Nỗi lo sợ khi dịch viêm phổi Vũ Hán tiếp tục lan rộng

[june04]

Dịch viêm phổi có thể len lỏi khắp thế giới, ý nghĩ này khiến nhiều người sợ Trung Quốc. Giới chức thành phố Incheon, Hàn Quốc hồi đầu tháng trải thảm đỏ đón gần 5.000 du khách Trung Quốc, nhưng gần đây mọi thứ đã thay đổi.

Một du khách Trung Quốc đeo khẩu trang sau khi tới thành phố Denpasar trên đảo Bali, Indonesia hôm 26/1. Ảnh: AFP.

Các du khách Trung Quốc không còn được đón tiếp niềm nở như trước. Thay vào đó, người dân các nước trên thế giới, trong đó có Hàn Quốc, đều tỏ ra e dè với họ, vì lo sợ dịch viêm phổi cấp do chủng virus mới thuộc họ corona (nCoV) gây ra. Dịch bệnh khởi phát từ thành phố Vũ Hán, tỉnh Hồ Bắc, miền trung Trung Quốc, khiến 259 người chết cùng gần 12.000 ca nhiễm virus, lan rộng 25 quốc gia và vùng lãnh thổ.

Bắc Kinh đã tiến hành nhiều biện pháp mạnh mẽ nhằm ngăn virus lây lan, bao gồm phong tỏa những khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của dịch bệnh, đồng thời đình chỉ tất cả tour du lịch theo đoàn ở nước ngoài. Tuy nhiên, các biện pháp này dường như không làm giảm bớt mối lo ngại tại những quốc gia đông khách Trung Quốc.

Hơn 600.000 người Hàn Quốc đã ký vào một bản kiến nghị trực tuyến cấm công dân Trung Quốc nhập cảnh nước này. Tại Malaysia, hơn 400.000 người cũng ký vào bản kiến nghị tương tự. Trong khi đó, Mông Cổ, Triều Tiên và Nga quyết định đóng cửa biên giới với Trung Quốc, còn Philippines dừng cấp thị thực tại chỗ cho khách Trung Quốc.

"Ngay cả Triều Tiên cũng đã cấm người Trung Quốc nhập cảnh. Các biện pháp phòng ngừa là cần thiết trước khi quá muộn", bản kiến nghị trực tuyến của Hàn Quốc có đoạn.

Việc du lịch Trung Quốc cũng bị thắt chặt. Bộ Ngoại giao Mỹ hôm 30/1 ban hành cảnh báo cấp độ 4, mức cao nhất, yêu cầu công dân không tới Trung Quốc. Cảnh báo này cũng được áp dụng tại những khu vực bất ổn như Syria và Afghanistan. Trung tâm Kiểm soát và Phòng chống Dịch bệnh Mỹ (CDC) kêu gọi hủy những chuyến đi không cấp thiết tới Trung Quốc. Hai hãng hàng không Mỹ American Airlines và Delta Air Lines đều thông báo ngừng bay đến nước này.

Nỗi sợ Trung Quốc lan rộng bất chấp thực tế rằng hầu hết giới chức y tế không khuyến khích hạn chế đi lại, bởi điều này có nguy cơ gây tổn hại nhiều hơn khi các nhân viên y tế bị cản trở, đồng thời tạo cảm giác an toàn sai lầm cho người dân, cũng như thúc đẩy tâm lý chống lệnh cấm, khiến quá trình lây lan khó theo dõi hơn.

Nghiên cứu về hiệu quả của những lệnh cấm di chuyển trong quá khứ cho thấy chúng chỉ giúp trì hoãn dịch bệnh trong thời gian ngắn, nhưng cuối cùng vẫn không thể ngăn dịch lây lan. Trên thực tế, chúng có nguy cơ làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng toàn cầu.

Tại thời điểm dịch SARS (hội chứng hô hấp cấp tính nặng) lây lan hồi năm 2003, số người Trung Quốc du lịch nước ngoài mỗi năm khoảng 16 triệu người. Tuy nhiên, tới năm 2018, khi số người thuộc tầng lớp trung lưu Trung Quốc tăng vọt và các nước nới lỏng visa để thu hút du khách, con số này tăng hơn 10 lần, lên 162 triệu.

Số lượng du khách Trung Quốc đông đảo khiến người dân địa phương trở nên hoảng hốt sau khi dịch viêm phổi cấp bùng phát. Tất cả người Trung Quốc bất kể đến từ đâu, có triệu chứng hay không, đều bị xa lánh tại những điểm du lịch vốn phụ thuộc vào họ.

Nhiều nhà hàng và nhà bán lẻ ở Hàn Quốc và Nhật Bản treo biển "Không đón tiếp người Trung Quốc". Một thống đốc Indonesia bị chỉ trích sau khi xuất hiện video ông đích thân chào đón nhóm du khách Trung Quốc tại sân bay, dù họ đến từ thành phố cách Vũ Hán hàng nghìn km.

Một số fan của nhóm thần tượng Kpop nổi tiếng BTS thậm chí lên Twitter đề nghị cấm công dân Trung Quốc tới buổi biểu diễn của nhóm tại Seoul, dự kiến tổ chức vào tháng 4, do lo ngại về nCoV. Các lãnh đạo đảng đối lập ở Hàn Quốc hôm 28/1 cũng kêu gọi chính phủ ban lệnh cấm nhập cảnh từ Trung Quốc.

Tuy nhiên, Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in cho rằng công chúng nên chống lại "nỗi sợ hãi và lòng thù ghét" xung quanh dịch bệnh. "Chúng ta không chỉ đối phó với virus, mà còn cần vững vàng trước sự lo lắng quá mức và những nỗi sợ hãi mơ hồ", ông phát biểu hôm 30/1.

Nhiều nghị sĩ Mỹ hồi năm 2014 cũng kêu gọi chính quyền cựu tổng thống Barack Obama áp lệnh cấm nhập cảnh từ ba nước Tây Phi có dịch Ebola hoành hành, nhưng không có chỉ thị nào được ban hành sau khi giới chức y tế và các chuyên gia kêu gọi bình tĩnh.

"Mọi người đều muốn bảo vệ bản thân và gia đình. Tuy nhiên, trước mọi vấn đề phức tạp, một giải pháp nhanh chóng và đơn giản có thể mắc sai lầm. Lệnh cấm di chuyển không phải biện pháp đúng đắn", Tom Frieden, cựu giám đốc CDC Tom Frieden, cho biết tại thời điểm đó.