Quân đội Israel cho biết họ đã tiến hành một cuộc không kích với quy mô lớn nhắm vào một khu tổng hợp quân sự tại thủ đô Tehran của Iran, nơi được cho là đặt trụ sở điều hành các hoạt động tác chiến không gian mạng của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran.

Theo thông báo của
Israel Defense Forces (IDF) ngày 4/3, các đợt không kích nhắm vào nhiều mục tiêu quân sự ở khu vực phía Đông Tehran. Trong số các địa điểm bị tấn công có trụ sở "Bộ chỉ huy mạng và điện tử" cùng một cơ sở của cơ quan tình báo thuộc Islamic Revolutionary Guard Corps (IRGC). Israel cho rằng đây là những đầu mối điều hành nhiều chiến dịch tấn công mạng của Iran trong khu vực.
Dù vậy, mức độ thiệt hại tại các cơ sở này vẫn chưa được xác nhận độc lập. Giới quan sát viên cũng cho rằng việc phá hủy một trung tâm chỉ huy chưa chắc đã đủ để làm suy yếu đáng kể năng lực tấn công mạng của Iran, quốc gia được cho là vận hành một mạng lưới tác chiến số được phân tán rộng khắp.
Tình hình càng trở nên khó xác minh khi Iran gần như bị cô lập khỏi mạng Internet quốc tế từ ngày 28/2, thời điểm mà Hoa Kỳ và Israel bắt đầu các đợt không kích đầu tiên. Việc gây gián đoạn sự kết nối mạng đã khiến cho các thông tin từ bên trong nước này bị hạn chế rất đáng kể.
Trong nhiều năm qua, IRGC thường xuyên bị phương Tây tố cáo đứng phía sau các chiến dịch tấn công mạng nhằm vào các mục tiêu của Hoa Kỳ và đồng minh. Một trong những sự kiện gây chú ý là vụ xâm nhập và rò rỉ số liệu có liên quan đến chiến dịch tranh cử của Donald Trump trong cuộc bầu cử năm 2024.
Sự căng thẳng mạng hiện nay xảy ra trong bối cảnh cuộc xung đột quân sự giữa Iran và liên minh do Mỹ dẫn đầu leo thang nhanh chóng sau khi đại giáo chủ tối cao Iran Ali Khamenei bị sát hại trong các cuộc tấn công hồi cuối tuần trước. Sau sự kiện này, nhiều nhóm tin tặc ủng hộ Tehran đã tuyên bố tiến hành các chiến dịch trả đũa trên không gian mạng nhằm vào Israel, Hoa Kỳ và một số quốc gia ở vùng Vịnh.
Số liệu từ công ty an ninh mạng
Check Point Software Technologies cho thấy tin tặc đã xâm nhập thành công vào một số hệ thống camera giám sát thương mại phổ biến tại Israel, Qatar và Bahrain. Các chuyên gia cho rằng mục tiêu ở đây có thể là nhằm theo dõi mức độ thiệt hại tại các khu vực bị hỏa tiển và drone của Iran tấn công.
Trong khi đó,
Palo Alto Networks cũng ghi nhận có nhiều nhóm tin tặc mang động lực chính trị đang đồng loạt nhắm vào hạ tầng trọng yếu tại Trung Đông. Một số cuộc tấn công được cho là đã làm gián đoạn hệ thống thanh toán tại Israel và khiến cho nhiều trang web chính phủ của Kuwait tạm thời bị ngừng hoạt động.
Một nhóm hacker có tên
Handala cũng tuyên bố đã ra tay tấn công một công ty dầu khí của Israel và gây gián đoạn hoạt động tại các trạm xăng ở Jordan. Tuy nhiên, những lờituyên bố này chưa được cho xác nhận độc lập. Cơ quan an ninh mạng Jordan chỉ xác nhận rằng họ đã ngăn chặn được một nỗ lực tấn công nhằm vào hệ thống quản lý kho dự trữ lúa mì quốc gia.
Các chuyên gia nhận định rằng ngay cả khi các cơ sở chỉ huy tại Tehran bị phá hủy, khả năng tác chiến mạng của Iran vẫn khó bị vô hiệu hóa hoàn toàn. Theo Trung tướng Charles Moore, cựu Phó tư lệnh
United States Cyber Command, các hoạt động mạng của Iran từ lâu đã dựa vào hệ thống các nhóm tin tặc được giao phó thực hiện một cách phân tán.
Iran cũng bị cho là duy trì hạ tầng các máy chủ và cơ sở kỹ thuật tại nhiều quốc gia khác, bao gồm ở Nga, để phục vụ các đợt tấn công xâm nhập mạng và chiến tranh thông tin, khiến cho việc truy lùng dấu vết nguồn gốc trở nên khó khăn.
Ông Alexander Leslie, cố vấn tại
Recorded Future, đưa ra nhận định cho rằng các cuộc xung đột hiện đại ngày càng chứng kiến sự kết hợp chặt chẽ giữa chiến tranh truyền thống và chiến thuật tác chiến mạng. Trong bối cảnh đó, những nhóm kỹ thuật viên ở cách xa chiến trường hàng ngàn km vẫn có thể gây ra thiệt hại nghiêm trọng đối với hạ tầng và hoạt động của đối phương.
Nhận định này cho thấy, dù bom đạn có thể phá hủy các cơ sở vật chất, cuộc chiến trên không gian mạng vẫn sẽ tiếp tục diễn ra như một mặt trận song song trong cuộc đối đầu đang leo thang tại Trung Đông.