Tôi và Hưng kết hôn được năm năm. Ngay từ những ngày đầu bước vào ngôi nhà ấy với tư cách là vợ anh, tôi đã cảm nhận rõ sự lạnh lẽo len lỏi trong từng ngóc ngách, không phải từ căn nhà mà từ chính con người.
Hưng không đánh mắng, không lớn tiếng, cũng không ngoại tình. Nhưng sự thờ ơ của anh là một thứ bạo lực âm thầm, khiến trái tim tôi héo úa từng ngày.

Sau đám cưới, tôi sống cùng nhà chồng. Mỗi sáng tôi dậy sớm nấu ăn, giặt giũ, dọn dẹp; mỗi tối tôi ngồi chờ anh về, chỉ để nghe một câu cụt lủn: “Ừ, anh ăn rồi.” Tôi nhiều lần tự hỏi: đây là nhà chồng hay chỉ là một nơi tôi đang tạm cư? Tôi đã từng cố gắng yêu, cố gắng hiểu và vun vén, nhưng những gì tôi nhận lại chỉ là khoảng trống lạnh lẽo không thể lấp đầy.

Một tối như bao tối khác, Hưng về nhà, gương mặt không biểu cảm. Anh ngồi xuống đối diện tôi, rút từ cặp một tờ giấy và đẩy về phía tôi:

– Ký đi. Anh không muốn phí thời gian của cả hai nữa.

Tôi chết lặng. Không phải vì bất ngờ, mà vì trái tim tôi chưa bao giờ thôi hy vọng, dù là hy vọng mong manh nhất. Nước mắt tôi chực trào, tay run run cầm bút ký vào tờ đơn ly hôn. Trong đầu tôi hiện lên những đêm co quắp ôm bụng đau một mình, những bữa cơm nguội lạnh vì chờ đợi, những lần khóc thầm trong nhà tắm để không ai thấy.

Ký xong, tôi thu dọn đồ. Trong căn nhà đó, chẳng có gì là của tôi ngoài vài bộ quần áo và một chiếc gối cũ kỹ. Khi tôi bước đến cửa, Hưng đi tới, đặt mạnh chiếc gối xuống sàn, giọng khô khốc:

– Mang theo mà dùng, sắp mục rồi còn cố giữ làm gì.

Tôi cúi xuống nhặt chiếc gối. Nó cũ thật – vỏ gối ngả màu, vài chỗ đã sờn rách. Nhưng đó là chiếc gối mẹ đưa tôi mang theo khi lên thành phố học đại học, mẹ bảo: “Gối này mẹ làm riêng cho con, mềm lắm, dễ ngủ.” Tôi quen với cảm giác ôm nó mỗi đêm, nên khi lấy chồng, tôi vẫn giữ. Hưng từng càu nhàu vài lần, bảo nhìn xấu, quê, nhưng tôi không quan tâm.

Tôi rời khỏi căn nhà đó trong im lặng. Về đến phòng trọ, tôi thẫn thờ đặt vali xuống, rồi ngồi nhìn chiếc gối như nhìn lại những năm tháng vừa trôi qua. Nghĩ đến lời mỉa mai của Hưng, tôi quyết định lột vỏ gối ra để giặt, ít ra cũng sạch sẽ mà ngủ một giấc yên lành, không mộng mị thêm nữa.

Khi kéo khoá vỏ gối, tôi bất giác khựng lại. Có gì đó cồm cộm giữa lớp bông mềm. Tôi tò mò luồn tay vào, lôi ra một bọc giấy nhỏ được gói kỹ bằng túi nylon. Tay tôi run lên khi mở nó ra – bên trong là một xấp tiền toàn tờ 500 nghìn, và một mảnh giấy gấp làm tư.

Tôi mở giấy. Nét chữ run run, xiêu vẹo của mẹ hiện ra:

“Con gái, đây là số tiền mẹ để dành cho con phòng khi khốn khó. Mẹ giấu vào gối, sợ con ngại không dám nhận. Dù thế nào, đừng khổ vì đàn ông con nhé. Mẹ thương con.”

Tôi òa khóc. Khóc nức nở như một đứa trẻ. Tôi nhớ ngày mẹ đưa tôi chiếc gối ấy, ánh mắt mẹ khi đó xa xăm và buồn rười rượi. Tôi còn trêu: “Mẹ già rồi, nghĩ gì lạ vậy, con với Hưng sẽ hạnh phúc mà.” Mẹ chỉ cười, không nói. Hóa ra, mẹ đã biết trước con gái mình có thể khổ. Hóa ra, mẹ đã âm thầm chuẩn bị cho tôi một con đường lùi, khi tôi còn mải sống trong mộng tưởng về một mái ấm.

Chiếc gối đã được tôi giặt không biết bao lần, nhưng chưa từng lột phần ruột gối ra. Hôm nay, tôi mới bất giác tháo vỏ hoàn toàn để giặt kỹ, không ngờ lại thấy điều ấy mẹ âm thầm dành cho tôi như để phòng thân…

Tôi ôm chiếc gối vào lòng, cảm giác như có mẹ đang ngồi cạnh, vuốt tóc an ủi. Tôi đã từng nghĩ mình cô độc trong cuộc hôn nhân đó. Nhưng giờ đây, tôi mới nhận ra: tôi chưa từng một mình, vì mẹ luôn âm thầm ở phía sau.

Tối đó, tôi ngủ trên chiếc giường cứng trong căn phòng trọ nhỏ. Nước mắt thấm ướt vỏ gối, nhưng lần này tôi không khóc vì Hưng. Tôi khóc vì mẹ. Vì tình thương bao la, lặng lẽ mà sâu sắc của mẹ. Tôi thấy mình vẫn còn may mắn – vẫn còn mẹ thương, vẫn còn một nơi để trở về, vẫn còn cả một cuộc đời rộng lớn đang chờ tôi phía trước.

Sáng hôm sau, tôi dậy sớm, gấp chiếc gối cẩn thận đặt lại vào vali. Tôi quyết định sẽ thuê một căn phòng nhỏ hơn, gần chỗ làm hơn, bắt đầu lại từ đầu. Tôi sẽ gửi tiền về cho mẹ nhiều hơn, sẽ sống một cuộc đời không phải rón rén chờ tin nhắn lạnh lùng từ ai khác. Tôi sẽ sống vì mình – và vì mẹ.

Tôi mỉm cười với chính mình trong gương. Người phụ nữ với đôi mắt sưng húp ấy, từ hôm nay, sẽ sống bằng tất cả bản lĩnh và yêu thương. Cuộc hôn nhân ấy, chiếc gối cũ ấy, lời mỉa mai ấy – tất cả chỉ là hồi kết của một chương buồn. Còn cuộc đời tôi, vẫn còn rất nhiều trang mới đang chờ được viết tiếp – bằng chính đôi tay và trái tim kiên cường của tôi.

Vài tháng sau ngày ly hôn, tôi nhận được cuộc gọi từ mẹ chồng cũ. Bà bảo Hưng bị tai nạn xe, gãy chân, đang nằm viện. “Nó không bảo ai, nhưng cứ gọi tên con trong lúc sốt cao… Nếu con không phiền, đến thăm nó một chút được không?”

Tôi đã im lặng rất lâu. Không phải vì còn yêu, mà vì trong sâu thẳm, tôi biết mình cần một câu trả lời – không phải cho anh, mà cho chính mình.

Hưng nằm đó, người gầy sọp, ánh mắt không còn lạnh lùng như trước mà nhuốm đầy ân hận. Khi thấy tôi bước vào, anh sững lại. Câu đầu tiên anh nói không phải lời trách, cũng không phải dằn vặt, mà chỉ là một tiếng “xin lỗi” khẽ khàng, gần như vỡ ra giữa không khí im lặng.

Tôi ngồi xuống cạnh giường, hỏi anh:

– Vì sao suốt 5 năm qua, anh chưa từng một lần nhìn em thật sự?

Hưng cúi đầu, giọng khản đặc:

– Anh không biết… Anh nghĩ mình đang làm đúng – đi làm, kiếm tiền, không ngoại tình, không đánh mắng… Nhưng anh quên mất một điều: một người vợ cần được yêu thương, không chỉ cần được ‘không làm tổn thương’.

Anh ngập ngừng một lúc, rồi nói tiếp:

– Anh chưa từng nói với em, nhưng từ nhỏ, anh đã lớn lên trong một ngôi nhà lạnh lẽo. Bố mẹ anh hiếm khi trò chuyện, chỉ lặng lẽ sống bên nhau như hai cái bóng. Anh tưởng đó là bình thường, tưởng chỉ cần không làm sai là đủ. Đến khi em rời đi, anh mới hiểu… không có yêu thương, thì đúng mấy cũng vô nghĩa.

Tôi nhìn anh rất lâu. Trong mắt tôi, anh không còn là người đàn ông mà tôi từng yêu say đắm, cũng không còn là kẻ lạnh lùng năm xưa. Trước mặt tôi giờ là một người đang cố học cách làm lại – chậm trễ, nhưng thật lòng.

Tôi không trả lời ngay. Chỉ khẽ đặt tay lên chiếc gối cũ mà tôi mang theo bên mình. Gối đã được giặt sạch, thơm mùi nắng. Tôi nhớ lời mẹ dặn: “Dù thế nào, đừng khổ vì đàn ông, con nhé.” Mẹ không bảo tôi phải rời bỏ, cũng không bảo tôi phải tha thứ. Mẹ chỉ muốn tôi sống hạnh phúc – theo cách mà trái tim mình lựa chọn.

Tôi đứng dậy, nói nhẹ:

– Em không hứa điều gì cả. Nhưng nếu anh thật sự muốn bắt đầu lại, thì hãy học cách yêu, không chỉ bằng lời nói.

Từ hôm đó, Hưng bắt đầu thay đổi thật sự. Anh nhắn tin hỏi han mẹ tôi, xin phép được đến thăm. Anh học cách nấu ăn, gửi ảnh khoe từng món vụng về làm được. Có lần, anh nhắn: “Anh học nấu món canh rong biển mà em thích… không biết còn dịp nấu cho em ăn nữa không.”

Tôi không trả lời ngay. Nhưng lòng đã mềm lại.

Và rồi, vào một buổi chiều mưa lất phất, Hưng xuất hiện trước cửa phòng trọ tôi, tay cầm ô, tay kia là một hộp cơm tự làm. Anh không nói gì, chỉ lặng lẽ giơ lên như một đứa trẻ vụng về muốn chuộc lỗi.

Tôi mời anh vào.

Chúng tôi ăn cơm cùng nhau trong im lặng. Nhưng không còn im lặng lạnh lẽo, mà là thứ im lặng ấm áp của hai người đang học lại cách yêu, cách lắng nghe, và cách giữ lấy nhau – lần này là bằng sự hiểu, không phải hy vọng mơ hồ.

Tôi đã tha thứ – không phải vì anh xứng đáng, mà vì tôi đủ mạnh mẽ để buông bỏ oán giận. Tha thứ không có nghĩa là quên hết quá khứ, mà là sẵn sàng viết lại tương lai – nếu cả hai thật lòng.

Chiếc gối cũ vẫn ở cạnh tôi. Nhưng giờ, tôi không còn ôm nó để khóc một mình nữa. Mà để nhắc mình nhớ rằng: Dù con đường có quanh co, thì chỉ cần còn thương, còn nỗ lực vì nhau, thì vẫn có thể quay đầu, cùng bước tiếp.

VietBF@ sưu tập

Các vụ lừa đảo trên mạng xã hội tại Mỹ đã gây thiệt hại 2,1 tỷ USD trong năm 2025, với các nền tảng của Meta như Facebook, WhatsApp và Instagram trở thành điểm nóng.
Theo một báo cáo mới từ Ủy ban Thương mại Liên bang Mỹ (FTC), các vụ lừa đảo trên mạng xã hội đã khiến người Mỹ thiệt hại 2,1 tỷ USD trong năm 2025, gấp 8 lần kể từ năm 2020.

Trong số tất cả những người báo cáo lừa đảo cho FTC vào năm 2025, gần 30% cho biết các vụ việc bắt đầu trên mạng xã hội. Các nền tảng do Meta sở hữu "chiếm sóng" với Facebook chiếm đa số. WhatsApp và Instagram lần lượt xếp ở vị trí thứ hai và thứ ba với khoảng cách khá xa.

"Trong năm 2025, mọi người báo cáo mất nhiều tiền vì lừa đảo trên riêng Facebook hơn là so với qua tin nhắn hay email", cơ quan này nhận định.

Cụ thể, Facebook được báo cáo là nơi khởi phát các vụ lừa đảo khiến người tiêu dùng thiệt hại 794 triệu USD. WhatsApp và Instagram cộng lại gây thiệt hại 629 triệu USD.


Người Mỹ thiệt hại 2,1 tỷ USD trong năm 2025 vì các trò lừa đảo trên mạng xã hội. Ảnh: Shutterstock
Thông thường, những vụ lừa đảo này thuộc một trong ba nhóm: đầu tư, mua sắm trực tuyến, hoặc tình cảm.

Trái với quan niệm phổ biến, các âm mưu thâm độc này ảnh hưởng đến mọi nhóm tuổi ngoại trừ những người từ 80 tuổi trở lên (nhóm này có xu hướng sập bẫy các cuộc gọi lừa đảo nhiều hơn).

Dữ liệu của FTC cho thấy 1,1 tỷ USD đã "bốc hơi" vì các vụ lừa đảo đầu tư giả mạo, trong đó nạn nhân bị lừa bởi các quảng cáo hoặc bài đăng cung cấp các khóa học hướng dẫn đầu tư.

Trong một số trường hợp, kẻ lừa đảo đóng giả làm "cố vấn thân thiện" hoặc tạo ra các hội nhóm giả mạo quy tụ toàn "nhà đầu tư thành công" để dụ dỗ người dân rót tiền vào các chương trình ảo.

Về mua sắm, 40% người được hỏi cho biết đã đặt hàng một món đồ họ thấy trong quảng cáo, từ quần áo, mỹ phẩm đến phụ tùng ô tô và thậm chí là thú cưng.

Các quảng cáo này sẽ dẫn người dùng đến những trang web lạ để đánh cắp thông tin cá nhân. Một số trang web giả mạo tung ra các ưu đãi giảm giá khủng cho các thương hiệu nổi tiếng.

Đối với lừa đảo tình cảm, 60% những người báo cáo mất tiền cho biết mọi chuyện bắt đầu từ mạng xã hội. Trong một chiêu trò kinh điển, kẻ gian sẽ tùy chỉnh hồ sơ cá nhân để phù hợp với sở thích của nạn nhân.

Dần dần, chúng sẽ thêu dệt nên một "cuộc khủng hoảng" để yêu cầu người bị nhắm mục tiêu chuyển tiền.

Làm thế nào để giữ an toàn trực tuyến?

FTC đã đưa ra một số lời khuyên để phòng tránh các trò lừa đảo trực tuyến.

Thứ nhất, đừng bao giờ để một người mà bạn chỉ quen biết qua mạng xã hội can thiệp vào các quyết định đầu tư của bạn.

Thứ hai, trước khi trò chuyện với người lạ trên mạng xã hội, bạn nên giới hạn những ai có thể xem bài đăng và danh bạ của mình thông qua phần cài đặt quyền riêng tư. Hãy chắc chắn thiết lập các hạn chế để kẻ gian có ít thông tin để khai thác hơn.

Ngoài ra, trước khi mua một món hàng từ một quảng cáo trực tuyến, hãy tìm kiếm tên công ty kèm theo từ khóa lừa đảo hoặc khiếu nại để xem liệu họ có hợp pháp hay không.

Bên cạnh những mẹo trên, hãy tự xây dựng một hàng rào phòng thủ vững chắc bằng cách đầu tư vào một trong những dịch vụ bảo vệ chống đánh cắp danh tính tốt nhất.

Việc này có thể giúp bạn ổn định lại cuộc sống sau một cuộc tấn công, dù là mất tiền hay bị lộ số định danh cá nhân nhạy cảm.

Ngoài ra, bạn cũng cần bảo vệ thiết bị của mình bằng các phần mềm diệt virus tốt nhất và ứng dụng diệt virus tốt nhất cho điện thoại.

Cuối cùng, kiến thức luôn là công cụ hữu hiệu nhất. Hãy tự trang bị kiến thức bằng cách đọc thông tin về các vụ lừa đảo và chiến dịch phát tán mã độc mới nhất.

Việc này sẽ giúp bạn nhận biết các dấu hiệu cảnh báo, từ đó giảm thiểu nguy cơ trở thành nạn nhân. Đừng quên chia sẻ kiến thức của mình với bạn bè và người thân để giúp họ tránh rơi vào bẫy lừa đảo mạng xã hội tương tự.

VietBF@ sưu tập

Bổ sung thường xuyên một số loại rau như củ dền, bông cải xanh, mướp đắng sẽ phần nào hỗ trợ gan hoạt động tốt hơn.
Sức khỏe gan thường chỉ được chú ý khi xuất hiện vấn đề. Phần lớn mọi người quan tâm nhiều hơn đến cân nặng, tiêu hóa hay đường huyết mà quên rằng gan đang âm thầm đảm nhiệm nhiều chức năng quan trọng. Cơ quan này giúp xử lý chất dinh dưỡng, lọc độc tố, hỗ trợ quá trình chuyển hóa và góp phần duy trì mức năng lượng của cơ thể.

Tin vui là những thay đổi nhỏ trong chế độ ăn uống hằng ngày cũng có thể hỗ trợ gan. Bạn không nhất thiết phải áp dụng các chế độ ăn phức tạp hay những phương pháp “thải độc” cực đoan, việc bổ sung đều đặn một số loại rau quen thuộc cũng có thể mang lại lợi ích lâu dài.

Bác sĩ Saurabh Sethi, chuyên gia tiêu hóa được đào tạo tại Đại học Harvard và Stanford (Mỹ), đã chia sẻ trên Instagram ba loại rau ông sử dụng mỗi tuần để hỗ trợ sức khỏe gan. Đây đều là những thực phẩm dễ mua, dễ chế biến và có cơ chế tác động rõ ràng trong cơ thể.



Mướp đắng có hương vị đặc biệt có thể kết hợp chế biến cùng trứng, thịt.
Củ dền: Thực phẩm này chứa nhiều betalain - hợp chất tạo nên màu đỏ đặc trưng. Theo bác sĩ Sethi, betalain giúp giảm stress oxy hóa trong cơ thể. Khi mức độ stress oxy hóa giảm, gan sẽ ít chịu áp lực hơn và có thể hoạt động hiệu quả hơn.

Bông cải xanh cùng các loại rau họ cải như bắp cải hay súp lơ: Bông cải xanh chứa sulforaphane - hợp chất có khả năng hỗ trợ các con đường thải độc tự nhiên của gan. Nhờ đó, gan có thể thực hiện chức năng của mình tốt hơn. Nếu không quen ăn bông cải xanh, bạn có thể thay thế bằng các loại rau họ cải khác với lợi ích tương tự, đồng thời dễ đưa vào bữa ăn hằng ngày.

Mướp đắng (khổ qua): Đây là thực phẩm quen thuộc với tác dụng hỗ trợ kiểm soát đường huyết. Bác sĩ Sethi cho biết mướp đắng cải thiện độ nhạy insulin. Điều này đặc biệt quan trọng vì kháng insulin là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến gan nhiễm mỡ. Khi chức năng insulin được cải thiện, sức khỏe gan cũng được hỗ trợ gián tiếp.

Bác sĩ Sethi nhấn mạnh rằng những thực phẩm trên không phải là “giải pháp kỳ diệu” có thể mang lại hiệu quả tức thì. Tuy nhiên, việc bổ sung chúng một cách đều đặn có thể cải thiện sức khỏe gan theo thời gian. Điều quan trọng không nằm ở việc thay đổi toàn bộ chế độ ăn trong thời gian ngắn mà là duy trì thói quen ăn uống lành mạnh một cách bền vững.

Thay vì áp dụng những phương pháp cực đoan, mỗi người có thể bắt đầu từ những bước đơn giản như thêm một hoặc hai loại rau kể trên vào thực đơn hằng tuần. Sự kiên trì trong những lựa chọn nhỏ này chính là yếu tố giúp gan hoạt động tốt hơn và góp phần duy trì sức khỏe tổng thể.

VietBF@ sưu tập

Chiếc iPhone gập đầu tiên của Apple, tạm gọi là iPhone Ultra, đang dần lộ diện qua các nguồn rò rỉ, nhưng những gì xuất hiện lại khiến giới công nghệ không khỏi bất ngờ.
Dù được định vị ở phân khúc cao cấp nhất với mức giá có thể lên tới 2.000 USD, iPhone gập được cho là sẽ thiếu ít nhất 5 tính năng quan trọng vốn đã quen thuộc trên các mẫu iPhone Pro hiện đại.


Mô hình iPhone gập so với iPad mini. Ảnh: Vadir Yuryev/X
Các hình ảnh mô hình (dummy) do hai nguồn rò rỉ nổi tiếng Sonny Dickson và Vadim Yuryev chia sẻ đã hé lộ hai điểm thiếu vắng đáng chú ý chưa từng được đề cập trước đây: công nghệ MagSafe và nút Action Button.

Trong ngành công nghiệp smartphone, các mô hình dummy thường được sản xuất với độ chính xác rất cao nhằm phục vụ các nhà sản xuất phụ kiện như ốp lưng hay sạc. Điều này khiến những thông tin từ các mô hình này trở nên đáng tin cậy hơn so với tin đồn thông thường.

Điểm đáng chú ý là các mô hình cho thấy cụm nút âm lượng của iPhone Ultra sẽ được đặt ở cạnh trên của thiết bị, lệch sang bên phải, cách bố trí tương tự iPad mini.

Theo các nguồn tin từ chuỗi cung ứng, bo mạch chủ có thể được đặt ở phía bên phải thân máy. Để tránh việc phải kéo dây cáp qua màn hình gập sang phía bên trái, điều có thể ảnh hưởng đến độ bền và không gian, Apple đã chọn giải pháp đưa các nút này lên phía trên.

Không còn Action Button và MagSafe?

Trong khi nút nguồn và cụm âm lượng xuất hiện rõ ràng, Action Button – tính năng được Apple giới thiệu lần đầu trên iPhone 15 Pro lại hoàn toàn biến mất. Nếu thông tin này chính xác, iPhone gập sẽ trở thành chiếc iPhone đầu tiên không có cả công tắc im lặng lẫn Action Button.

Bên cạnh đó, một chi tiết khác cũng gây chú ý không kém: sự vắng mặt của các vòng nam châm định vị MagSafe ở mặt lưng. Trên các mô hình của iPhone 18 Pro và phiên bản 18 Pro Max, những vòng này được thể hiện rất rõ để giúp các hãng phụ kiện căn chỉnh chính xác. Nhưng với iPhone Ultra, chúng hoàn toàn không xuất hiện.

Giới phân tích cho rằng nguyên nhân có thể đến từ độ mỏng cực đoan của thiết bị. Với độ dày chỉ khoảng 4,5mm, iPhone gập được kỳ vọng sẽ là chiếc iPhone mỏng nhất từ trước đến nay. Điều này khiến việc tích hợp hệ thống nam châm MagSafe trở nên khó khả thi về mặt kỹ thuật.

Từ bỏ Face ID, quay lại Touch ID?

Một trong những thay đổi lớn nhất có thể xảy ra là việc loại bỏ hệ thống Face ID. Do thiết kế quá mỏng, iPhone Ultra được cho là không đủ không gian để chứa cụm camera TrueDepth, thành phần cốt lõi cho Face ID hiện nằm trong Dynamic Island.

Thay vào đó, Apple có thể đưa Touch ID quay trở lại. Đây sẽ là lần đầu tiên sau nhiều năm hãng tái sử dụng công nghệ vân tay trên một mẫu iPhone cao cấp.

Trước đó, Touch ID gần nhất xuất hiện trên iPhone SE (3rd generation) – một thiết bị giá rẻ và lần cuối trên dòng flagship là từ thời iPhone 7.

Việc một chiếc iPhone đắt đỏ nhất lại không có Face ID mà chỉ dùng Touch ID chắc chắn sẽ tạo ra tranh cãi lớn trong cộng đồng người dùng.

Hệ thống camera bị cắt giảm

Không chỉ dừng lại ở đó, iPhone Ultra còn được cho là chỉ sở hữu hai camera sau: góc rộng và siêu rộng, tương tự dòng iPhone tiêu chuẩn. Điều này đồng nghĩa với việc thiếu hoàn toàn ống kính tele, vốn là điểm mạnh của các dòng Pro trong nhiều năm qua.

Trong khi các thiết bị như iPhone 17 hay dòng Pro luôn tập trung vào khả năng zoom quang học và nhiếp ảnh chuyên sâu, việc cắt giảm camera tele trên iPhone Ultra có thể khiến sản phẩm này kém hấp dẫn với người dùng yêu thích chụp ảnh.

eSIM hoàn toàn, không còn khe SIM vật lý

Một thay đổi khác là việc loại bỏ khe SIM vật lý. Tương tự dòng iPhone Air, iPhone Ultra sẽ chỉ hỗ trợ eSIM. Điều này phù hợp với xu hướng toàn cầu hóa kết nối, nhưng vẫn có thể gây bất tiện tại nhiều thị trường nơi eSIM chưa phổ biến.

Nhìn tổng thể, iPhone Ultra được cho là sẽ mang thiết kế siêu mỏng với khung titan và mặt lưng kính, gần giống iPhone Air.

Tuy nhiên, để đạt được độ mỏng ấn tượng và cơ chế màn hình gập, Apple dường như phải chấp nhận hy sinh hàng loạt tính năng quan trọng.

Dù chưa có dấu hiệu cho thấy thiết bị sẽ bị cắt giảm loa stereo, nhưng với những “đánh đổi” đã xuất hiện, khả năng này không phải là không thể xảy ra.

Mức giá khởi điểm của iPhone Ultra được dự đoán không dưới 1.999 USD, gần gấp đôi so với iPhone 17 Pro. Điều đáng nói là mẫu Pro lại sở hữu đầy đủ các tính năng mà iPhone Ultra có thể thiếu.

Điều này đặt Apple vào một bài toán khó: liệu người dùng có chấp nhận trả thêm hàng nghìn USD chỉ để sở hữu một thiết bị màn hình gập, nhưng lại bị cắt giảm nhiều tính năng cao cấp?

Dự kiến, iPhone gập sẽ ra mắt cùng iPhone 18 Pro Max vào mùa thu năm nay. Khi đó, mọi câu hỏi về chiến lược “đánh đổi để đổi mới” của Apple sẽ có câu trả lời rõ ràng hơn.

VietBF@ sưu tập

Tên lửa SOM được ví như một hệ thống trí tuệ nhân tạo bay có khả năng tự đưa ra quyết định dựa trên dữ liệu địa hình, biến nó thành nỗi ác mộng đối với các mục tiêu có giá trị chiến lược cao của kẻ thù.
Trong khuôn khổ triển lãm Defence Services Asia (DSA) 2026 diễn ra từ ngày 20-23/4/2026 tại Trung tâm Triển lãm Quốc tế Malaysia (MITEC) ở Kuala Lumpur, ROKETSAN đã giới thiệu tên lửa hành trình SOM như một trong những sản phẩm nổi bật trong danh mục vũ khí tấn công chính xác.

Hệ thống này khẳng định năng lực công nghệ tên lửa tầm xa của Thổ Nhĩ Kỳ, thu hút sự quan tâm từ các quốc gia Đông Nam Á đang tìm kiếm giải pháp tấn công đứng ngoài (stand-off) hiệu quả trước các mục tiêu có giá trị cao.


Tên lửa hành trình SOM của Thổ Nhĩ Kỳ. Ảnh: ROKETSAN/wikipedia
Tên lửa Iskander-M chính xác nhất thế giới, tốc độ siêu vượt âm, ‘kẻ thay đổi cuộc chơi’
Tên lửa Iskander-M chính xác nhất thế giới, tốc độ siêu vượt âm, ‘kẻ thay đổi cuộc chơi’
SOM là tên lửa hành trình tấn công đứng ngoài, được thiết kế với mặt cắt radar thấp (low radar cross section), giúp giảm khả năng bị phát hiện và tăng cường sức sống sót khi bay ở độ cao thấp, bám sát địa hình (terrain hugging) hoặc sát mặt biển (sea skimming).

Hệ thống dẫn đường đa lớp tiên tiến bao gồm dẫn đường quán tính (INS), định vị toàn cầu GPS chống nhiễu, dẫn đường tham chiếu địa hình (TRN), dẫn đường tham chiếu hình ảnh (image-referenced navigation) và khả năng tự động nhận diện mục tiêu (Automatic Target Acquisition - ATA).

Ở giai đoạn cuối, tên lửa SOM sử dụng đầu dò hồng ngoại hình ảnh (Imaging Infrared - IIR seeker) để đảm bảo độ chính xác cao ngay cả trong môi trường bị tác chiến điện tử mạnh mẽ.

Tên lửa SOM còn hỗ trợ khả năng kết nối mạng (network-enabled), cập nhật mục tiêu giữa chừng qua data link, tấn công mục tiêu cơ hội và chọn tham số va chạm linh hoạt, mang lại tính tự chủ và linh hoạt cao trong chiến trường hiện đại.

Về thông số kỹ thuật, các biến thể chính của tên lửa SOM có tầm bắn trên 250 km, với SOM-J (phiên bản thu nhỏ dành cho máy bay chiến đấu) đạt khoảng 275 km.

Chiều dài của tên lửa SOM-J khoảng 3,9 mét, trọng lượng khoảng 540 kg, đầu đạn nặng khoảng 140 kg loại nổ mạnh phân mảnh cao hoặc xuyên giáp.

Các phiên bản SOM-A, SOM-B1, SOM-B2 có chiều dài khoảng 4 mét, trọng lượng từ 600-660 kg và đầu đạn nặng khoảng 230 kg (nổ mạnh phân mảnh hoặc tandem xuyên phá).

Tên lửa bay ở tốc độ cận âm cao (khoảng Mach 0.9), sử dụng động cơ turbojet, tương thích với nhiều nền tảng như máy bay F-16, F-35 (mang nội bộ) và có thể triển khai từ mặt đất hoặc trên không.

Thiết kế mô-đun, cánh gập giúp SOM-J dễ dàng tích hợp vào khoang vũ khí nội bộ của máy bay thế hệ thứ năm, đồng thời duy trì khả năng chống đối phó và sống sót cao.

Tên lửa FLASH tốc độ Mach 5 ‘lột xác’ tàu Mỹ, thay đổi hoàn toàn cục diện đại dương
Tên lửa FLASH tốc độ Mach 5 ‘lột xác’ tàu Mỹ, thay đổi hoàn toàn cục diện đại dương
Tại DSA 2026, ROKETSAN đã trưng bày tên lửa SOM như một phần quan trọng của danh mục tên lửa hành trình, nhấn mạnh khả năng tấn công sâu vào các mục tiêu chiến lược được bảo vệ chặt chẽ như trung tâm chỉ huy, kho vũ khí, radar hoặc tàu mặt nước.

Việc giới thiệu hệ thống này tại Kuala Lumpur không chỉ khẳng định vị thế công nghệ quốc phòng Thổ Nhĩ Kỳ mà còn mở ra tiềm năng hợp tác với các đối tác khu vực, nơi nhu cầu về vũ khí chính xác tầm xa, khó bị đánh chặn đang gia tăng mạnh mẽ.

Tên lửa SOM đại diện cho bước tiến trong việc phát triển vũ khí thông minh, góp phần nâng cao năng lực răn đe và tấn công linh hoạt trong môi trường đa miền phức tạp.

VietBF@ sưu tập