Chiến sự Libya sẽ đi về đâu?

Nhật báo phố Wall mới đây cho đăng tải bài phát biểu của Tổng thống Obama trên truyền hình quốc gia lý giải nguyên nhân Mỹ tham gia chiến sự tại Libya, nhưng ông không thể “tiên đoán” được kết cục cho cuộc chiến. Tờ báo này đưa ra bốn dự đoán về chiến sự ở Libya, trong đó hai kết cục đầu tiên có lợi, hai kết cục sau bất lợi cho Mỹ.

Một là, quân đội Lybia đào ngũ hoặc tan rã, chiến thắng thuộc về phe đối lập chống Chính phủ. Đây sẽ là phương pháp giải quyết vấn đề Libya nhanh gọn và dễ dàng nhất. Thực tế, hành động can thiệp quân sự của Mỹ và liên quân trở thành cứu cánh, giúp lực lượng chống Chính phủ thoát khỏi “cái chết” ngay tại cứ điểm cuối cùng Benghazi và quay lại phản công quân đội Gaddafi.

Các tướng lĩnh quân đội Chính phủ hiện cũng tỏ tường rằng họ không còn nắm thế chủ động, thậm chí có thể bị lật đổ cùng với Gaddafi. Có người còn chỉ trích ông là nhà lãnh đạo kém cỏi, nên đào ngũ khỏi Chính quyền hoặc tham gia lực lượng chống Chính phủ.

Tuy nhiên, phần lớn quân tinh nhuệ của Chính phủ Libya đều nghe theo mệnh lệnh của con trai Gaddafi, cho nên khả năng tan rã hoặc đào ngũ của quân đội Libya vẫn là một ẩn số khó dự báo.

Hai là, Gaddafi buộc phải từ bỏ quyền lực do những áp lực ngày càng tăng từ bên ngoài. Đây sẽ là kết cục được Washington hoan nghênh nhất. Mọi can thiệp quân sự của Mỹ và liên quân phương Tây ngăn cản nỗ lực của Gaddafi trong việc trấn áp sự đánh trả của lực lượng chống Chính phủ, phong tỏa kinh tế, cấm vận vũ khí và cô lập hoàn toàn Gaddafi với cộng đồng quốc tế, buộc ông này phải từ bỏ quyền lực.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy, Gaddafi và các con trai hiện vẫn kiên quyết nắm quyền. Không đi theo vết xe đổ của Tổng thống Ai Cập Hosni Mubarak, gia đình Gaddafi quyết tâm hoặc giành chiến thắng oanh liệt hoặc bị tiêu diệt trong tay kẻ thù.

Nhiều dân thường bị thiệt mạng trong những cuộc giao tranh quân sự tại Libya.

Ba là, Lybia bị chia cắt làm hai và rơi vào cục diện bế tắc kéo dài. Ở một mức độ nhất định, hành động quân sự của Mỹ và liên quân khiến đất nước đang nhuốm đủ khói bom này bị phân cắt. Lực lượng chống Chính phủ khôi phục quyền khống chế tại miền Đông, quân đội Gaddafi kiểm soát toàn bộ miền Tây.

Có hai khả năng xảy ra với chiến sự tại Libya: hoặc rơi vào một cuộc nội chiến khốc liệt hoặc luẩn quẩn trong cuộc chiến tranh lạnh nội bộ. Nếu gặp phải tình huống này, Mỹ, liên quân và đồng minh Arab sẽ phải đối mặt với hàng loạt vấn đề “đau đầu”.

Liệu đội quân hùng hậu này có đưa ra cam kết vô thời hạn với cái giá quá đắt để tiếp tục bảo vệ Benghazi và những khu vực do lực lượng chống Chính phủ kiểm soát khỏi sự tấn công của quân đội Gaddafi? Họ có sẵn sàng đảm bảo cuộc sống và viện trợ lâu dài cho những dân thường Libya khốn khổ đang sống trong những khu vực giao tranh, chờ đến khi mọi chuyện được lắng xuống? Hay, họ có sử dụng thêm vũ lực, thậm chí là huy động thêm quân đặc nhiệm để dàn xếp thế sự?

Bốn là, Gaddafi và các con trai ông sẽ khiến phương Tây mệt mỏi, rồi khiến cả thế giới hết theo dõi tình hình chiến sự tại Libya và bất ngờ “tóm nhanh, diệt gọn” lực lượng chống đối. Nhật báo phố Wall cho hay, Gaddafi năm nay 68 tuổi, lãnh đạo Libya gần 42 năm. Đây là thời gian dài miên man đủ cho Washington thay tới 7 đời Tổng thống.

Khi Gaddafi lên nắm quyền, Obama mới chỉ là một học sinh tiểu học. Trong thời gian cầm quyền, ông nhiều lần bị chỉ trích nặng nề của cộng đồng quốc tế, nhưng vẫn kiên trì nắm vững vị trí của mình. Nhật báo này đánh giá, tài sản quý giá nhất của Gaddafi không phải là tiền bạc, quân đội, cũng không phải là những mỏ dầu khổng lồ, mà chính là bản tính kiên nhẫn chờ thời hiếm có của mình.

Mai Anh (theo Zaobao, Huanqiu)