Nguy cơ xung đột quân sự Mỹ- Triều và vai trò của Trung Quốc

[nguoiduatinabc]

Triều Tiên tiếp tục đe doạ Mỹ khiến nguy cơ xung đột quân sự chỉ còn là vấn đề thời gian. Trung Quốc một kẻ ở giữa, vẫn cam kết với Mỹ gia tăng sức ép lên Triều Tiên nhưng vẫn muốn đồng minh Triều Tiên được an toàn. Liệu Trung Quốc có thể ngăn chặn xung đột quân sự với Triều Tiên?

Trong một cuộc phỏng vấn với Fox News ngày 11/10, ông Trump lưu ý rằng vấn đề Triều Tiên “đáng lẽ phải được xử lý từ 25 năm trước”, nhưng vẫn tồn tại suốt những năm của các chính quyền Mỹ trước đây.

Chiến lược hiện nay của Mỹ là dựa vào ngoại giao, vốn không được thực hiện trực tiếp với Triều Tiên, mà chủ yếu thông qua đồng minh chủ yếu của Triều Tiên là Trung Quốc.

Trong một phiên điều trần trước Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ vào ngày 3/10, ông Jim Mattis, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ cho biết Tổng thống Trump đã đưa ra chỉ đạo cho ông và Ngoại trưởng Rex Tillerson. Theo ông Mattis, tổng thống đã nói rõ: “Chúng ta sẽ theo đuổi nỗ lực ngoại giao, bao gồm các sáng kiến ​​khác nhau với Trung Quốc, và đảm bảo rằng chúng ta đã theo đuổi các biện pháp trừng phạt kinh tế, được thiết kế sao cho đạt được những tiến triển, trong khuôn khổ ngoại giao”.

Cho đến nay, chiến lược này dường như đang phát huy tác dụng.

Bà Sarah Sanders, thư ký Báo chí Nhà Trắng, lưu ý trong một cuộc họp báo vào ngày 10/10 rằng ông Trump đã khiến cho hơn 20 quốc gia “cắt giảm đáng kể các mối quan hệ kinh tế và ngoại giao với Triều Tiên, tiếp tục cô lập quốc gia này”, và “khiến cho Trung Quốc và Nga ký vào các lệnh trừng phạt cứng rắn nhất của Liên Hợp Quốc (LHQ), chống lại Triều Tiên.”


Mối quan hệ giữa Trung Quốc và Triều Tiên đặc biệt thắm thiết dưới thời cựu Tổng Bí thư Giang Trạch Dân (kính đen, áo sẫm màu) và cựu lãnh đạo Kim Jong Il (kính trắng, áo sáng màu)


Hội đồng Bảo an LHQ đã thông qua 2 vòng cấm vận đối với Triều Tiên, mà Trung Quốc cũng đã bỏ phiếu chấp thuận. Vào ngày 14/8, giới lãnh đạo Trung Quốc tuyên bố sẽ ủng hộ các lệnh trừng phạt của LHQ, ngăn chặn hàng xuất khẩu từ Triều Tiên, bao gồm sắt, chì và than. Vòng cấm vận thứ hai, được thông qua vào ngày 11/9, cũng bao gồm các hạn chế về dầu mỏ.

Tổng thống Trump đã nói chuyện với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vào ngày 18/9. Theo thông tin của Nhà Trắng, “hai nhà lãnh đạo đã cam kết gây áp lực tối đa lên Triều Tiên, thông qua việc thực thi mạnh mẽ các nghị quyết của Hội đồng Bảo an LHQ”.

Ngay sau đó, Ngân hàng trung ương Trung Quốc đã chỉ thị cho các ngân hàng trong nước phải tuân thủ các lệnh trừng phạt của LHQ đối với Triều Tiên, và phải từ chối cung cấp dịch vụ cho các khách hàng Triều Tiên mới, và ngừng các khoản cho vay đối với khách hàng hiện tại của Triều Tiên. Ngân hàng trung ương Trung Quốc cũng đã yêu cầu các công ty liên doanh với Triều Tiên phải đóng cửa trong vòng 120 ngày. Tin tức trên được tờ nhật báo tiếng Anh tại Hàn Quốc ‘The Korea Herald’ đưa ra vào ngày 28/9, trích dẫn nguồn tin từ Bộ Thương mại Trung Quốc.

Trung Quốc là một trong những nước bảo vệ chính của Triều Tiên, đồng thời cũng là nhà cung cấp hàng hoá và dầu thô quan trọng cho Bình Nhưỡng. Theo website tin tức năng lượng ‘Oilprice.com’, gần 90% nguồn cung cấp dầu thô của CHDCND Triều Tiên trên chứng từ là đến từ Trung Quốc. Tuy nhiên, mối quan hệ này gần đây đã không còn ổn định.

Các quan chức thuộc phe trung thành với cựu Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) Giang Trạch Dân có quan hệ gần gũi với Triều Tiên. Bản thân ông Giang Trạch Dân từng có những bức ảnh ôm hôn thắm thiết với ông Kim Jong Il, cha của nhà lãnh đạo Kim Jong Un hiện nay.

Ông Giang và các thành viên thân cận là phe cánh chống đối lại Tổng Bí thư hiện nay là ông Tập Cận Bình. Trong bối cảnh đó, các mối quan hệ giữa Trung Quốc và Triều Tiên cũng bị cuốn vào cuộc đấu đá phe phái.

Ông Tập có mối quan hệ tương đối lạnh nhạt với Triều Tiên, và cũng chính phe của ông Tập đã đồng ý thực thi các lệnh trừng phạt của LHQ.

Các biện pháp trừng phạt có vẻ đang mang lại kết quả. Giới truyền thông nhà nước Triều Tiên thừa nhận hôm 29/9 rằng lệnh trừng phạt đang gây ra “những thiệt hại to lớn.” Truyền thông nước này cũng đe dọa sẽ tiêu diệt Hoa Kỳ.

Ngoại trưởng Mỹ Rex Tillerson đã có những báo cáo tương tự sau khi thăm Trung Quốc. Ông nói trong một cuộc họp báo chung với ông Terry Branstad, Đại sứ Mỹ tại Trung Quốc, vào ngày 30/9 rằng: “Người Trung Quốc cũng đang nói với chúng ta rằng nó đang có hiệu quả, và họ đang xem xét nó một cách khá chặt chẽ.”

Tổng thống Trump ghi nhận vai trò của Trung Quốc trong cuộc phỏng vấn gần đây với Fox News ngày 11/10, nhưng ông vẫn duy trì sự lạc quan ở mức độ thận trọng. Ông nói: “Hiện nay, Trung Quốc đã rất hữu ích, tôi nghĩ, tôi nghĩ, ai mà biết được, họ có vẻ rất hữu ích.”

“Họ đã cắt đứt hoạt động ngân hàng với Triều Tiên, đó là điều họ chưa bao giờ làm trước đây, họ đã cắt giảm cung cấp nhiên liệu, rất nhiều thứ khác. Chúng ta sẽ thấy những gì xảy ra,” ông Trump cho biết.

Liên quan đến các chương trình hạt nhân của Triều Tiên, ông Trump nói thêm: “Chúng ta không thể cho phép điều này xảy ra. Điều này đáng lẽ phải được quan tâm từ lâu.”