nhân trực tiếp dẫn đến việc nhập viện là do cậu bé tự ý lấy và ăn đồ ăn không thuộc về mình.
Nhiều người đợi thức ăn nguội hẳn mới cất tủ lạnh để bảo vệ thiết bị, nhưng chuyên gia cảnh báo khoảng thời gian chờ đợi này tạo điều kiện cho vi khuẩn sinh sôi.
Theo Trưởng khoa Dinh dưỡng Lâm sàng, Bệnh viện Đại học Y khoa An Huy (Trung Quốc), nguyên tắc vàng trong bảo quản thực phẩm là đưa vào môi trường lạnh càng sớm càng tốt, thậm chí ngay khi thức ăn còn nóng.
Lý do nằm ở "vùng nhiệt độ nguy hiểm" từ 4 đến 60 độ C. Đây là môi trường lý tưởng để các loại vi khuẩn gây ngộ độc như Salmonella, tụ cầu vàng hay E. coli nhân lên nhanh chóng. Dưới 4 độ C (nhiệt độ tiêu chuẩn ngăn mát), vi khuẩn bị ức chế phát triển; trên 60 độ C, chúng bị tiêu diệt.
Nếu để thức ăn nguội tự nhiên, thời gian thực phẩm nằm trong "vùng nguy hiểm" kéo dài, làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn. Các tổ chức y tế khuyến cáo thức ăn nấu chín không nên để bên ngoài quá hai giờ. Đặc biệt, nếu nhiệt độ phòng trên 32 độ C, thời gian này rút ngắn chỉ còn một giờ.
Hãy cho cơm và đồ ăn ngay vào tủ lạnh khi đang còn ấm, nên mở hé nắp một chút trước khi đóng lại. Ảnh: Mirror
Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) khẳng định trên trang web chính thức: "Thức ăn nóng có thể được đặt trực tiếp vào tủ lạnh", đồng thời liệt kê quan điểm "phải chờ nguội" vào danh sách những lầm tưởng phổ biến về an toàn thực phẩm.
Về lo ngại thức ăn nóng gây hại thiết bị, thực tế các dòng tủ lạnh hiện đại có hệ thống cảm biến và làm lạnh đủ mạnh để xử lý nhiệt độ cao mà không hỏng hóc. Điện năng tiêu thụ thêm không đáng kể so với lợi ích bảo vệ sức khỏe.
Tuy nhiên, cất thế nào cho đúng cũng là một nghệ thuật. J. Kenji López-Alt, tác giả cuốn sách khoa học ẩm thực nổi tiếng The Food Lab, cho biết sai lầm lớn nhất không phải là cất đồ nóng, mà là để nguyên cả nồi lớn.
"Khối thực phẩm quá lớn sẽ giữ nhiệt bên trong rất lâu, tạo ổ vi khuẩn ngay trong tủ lạnh dù bên ngoài có vẻ đã lạnh", ông giải thích.
Để bảo quản thực phẩm khoa học, người nội trợ nên tuân thủ 4 quy tắc:
Chia nhỏ: Thay vì cất cả nồi, hãy chia thức ăn vào các hộp nhỏ (độ sâu dưới 5 cm). Việc này giúp thực phẩm giảm nhiệt nhanh hơn.
Không đậy nắp kín ngay lập tức: Nếu thức ăn còn quá nóng, hãy để hé nắp trong khoảng 1 tiếng đầu trong tủ lạnh để hơi nước thoát ra, tránh tình trạng "đổ mồ hôi" khiến món ăn bị nhão và thiu. Sau khi thức ăn đã nguội, cần đậy kín ngay để tránh nhiễm khuẩn chéo và ám mùi.
Thông thoáng: Xếp các hộp thực phẩm cách nhau một khoảng nhỏ để khí lạnh lưu thông.
Thời gian lưu trữ: Nhiệt độ thấp chỉ ức chế chứ không diệt được vi khuẩn. Rau nấu chín chỉ nên lưu trữ tối đa 24 giờ, các món thịt không quá 2 ngày.
Theo luật sư bào chữa cho Đệ nhất phu nhân Venezuela Cilia Flores, thân chủ của ông “đang trong tình trạng tinh thần tốt”.
Trả lời phỏng vấn kênh CBS News hôm 5/1, luật sư Mark E. Donnelly, người bào chữa cho Đệ nhất phu nhân Venezuela cho biết bà Cilia đã chuẩn bị tinh thần để đối mặt với cuộc truy tố hình sự của Mỹ.
Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro và phu nhân Cilia Flores (áo vàng) hôm 5/1. Ảnh: WABC/CNN
“Phu nhân Cicia Flores đang trong tình trạng tinh thần tốt, bà ấy nhận thức rõ còn một đoạn đường dài ở phía trước và đã chuẩn bị sẵn sàng. Chúng tôi chờ xem và đối phó với những bằng chứng do chính phủ Mỹ đưa ra. Mặc dù chúng tôi rất muốn trình bày quan điểm của mình ngay bây giờ, nhưng chúng tôi sẽ đợi đến thời điểm thích hợp ở tòa án để làm điều đó”, ông Donnelly nói với các phóng viên sau khi tham gia phiên điều trần đầu tiên.
Theo hãng thông tấn CNN, Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro và vợ đã bị lực lượng đặc nhiệm Mỹ bắt giữ trong một chiến dịch quân sự chớp nhoáng vào rạng sáng 3/1. Sau khi bị áp giải đến Mỹ, ông Maduro bị tạm giam tại Trung tâm giam giữ Metropolitan (MDC) ở quận Brooklyn, thành phố New York.
Vào trưa 5/1 giờ miền đông Mỹ (rạng sáng 6/1 giờ Việt Nam), lực lượng an ninh Mỹ đã áp giải vợ chồng ông Maduro đến Tòa án quận New York. Tại phiên điều trần đầu tiên, khi trả lời các thẩm phán, ông Maduro tuyên bố bản thân “vẫn là Tổng thống Venezuela và việc ông xuất hiện tại đây là do bị bắt cóc”, đồng thời khẳng định vợ chồng ông vô tội.
Trước tòa, luật sư Donnelly tuyên bố, thân chủ Cilia có thể “gãy xương hoặc bầm tím nghiêm trọng ở xương sườn trong lúc bị các đặc nhiệm Mỹ bắt cóc” và đề nghị nhà chức trách cung cấp dịch vụ chăm sóc y tế cho bà.
Chính phủ và quân đội Thái Lan cho biết vào sáng ngày 6/1 đã xảy ra sự cố khai hỏa ngoài ý muốn từ phía Campuchia hướng về khu vực cao điểm 469, Chong Bok, tỉnh Ubon Ratchathani, khiến một binh sĩ Thái Lan bị thương.
Theo thông tin từ Quân khu 2 của Thái Lan, sự việc diễn ra lúc khoảng 7h25 tại vị trí lực lượng đặc nhiệm Suranaree đang làm nhiệm vụ. Hiện công tác điều tra đang được tiến hành để xác minh loại vũ khí liên quan, đồng thời các đơn vị được yêu cầu tăng cường bảo đảm an ninh và cảnh giác.
Ngay sau đó, Bộ trưởng Ngoại giao Thái Lan Sihasak Phuangketkeow đã gửi công hàm tới Campuchia, đề nghị có lời giải thích chính thức. Phía Campuchia đã đưa ra giải thích ban đầu, khẳng định đây là sự cố ngoài ý muốn.
Thủ tướng lâm thời Anutin Charnvirakul phát biểu ngày 6/1. Nguồn: The Nation
Ông Sihasak nhấn mạnh lệnh ngừng bắn hiện nay vẫn cần được duy trì với sự thận trọng cao độ từ cả hai bên. Thái Lan sẽ xử lý vụ việc trong khuôn khổ các thỏa thuận đã đạt được tại cuộc họp Ủy ban biên giới chung (GBC) cuối tháng 12/2025, và trong trường hợp cần thiết, Bộ trưởng Quốc phòng hai nước sẽ tiếp tục trao đổi.
Thủ tướng lâm thời Anutin Charnvirakul cho biết đã nhận được báo cáo cập nhật và nhấn mạnh Thái Lan mong muốn Campuchia có giải trình chính thức qua kênh ngoại giao. Ông khẳng định Thái Lan chưa kích hoạt quy tắc giao chiến và chưa có hành động đáp trả, song lực lượng quân đội vẫn duy trì trạng thái sẵn sàng.
Một người đàn ông tại Thái Lan đã bị đánh bất tỉnh sau khi bị một người phụ nữ "dụ dỗ" đến nhà, trong khi cô này đã có bạn trai.
Theo Channel 7, vụ việc xảy ra vào ngày 24/12 năm ngoái tại khu vực Bắc Pattaya, thuộc thành phố Pattaya. Nạn nhân là một nam thanh niên 21 tuổi, được xác định là Beam (tên được phiên âm từ tiếng Thái).
Thời điểm xảy ra sự việc, Beam đang đi chơi cùng bạn bè tại một khu chợ ở Bắc Pattaya. Khi rời khỏi nhà vệ sinh của một cửa hàng trong khu vực, anh bất ngờ được một người phụ nữ lạ mặt tiếp cận. Theo lời kể của nạn nhân, người phụ nữ này là khách của cùng cửa hàng và chủ động bắt chuyện với thái độ thân mật.
Người phụ nữ chào hỏi một cách niềm nở, nắm tay anh Beam và mời anh về ngồi cùng bàn. Tại đây, cả hai trò chuyện khá thoải mái và trao đổi tài khoản Instagram. Không lâu sau đó, người phụ nữ tiếp tục đề nghị anh Beam đưa mình về nhà với lý do muốn cho anh xem con mèo đang nuôi.
Trước khi đồng ý, Beam đã hỏi người phụ nữ liệu cô có bạn trai hay không. Theo nạn nhân, người phụ nữ khẳng định mình đang độc thân, khiến anh tin tưởng và nhận lời đưa cô về nhà. Trên đường đi, cô cho biết đó là nhà của bố mẹ mình.
Khi đến nơi, Beam nhận thấy trước cửa có một đôi giày nam. Tuy nhiên, người phụ nữ trấn an rằng đó là giày của người thân trong gia đình, khiến anh tin tưởng, tiếp tục bước vào trong nhà. Sau khi vào phòng, theo thông tin từ Workpoint News, hai người bắt đầu có những cử chỉ thân mật.
Sau đó, bạn trai của người phụ nữ bất ngờ trở về nhà. Bắt gặp cảnh tượng trên, người đàn ông này lập tức nổi giận, cùng một người bạn lao vào tấn công anh Beam ngay trong nhà.
Cuộc hành hung diễn ra dữ dội, khiến anh Beam bị thương nặng và rơi vào trạng thái hoảng loạn. Trước khi thả nạn nhân rời đi, nhóm tấn công còn lấy điện thoại di động của Beam. Trong tình trạng bị thương và tinh thần bất ổn, Beam cố gắng rời khỏi căn nhà và liên hệ với gia đình.
Sau đó, gia đình đã đưa Beam tới bệnh viện để điều trị và trình báo vụ việc với cảnh sát địa phương. Nạn nhân cho biết thêm, sau khi vụ việc xảy ra, bạn trai của người phụ nữ đã chủ động tới đồn cảnh sát và tố ngược Beam, cáo buộc anh là kẻ trộm và xâm nhập trái phép vào nhà.
Trước những diễn biến này, gia đình nạn nhân đã kêu gọi cơ quan chức năng vào cuộc điều tra khách quan, làm rõ hành vi của những người liên quan. Gia đình yêu cầu cảnh sát xử lý nghiêm vụ hành hung, đồng thời làm rõ việc tố cáo sai sự thật nhằm đổ trách nhiệm cho nạn nhân.
Hiện vụ việc đang được cảnh sát Thái Lan tiếp tục điều tra. Các bên liên quan chưa đưa ra thêm thông tin chi tiết về tiến trình xử lý vụ án. Gia đình nạn nhân cho biết họ mong muốn công lý được thực thi và những người gây ra hành vi bạo lực phải chịu trách nhiệm theo quy định pháp luật.
Hoạt động sản xuất tại Mỹ trong tháng 12 xuống thấp nhất 14 tháng, khi số đơn hàng mới tiếp tục giảm và chi phí đầu vào tăng cao.
Ngày 5/1, Viện Quản lý Nguồn cung Mỹ (ISM) công bố Chỉ số Nhà quản trị mua hàng (PMI) của nước này chỉ đạt 47,9 điểm trong tháng 12. Đây là mức thấp nhất kể từ tháng 10/2024. PMI dưới 50 cho thấy hoạt động sản xuất co lại. Chỉ số này dưới mốc 50 suốt 10 tháng qua, dù sản xuất đóng góp 10,1% GDP cho Mỹ.
Hai ngành thiết bị điện - đồ gia dụng - linh kiện và máy tính - đồ điện tử ghi nhận tăng trưởng. 15 ngành còn lại, như hóa chất, máy móc và thiết bị vận tải đều co lại.
Công nhân trong nhà máy gặt đập liên hợp tại Mendota, Illinois ngày 21/2. Ảnh: Reuters
Các chỉ số phụ về sản xuất và tồn kho tháng trước cùng đi xuống, dù đã cải thiện trong tháng 11. Trong khi đó, chi phí đầu vào của các nhà máy vẫn ở mức cao. Chỉ số giá đầu vào không thay đổi so với tháng 11, ở mức 58,5 điểm, cao hơn dự báo là 57. Chỉ số theo dõi đơn hàng mới cũng gần như không đổi, ở 47,7 điểm.
Dù vậy, chỉ số PMI vẫn cao hơn 42,3 - ngưỡng ISM cho rằng phù hợp với việc nền kinh tế đang tăng trưởng.
Báo cáo của ISM cho thấy sự phục hồi khó xảy ra trong ngắn hạn. Tuy nhiên, các nhà kinh tế học kỳ vọng bước ngoặt diễn ra năm nay, khi các đợt giảm thuế của Tổng thống Mỹ Donald Trump phát huy tác dụng.
Những người tham gia khảo sát tiếp tục chỉ ra thuế nhập khẩu là vấn đề với họ. Một số hãng hóa chất cho biết họ hy vọng "quay trở lại thương mại tự do". Dù vậy, Tổng thống Trump đến nay vẫn khẳng định thuế nhập khẩu đang mang về hàng trăm tỷ USD cho ngân sách, đồng thời cải thiện an ninh kinh tế Mỹ.
Tuy nhiên, ngoài các lĩnh vực được hỗ trợ bởi cơn sốt đầu tư vào AI, thuế nhập khẩu của ông Trump chưa hồi sinh ngành sản xuất trong nước như kỳ vọng. Các nhà kinh tế cho rằng mục tiêu này là bất khả thi, vì thuế không thể giải quyết các vấn đề cốt lõi của ngành này, như thiếu lao động.
Một bé gái 9 tháng tuổi tại thành phố Cao Hùng, Đài Loan (Trung Quốc) đã tử vong sau khi bị mẹ và cha dượng bỏ ở nhà suốt nhiều giờ để sang tỉnh khác nhận nuôi chó.
Vụ việc gây rúng động dư luận xảy ra tại quận Cương Sơn, thành phố Cao Hùng, Đài Loan. Nạn nhân là một bé gái 9 tháng tuổi, con của một phụ nữ 20 tuổi. Theo thông tin từ cơ quan điều tra, người mẹ cùng chồng, là cha dượng của bé, đã khóa cửa căn hộ thuê, bỏ mặc con ở nhà một mình từ khoảng 9h đến 16h để lái xe sang tỉnh khác nhận nuôi chó.
Tại cơ quan điều tra, người mẹ khai rằng sáng hôm đó cô đã cho con bú và tin rằng “bé sẽ ngủ rất lâu”, nên không lường trước hậu quả nghiêm trọng. Người phụ nữ cho biết mình nhận được cuộc gọi từ trung tâm cứu trợ động vật và “không thể cưỡng lại sự hào hứng”, nên lập tức cùng chồng lên đường.
Khoảng 7 tiếng sau, khi cặp đôi quay về căn hộ, bé gái được phát hiện trong tình trạng tím tái, không còn phản ứng và đã ngưng thở. Nạn nhân được đưa đến bệnh viện nhưng bác sĩ xác định bé đã tử vong trước khi được cấp cứu. Nguyên nhân ban đầu được nghi ngờ là trào ngược sữa dẫn đến ngạt thở.
Tuy nhiên, trong quá trình kiểm tra thi thể, các nhân viên y tế phát hiện nhiều dấu hiệu bất thường và đã lập tức báo cảnh sát. Thi thể bé gái được phát hiện trong tình trạng không mặc quần áo, chỉ được quấn vội trong khăn tắm. Trên cơ thể nạn nhân có nhiều vết thương, bao gồm một mảng bầm tím lớn ở đùi trái, vết bầm ở vai trái và một vết bỏng ở cằm, được nghi ngờ là do tàn thuốc lá gây ra.
Đối diện với các dấu vết này, người mẹ cho rằng con gái “tự va đập” khi ở nhà một mình. Vết xước ở vùng cổ được giải thích là do “móng tay dài nên bé tự cào vào da”. Những lời khai này hiện đang được cơ quan chức năng xác minh.
Thái độ của cặp đôi tại nhà xác cũng khiến nhiều người chứng kiến không khỏi phẫn nộ. Trong thời gian chờ làm thủ tục nhận diện thi thể, người cha dượng của bé tỏ ra bình thản, thậm chí còn mở lời xin thuốc lá để hút. Theo những người có mặt, cả hai không thể hiện sự đau đớn, hoảng loạn hay hối hận như thường thấy ở những bậc cha mẹ vừa mất con.
Hàng xóm sống cùng khu căn hộ cho biết cặp đôi này mới chuyển đến đây khoảng một tháng. Căn hộ họ thuê thuộc khu nhà được đánh giá là cao cấp, với mức giá khoảng 18.000 Đài tệ mỗi tháng, tương đương gần 14 triệu đồng. Trong khi đó, nguồn thu nhập chính của cả hai được cho là từ việc làm thêm tại cửa hàng tiện lợi.
Một cư dân địa phương nhận xét rằng cặp đôi có đủ khả năng chi trả tiền thuê nhà và thời gian để sang tỉnh khác nhận nuôi chó, nhưng lại không dành sự quan tâm cần thiết cho con nhỏ. Nhận xét này càng làm dấy lên làn sóng phẫn nộ trong dư luận.
Hiện tại, người mẹ và cha dượng của nạn nhân đã được tại ngoại sau khi mỗi người nộp 50.000 Đài tệ tiền bảo lãnh. Cơ quan chức năng đang chờ kết quả khám nghiệm tử thi để xác định chính xác nguyên nhân tử vong cũng như làm rõ các dấu hiệu thương tích trên cơ thể bé gái.
Theo luật pháp Đài Loan, nếu bị kết tội “ngược đãi trẻ em dẫn đến tử vong”, hai người này có thể đối mặt với mức án nghiêm khắc nhất, lên đến tù chung thân hoặc tử hình. Vụ việc hiện vẫn đang tiếp tục được điều tra.
Bước sang năm 2026, nợ công của Mỹ đã lên tới khoảng 38.000 tỷ USD, tương đương 120% GDP, và có thể tiến tới 150% trong vài thập kỷ tới.
Tờ Fortune cho hay 2.000 năm trước, khi Đế chế La Mã rơi vào cảnh chi tiêu vượt quá khả năng chi trả, các hoàng đế đã chọn cách âm thầm cắt bớt hàm lượng bạc trong tiền xu để chi trả cho những nghĩa vụ ngày càng đắt đỏ, thay vì tăng thuế hay cắt chi. Cách làm đó giúp họ trì hoãn cái giá chính trị trong ngắn hạn, nhưng về dài hạn lại bào mòn niềm tin vào đồng tiền, khiến cả nền kinh tế rơi vào rối loạn.
Ngày nay, Mỹ không còn “cạo” tiền xu, nhưng nhiều nhà kinh tế cho rằng một phiên bản hiện đại của câu chuyện này đang dần hình thành.
Fiscal dominance là gì và vì sao đáng lo?
Bước sang năm 2026, nợ công của Mỹ đã lên tới khoảng 38.000 tỷ USD, tương đương 120% GDP, và có thể tiến tới 150% trong vài thập kỷ tới. Trong bối cảnh đó, cựu Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Janet Yellen cảnh báo về nguy cơ “Thống trị tài khóa” (Fiscal Dominance), nghĩa là tình trạng mà nhu cầu tài trợ ngân sách bắt đầu chi phối chính sách tiền tệ.
Nói một cách dễ hiểu, Fiscal Dominance xuất hiện khi ngân hàng trung ương không còn toàn quyền chống lạm phát, vì nếu thắt chặt quá mạnh bằng lãi suất cao, chi phí trả lãi của chính phủ sẽ phình to đến mức khó kiểm soát, thậm chí đẩy nền tài chính công tới bờ vực rủi ro. Khi đó, sự điều chỉnh không còn đến từ tăng thuế hay cắt chi, mà diễn ra thông qua việc làm suy yếu sức mua của đồng tiền, tức lạm phát cao hơn.
Bộ trưởng Yellen ví nền kinh tế Mỹ hiện nay như một chiếc xe: Bộ Tài chính là người lái, còn Cục dự trữ liên bang Mỹ (Fed) là phanh. Nhưng chiếc xe này đang kéo theo một “rơ-moóc” nặng 38.000 tỷ USD. Nếu phanh quá gấp, hệ thống có thể vỡ tung vì áp lực từ chi phí lãi vay. Để tránh tai nạn, Fed buộc phải nhả phanh, dù chiếc xe đang lao nhanh về phía vực sâu của chi tiêu và nợ nần.
Tại một hội thảo do Hiệp hội Kinh tế Hoa Kỳ tổ chức vào Chủ nhật, bà Yellen cho biết bà lo lắng Mỹ có thể đang đi đến điểm mà chiếc xe quá nặng để phanh có thể hoạt động.
"Các điều kiện tiên quyết cho sự thống trị tài khóa đang rõ ràng mạnh lên", bà Yellen cảnh báo.
Sự bế tắc này còn bắt nguồn từ sự sụp đổ của một nguyên tắc vốn là nền tảng tài chính của nước Mỹ: Chuẩn mực Hamilton (Hamilton Norm).
Theo Eric Leeper, giáo sư Đại học Virginia và cựu kinh tế gia của Fed, gốc rễ của vấn đề không chỉ nằm ở chính sách, mà ở niềm tin của công chúng. Trong phần lớn lịch sử Mỹ, quốc gia này vận hành theo cái gọi là “Hamilton Norm”: niềm tin rằng mọi khoản nợ phát hành hôm nay cuối cùng sẽ được trả bằng thặng dư thuế trong tương lai.
Chuẩn mực đó, theo Leeper, đã thực sự chấm dứt vào năm 2020, khi các gói kích thích khổng lồ thời đại dịch được truyền đi như những “món quà” hơn là khoản vay sẽ phải hoàn trả. Khi những tấm séc hỗ trợ đến tay người dân mà không kèm theo thông điệp về nghĩa vụ thuế trong tương lai, nợ công dần được nhìn nhận như một nguồn tiền vĩnh viễn.
Một khi người dân không còn tin rằng thuế sẽ tăng để trả nợ, họ có xu hướng chi tiêu ngay hôm nay. Hệ quả là giá cả leo thang. Trong bối cảnh đó, lạm phát không còn là tai nạn chính sách, mà trở thành một phần của cách hệ thống vận hành.
Đáng lo ngại hơn, trong bối cảnh nợ công quá cao như hiện nay, công cụ lãi suất của Fed đang tạo ra một nghịch lý phản tác dụng, làm đảo lộn những mô hình kinh tế cơ bản. Thông thường, Fed tăng lãi suất để kìm hãm chi tiêu. Nhưng với nợ công ở mức 120% GDP, việc tăng lãi suất lại có thể mang tính kích thích.
Lý do nằm ở chỗ mỗi năm chính phủ Mỹ phải chi hơn 1.000 tỷ USD tiền lãi. Khoản tiền này không biến mất, mà chảy thẳng vào khu vực tư nhân dưới dạng thu nhập từ trái phiếu. Vì thế, lãi suất cao không còn thu hẹp nền kinh tế, mà lại bơm thêm tiền vào túi người dân và nhà đầu tư.
Điều này khác xa thời kỳ đầu những năm 1980, khi Chủ tịch Fed Paul Volcker mạnh tay nâng lãi suất để dập tắt lạm phát. Khi đó, nợ công chỉ khoảng 25% GDP, nên tác động của lãi suất cao lên ngân sách diễn ra chậm, cho phép chính phủ có thời gian điều chỉnh tài khóa. Ngày nay, với quy mô nợ khổng lồ, tác động đó gần như tức thì và dễ phản tác dụng.
Thị trường trái phiếu lên ngôi
Hệ quả của Fiscal Dominance không chỉ nằm trên giấy tờ học thuật. Theo Heather Long, kinh tế trưởng của Navy Federal Credit Union, thị trường trái phiếu đang ngày càng giữ vai trò quyết định tại Mỹ. Khi một quốc gia vượt ngưỡng nợ 120% GDP, các nhà đầu tư trái phiếu có tiếng nói lớn hơn nhiều đối với chi phí vốn của toàn nền kinh tế.
Người dân cảm nhận điều này qua lãi suất vay mua nhà, mua xe tăng cao, đôi khi không còn phản ánh trực tiếp các quyết định chính thức của Fed. Nếu nhà đầu tư nghi ngờ Mỹ sẽ không quay lại kỷ luật tài khóa (Hamilton Norm), họ sẽ đòi hỏi mức bù rủi ro cao hơn (term premiums), đẩy lãi suất lên cao cho tất cả mọi người, bất chấp Fed muốn gì.
Chuyên gia Leeper cho rằng Mỹ chưa rơi vào kịch bản siêu lạm phát kiểu La Mã hay Argentina, nhưng tình thế hiện nay rất mong manh. Khi Nghị viện và Nhà Trắng thậm chí không còn nói đến viễn cảnh thặng dư ngân sách, công chúng bắt đầu gắn lạm phát trực tiếp với chính sách tài khóa.
“Nước Mỹ thường chỉ làm điều đúng đắn sau khi đã thử mọi lựa chọn khác,” ông Leeper nhắc lại câu nói nổi tiếng của Winston Churchill. "Cho đến khi niềm tin đó chưa thực sự rạn nứt, chúng ta vẫn ổn. Nhưng nếu điều đó bắt đầu rạn nứt, thì chúng ta thực sự đang rơi vào rắc rối lớn."
Người mẹ tức điên trước hành động của chồng.
Thông thường trong nhiều gia đình, con gái có mối quan hệ gắn bó với bố, còn con trai lại thân thiết với mẹ. Từ đó đôi khi sẽ dẫn đến một số tình huống trớ trêu, tạo nên khoảng cách không đáng có trong mối quan hệ gia đình, đặc biệt là giữa bố mẹ và con cái, hoặc giữa các con.
Đơn cử như câu chuyện được một mẹ bỉm chia sẻ trên mạng xã hội, và nhận được sự đồng cảm của đông đảo hội phụ huynh. Ai cũng thấy tình huống quen thuộc hay xảy ra trong gia đình mình.
Cụ thể, người mẹ cho biết cô sinh lần lượt 3 con, trong đó có cặp sinh đôi bé gái và cậu em út. Ở nhà, cô quan sát thấy chồng rất cưng chiều 2 ái nữ, nhưng lại khá khắt khe với con trai. Một ngày cuối tuần vì phải tăng ca ở công ty, nên cô giao phó các con cho chồng chăm.
Vào giờ nghỉ trưa, cô vô tình kiểm tra camera tại phòng ngủ gia đình thì thấy cảnh tượng khiến cô tức đỏ mặt. Trên giường, chồng hai tay ôm 2 cô con gái ngủ ngon lành với chăn ấm nệm êm, nhưng ở góc giường, cậu con trai nhỏ lại nằm co ro một mình trông mà thấy thương.
Bài chia sẻ của người mẹ nhanh chóng thu hút sự chú ý từ cộng đồng mạng, một số người phê bình ông bố đối xử không công bằng giữa các con. Tuy nhiên, một số ý kiến khác lại cho rằng không nên chỉ trích người bố, bởi tình huống này xảy ra có thể là do các bé trai khi ngủ thường không thích ôm ấp như các bé gái. Có khi cậu bé chơi chán rồi lăn ra ngủ thôi.
Thực tế trong cuộc sống không riêng gì ông bố này, mà có rất nhiều bậc cha mẹ như vậy. Thậm chí có những bậc cha mẹ cực đoan hơn, chỉ yêu con trai mà không yêu con gái hoặc ngược lại. Cách tiếp cận như vậy sẽ làm tổn thương nghiêm trọng trái tim trẻ. Cha mẹ nên tìm ra phương pháp phù hợp và học cách đối xử công bằng với con mình.
Làm sao cha mẹ có thể đối xử công bằng với những đứa con?
1. Giải quyết xung đột một cách công bằng
Nhiều bậc cha mẹ khi nhìn thấy mâu thuẫn giữa con cái sẽ ngay lập tức ưu ái một trong hai đứa trẻ. Hầu hết các bậc cha mẹ sẽ cho rằng đứa lớn là người thiếu hiểu biết. Tuy nhiên, cách tiếp cận này của cha mẹ là sai lầm và phiến diện. Sẽ rất không công bằng khi đưa ra kết luận mà chưa hiểu rõ lý do.
Khi nảy sinh mâu thuẫn giữa con cái, cha mẹ nên học cách giải quyết một cách công bằng, trước hết hãy tìm hiểu lý do và đưa ra quyết định công bằng từ góc độ của con. Cách tốt nhất là cha mẹ chỉ là người đứng ngoài cuộc, không can thiệp vào chuyện của con, để con dùng cách riêng của mình để giải quyết mâu thuẫn.
2. Chi tiêu hợp lý cho những đứa trẻ
Ở nhiều gia đình, trẻ nhỏ chỉ được mặc những bộ quần áo mà trẻ lớn thải ra. Cách làm này dễ khiến trẻ có mặc cảm tự ti. Cũng có nhiều bậc cha mẹ phải cho một đứa trẻ thứ gì đó ngon lành và vui vẻ trước khi đến lượt những đứa trẻ khác. Cách làm này cũng rất không công bằng.
Cha mẹ phải công bằng trong việc chi tiêu ăn mặc cho con cái, đứa trẻ này có thì những đứa trẻ khác cũng được hưởng phần tương tự. Nếu kinh tế cha mẹ không đủ, cha mẹ nên không mua cho cả con còn hơn chỉ mua cho một đứa, khiến những đứa trẻ khác ghen tị, thậm chí tạo khoảng cách.
3. Dành thời gian cho các con công bằng
Bởi vì nhiều bậc cha mẹ thích một đứa trẻ nào đó nên họ sẵn sàng dành nhiều thời gian hơn cho đứa trẻ đó, ngược lại, họ trở nên xa lánh những đứa trẻ khác, thậm chí mối quan hệ giữa cha mẹ và con cái cũng rất thờ ơ.
Cha mẹ cũng phải công bằng khi dành thời gian cho con, nếu dự định đi chơi vào cuối tuần này, bạn phải mang theo tất cả các con. Nếu tối nay bạn kể chuyện trước khi đi ngủ cho đứa trẻ này thì tối mai bạn phải bù đắp cho đứa trẻ khác. Đừng để đứa trẻ cảm thấy rằng cha mẹ đối xử khác với nó.
4. Kỳ vọng đối với con cũng phải công bằng
Nhiều bậc cha mẹ thường đặt nhiều hy vọng vào một trong những đứa con của mình nhưng lại cảm thấy những đứa trẻ khác thật vô dụng và thậm chí từ bỏ việc nuôi dạy đứa trẻ đó. Nhưng chính sự kỳ vọng không công bằng của cha mẹ đã khiến nhiều đứa trẻ phải bỏ cuộc.
Cha mẹ nên học cách đặt ra những kỳ vọng của riêng mình cho con trong từng trường hợp cụ thể.
Năm 2011, CEO Tesla Elon Musk từng công khai coi thường BYD, cho rằng nhà sản xuất xe điện Trung Quốc này không đủ tầm để trở thành đối thủ. Thế nhưng sau gần 14 năm, cục diện đã hoàn toàn đảo chiều: BYD chính thức vượt Tesla để trở thành hãng bán xe điện lớn nhất thế giới.
Theo số liệu năm 2025 vừa được hai công ty công bố, BYD đã bán ra 2,26 triệu xe điện, tăng gần 28% so với năm trước. Trong khi đó, Tesla chỉ giao được 1,6 triệu xe, giảm 8,6% – mức sụt giảm hằng năm lớn nhất trong lịch sử hãng và là năm thứ hai liên tiếp doanh số đi xuống.
Đáng chú ý, BYD đạt được vị trí số một dù chưa bán xe điện tại thị trường Mỹ, trong khi Trung Quốc lại là thị trường lớn thứ hai của Tesla.
Doanh số Tesla lao dốc
Trong quý IV/2025, Tesla chỉ bán được khoảng 418.000 xe, giảm 15,6% so với cùng kỳ năm trước và thấp hơn nhiều so với mức kỷ lục toàn cầu của quý III. Nguyên nhân chính là làn sóng mua xe sớm của người tiêu dùng Mỹ trước khi khoản tín dụng thuế 7.500 USD cho xe điện hết hạn vào ngày 1/10.
Tesla không công bố doanh số theo từng thị trường, nhưng theo báo cáo tài chính, thị trường Mỹ đóng góp gần một nửa doanh thu của hãng. Các hãng xe khác cũng được dự báo sẽ ghi nhận doanh số xe điện yếu tại Mỹ trong ba tháng cuối năm 2025.
Sau giai đoạn tăng trưởng bùng nổ, từng có thời điểm lượng xe giao của Tesla tăng gần 50% mỗi năm, công ty bắt đầu chững lại từ năm 2024 với mức giảm nhẹ 1%. Sang năm 2025, đà giảm trở nên rõ rệt hơn khi Tesla đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt từ BYD và các hãng ô tô truyền thống, cùng với phản ứng tiêu cực của người tiêu dùng trước các hoạt động chính trị gây tranh cãi của Elon Musk tại Mỹ và châu Âu.
Đầu năm nay, khi Musk giữ vai trò lãnh đạo Bộ Hiệu quả Chính phủ trong chính quyền Trump, nhiều cuộc biểu tình đã nổ ra trước các showroom Tesla tại Mỹ và châu Âu, thậm chí xuất hiện các vụ phá hoại xe và cơ sở của hãng.
Để đối phó với việc mất ưu đãi thuế, Tesla tung ra các phiên bản giá rẻ hơn của Model 3 và Model Y, thấp hơn khoảng 5.000 USD so với bản cao cấp. Tuy nhiên, các phiên bản này có tầm hoạt động ngắn hơn và bị cắt giảm một số tính năng, khiến sức hấp dẫn không hoàn toàn bù đắp được sự suy giảm nhu cầu.
BYD lớn mạnh nhưng không dễ thở
Ở chiều ngược lại, BYD giành được ngôi vị dẫn đầu toàn cầu trong bối cảnh thị trường nội địa Trung Quốc cạnh tranh khốc liệt và chiến tranh giá kéo dài. Áp lực này buộc hãng xe có trụ sở tại Thâm Quyến phải đẩy mạnh mở rộng ra thị trường quốc tế, dù chiến lược giá thấp khiến BYD bị giám sát chặt chẽ và đối mặt với các rào cản thuế quan tại một số quốc gia.
Tổng doanh số của BYD, bao gồm cả xe điện và xe hybrid, đạt hơn 4,6 triệu xe trong năm qua, nhưng tốc độ tăng trưởng đã chậm lại, thấp nhất trong vòng 5 năm. Lợi nhuận của công ty cũng sụt giảm trong quý II và quý III/2025.
Dù thị trường ô tô Trung Quốc đã bớt “đông đúc” hơn, mức độ cạnh tranh vẫn rất cao với khoảng 150 thương hiệu và hơn 50 nhà sản xuất xe điện. Các đối thủ như Geely, Leapmotor hay Xiaomi – hãng chỉ mới ra mắt xe điện đầu tiên năm 2024 – đang dần bào mòn thị phần của BYD.
Từ mức đỉnh 35% năm 2023, thị phần BYD giảm còn 29% trong 11 tháng đầu năm 2025. Trong khi doanh số BYD giảm hơn 5% so với cùng kỳ năm trước, Geely lại tăng trưởng gần 90%.
Phát biểu tại cuộc họp nhà đầu tư tháng 12, Chủ tịch kiêm CEO Vương Truyền Phúc thừa nhận lợi thế công nghệ của BYD đang bị thu hẹp và sự khác biệt hóa sản phẩm chưa đủ mạnh, nhưng khẳng định công ty sẽ sớm tung ra các công nghệ mới.
Bất chấp doanh số suy yếu, cổ phiếu Tesla vẫn tăng 18,6% trong năm 2025. Giới đầu tư dường như đang đặt niềm tin vào các kế hoạch dài hạn của Elon Musk, bao gồm đội xe robotaxi và “đội quân” robot hình người mà ông tuyên bố sẽ sớm triển khai.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy dịch vụ robotaxi của Tesla hiện mới chỉ hoạt động hạn chế tại hai khu vực là Austin (Texas) và San Francisco, còn rất xa so với lời hứa phục vụ một nửa dân số Mỹ vào cuối năm.
Cuộc đua xe điện toàn cầu vì thế đang bước sang giai đoạn mới: Tesla không còn độc chiếm vị thế tiên phong, trong khi BYD đã vươn lên dẫn đầu nhưng cũng phải đối mặt với những thách thức ngày càng lớn.
Trước những phát ngôn gây tranh cãi từ Washington về khả năng tấn công quân sự, Tổng thống Colombia, Gustavo Petro đã đưa ra lời cảnh báo đanh thép, khẳng định ông sẵn sàng từ bỏ con đường hòa bình để cầm vũ khí bảo vệ chủ quyền quốc gia.
Công cụ mới từ MBBank giúp doanh nghiệp tra nhanh hạn mức vay vốn
Doanh nghiệp chỉ nhập tên công ty, mã số thuế và thông tin người đại diện để tra nhanh hạn mức.
Xem chi tiết
Căng thẳng tại khu vực Mỹ Latinh vừa được đẩy lên một nấc thang mới sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump có những ẩn ý về việc thực hiện một chiến dịch quân sự nhắm vào Colombia tương tự như cách đã làm với Venezuela. Khi được hỏi về khả năng này, ông Trump chỉ phản hồi ngắn gọn: “Nghe cũng ổn đấy”. Phát ngôn này ngay lập tức vấp phải sự phản kháng quyết liệt từ phía Bogota.
Trên mạng xã hội X, Tổng thống Gustavo Petro đã công khai chỉ trích các cáo buộc từ phía Washington. Ông bác bỏ hoàn toàn những thông tin cho rằng mình có liên quan đến các băng đảng ma túy, đồng thời yêu cầu Tổng thống Trump chấm dứt việc vu khống mà không có hiểu biết. “Tôi không phải là kẻ bất hợp pháp và tôi không phải là trùm ma túy”, ông Petro nhấn mạnh, đồng thời khẳng định tính chính danh của chính phủ hiện tại.
Đáng chú ý, nhà lãnh đạo Colombia – người từng có quá khứ là thành viên phong trào du kích cánh tả M-19 trước khi chuyển sang con đường chính trị hợp pháp – đã đưa ra một tuyên bố đầy sức nặng: “Tôi đã thề sẽ không bao giờ cầm vũ khí nữa, nhưng vì Tổ quốc, tôi sẽ cầm vũ khí trở lại”. Ông cảnh báo rằng bất kỳ hành động không kích hay can thiệp vũ lực nào từ bên ngoài cũng sẽ vấp phải sự kháng cự mãnh liệt từ nhân dân. Theo ông Petro, việc bắt giữ một tổng thống được lòng dân sẽ “giải phóng ‘con báo đốm’ của nhân dân” và biến hàng nghìn nông dân thành những tay súng du kích trên núi, đẩy đất nước vào một vòng xoáy bạo lực tàn khốc.
Trong khi đó, phía Mỹ vẫn duy trì quan điểm cho rằng Colombia đang gặp vấn đề nghiêm trọng về ma túy. Dù úp mở về khả năng hành động quân sự, Washington khẳng định các mục tiêu của họ chỉ nhằm thực thi pháp luật chứ không nhắm vào người dân thường. Tuy nhiên, tại Colombia, dù một bộ phận phe đối lập cánh hữu ủng hộ quan điểm của ông Trump, phần lớn các lực lượng chính trị đều lên án mạnh mẽ những lời đe dọa này, coi đó là sự xâm phạm chủ quyền và đe dọa đến sự ổn định của toàn khu vực.
Để đối phó với những nguy cơ tiềm tàng, Bộ trưởng Quốc phòng Colombia Pedro Sánchez cho biết lực lượng bảo vệ Tổng thống đã được củng cố nghiêm ngặt. Chính quyền nước này đang đặt trong tình trạng cảnh giác cao độ để đảm bảo an toàn cho nhà lãnh đạo quốc gia trong bối cảnh các phát ngôn từ Washington ngày càng trở nên khó lường.
Giới chức an ninh Thái Lan vừa đưa ra cảnh báo khẩn cấp sau khi phát hiện một khu phức hợp lừa đảo trực tuyến quy mô lớn đang được xây dựng thần tốc tại tỉnh Banteay Meanchey, Campuchia. Đây được xem là động thái rút lui và tái thiết lập mạng lưới của các tổ chức tội phạm sau những đợt trấn áp gắt gao tại khu vực biên giới.
Cơ sở bị nghi là trung tâm lừa đảo đang được xây tại Malai, Campuchia. Ảnh: ACSC
Ngày 5/1, Trung tướng Jirabhob Bhuridej, Phó chỉ huy Trung tâm Chống lừa đảo Công nghệ cao Thái Lan (ACSC), đã công bố những thông tin chi tiết về căn cứ mới này. Theo đó, khu phức hợp nằm tại thành phố Malai, cách thị trấn biên giới Poipet khoảng 50 km và đối diện trực tiếp với tỉnh Sa Kaeo của Thái Lan. Cơ sở này hiện đã hoàn thiện một phần, cấu trúc bao gồm các tòa nhà hai tầng được thiết kế chuyên biệt, phân chia rõ rệt giữa khu vực vận hành kỹ thuật và khu sinh hoạt cho nhân viên.
Điều đáng lo ngại là sự xuất hiện của một lực lượng lao động đa quốc gia bên trong trung tâm này. Theo tướng Jirabhob, các lao động bị cưỡng ép hoặc lôi kéo đến từ Thái Lan, Ấn Độ và Indonesia, trong khi vai trò điều hành và giám sát chủ yếu do các công dân Trung Quốc đảm nhiệm. Việc phát hiện ra ổ nhóm này là kết quả từ nỗ lực phối hợp điều tra giữa ba nước Thái Lan, Trung Quốc và Myanmar nhằm quét sạch các đường dây lừa đảo xuyên biên giới.
Nguyên nhân của sự dịch chuyển này được cho là do các cuộc xung đột biên giới giữa Bangkok và Phnom Penh bùng phát hồi tháng trước, buộc các tổ chức tội phạm phải lùi sâu hơn vào nội địa Campuchia để ẩn náu. Tính nghiêm trọng của vấn nạn này được minh chứng bằng những con số biết nói: chỉ trong vòng chưa đầy một tuần (từ 28/12/2025 đến 3/1/2026), cảnh sát Thái Lan đã tiếp nhận hơn 6.300 vụ lừa đảo với tổng thiệt hại tài chính vượt ngưỡng 220 triệu baht (tương đương khoảng 7 triệu USD).
Lãnh đạo ACSC cảnh báo rằng, trong thời gian tới, các băng nhóm này sẽ không dừng lại ở những thủ đoạn truyền thống mà bắt đầu ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để tinh vi hóa phương thức tiếp cận và nhắm mục tiêu nạn nhân chính xác hơn. Hiện phía chính quyền Campuchia vẫn chưa đưa ra bất kỳ phản hồi chính thức nào trước những cáo buộc và thông tin từ phía Thái Lan.
Trước tình hình tội phạm công nghệ cao diễn biến ngày càng phức tạp, ACSC khẳng định đang đẩy nhanh các kế hoạch hành động để ngăn chặn làn sóng lừa đảo, bảo vệ người dân trước những cạm bẫy xuyên quốc gia đang bủa vây.
Meta mới đây đã phát đi thông báo chính thức liên quan đến một số sự cố kỹ thuật đang ảnh hưởng tới người dùng Facebook tại Việt Nam, đồng thời đưa ra khuyến nghị nhằm tăng cường bảo mật tài khoản cá nhân.
Theo Meta, hệ thống đã ghi nhận một lỗi kỹ thuật khiến một bộ phận tài khoản Facebook tại Việt Nam gặp trục trặc trong thời gian gần đây. Ngay sau khi phát hiện, đội ngũ kỹ thuật của Meta đã ưu tiên xử lý sự cố. Đến thời điểm hiện tại, một số tài khoản bị ảnh hưởng đã được khôi phục và công tác khắc phục vẫn đang tiếp tục.
Liên quan đến phản ánh của người dùng về việc ảnh đại diện bất ngờ bị thay đổi về trạng thái mặc định, Meta khẳng định đây không phải là một biện pháp bảo mật do Facebook triển khai .
Hiện nền tảng này đang áp dụng nhiều lớp bảo vệ tài khoản, bao gồm cảnh báo đăng nhập bất thường và xác thực hai yếu tố, nhằm hạn chế nguy cơ bị xâm nhập trái phép. Meta cũng khuyến cáo người dùng nên thường xuyên kiểm tra lại các cài đặt bảo mật và quyền riêng tư để đảm bảo an toàn cho tài khoản cá nhân.
Bên cạnh việc thông tin về sự cố, Meta đồng thời đưa ra loạt khuyến nghị giúp người dùng chủ động bảo vệ tài khoản Facebook trước các rủi ro an ninh mạng.
Trước hết, người dùng cần đặc biệt chú trọng tới việc bảo vệ mật khẩu. Meta khuyến nghị không sử dụng cùng một mật khẩu cho nhiều trang web hoặc ứng dụng khác nhau, tuyệt đối không dùng mật khẩu Facebook cho các dịch vụ online khác và không chia sẻ mật khẩu với bất kỳ ai. Mật khẩu nên được thiết kế khó đoán, tránh sử dụng tên cá nhân hoặc các từ ngữ phổ biến, đồng thời nên là mật khẩu hoặc cụm mật khẩu mạnh, duy nhất cho mỗi tài khoản.
Ngoài mật khẩu truyền thống, Meta khuyến khích người dùng sử dụng mã khóa (passkey) – một giải pháp đăng nhập an toàn và tiện lợi hơn. Theo Meta, mã khóa được tạo riêng cho từng tài khoản, giúp giảm đáng kể nguy cơ bị lừa đảo so với mật khẩu thông thường.
Một biện pháp quan trọng khác là kích hoạt xác thực hai yếu tố (2FA). Khi tính năng này được bật, mỗi lần có ai đó cố gắng đăng nhập tài khoản từ thiết bị hoặc trình duyệt lạ, người dùng sẽ phải nhập thêm một mã xác thực đặc biệt. Với người dùng Facebook trên máy tính, Meta cũng gợi ý sử dụng công cụ Kiểm tra bảo mật để rà soát toàn bộ các thiết lập liên quan và kích hoạt các tùy chọn bảo vệ cần thiết, bao gồm cả cảnh báo khi phát hiện đăng nhập bất thường.
Meta cũng nhấn mạnh việc tuyệt đối không chia sẻ thông tin đăng nhập. Theo cảnh báo, các đối tượng lừa đảo có thể tạo ra những trang web giả mạo có giao diện giống Facebook để dụ người dùng nhập email và mật khẩu. Vì vậy, trước khi đăng nhập, người dùng cần kiểm tra kỹ đường dẫn website; trong trường hợp nghi ngờ, nên gõ trực tiếp địa chỉ www.facebook.com vào trình duyệt để truy cập. Meta cũng lưu ý không chuyển tiếp email từ Meta cho người khác, bởi những email này có thể chứa thông tin nhạy cảm liên quan đến tài khoản.
Ngoài ra, người dùng được khuyến cáo không chấp nhận lời mời kết bạn từ những tài khoản lạ. Các tài khoản giả mạo sau khi kết bạn có thể đăng nội dung spam, gắn thẻ người dùng vào bài viết không mong muốn hoặc gửi tin nhắn chứa liên kết độc hại.
Việc cảnh giác với các đường link đáng ngờ cũng đặc biệt quan trọng. Người dùng không nên nhấp vào liên kết lạ, kể cả khi liên kết đó có vẻ được gửi từ bạn bè hay các tổ chức quen thuộc. Meta khẳng định hãng không bao giờ gửi email yêu cầu người dùng cung cấp mật khẩu. Nếu phát hiện liên kết nghi ngờ trên Facebook, người dùng nên chủ động báo cáo để nền tảng kịp thời xử lý.
Bên cạnh đó, Meta khuyến cáo người dùng đề phòng phần mềm độc hại có thể gây ảnh hưởng tới máy tính và thiết bị. Người dùng nên cập nhật trình duyệt web lên phiên bản mới nhất, gỡ bỏ các tiện ích hoặc ứng dụng trình duyệt đáng ngờ, đồng thời tìm hiểu các dấu hiệu cho thấy thiết bị có thể đã bị nhiễm mã độc để xử lý kịp thời.
Cuối cùng, Meta nhắc nhở người dùng luôn đăng xuất Facebook sau khi sử dụng trên các thiết bị dùng chung. Trong trường hợp quên đăng xuất, người dùng vẫn có thể đăng xuất từ xa để đảm bảo tài khoản không bị người khác truy cập trái phép.
Meta cho biết các biện pháp trên sẽ góp phần hạn chế rủi ro bảo mật và giúp người dùng chủ động hơn trong việc bảo vệ tài khoản Facebook của mình.
Một vụ đột nhập táo tợn đã xảy ra ngay tại nhà riêng của Phó tổng thống Mỹ JD Vance ở Cincinnati vào đêm 5/1. Nghi phạm được xác định là con trai của một gia đình danh giá nhưng sở hữu hồ sơ bệnh lý tâm thần và tiền án phức tạp.
DeFoor (ảnh nhỏ) và ô kính bị đập phá tại nhà ông JD Vance ở Cincinnati, bang Ohio. Ảnh: NYP
Sự việc xảy ra vào khoảng nửa đêm ngày 5/1 tại khu phố Walnut Hills, nơi ông JD Vance đã mua một căn hộ trị giá 1,4 triệu USD từ năm 2018. Các nhân viên thuộc Sở Mật vụ đang làm nhiệm vụ tại đây đã giật mình bởi những tiếng động lớn phát ra từ phía ngôi nhà. Tại hiện trường, lực lượng chức năng phát hiện William DeFoor, 26 tuổi, đang hung hăng dùng búa đập vỡ 4 ô cửa sổ nhằm tìm đường vào bên trong. Không dừng lại ở đó, đối tượng này còn phá hoại một phương tiện của Sở Mật vụ đang đỗ tại lối đi.
Ngay lập tức, các mật vụ đã khống chế DeFoor và bàn giao cho cảnh sát Cincinnati. May mắn thay, thời điểm vụ tấn công xảy ra, gia đình Phó Tổng thống đang ở tại nơi ở chính thức tại Washington nên không có thiệt hại về người. Chia sẻ trên mạng xã hội X, ông Vance đã gửi lời cảm ơn đến sự phản ứng kịp thời của lực lượng an ninh và mô tả nghi phạm là một người "mất kiểm soát".
Danh tính của William DeFoor đã khiến nhiều người bất ngờ. Nghi phạm là con trai của một bác sĩ tài năng tốt nghiệp Đại học Harvard, vốn là người có nhiều năm giảng dạy tại Cincinnati và là người ủng hộ đảng Dân chủ lâu năm. Mặc dù từng được đánh giá cao về năng lực học tập, DeFoor lại có một hồ sơ sức khỏe tâm thần và tiền án đầy phức tạp.
Vào năm 2024, DeFoor từng bị kết tội phá hoại một công ty nội thất và đang trong thời gian chấp hành lệnh điều trị tâm thần bắt buộc kéo dài hai năm. Trước đó, vào tháng 4/2023, nghi phạm cũng bị cáo buộc xâm nhập trái phép một bệnh viện, nhưng các cáo buộc sau đó đã bị bác bỏ do thẩm phán kết luận DeFoor không đủ năng lực tinh thần để hầu tòa. Một chi tiết đáng chú ý khác là trong những tuần gần đây, DeFoor bắt đầu sử dụng tên "Julia", dù hồ sơ cảnh sát vẫn ghi nhận giới tính là nam.
Hiện tại, con trai vị triệu phú này đang phải đối mặt với hàng loạt tội danh nghiêm trọng bao gồm phá hoại, xâm nhập trái phép và cản trở hoạt động công vụ. DeFoor dự kiến sẽ phải trình diện trước tòa ngay trong ngày hôm nay để trả giá cho hành động đột nhập đầy táo tợn của mình.
Lãnh đạo Đan Mạch, Anh, Đức, Pháp và các nước khác ra tuyên bố phản đối việc Tổng thống Trump muốn sáp nhập đảo Greenland vào Mỹ, kêu gọi cùng đảm bảo an ninh tại Bắc Cực.
"Đan Mạch, bao gồm cả đảo Greenland, là một phần của NATO", theo tuyên bố chung được Văn phòng Thủ tướng Đan Mạch công bố ngày 6/1. "Do đó an ninh tại Bắc Cực phải được đảm bảo thông qua tập thể với các đồng minh NATO, trong đó có Mỹ, bằng cách duy trì các nguyên tắc của Hiến chương Liên Hợp Quốc".
Tuyên bố chung được ký bởi Thủ tướng Anh Mette Frederiksen, Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen, Thủ tướng Đức Friedrich Merz, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cùng lãnh đạo Ba Lan, Italy và Tây Ban Nha.
Theo các lãnh đạo châu Âu, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ, cũng như biên giới bất khả xâm phạm "là những nguyên tắc phổ quát và chúng tôi sẽ không ngừng bảo vệ chúng".
Họ khẳng định Mỹ là đối tác thiết yếu trong nỗ lực trên với tư cách là đồng minh NATO, thông qua thỏa thuận năm 1951 cho phép Washington đặt căn cứ tại Greenland.
"Greenland thuộc về người dân ở đó", văn bản có đoạn. "Chỉ có Đan Mạch và Greenland mới có quyền quyết định các vấn đề liên quan đến họ".
Những ngôi nhà ven biển tại thủ phủ Nuuk của đảo Greenland tháng 2/2025. Ảnh: AP
Tuyên bố chung được đưa ra trong lúc nhiều quốc gia châu Âu lo ngại Mỹ có thể dùng biện pháp quân sự để kiểm soát đảo Greenland, sau khi nước này mở chiến dịch bắt Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro ngày 3/1.
Một ngày sau khi Mỹ bắt ông Maduro, Tổng thống Trump nhắc lại tuyên bố cần Greenland để phòng thủ và cho rằng hòn đảo thuộc Đan Mạch "đang bị chiến hạm Nga và Trung Quốc bao vây".
Thủ tướng Đan Mạch Frederiksen sau đó tuyên bố ý tưởng cho rằng Washington cần kiểm soát Greenland là hoàn toàn vô lý, khẳng định Mỹ "không có quyền sáp nhập bất cứ nơi nào trong ba vùng lãnh thổ thuộc Đan Mạch".
Bà Frederiksen nói "cần xem xét nghiêm túc" tuyên bố của ông Trump. "Nếu Mỹ quyết định tấn công quân sự một nước thành viên NATO, mọi thứ sẽ chấm dứt, trong đó có NATO và an ninh thời hậu Thế chiến II", bà Frederiksen cảnh báo.
Greenland là đảo lớn nhất thế giới, nằm gần Bắc Mỹ, giữa Đại Tây Dương và Bắc Băng Dương. Hòn đảo thuộc Đan Mạch, có dân số 57.000 người và diện tích khoảng 2,16 triệu km2, rộng hơn Mexico và gấp hơn ba lần bang Texas của Mỹ.
Hòn đảo nằm trên tuyến đường ngắn nhất từ Bắc Mỹ tới châu Âu, khiến nó trở thành địa điểm chiến lược quan trọng với Washington. Greenland có nguồn khoáng sản dồi dào, phần lớn chưa được khai thác.
Chính quyền Đan Mạch đã tìm cách cải thiện quan hệ với Greenland trong năm 2025 với các chính sách quan tâm hơn đến người dân đảo này. Họ cũng nỗ lực giảm căng thẳng với chính quyền Tổng thống Trump bằng cách đầu tư vào năng lực phòng thủ ở Bắc Cực để giải quyết những chỉ trích của Mỹ về vấn đề an ninh.
Các tập đoàn đa quốc gia của Mỹ được miễn nộp thuế tối thiểu toàn cầu, theo thỏa thuận nước này vừa đạt được với OECD.
Theo thông báo của Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) hôm 5/1, gần 150 quốc gia đã đồng ý với điều chỉnh trên. Quyết định miễn trừ cho các tập đoàn đa quốc gia trụ sở tại Mỹ được thống nhất sau các cuộc đàm phán giữa chính quyền Tổng thống Donald Trump và các thành viên khác của G7.
Tổng thư ký OECD Mathias Cormann cho biết thỏa thuận với Mỹ là "quyết định mang tính bước ngoặt trong hợp tác thuế quốc tế", "giúp tăng tính chắc chắn về thuế, giảm độ phức tạp và bảo vệ cơ sở thuế".
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent gọi đây là "một chiến thắng lịch sử trong việc bảo vệ chủ quyền, người lao động cũng như doanh nghiệp Mỹ khỏi sự áp đặt ngoài lãnh thổ".
Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent trong một sự kiện ngày 29/7/2025. Ảnh: Reuters
Thuế tối thiểu toàn cầu là sáng kiến được OECD thúc đẩy, nhằm chấm dứt việc cạnh tranh thuế suất giữa các quốc gia và đảm bảo các tập đoàn lớn đóng góp công bằng vào ngân sách. Nó cho phép quốc gia, nơi sản phẩm hoặc dịch vụ được tiêu thụ có quyền đánh thuế lên các công ty lớn, ngay cả khi họ không hiện diện trực tiếp.
Thỏa thuận được thống nhất vào tháng 10/2021 bởi gần 140 quốc gia, áp dụng cho các công ty doanh thu từ 750 triệu euro trở lên, với mức thuế tối thiểu 15% trên toàn cầu. Liên minh châu Âu, Anh và nhiều quốc gia khác đã thực thi.
Cựu Bộ trưởng Tài chính Mỹ Janet Yellen là người thúc đẩy then chốt cho thuế tối thiểu toàn cầu năm 2021. Tuy nhiên, quốc hội Mỹ chưa bao giờ thông qua các biện pháp để nước này tuân thủ thỏa thuận. Ngày 20/1/2025, khi vừa trở lại Nhà Trắng, ông Trump đã ký ghi nhớ tuyên bố thỏa thuận thuế tối thiểu toàn cầu không có giá trị tại nước này.
Theo AP, việc các tập đoàn Mỹ được miễn trừ khỏi thuế tối thiểu toàn cầu đã làm thỏa thuận này suy yếu đáng kể. Bởi ý tưởng ban đầu nhằm ngăn các tập đoàn đa quốc gia, bao gồm Apple và Nike, sử dụng các thủ thuật kế toán và pháp lý để chuyển lợi nhuận sang các "thiên đường thuế" có thuế suất thấp hoặc bằng không.
Những thiên đường thuế này thường là các địa điểm như Bermuda và Quần đảo Cayman, nơi các công ty thực tế có rất ít hoặc không có hoạt động kinh doanh. Một số tổ chức vận động minh bạch thuế chỉ trích kế hoạch sửa đổi của OECD.
"Thỏa thuận này có nguy cơ làm xói mòn gần một thập kỷ tiến bộ toàn cầu về thuế doanh nghiệp, chỉ để cho phép những công ty Mỹ lớn nhất và có lợi nhuận cao nhất tiếp tục ghi nhận lợi nhuận tại các thiên đường thuế", bà Zorka Milin, Giám đốc chính sách tổ chức FACT Coalition, bình luận.
Ngược lại, các nghị sĩ Cộng hòa tại Quốc hội Mỹ hoan nghênh việc hoàn tất thỏa thuận với OECD. Chủ tịch Ủy ban Tài chính Thượng viện Mike Crapo và Chủ tịch Ủy ban Thuế Hạ viện Jason Smith tuyên bố chung: "Hôm nay đánh dấu thêm cột mốc quan trọng trong việc đặt nước Mỹ lên trên hết và đảo ngược sự nhượng bộ đơn phương về thuế toàn cầu của chính quyền Biden".
Diễn Đàn Người Việt Hải Ngoại. Tự do ngôn luận, an toàn và uy tín. Vì một tương lai tươi đẹp cho các thế hệ Việt Nam hãy ghé thăm chúng tôi, hãy tâm sự với chúng tôi mỗi ngày, mỗi giờ và mỗi giây phút có thể. VietBF.Com Xin cám ơn các bạn, chúc tất cả các bạn vui vẻ và gặp nhiều may mắn.
Welcome to Vietnamese American Community, Vietnamese European, Canadian, Australian Forum, Vietnamese Overseas Forum. Freedom of speech, safety and prestige. For a beautiful future for Vietnamese generations, please visit us, talk to us every day, every hour and every moment possible. VietBF.Com Thank you all and good luck.
