Mưa lớn kỷ lục trong 10 năm qua, khiến hạ tầng đô thị tê liệt tại địa phương này và đời sống người dân bị đảo lộn hoàn toàn. Trận mưa kỷ lục bắt đầu từ sáng 27-4 biến TP Khâm Châu, thuộc Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây (miền Nam Trung Quốc), thành biển nước đúng nghĩa. Đây được đánh giá là đợt mưa cực đoan có cường độ mạnh nhất trong 10 năm qua tại địa phương này.

Cơn mưa trút "nước của 58 hồ"

Theo dữ liệu từ hệ thống 2.418 trạm quan trắc khí tượng quốc gia Trung Quốc, Khâm Châu chính là nơi hứng chịu trận mưa đặc biệt lớn đầu tiên trên cả nước kể từ đầu năm đến nay.

Chỉ trong vòng 24 giờ tính đến chiều 27-4, lượng mưa tích lũy đo được đạt mức 323,4 mm, thậm chí tại một số khu vực cục bộ, con số này lên tới 362,2 mm.

Để giúp người dân hình dung về mức độ tàn khốc, các chuyên gia khí tượng Trung Quốc cho biết nếu tính riêng diện tích quận Khâm Nam, lượng mưa trút xuống tương đương với việc đổ ập nước của 58 hồ nước tên Tây Hồ (TP Hàng Châu) xuống thành phố cùng một lúc.

Chính vì khối lượng nước khổng lồ này, Ban Chỉ huy Phòng chống lụt bão và Hạn hán TP Khâm Châu đã phải đưa ra cảnh báo khẩn cấp, yêu cầu người dân không ra ngoài nếu không thực sự cần thiết.

Thành phố tê liệt và chuyện hy hữu

Theo nhiều tờ báo như Tầm Dương Vãn Báo, hệ quả tất yếu của trận mưa lớn là tình trạng ngập lụt nghiêm trọng trên diện rộng. Tại các trục đường chính, nước ngập sâu quá đầu gối người lớn, biến những con phố sầm uất thành những dòng sông chảy xiết.

Tình trạng nước lũ tràn vào các khu dân cư, xâm nhập vào thang máy và các hầm gửi xe đã gây ra thiệt hại tài sản nặng nề. Hàng trăm chiếc ô tô bị nhấn chìm hoàn toàn. Nhiều chiếc bị ngập đến sát cửa sổ, thậm chí là bị dòng nước cuốn trôi lềnh bềnh.

Trong cảnh tượng phố xá biến thành sông, nhiều câu chuyện hy hữu đã diễn ra. Gây chú ý là đoạn video lan truyền về một người đàn ông địa phương phải dùng thuyền gỗ để di chuyển.

Ban đầu, người này chèo thuyền đến nhà em trai để hỗ trợ di dời xe hơi nhưng khi đến nơi thì chiếc xe đã bị nước nhấn chìm. Thay vì bỏ cuộc, người này đã chèo thuyền ghé vào một khu chợ gần đó để mua thực phẩm cho gia đình.

Tại những khu vực khác, mực nước dâng cao hơn nửa mét chỉ trong thời gian ngắn khiến người dân chỉ còn cách lội nước hoặc dùng bè tự chế để di chuyển đồ đạc.

Trước tình thế cấp bách, lực lượng cứu hỏa và các cơ quan chức năng đã được huy động tối đa.

Tính đến 11 giờ sáng cùng ngày (giờ địa phương), 25 xe chữa cháy cùng 150 chiến sĩ được điều động đến các điểm nóng. Các đội cứu hộ đã kịp thời sơ tán và di dời khẩn cấp 30 người dân bị mắc kẹt trong những ngôi nhà ngập sâu đến nơi an toàn.

Bên cạnh công tác cứu hộ người, các trường học trong khu vực cũng thông báo tạm dừng việc học để bảo đảm an toàn cho học sinh.

Hiện tại, khi mưa bắt đầu ngớt, các cơ quan chức năng TP Khâm Châu đang nỗ lực triển khai công tác tiêu úng, dọn dẹp chướng ngại vật và kiểm tra các nguy cơ tiềm ẩn về điện, hạ tầng.

Quan chức Lầu Năm Góc cho biết Mỹ hiện chưa có hệ thống phòng thủ trước vũ khí siêu vượt âm, đồng thời thúc đẩy dự án "Vòm Vàng" 185 tỷ USD.Một quan chức cấp cao của Lầu Năm Góc cho biết trước Quốc hội rằng Mỹ hiện “không có khả năng phòng thủ trước vũ khí siêu vượt âm hoặc tên lửa hành trình”, trong bối cảnh kế hoạch lá chắn tên lửa Golden Dome (Vòm Vàng) trị giá 185 tỷ USD của Tổng thống Mỹ vấp phải nhiều hoài nghi.

“Golden Dome sẽ củng cố năng lực răn đe bằng cách khiến đối thủ không thể đạt được mục tiêu thông qua cưỡng ép hoặc gây hấn,” ông Marc Berkowitz, Trợ lý Bộ trưởng Quốc phòng phụ trách chính sách phòng thủ tên lửa và răn đe, phát biểu tại một phiên điều trần Thượng viện hôm đầu tuần này.

Tổng thống Mỹ Donald Trump, nổi tiếng với việc thúc đẩy các chương trình quân sự quy mô lớn, đã đề xuất từ năm ngoái kế hoạch xây dựng hệ thống đánh chặn tên lửa đặt trong không gian và đưa vào vận hành trước khi kết thúc nhiệm kỳ thứ hai vào tháng 1/2029.

Kế hoạch này ban đầu được định giá 175 tỷ USD đến năm 2035, nhưng Lực lượng Không gian Mỹ đã nâng thêm 10 tỷ USD trong ước tính vào tháng trước.

“Hiện tại chúng ta không có hệ thống phòng thủ trước vũ khí siêu vượt âm hay tên lửa hành trình, kể cả các loại tiên tiến,” ông Berkowitz nói khi được hỏi về tính cấp bách của dự án gây tranh cãi này.

“Trung Quốc là đối thủ cạnh tranh chính của chúng ta. Chúng ta sẽ răn đe Trung Quốc từ vị thế sức mạnh thông qua phòng thủ ngăn chặn dọc chuỗi đảo thứ nhất,” ông nói thêm, trong khi các nhân chứng khác nhấn mạnh việc Trung Quốc và Nga đang nhanh chóng mở rộng kho tên lửa.

Trung Quốc năm ngoái đã cảnh báo rằng kế hoạch của Washington có thể làm gia tăng nguy cơ chạy đua vũ trang và biến không gian thành chiến trường, cho rằng Mỹ đang “ám ảnh với việc theo đuổi an ninh tuyệt đối”.

Quốc hội Mỹ hiện đang tổ chức một loạt phiên điều trần trong tháng này về đề xuất ngân sách quốc phòng kỷ lục 1.500 tỷ USD của Nhà Trắng – mức cao nhất trong lịch sử.

Tài liệu ngân sách năm tài khóa 2027 do Lầu Năm Góc công bố tuần trước cho thấy kế hoạch xin cấp 17,9 tỷ USD cho Golden Dome trong năm tài chính tới. Trong đó, 17,1 tỷ USD sẽ đến từ một gói điều chỉnh ngân sách thay vì quy trình phân bổ thông thường.

Bộ Quốc phòng cũng cho biết sẽ dành ra một khoản 750 tỷ USD cho các “ưu tiên của tổng thống” trong ngân sách quốc phòng, bao gồm Golden Dome, ưu thế máy bay không người lái, trí tuệ nhân tạo và củng cố nền tảng công nghiệp quốc phòng.

Các nhân chứng khác tại phiên điều trần của Ủy ban Quân vụ Thượng viện hôm 27/4 bao gồm Tướng Michael Guetlein của Lực lượng Không gian Mỹ – giám đốc dự án Golden Dome – và Trung tướng Heath Collins, người đứng đầu Cơ quan Phòng thủ Tên lửa.

Khi được hỏi về quy mô kho tên lửa, máy bay không người lái và các hệ thống tấn công khác của Trung Quốc – mối đe dọa chính mà Golden Dome nhằm đối phó – ông Collins cho biết: “Các con số này được xếp loại mật, nhưng dao động từ vài trăm đến hàng chục nghìn, tùy theo loại mối đe dọa.”

Ông Jules Hurst III, quyền kiểm soát viên của Lầu Năm Góc, cho biết Bộ Quốc phòng sẽ “mở rộng mạng lưới cảm biến và đầu tư vào các hệ thống đánh chặn thế hệ mới” vào năm 2027.Lực lượng Không gian Mỹ đã trao các hợp đồng trị giá tới 3,2 tỷ USD cho 12 nhà thầu – bao gồm SpaceX và Lockheed Martin – để phát triển các hệ thống đánh chặn trong không gian, theo các báo cáo truyền thông.

Đề xuất ngân sách hàng năm của tổng thống không phải là văn bản ràng buộc pháp lý mà chủ yếu thể hiện các ưu tiên chính sách. Con số cuối cùng sẽ do Quốc hội quyết định – cơ quan nắm quyền chi tiêu.

Theo quy định của Thượng viện Mỹ gồm 100 thành viên, một số dự luật chi tiêu có thể được thông qua chỉ với 50 phiếu theo cơ chế gọi là “hòa giải ngân sách”, trong khi các dự luật khác cần 60 phiếu.

Trong đề xuất ngân sách quân sự năm tài khóa 2027 của ông Trump, 1.150 tỷ USD chi tiêu tùy ý sẽ cần 60 phiếu để được thông qua, trong khi 350 tỷ USD còn lại có thể được phê duyệt bằng đa số đơn giản thông qua cơ chế hòa giải.

Nhiều nghị sĩ đã bày tỏ lo ngại về việc chính quyền Trump thường xuyên sử dụng cơ chế này để đảm bảo thêm nguồn tài trợ.

Tại phiên điều trần hôm thứ Hai, Thượng nghị sĩ độc lập Angus King một lần nữa bày tỏ quan ngại.

“Tôi rất lo lắng về tiền lệ mà điều này tạo ra,” ông nói.

Những gián đoạn đối với hoạt động vận tải tại Eo biển Hormuz đang làm dấy lên lo ngại về mức độ dễ tổn thương của một hành lang hàng hải quan trọng khác ở nửa kia của thế giới - Eo biển Malacca.

Nằm giữa Indonesia và Malaysia, nơi dòng thương mại quốc tế đi qua Singapore, Eo biển Malacca hiện vận chuyển hơn 1/5 lượng thương mại hàng hải toàn cầu và được xem là một trong những điểm trung chuyển hàng hải bận rộn nhất thế giới.

Với vai trò kết nối Ấn Độ Dương với Biển Đông và Thái Bình Dương, tuyến đường này từ lâu đã mang ý nghĩa chiến lược, nhưng nay càng được chú ý nhiều hơn sau khi Iran gần như đóng cửa Eo biển Hormuz để đáp trả các cuộc tấn công của Mỹ và Israel.Xét về địa lý, Eo biển Malacca kéo dài khoảng 800 km - là tuyến đường biển ngắn nhất giữa Trung Đông và Đông Á, yếu tố khiến nó gần như không thể thay thế trong hệ thống thương mại toàn cầu.

Hiệu quả vận tải của tuyến đường này được thể hiện rõ qua lưu lượng ngày càng gia tăng. Theo Cục Hàng hải Malaysia, hơn 102.500 tàu đã đi qua Eo biển Malacca trong năm 2025, tăng đáng kể so với khoảng 94.300 tàu của năm trước. Nhiều loại hàng hóa chiến lược được vận chuyển qua đây, bao gồm dầu thô, khí tự nhiên hóa lỏng (LNG), than đá, dầu cọ, quặng sắt cùng nhiều mặt hàng sản xuất công nghiệp.

Đáng chú ý, trong nửa đầu năm 2025, khoảng 23,2 triệu thùng dầu/ngày đã được vận chuyển qua Eo biển Malacca, theo Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA), phục vụ các nền kinh tế lớn như Trung Quốc, Nhật Bản và Hàn Quốc. Con số này thậm chí cao hơn mức khoảng 20,9 triệu thùng/ngày đi qua Eo biển Hormuz trong cùng kỳ.

Tuy nhiên, chính lưu lượng khổng lồ này cũng khiến Eo biển Malacca trở thành một “điểm nghẽn” tiềm tàng. Tại điểm hẹp nhất, eo biển chỉ rộng 2,7 km, cho thấy mức độ dễ tổn thương trước mật độ tàu thuyền dày đặc. Điều này làm gia tăng nguy cơ va chạm tàu, mắc cạn, tắc nghẽn giao thông, đồng thời đẩy chi phí vận tải tăng cao.

Ngoài ra, tình trạng cướp biển và cướp có vũ trang vẫn là mối lo thường trực, với 108 vụ tấn công được ghi nhận tại Eo biển Malacca và Eo biển Singapore trong năm 2025, tăng đáng kể so với trước.

Diễn biến tại Eo biển Hormuz đã cho thấy rõ rằng các điểm nghẽn hàng hải có thể nhanh chóng biến thành điểm nóng địa chính trị, kéo theo những tác động dây chuyền đối với kinh tế toàn cầu. Trong bối cảnh đó, việc Bộ trưởng Tài chính Indonesia Purbaya Yudhi Sadewa từng đề xuất - rồi nhanh chóng rút lại - ý tưởng thu phí tàu thuyền đi qua Eo biển Malacca, sau động thái tương tự của Iran tại Hormuz, càng khiến thị trường quốc tế chú ý hơn tới khu vực này.

Bộ Quốc phòng Indonesia hiện đang cân nhắc đề xuất của Mỹ về việc cho phép máy bay quân sự bay qua không phận nước này. Trước những diễn biến này, Singapore đã nhấn mạnh rằng eo biển phải được duy trì mở và tự do cho hàng hải quốc tế, trong khi Malaysia khẳng định tầm quan trọng của việc bảo đảm dòng vận tải không bị gián đoạn.

Ở một góc độ khác, cuộc khủng hoảng tại Hormuz cũng thúc đẩy Thái Lan nối lại kế hoạch xây dựng cầu nối đất liền (landbridge) gồm đường bộ và đường sắt xuyên qua bán đảo phía nam, nhằm tạo tuyến vận tải thay thế cho Eo biển Malacca.

Vai trò chiến lược của Eo biển Malacca còn được củng cố bởi hệ thống cảng biển trọng yếu trong khu vực. Singapore, nằm ở cửa phía nam eo biển, hiện là cảng trung chuyển container bận rộn nhất thế giới, xử lý hơn 40 triệu container mỗi năm, đồng thời là trung tâm tiếp nhiên liệu tàu lớn nhất thế giới. Trong khi đó, cảng Port Klang của Malaysia cũng nằm trong top 10 cảng container lớn nhất thế giới, với khoảng 14 triệu container/năm.

AP đưa tin, vụ tai nạn xảy ra hôm 27/4 khi đoàn tàu Argo Bromo Anggrek đâm vào toa cuối của đoàn tàu chở khách khác đang dừng tại ga Bekasi Timur, ngoại ô Jakarta. Lực lượng cứu hộ ngày 28/4 đã hoàn tất việc đưa những nạn nhân cuối cùng ra khỏi toa tàu bị hư hỏng nặng sau cú va chạm.Vụ tai nạn khiến 14 người thiệt mạng, tất cả đều là phụ nữ. Ông Bobby Rasyidin, Giám đốc điều hành của công ty đường sắt quốc gia PT Kereta Api Indonesia (KAI), cho biết thêm tổng cộng 84 người bị thương đã được đưa đến bệnh viện điều trị. Thi thể các nạn nhân tử vong cũng đã được đưa đến bệnh viện để nhận dạng.Phát ngôn viên của KAI, Franoto Wibowo, nói với đài truyền hình địa phương Kompas TV rằng, việc cứu hộ hành khách là ưu tiên hàng đầu của công ty.

Theo các quan chức, tất cả 240 hành khách trên chuyến tàu đường dài Argo Bromo Anggrek đều an toàn.

Tổng thống Indonesia Prabowo Subianto đã đến thăm các bệnh nhân tại bệnh viện ở Bekasi vào ngày 28/4. Ông cũng chỉ đạo mở cuộc "điều tra ngay lập tức". Nguồn tin cho hay, Ủy ban An toàn Giao thông Quốc gia Indonesia sẽ vào cuộc điều tra về nguyên nhân vụ tai nạn tàu hỏa nghiêm trọng này.

Được biết, Tổng thống Prabowo Subianto đã đồng ý cho phép xây dựng một cầu vượt gần đường ray tàu để giúp giải quyết tình trạng tắc nghẽn giao thông nghiêm trọng trong khu vực.

Ngày 28-4, lực lượng đặc nhiệm Mexico đã bắt giữ Audias Flores, biệt danh “El Jardinero”, một trong những thủ lĩnh cấp cao của băng đảng ma túy Jalisco New Generation Cartel (CJNG) tại bang Nayarit. Đây được xem là đòn giáng mạnh vào CJNG - một trong những tổ chức tội phạm nguy hiểm nhất thế giới hiện nay.

Từ “người làm vườn” đến ông trùm ma túy

Theo Bộ trưởng An ninh Mexico Omar Garcia Harfuch, Audias Flores, sinh năm 1980, tại bang Michoacán, là một trong những chỉ huy cấp cao nhất của CJNG, phụ trách kiểm soát nhiều khu vực chiến lược dọc bờ biển Thái Bình Dương của Mexico. Giới phân tích an ninh thậm chí coi tên này là một trong những ứng viên sáng giá kế nhiệm Nemesio Oseguera Cervantes, tức “El Mencho” – thủ lĩnh khét tiếng của CJNG - đã bị tiêu diệt trong một chiến dịch an ninh hồi tháng 2.

Biệt danh “El Jardinero” (Người làm vườn) của Audias Flores xuất hiện từ thời gian đầu hoạt động trong thế giới ngầm, vào khoảng năm 2000. Mặc dù mang biệt danh nghe có vẻ vô hại, nhưng tên này được Cơ quan Phòng chống Ma túy Mỹ (DEA) và Bộ Tài chính Mỹ xếp vào nhóm “trùm buôn ma túy quốc tế đặc biệt nguy hiểm”. Một đại bồi thẩm đoàn liên bang Mỹ cũng truy tố Flores với các tội danh như âm mưu phân phối cocaine, heroin và nhiều loại ma túy khác vào thị trường nước này.

Không chỉ kiểm soát các tuyến vận chuyển ma túy, Flores còn được cho là điều hành mạng lưới phòng thí nghiệm sản xuất ma túy tổng hợp, đặc biệt là fentanyl – loại chất gây nghiện đang khiến giới chức Mỹ đau đầu trong những năm gần đây.

Ông Carlos Olivo, cựu trợ lý đặc vụ phụ trách DEA đánh giá, Flores là “nhân vật cực kỳ quan trọng”, đồng thời cho rằng vụ bắt giữ này “sẽ ảnh hưởng đến hoạt động của CJNG nhiều hơn cả việc El Mencho bị loại bỏ”.

Theo nhận định của nhiều nguồn thông tin, nếu El Mencho được xem là biểu tượng quyền lực tối cao, thì Flores lại là người trực tiếp vận hành mạng lưới thực địa từ phòng thí nghiệm sản xuất ma túy, các tuyến buôn lậu xuyên biên giới cho tới hệ thống phân phối tại Mỹ.

Tại Mexico, Flores bị cơ quan điều tra cáo buộc liên quan đến nhiều vụ giết người, thanh toán đối thủ và các chiến dịch bạo lực nhằm kiểm soát địa bàn tại các bang Jalisco, Nayarit và Michoacán và khu vực ven Thái Bình Dương – những hành lang then chốt của CJNG.

Một số nguồn báo chí Mexico như El Financiero cho biết Flores còn có biệt danh khác là “Mata Jefes” (Kẻ giết thủ lĩnh), phản ánh vai trò của hắn ta trong các chiến dịch thanh trừng nội bộ và loại bỏ các đối thủ cạnh tranh trong thế giới ngầm.

Cuộc truy bắt kéo dài 19 tháng

Theo Hải quân Mexico, lực lượng chức năng đã theo dõi Flores suốt 19 tháng trước khi mở chiến dịch đột kích tại khu El Mirador, cách thành phố du lịch Puerto Vallarta khoảng 20km.

Tại đây, Flores ẩn náu trong một căn nhà được bảo vệ nghiêm ngặt với khoảng 60 tay súng cùng hơn 30 xe bán tải tạo thành vành đai an ninh.

Khi lực lượng đặc nhiệm bao vây, nhóm vệ sĩ vũ trang tản ra nhằm đánh lạc hướng lực lượng truy bắt để Flores tẩu thoát. Tuy nhiên, dưới sự truy nã gắt gao, hắn đã bị phát hiện ẩn náu trong một rãnh thoát nước.Hải quân Mexico khẳng định, chiến dịch được thực hiện “với độ chính xác tuyệt đối” và không có phát súng nào nổ ra, dù hơn 500 binh sĩ, 6 trực thăng cùng nhiều máy bay đã được huy động.

Vụ bắt giữ diễn ra trong bối cảnh Mexico chịu sức ép rất lớn từ chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump trong cuộc chiến chống các băng đảng ma túy.

Washington nhiều lần cảnh báo sẽ có hành động đơn phương nếu cho rằng Mexico chưa đủ quyết liệt trong việc ngăn chặn fentanyl và tội phạm xuyên biên giới. Mỹ hiện treo thưởng 5 triệu USD cho việc bắt giữ Flores và đang yêu cầu dẫn độ đối tượng này.

Đại sứ Mỹ tại Mexico Ronald Johnson gọi đây là “bước tiến quan trọng trong cuộc chiến chống những kẻ trục lợi từ fentanyl và gieo rắc bạo lực”.

Sau khi Flores bị bắt, giới chức Mexico cũng nhanh chóng bắt giữ Cesar Alejandro N., biệt danh “El Güero Conta”, nhân vật bị cáo buộc là đầu mối rửa tiền chủ chốt cho mạng lưới của Flores.Giới phân tích cho rằng, việc bắt giữ “El Jardinero” là một đòn giáng mạnh nhưng chưa đủ để làm tê liệt hoàn toàn CJNG, bởi đây là một tổ chức tội phạm có cấu trúc phân tầng chặt chẽ và khả năng tự tái tổ chức rất nhanh.

Băng nhóm này không phụ thuộc hoàn toàn vào một cá nhân, mà vận hành dựa trên mạng lưới tài chính ngầm, hệ thống vận chuyển xuyên biên giới, các phòng thí nghiệm sản xuất ma túy cùng các tay súng vũ trang trải rộng tại nhiều bang của Mexico. Ngay cả khi một thủ lĩnh cấp cao bị loại bỏ, các chỉ huy khu vực khác vẫn có thể nhanh chóng lấp khoảng trống quyền lực để duy trì hoạt động.

Vì vậy, để thực sự làm suy yếu CJNG, chính quyền Mexico sẽ phải tiếp tục theo đuổi các chiến dịch truy quét dài hạn, không chỉ nhắm vào các thủ lĩnh cấp cao mà còn phải triệt phá tận gốc hệ thống tài chính, hậu cần và các tuyến buôn lậu xuyên biên giới – những nền tảng giúp đế chế tội phạm này tồn tại và nhanh chóng phục hồi sau mỗi đợt trấn áp.