Thói quen phổ biến này có thể đang gây áp lực lên thận

[troopy]

Từ phòng tập đến lớp học, đồ uống điện giải ngày càng phổ biến, song việc lạm dụng khi cơ thể không cần thiết lại tiềm ẩn nguy cơ đối với chức năng thận.

Trong những năm gần đây, các loại đồ uống bổ sung điện giải ngày càng trở nên phổ biến, đặc biệt trong giới trẻ, người tập thể thao và cả trẻ em. Với thông điệp “bù nước nhanh”, “phục hồi khoáng chất”, những sản phẩm này được nhiều người sử dụng gần như hàng ngày.

Tuy nhiên, theo cảnh báo của các bác sĩ, việc lạm dụng đồ uống điện giải khi cơ thể không thực sự cần có thể gây áp lực đáng kể lên thận và tiềm ẩn nguy cơ tổn hại sức khỏe lâu dài.


Không ít người coi đồ uống điện giải như nước giải khát hàng ngày, nhưng thói quen này có thể gây áp lực âm thầm lên thận và ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe. Ảnh: The Guardian

Khi “bù nước” trở thành gánh nặng cho thận

Điện giải là các khoáng chất quan trọng như natri, kali, magiê, giúp duy trì cân bằng dịch, dẫn truyền thần kinh và co cơ. Trong những tình huống đặc biệt như vận động cường độ cao, ra mồ hôi nhiều, sốt, tiêu chảy hoặc mất nước nặng, đồ uống điện giải có thể mang lại lợi ích rõ rệt.

Tuy nhiên, bác sĩ Blake Shusterman cho biết, vấn đề phát sinh khi nhiều người sử dụng đồ uống điện giải một cách thường xuyên, dù không có nhu cầu thực sự. Khi đó, lượng khoáng chất dư thừa không được cơ thể sử dụng sẽ phải được thận lọc và đào thải.

“Thận là cơ quan chịu trách nhiệm lọc máu và cân bằng khoáng chất. Bất kỳ lượng điện giải dư thừa nào cũng phải đi qua thận để thải ra ngoài”, bác sĩ Shusterman phân tích. Việc này khiến thận phải làm việc nhiều hơn bình thường, đặc biệt nếu tình trạng kéo dài.

Natri cao - nguy cơ âm thầm

Một trong những mối lo lớn nhất là hàm lượng natri cao trong nhiều loại đồ uống điện giải. Natri cần thiết cho cơ thể, nhưng khi tiêu thụ quá mức sẽ buộc thận phải tăng cường lọc.

Theo bác sĩ Parth Bhavsar, việc thường xuyên uống các loại dung dịch giàu natri có thể dẫn đến “tình trạng lọc thận quá mức”. Về lâu dài, áp lực liên tục này có thể làm suy yếu các đơn vị lọc nhỏ trong thận, làm tăng nguy cơ tổn thương chức năng thận.

Đáng chú ý, nhiều người không nhận ra rằng ngoài đồ uống điện giải, họ còn nạp natri từ thực phẩm chế biến sẵn, đồ ăn nhanh và gia vị. Khi cộng dồn, lượng muối nạp vào cơ thể có thể vượt xa mức khuyến nghị.

Rối loạn cân bằng khoáng chất và dịch

Không chỉ natri, việc bổ sung quá nhiều kali, magiê và nước cùng lúc cũng có thể phá vỡ sự cân bằng mà thận duy trì. Bác sĩ George Ellis cảnh báo, tiêu thụ điện giải quá mức có thể làm tăng nguy cơ tổn thương thận cấp, hình thành sỏi thận, thậm chí gây biến chứng tim mạch.

Dù thận là cơ quan có khả năng thích nghi tốt, các chuyên gia cho rằng việc thường xuyên “quá tải” điện giải có thể khiến thận bị căng thẳng kéo dài, đặc biệt nguy hiểm với người đã có bệnh thận, tăng huyết áp hoặc đang dùng thuốc ảnh hưởng đến chức năng thận.

Không cần thiết cho nhu cầu hàng ngày

Theo bác sĩ Stefanie Diaz, với phần lớn người khỏe mạnh, nước lọc và chế độ ăn cân bằng đã đủ để duy trì điện giải ổn định. Trái cây, rau xanh, ngũ cốc nguyên hạt cung cấp khoáng chất tự nhiên mà không gây dư thừa.

“Đồ uống điện giải thường chỉ cần thiết trong các trường hợp vận động cường độ cao, kéo dài hoặc mất nước đáng kể”, bà Diaz nhấn mạnh. Khi không có nhu cầu, việc sử dụng thường xuyên các loại đồ uống này không mang lại lợi ích rõ rệt cho cơ thể, nhưng lại khiến thận phải làm việc nhiều hơn.

Các bác sĩ đặc biệt lưu ý với trẻ em và thanh thiếu niên, nhóm đối tượng dễ bị ảnh hưởng bởi quảng cáo đồ uống thể thao. Việc dùng điện giải thay nước lọc hàng ngày là thói quen không được khuyến khích.

Cách đơn giản để bảo vệ thận

Bên cạnh việc hạn chế lạm dụng đồ uống điện giải, các chuyên gia khuyến cáo một số nguyên tắc cơ bản để duy trì sức khỏe thận:

Uống đủ nước lọc mỗi ngày, điều chỉnh theo mức vận động và tình trạng sức khỏe.

Ăn uống cân bằng, hạn chế thực phẩm nhiều muối và chế biến sẵn.

Theo dõi huyết áp định kỳ, vì tăng huyết áp là nguyên nhân hàng đầu gây tổn thương thận.

Thận trọng với các sản phẩm bổ sung, chỉ sử dụng khi thực sự cần thiết và có tư vấn y tế.

Đồ uống điện giải không phải là “nước uống đa năng” cho mọi ngày. Chúng có vai trò nhất định trong những hoàn cảnh cụ thể, nhưng việc lạm dụng có thể gây áp lực không cần thiết lên thận và làm rối loạn cân bằng nội môi của cơ thể.

Đối với hầu hết mọi người, giải pháp đơn giản và an toàn nhất để bù nước và bảo vệ thận vẫn là uống đủ nước lọc, ăn uống điều độ và lắng nghe nhu cầu thực sự của cơ thể. Trong trường hợp có bệnh nền, việc sử dụng đồ uống điện giải cần được cân nhắc kỹ lưỡng và tham vấn ý kiến của bác sĩ hoặc chuyên gia.

VietBF@sưu tập