Thói quen dùng thuốc của nhiều người Việt có thể gây đột quỵ, nhồi máu cơ tim

[therealrtz]

Trường hợp bệnh nhân nam 28 tuổi tại Hà Nội, sau 10 ngày chỉ ăn trái cây, cơ thể mệt mỏi, bủn rủn do rối loạn chuyển hóa, đường huyết tăng gấp 10 lần bình thường, nguy cơ hôn mê do tăng áp lực thẩm thấu.

Bệnh nhân có chỉ số khối cơ thể BMI 31,1, thuộc nhóm béo phì, đã lựa chọn “thanh lọc cơ thể” bằng cách chỉ ăn trái cây. Cân nặng của bệnh nhân giảm 13 kg chỉ sau 10 ngày. Tuy nhiên, đi kèm là tình trạng mệt mỏi, mất vị giác, ho khan, khát nước liên tục, tiểu nhiều lần trong ngày.

Ban đầu, bệnh nhân cho rằng đó là phản ứng bình thường khi giảm cân. Chỉ đến khi xuất hiện cảm giác hồi hộp, mệt lả, người bủn rủn, anh mới đi khám.

Theo TS.BS Lê Bá Ngọc, Trưởng khoa Nội Tổng hợp, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, bệnh nhân nhập viện trong trạng thái lo lắng, da khô, mệt nhiều, huyết áp có lúc lên 170–180 mmHg. Đường máu mao mạch không đo được vì vượt ngưỡng máy. Xét nghiệm cho thấy đường huyết 51,7 mmol/l (gấp gần 10 lần bình thường), triglycerid 16,9 mmol/l (bình thường dưới 1,7), HbA1c 11%, kèm rối loạn điện giải, hạ natri máu và tổn thương tế bào gan.

Đây là mức đường huyết khiến máu cô đặc như siro, làm tăng áp lực thẩm thấu huyết tương – tình trạng có thể dẫn tới hôn mê tăng áp lực thẩm thấu, một biến chứng cấp tính nguy hiểm của đái tháo đường. Đồng thời, mỡ máu tăng vọt khiến máu đục như sữa, tiềm ẩn nguy cơ viêm tụy cấp, rối loạn điện giải và tổn thương gan.

Bác sĩ Ngọc cho biết người bệnh chưa từng được chẩn đoán đái tháo đường trước đó, song chỉ số HbA1c 11% cho thấy bệnh đã âm thầm tiến triển trong nhiều tháng.

Người bệnh được điều trị bằng insulin tĩnh mạch với nguyên tắc không hạ đường huyết quá nhanh.

“Nếu hạ đột ngột, bệnh nhân có nguy cơ phù não. Mức giảm 3–4 mmol/l mỗi giờ là ‘ngưỡng vàng’, đòi hỏi theo dõi liên tục và điều chỉnh rất sát”, bác sĩ Ngọc cho hay.

Song song, người bệnh được bù dịch, điều chỉnh điện giải, kiểm soát rối loạn mỡ máu, theo dõi áp lực thẩm thấu, hỗ trợ chức năng gan và kiểm soát huyết áp. Sau 24 giờ, tình trạng mất nước cải thiện rõ, huyết động ổn định, đường huyết được kiểm soát an toàn. Sau đó, bệnh nhân được chuyển sang tiêm insulin dưới da để duy trì.

Theo bác sĩ Ngọc, với người có rối loạn chuyển hóa tiềm ẩn, việc nạp lượng lớn đường fructose từ hoa quả liên tục giống như “đổ thêm dầu vào lửa”. Nhiều người cho rằng chỉ cần ăn hoa quả để giảm cân, nhưng thực tế hoa quả chứa nhiều đường. Khi cơ thể đã rối loạn chuyển hóa, lượng đường này có thể khiến đường huyết tăng không kiểm soát.

Việc sụt 13 kg trong 10 ngày không phải là thành tựu mà là dấu hiệu của rối loạn nội tiết nghiêm trọng. Tiểu nhiều, uống nhiều, sụt cân nhanh là những triệu chứng điển hình của đái tháo đường, nhưng nhiều người trẻ thường bỏ qua vì nghĩ do thay đổi chế độ ăn hoặc làm việc quá sức.

Sau 8 ngày điều trị, bệnh nhân ăn uống ngon miệng trở lại, hết khát nước, ngủ bình thường, các chỉ số sinh tồn ổn định và được xuất viện. Hiện bệnh nhân tiếp tục điều trị ngoại trú, tuân thủ chế độ ăn, kiểm soát cân nặng và dùng thuốc theo chỉ định.

Bác sĩ Ngọc khuyến cáo người thừa cân, béo phì nên tầm soát đái tháo đường định kỳ, không áp dụng các chế độ ăn cực đoan như chỉ ăn trái cây để giảm cân. Khi có các biểu hiện như tiểu nhiều, khát nhiều, mệt mỏi, sụt cân nhanh, cần kiểm tra đường huyết sớm.