USA Zero’ người vượt biên, fentanyl giảm 56%: Ông Trump mở màn Thông điệp Liên bang 2026 bằng ‘kỷ nguyên vàng’ — và một đêm đầy đối đầu

[Gibbs]

“Kỷ nguyên vàng” và câu mở màn gây bão

Trong những phút đầu tiên của Thông điệp Liên bang 2026 (diễn ra tối 24/2/2026 theo giờ Mỹ), Tổng thống Donald Trump bước lên bục với giọng điệu thắng lợi: “Nước Mỹ đã trở lại — lớn hơn, tốt hơn, mạnh hơn bao giờ hết”, gọi đây là “kỷ nguyên vàng”.

Ông nhắc lại hình ảnh một đất nước mà ông nói mình “vừa thừa hưởng” cách đây 12 tháng: kinh tế trì trệ, lạm phát cao, biên giới “mở toang”, tuyển quân và tuyển cảnh sát “thảm hại”, tội phạm tăng, chiến tranh và hỗn loạn khắp nơi. Rồi ông kết luận bằng một câu được ông lặp đi lặp lại trong đêm: “một cú quay đầu của thời đại”.

“9 tháng zero”: Biên giới là lá bài số 1

Điểm nhấn mạnh nhất, cũng là câu khiến khán phòng lập tức ồn lên: ông Trump tuyên bố trong 9 tháng qua “không có” người nhập cư bất hợp pháp nào được “admitted”/thả vào nước Mỹ.

Ông mô tả đây là “biên giới mạnh và an toàn nhất trong lịch sử Mỹ”, đồng thời nhấn mạnh: nước Mỹ vẫn mở cửa cho người đến hợp pháp, “yêu đất nước này” và “làm việc chăm chỉ để gìn giữ nó”.

Câu chuyện biên giới, trong chính trị Mỹ, nhiều khi giống một ván bài đỏ đen: bên nói “đã khóa cửa”, bên nói “khóa nhầm người”. Nhưng với ông Trump, đó là mặt trận ông muốn đặt lên bàn trước tiên.

Fentanyl giảm 56%: con số được lặp lại như một khẩu hiệu

Cùng với “zero” ở biên giới, ông Trump đưa ra con số thứ hai: dòng fentanyl chết người qua biên giới giảm kỷ lục 56% trong một năm.

Thông điệp rất rõ: không chỉ là chuyện nhập cư, mà là chuyện an ninh và sinh mạng. Con số 56% này cũng xuất hiện trong các phát biểu/ghi nhận của Bộ An ninh Nội địa Mỹ thời gian gần đây.

Kinh tế: lạm phát, giá xăng và màn đáp trả phe Dân chủ

Ông Trump chuyển sang kinh tế với phong cách “đối chiếu trực diện”: đổ lỗi cho chính quyền tiền nhiệm đã tạo ra lạm phát tệ hại, rồi khẳng định chỉ sau 12 tháng, chính quyền của ông đã kéo lạm phát lõi xuống mức thấp nhất hơn 5 năm; giá xăng từ chỗ từng vượt 6 USD/gallon ở một số bang nay “phần lớn dưới 2,30 USD”, thậm chí có nơi 1,99 USD.

Trong khi đó, bức tranh bên ngoài diễn văn không hẳn yên: Reuters mô tả ông Trump bước vào bài phát biểu với áp lực thăm dò, lo ngại chi phí sinh hoạt và cả những “cơn gió ngược” chính trị trước kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ.

“Ở hiền gặp lành” — người ta vẫn mong kinh tế tốt thì lòng dân yên. Nhưng “no đủ” trong thống kê và “no đủ” trong giỏ hàng là hai câu chuyện khác nhau.

“Hết DEI”, “bớt luật”: một tuyên bố, hai cách hiểu

Trong đêm, ông Trump còn tuyên bố chính quyền của ông đã “chấm dứt DEI”, đồng thời nói mình cắt bỏ hàng loạt quy định “giết việc làm”, đề cao “tiêu chuẩn dựa trên năng lực”.

Với người ủng hộ, đó là lời hứa “trả mọi thứ về đúng trật tự”. Với người phản đối, đó là tín hiệu đáng lo về bảo vệ quyền dân sự và thu hẹp các chương trình khắc phục bất bình đẳng. (Chi tiết tranh luận này vốn luôn là “đường ranh nóng” trong xã hội Mỹ.)

Một khoảnh khắc thể thao: Huy chương Tự do cho thủ môn Olympic

Giữa những mảng màu căng thẳng, ông Trump tạo một điểm “dễ vỗ tay”: tuyên bố sẽ trao Huân chương Tự do của Tổng thống (Presidential Medal of Freedom) cho Connor Hellebuyck, thủ môn đội tuyển khúc côn cầu nam Mỹ, sau chiến thắng vàng Olympic.

Ông kể thêm rằng cả đội “biểu quyết”, và “không ai giơ tay phản đối”.

Chính trị cần một phút thể thao để thở — như câu “một miếng khi đói bằng một gói khi no”: giữa bão lời qua tiếng lại, khoảnh khắc vinh danh vẫn có sức làm mềm đám đông.

Đêm không yên: Dân biểu Al Green bị mời ra khỏi khán phòng

Tuy nhiên, Thông điệp Liên bang 2026 cũng có khoảnh khắc đối đầu ngay đầu buổi: Dân biểu Al Green (Dân chủ, Texas) giơ một tấm bảng phản đối với dòng chữ “Black people aren’t apes” và sau đó bị lực lượng an ninh đưa ra khỏi khán phòng.

Reuters ghi nhận hành động này gắn với tranh cãi quanh một đoạn video mang tính xúc phạm chủng tộc từng được ông Trump chia sẻ trên mạng xã hội, rồi bị gỡ xuống sau làn sóng phản ứng.

“Lời nói chẳng mất tiền mua, lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau” — tiếc rằng, trong chính trường Mỹ người ta chọn không “vừa lòng nhau”, mà chọn va chạm để bắt máy quay phải nhìn.

CODEPINK phản pháo vụ Venezuela: “kidnapped Maduro” và “stole oil”

Ngoài khán phòng Quốc hội, tranh cãi còn bùng lên trên mạng xã hội: đồng sáng lập CODEPINK, Medea Benjamin, đăng rằng ông Trump không nên khoe “nhận” dầu từ Venezuela, mà phải nói Mỹ đã “đánh cắp dầu” và “bắt cóc” Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro.

Đây là phản pháo “đúng chất đường phố chính trị”: ngắn, gắt, và nhắm thẳng vào tính chính danh của câu chữ trong diễn văn.

Hậu trường quyền lực: Tòa Tối cao, thuế quan, và những đường gân chính trị

Reuters cũng nhắc đến một chi tiết đáng chú ý: bài phát biểu diễn ra chỉ ít ngày sau khi Tòa Tối cao chặn một phần kế hoạch thuế quan rộng của ông Trump, tạo thêm sức nóng cho bối cảnh chính trị quanh SOTU.

Nói cho cùng, Thông điệp Liên bang luôn là một “sân khấu tổng hợp”: người nói kể thành tích, người nghe cân đo thực tế, còn dư luận thì nhặt từng câu chữ để đo nhiệt độ xã hội.