Iran bắn trả đũa với hàng trăm hỏa tiển, nhưng tại sao Israel vẫn không bị nao núng?

[trungthuc]

Iran đã ngay lập tức bắn trả đũa với hàng trăm hỏa tiển tầm xa nhằm vào các quốc gia đồng minh và nhiều căn cứ đồn trú của quân đội Mỹ tại Trung Đông. Israel, Qatar, Bahrain, Kuwait, UAE đều bị hứng đòn nhưng về căn bản... vẫn không gây ra thiệt hại hoặc thương vong cao?

Bầu trời ở Israel trong đêm 28/2 khi hệ thống phòng không nước này đánh trả hỏa tiển trả đũa của Iran. (Ảnh: Reuters)
Có một vấn đề lớn và bất nhất trong năng lực về quân sự của Iran vốn đã được giới phân tích gia có đề cập đến từ lâu, đó là hỏa tiển của quốc gia Hồi giáo này dường như thiếu mức độ chính xác cần có khi được chế tạo ra.

Chuyên gia phân tích về loại hỏa tiển tầm gần tầm xa ông Decker Eveleth đã xem xét các hình ảnh được ghi lại về các hậu quả gây ra sau cuộc tấn công bằng hỏa tiển do Iran tiến hành nhằm vào căn cứ Không quân Nevatim của Israel vào ngày 1/10/2024.

Khi đó, ông Eveleth đã đưa ra kết luận cho rằng, dù cuộc tấn công này đã gây ra mức thiệt hại có phần hạn chế, nhưng điều đó lại cung cấp những số liệu quan trọng về hiệu quả thật sự của các hỏa tiên do Iran chế tạo ra.

Theo đó, ông Eveleth cho rằng các hỏa tiển tầm xa của Iran kém chính xác. Điểm yếu này có thể làm suy giảm khả năng răn đe của Tehran đối với Israel.

Ông Eveleth vốn là một chuyên gia có uy tín, chuyên hợp tác với các hãng tin quốc tế, đưa ra các bản phân tích về sức mạnh hoả tiển của các quốc gia dựa trên các hình ảnh chụp qua vệ tinh. Vào năm 2024, ông Eveleth đã sớm chia sẻ quan điểm với tờ Jewish Chronicle rằng, loại hỏa tiển của Iran có nhiều khả năng tạo ra "xác suất sai lệch vòng tròn" (Circular Error Probability-CEP) khá lớn.

"Hỏa tiển của Iran có thể chứa mức xác suất lệch CEP vào khoảng 800-900 m. Trong những trường hợp đặt giả định rất thuận lợi, độ lệch mục tiêu này vẫn có thể lên đến 500 m", ông Eveleth cho biết.

Theo ông Eveleth, hạn chế này đặt ra những giới hạn rất khó khăn cho năng lực răn đe của hỏa tiển do Iran sản xuất.

"Nếu Iran chỉ có thể đe dọa các thành phố với khả năng cho đánh trúng cao, thì Iran sẽ rất khó để đe dọa đánh trúng các mục tiêu quân sự khó nhắm đến hơn", ông Eveleth đưa ra nhận định.

Ngay từ năm 2024, ông Eveleth đã nhận định Iran sẽ gặp nhiều khó khăn trong việc sử dụng hỏa tiển của mình như phương tiện để răn đe đối phương trong các cuộc xung đột, nếu xảy ra.

Sự phân tích của ông Eveleth đã củng cố sự mối hoài nghi về năng lực thực sự của kho tiển Iran, cho thấy độ chính xác hạn chế có thể làm giảm mức độ răn đe trong thực tế.

Quan điểm của ông Eveleth cũng được biên tập viên chuyên về lĩnh vực quốc phòng của tạp chí Economist, ông Shashank Joshi, ủng hộ.

Ông Joshi cho rằng, mức độ thiếu chính xác của hỏa tiển Iran có thể do các yếu tố hoàn cảnh cụ thể, như khoảng cách xa giữa Iran và Israel, cũng như các biện pháp ứng phó của Israel, chẳng hạn như hệ thống phòng thủ tinh vi, có thể đã làm suy giảm tín hiệu định vị của hỏa tiển Iran.

"Nếu quả đúng như vậy, hỏa tiển Iran sẽ chỉ có thể sẽ tạo ra hiệu quả khi đối đầu với các quốc gia khác, ngoài Israel và Hoa Kỳ", ông Joshi cho biết.

Với mức độ chính xác hiện tại, hỏa tiển của Iran có thể không phải là công cụ răn đe chiến lược mạnh như nhiều người từng tin tưởng, điều này có khả năng làm thay đổi cán cân trong thế đối đầu giữa Hoa Kỳ và Israel với Iran.