Thế giới của “siêu cò”: Kia Joorabchian - Chân dung một triệu phú bóng đá

Nếu câu chuyện cuộc đời Kia Joorabchian được viết thành tiểu thuyết, đó gần như chắc chắn sẽ là một trước tác best-seller.

Bốn mươi tuổi, sinh ở Iran, sống ở London, bỏ đại học giữa chừng, từng đi bán xe hơi, được tạp chí danh tiếng lẫy lừng Time bình chọn là nhà điều hành thể thao của năm 2007, mỗi thương vụ chuyển nhượng cầu thủ qua tay ông đều kèm theo những con số không dài dằng dặc. Quen biết Pele, bạn thân của Roman Abramovich, đối tác làm ăn của tay siêu môi giới Pini Zahavi, người trung gian trong các thương vụ bóng đá của các ông chủ đến từ Trung Đông và Viễn Đông, có vẻ như mọi mối liên hệ quyền lực và tiền bạc trong thế giới bóng đá đều đồng quy ở một điểm: Joorabchian.

Câu chuyện của ông bắt đầu tại Tehran tháng 7/1971, khi Joorabchian được sinh ra đời, là con út của Mohammed Joorabchian, một tay buôn máy móc giàu có với cả một đế chế kinh doanh trải khắp vùng Trung Đông. “Năm 1979, gia đình chúng tôi đi nghỉ mát ở Anh”, Joorabchian nhớ lại. “Đúng lúc đó thì cuộc cách mạng Hồi giáo nổ ra ở Iran. Cha tôi đã mất tất cả. Tại Anh, chúng tôi bắt đầu lại từ đầu, hai bàn tay trắng”.

Joorabchian bố thành lập một hãng buôn xe hơi, nhưng rồi bán đi và quyết định sang Canada định cư. Ở đó, họ mở một cửa hàng bán bành mì kẹp xúc xích và kẹp thịt. Việc kinh doanh khá phát đạt, nhưng khi Kia 12 tuổi, cha ông quyết định chuyển nhà trở lại Anh, bắt đầu lại việc kinh doanh ô tô với cửa hàng Medway Autos ở Kent. Kia được cho đi học tại trường Shiplake ở Henley. Học bạ của ông thuộc loại làng nhàng và chỉ xong được năm đầu trước khi chuyển sang một trường khác tại Golders Green, bắc London. “Chẳng có gì hay ho”, ông nói về kết quả học tập của mình, mà giờ ông không còn nhớ nổi. Dẫu vậy, Joorabchian vẫn kiếm được một chỗ ở Đại học London, ngành hóa chất. “Nhưng tôi chẳng nghĩ được gì liên quan đến hóa học. Tôi bỏ trường vào năm thứ hai. Cha tôi muốn tôi thành tiến sĩ, và ông rất bực”.

Siêu cò Kia Joorabchian- Ảnh Internet

Mất công ăn học vô ích và lhông thể quay về làm việc cho cha, Joorabchian đi làm môi giới ở sàn giao dịch dầu quốc tế tại London. Ông cũng tập tành chơi chứng khoán, để rồi sau năm năm thành lập công ty kinh doanh của riêng mình, American Capital, hoạt động ở Mỹ. Dù công ty này, giống như nhiều hãng đầu tư khác, đăng ký kinh doanh tại Quần đảo Virgin thuộc Anh, trụ sở chính của công ty nằm trên tần thượng một tòa nhà văn phòng tại trung tâm Manhattan, với số nhân viên là... hai người.

Hợp đồng đầu tiên của AC là mua lại 85% quyền sở hữu tờ báo nhiều ảnh hưởng nhất nước Nga, Kommersant, hoặc đúng hơn là nghĩ rằng đã mua được. Công ty thậm chí tổ chức một cuộc họp báo giới thiệu điều này. “Chúng tôi không bao giờ hoàn thành được hợp đồng đó”, Joorabchian nói. “Hóa ra họ bán cho cả một đối tác khác nữa. Chúng tôi đã kiện, và nhờ thế tôi đã gặp Boris Berezovsky, bên ngoài phiên tòa. Ông ấy có tờ báo, còn chúng tôi được một khoản đền bù”.

Cũng từ đó, sự nghiệp của Joorabchian lên như diều gặp gió. Ông bán lại công ty AC “với giá từ 50-60 triệu USD” và rời bỏ ngành đầu tư tài chính để khởi nghiệp trong lĩnh vực bóng đá sau một lời khuyên của Pele về việc bỏ tiền vào bóng đá ở Brazil. Tháng 8/2004, công ty Media Sports Investment (MSI) ra đời, trụ sở chính ở London, nhưng hoạt động chủ yếu tại Nam Mỹ với thương vụ lớn đầu tiên là mua Corinthians, cùng việc đầu tư 50 triệu bảng vào cầu thủ và cơ sở hạ tầng ở CLB này, nay đã trở thành đội bóng lớn nhất Brazil. Phần còn lại là lịch sử.

Lắm kẻ thù

Rất thành công trên bước đường sự nghiệp, nhưng sự mờ ám trong các thương vụ, lối làm ăn nửa kín nửa hở và những khoản lợi nhuận đồn đoán khổng lồ cũng đã thu hút nhiều kẻ thù và sự căm ghét nhắm với Joorabchian. Ông từng bị điều tra các tội trốn thuế và gian lận tài chính, bị bắt giữ và thẩm vấn cũng như buộc phải rời Anh năm 2007 do những vụ bê bối chuyển nhượng liên quan tới các cầu thủ Carlos Tevez và Javier Mascherano từ Corinthians sang West Ham.

Nhưng Joorabchian đã rũ bỏ mọi cáo buộc và nhanh chóng trở lại. Theo một báo cáo kiểm toán độc lập mà công ty KPMG tiến hành với Manchester City, kể từ sau khi CLB vùng Eastlands được các tỉ phú Abu Dhabi mua lại, với sự trung gian của doanh nhân người Iran, đội bóng dã trả cho Joorabchian gần 25% phí môi giới trong tổng số tiền chuyển nhượng họ chi ra để mua cầu thủ từ các CLB ở ngoài nước Anh, lên tới 180 triệu bảng, tương đương với 41 triệu bảng. Các nguồn tin không chính thức còn cho rằng riêng trong vụ chuyển nhượng Tevez từ MSI sang Man City trị giá 47 triệu bảng, thì Joorabchian đã nhận tới 23 triệu.

“Hầu hết mọi người có thể học hành để làm luật sư”, Joorabchian nói. “Nhưng không phải ai cũng có thể học thành cầu thủ. Đó là tài năng và lý do tại sao họ lại có giá cao như thế”. Giải thích về công việc mà ông đang làm, nhân vật có ảnh hưởng vào loại bậc nhất trên thị trường chuyển nhượng ở Anh nói: “Tôi không làm môi giới. Tôi là chủ một công ty của các nhà môi giới. Chúng tôi mua lại quyền kinh tế của các cầu thủ, ở châu Âu và Nam Mỹ”. Theo tiết lộ của ông, số cầu thủ mà MSI đang sở hữu như kiểu Tevez “vào khoảng 20 người”. Ngoài Tevez và Mascherano, danh sách đó có thể còn bao gồm cả Kaka, Robinho và Jo.

Ngoài tài năng cá nhân và vận may, Joorabchian còn là một trong những người hiếm hoi hội tụ được đầy đủ các yếu tố nền tảng để thành công như thế. Xuất thân từ một gia đình đại doanh nhân ở Trung Đông, sống gần như suốt đời ở Anh và có nhiều bạn bè tại Nam Mỹ, ông giúp kết nối tất cả các bên liên quan. “Tôi có nguồn gốc Trung Đông”, Joorabchian nói. “Tôi đã làm việc ở đó nhiều, nhiều năm, thực hiện nhiều hợp đồng. Tôi có nhiều bạn bè ở đó. Tôi cũng có nhiều bạn bè trong thế giới bóng đá, những người tôi đã quen 10-15 năm”.

Nhưng với Joorabchian, bóng đá không chỉ có nghĩa là tiền bạc. “Tôi làm việc trong lĩnh vực này cũng vì tôi yếu bóng đá. Cuộc đợi thật ngắn ngủi và bạn phải làm công việc mà mình thích. Đó cũng là một nghề có triển vọng thu nhập tốt và mang đến niềm vui cho mọi người. Bóng đá, theo tôi thấy, là một ngành kinh doanh quan trọng. Bạn có thể mua một đội bóng với giá 20-30 triệu bảng và trong 15-20 năm bán lại với giá 800 triệu. Nhưng phải cân bằng hai yếu tố: tài chính và cảm xúc”.

Pini Zahavi, cánh tay đắc lực Trong số các đối tác của Joorabchian, thì Zahavi, tay siêu môi giới người Israel, có lẽ là nhân vật quan trọng nhất. Nói tốt năm thứ tiếng của thế giới chuyển nhượng, TBN, BĐN, Đức, Anh và tiếng Hebrew của quê hương ông, Zahavi, 67 tuổi, biết rõ mọi ngóc ngách của việc mua bán cầu thủ tại Premier League và trên khắp châu Âu. Khởi nghiệp với nghề nhà báo ở tạp chí thể thao Hadashot Hasport, chuyên đi theo đội tuyển Israel ở các giải đấu lớn. Ông ngừng viết báo năm 1988 và nhảy sang lĩnh vực môi giới cầu thủ, nơi tiền kiếm được dễ dàng hơn nhiều. Báo Anh Guardian dẫn một đối tác thân cận của Zahavi nói ông đã kiếm được ít nhất 65 triệu bảng trong khoảng 10 năm trở lại đây, “đủ để dưỡng già thoải mái, nhưng ông ấy thích làm việc”. Giống như với trường hợp Joorabchian, Zahavi nổi lên cùng với quá trình toàn cầu hóa bóng đá dẫn đến tiền bạc, ảnh hưởng và sức mạnh của môn thể thao này đang vượt xa mọi mốc trong quá khứ. Trước và sau này cùng Joorabchian, Zahavi đã tham gia hàng loạt hợp đồng bom tấn ở Premier League, như vụ Rio Ferdinand chuyển từ Leeds sang M.U với giá 30 triệu bảng năm 2002, vụ Roman Abramovich mua lại Chelsea, hầu hết các vụ chuyển nhượng lớn ở Stamford Bridge, hay Alexandre Gaydamak mua lại Portsmouth. Ông cũng có vai trò quan trọng trong việc giúp Joorabchian thu xếp vụ chuyển nhượng Carlos Tevez và Javier Mascherano từ Corinthians sang West Ham. Giống như Joorabchian, danh sách bạn bè của Zahavi bao gồm Abramovich, Ehud Olmert, cựu thủ tướng Israel và Reuven Rivlin, cựu nghị sĩ quốc hội Israel.

Theo Thể Thao & Văn Hóa Online