Quốc gia BRICS liên tục 'xả hàng' trái phiếu Mỹ: Nhiều đồng minh lớn như Nhật Bản và châu Âu sắp có bước đi tương tự?

[Cupcake01]

Thực tế cho thấy, Trung Quốc đã âm thầm cắt giảm một nửa lượng trái phiếu chính phủ Mỹ kể từ năm 2013. Với bối cảnh đó, thị trường gần như không bị sốc bởi báo cáo rằng các nhà quản lý Trung Quốc vừa yêu cầu ngân hàng trong nước hạn chế gia tăng nắm giữ trái phiếu Mỹ.

Song, điều đáng quan ngại hơn là liệu các chính sách khó lường từ Tổng thống Donald Trump có đẩy thêm các đồng minh truyền thống như Nhật Bản hay châu Âu vào con đường tương tự như Trung Quốc, đó là cùng tháo chạy khỏi nợ công Mỹ?

Đến nay, nhu cầu nước ngoài với trái phiếu Mỹ vẫn tăng mạnh, cho thấy Trung Quốc có thể chỉ là một ngoại lệ.

Ngoại trừ một số thời điểm biến động ngắn, thị trường nợ chính phủ Mỹ vẫn vận hành trơn tru. Biên độ mua bán hẹp, chỉ số biến động ở mức thấp nhất trong nhiều năm và các cuộc đấu giá trái phiếu diễn ra suôn sẻ.

Hôm 10/2, lãi suất trái phiếu kỳ hạn 30 năm tăng 5 điểm cơ bản ngay sau tin Trung Quốc siết đầu tư. Nhưng đến phiên ngày 11/2, đà tăng đã đảo chiều khi nhà đầu tư quay lại tập trung vào báo cáo việc làm và khả năng Fed tiếp tục cắt giảm lãi suất.

Bob Michele, CIO của JPMorgan Asset Management, cho biết: “Trung Quốc đã dần chuyển khỏi trái phiếu Mỹ sang các loại tài sản khác. Nhưng hiện tại, điều tôi thấy là nhà đầu tư vẫn quan tâm đến trái phiếu Mỹ”.

Các nhà quản lý Trung Quốc lo ngại rằng nắm giữ quá nhiều trái phiếu chính phủ Mỹ khiến hệ thống ngân hàng dễ tổn thương trước biến động thị trường. Thay vì đưa lợi nhuận thương mại khổng lồ về nước, doanh nghiệp và ngân hàng Trung Quốc đang tăng cường đầu tư vào tài sản ở nước ngoài để tìm kiếm lợi nhuận cao hơn.

Stephen Jen, đồng sáng lập công ty Eurizon SLJ Capital, nhận định: “Việc cho chính phủ đối thủ địa chính trị số một vay tiền rõ ràng không còn là điều Bắc Kinh hoan nghênh”.

Cảnh báo mới nhất từ Trung Quốc được đưa ra không lâu sau khi ông Trump khiến thị trường chao đảo hồi tháng 1 với ý định mua Greenland.

Hồi tháng 1, Quỹ hưu trí AkademikerPension của Đan Mạch quản lý 25 tỷ USD tài sản thông báo thoái toàn bộ 100 triệu USD khỏi trái phiếu Mỹ. Quỹ hưu trí ABP của Hà Lan cũng cắt giảm gần 10 tỷ euro, xuống còn 19 tỷ euro chỉ trong nửa đầu năm ngoái.

Tại châu Á, Ấn Độ đã giảm lượng nắm giữ trái phiếu Mỹ xuống mức thấp nhất trong 5 năm nhằm hỗ trợ đồng nội tệ và đa dạng hóa dự trữ. Brazil cũng thu hẹp danh mục đầu tư dài hạn vào nợ công Mỹ.

Damien Loh, CIO tại Ericsenz Capital (Singapore), đánh giá: “Xu hướng chung rất rõ ràng, cả khối công và tư nước ngoài đang giảm tỷ trọng tài sản Mỹ, đặc biệt là trái phiếu chính phủ”.

Mặc dù tổng lượng nắm giữ trái phiếu Mỹ của nước ngoài đạt mức kỷ lục 9,4 nghìn tỷ USD vào tháng 11, tỷ lệ so với tổng nợ liên bang Mỹ lại đang giảm, chỉ còn khoảng 31% so với mức 50% vào năm 2015.

Tuy nhiên, viễn cảnh “đình công” không mua trái phiếu Mỹ vẫn còn rất xa.

Jim O’Neill, cựu Chủ tịch Goldman Sachs Asset Management, nhận định: “Đây chỉ là một cái cớ. Thị trường trái phiếu Mỹ quá lớn. Nếu Trung Quốc hay Nhật Bản bán ra, sẽ có người khác mua vào”.

Thực tế, mức độ giảm nắm giữ trái phiếu Mỹ của Trung Quốc có thể không lớn như số liệu chính thức cho thấy.

Brad Setser, chuyên gia tại Hội đồng Quan hệ Đối ngoại Mỹ (CFR), ước tính lượng trái phiếu Mỹ mà Trung Quốc nắm giữ thực tế vẫn vượt 1.000 tỷ USD. Mức này cao hơn đáng kể so với con số 683 tỷ USD mà Bộ Tài chính Mỹ công bố.

Lý do là Bắc Kinh có thể đã “ẩn mình” bằng cách chuyển tài sản sang các tài khoản ủy thác tại châu Âu. Bỉ, nơi được cho là quản lý một phần tài sản này, đã chứng kiến lượng trái phiếu Mỹ trong tay tăng gấp bốn lần kể từ cuối 2017, lên 481 tỷ USD.

Giáo sư Eswar Prasad tại Đại học Cornell, cựu trưởng bộ phận Trung Quốc của IMF, nhận định: “PBOC gần như bị mắc kẹt với đồng USD, bởi thiếu các loại tài sản thay thế an toàn và có tính thanh khoản cao”.

Ông khẳng định: “Trung Quốc khó có khả năng đã thực sự thoát ly khỏi trái phiếu Mỹ như các con số chính thức đang thể hiện”.