Đài Fox News dẫn lời một quan chức cấp cao Washington hôm 7-5 cho biết quân đội Mỹ đã tiến hành các cuộc tấn công vào cảng Qeshm và Bandar Abbas của Iran.

Quan chức này nói thêm rằng các cuộc tấn công “không có nghĩa là chiến sự sẽ tái diễn hoặc lệnh ngừng bắn được công bố vào ngày 7-4 chấm dứt”.

Hãng thông tấn Mehr của Iran đưa tin về những tiếng nổ ở Minab và Sirik. Hiện chưa rõ nguyên nhân gây ra các vụ nổ.

Trước đó, Iran cho biết Mỹ đã không kích các khu vực dân cư dọc bờ biển Bandar Khamir, Sirik và đảo Qeshm.

Iran cáo buộc Mỹ vi phạm thỏa thuận ngừng bắn bằng cách nhắm mục tiêu vào 2 tàu tại eo biển Hormuz và tấn công các khu vực dân cư, theo tuyên bố của bộ chỉ huy quân sự liên hợp cao nhất của nước này.

Phát ngôn viên Bộ Chỉ huy Trung ương Khatam al-Anbiya của Iran tuyên bố Mỹ đã nhắm mục tiêu vào "một tàu chở dầu của Iran đang di chuyển từ vùng ven biển gần Jask về phía eo biển Hormuz, cũng như một tàu khác đi vào eo biển Hormuz gần cảng Fujairah của Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất (UAE)” hôm 7-5.

Quân đội Mỹ xác nhận họ đã thực hiện các cuộc tấn công trả đũa nhằm vào Iran, nhắm mục tiêu vào các địa điểm “chịu trách nhiệm tấn công lực lượng Mỹ”.

“Iran đã phóng nhiều tên lửa, máy bay không người lái và tàu nhỏ khi 3 tàu khu trục của hải quân Mỹ đi qua eo biển Hormuz” - quân đội Mỹ thông tin.

Bộ Chỉ huy Trung ương Mỹ (CENTCOM) cho hay không có tài sản nào của họ bị trúng đạn và họ đã nhắm mục tiêu vào các địa điểm phóng tên lửa, máy bay không người lái cũng như các địa điểm khác để đáp trả.

CENTCOM nhấn mạnh họ không tìm cách leo thang nhưng vẫn duy trì vị trí và sẵn sàng bảo vệ lực lượng Mỹ.

Đài truyền hình Press TV của Iran sau đó đưa tin rằng sau vài giờ giao tranh, "tình hình trên các đảo và thành phố ven biển của Iran ở eo biển Hormuz đã trở lại bình thường”.

Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa đăng tải trên mạng xã hội Truth Social, mô tả sự việc xảy ra tại eo biển Hormuz.

Ông nói rằng 3 tàu khu trục của hải quân Mỹ đã di chuyển ra khỏi tuyến đường thủy này dưới làn đạn, đồng thời thông báo các tàu khu trục không bị hư hại nhưng lực lượng Iran bị "thiệt hại nặng nề".

Trả lời phỏng vấn đài ABC News qua điện thoại, nhà lãnh đạo Mỹ khẳng định thỏa thuận ngừng bắn vẫn còn hiệu lực.

Eo biển Malacca, tuyến hàng hải trọng yếu kéo dài khoảng 930 km nối liền Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương, từ lâu đã không chỉ là một lối đi hàng hải thông thường mà còn là "nhịp đập" của thương mại quốc tế.

"Xương sống" thương mại

Nằm giữa Singapore, Malaysia và Indonesia, eo biển Malacca tạo thành con đường ngắn nhất kết nối các nền kinh tế lớn như Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc với thị trường châu Âu và vùng Vịnh. Malacca đóng vai trò "xương sống" cho dòng chảy hàng hóa giữa các cường quốc công nghiệp Đông Á với nguồn tài nguyên dồi dào tại Trung Đông và châu Phi, nhưng song hành cùng giá trị kinh tế khổng lồ là những rủi ro an ninh và xung đột địa chính trị ngày càng phức tạp.

Theo phân tích từ trang Modern Diplomacy và The Geostrata, việc đi qua Malacca giúp các hãng vận tải tiết kiệm thời gian và chi phí nhiên liệu đáng kể so với việc phải đi vòng qua các eo biển Sunda hay Lombok của Indonesia. Chính lợi thế này đã biến các quốc gia ven biển, đặc biệt là Singapore, thành những trung tâm trung chuyển và tài chính hàng đầu thế giới.

Dù vậy, Malacca là một "nút thắt cổ chai" đúng nghĩa. Tại đoạn hẹp nhất thuộc kênh Phillip gần Singapore, chiều rộng eo biển chỉ còn khoảng 2,8 km, tạo ra thách thức lớn về an toàn hàng hải.

Với hơn 98.000 lượt tàu thuyền qua lại Malacca mỗi năm, mật độ quá cao không chỉ dẫn đến nguy cơ va chạm mà còn khiến các phuơng tiện dễ trở thành mục tiêu của bọn cướp biển. Bất kỳ một sự cố tắc nghẽn nào tại đây, tương tự vụ tàu Ever Given chắn ngang kênh đào Suez của Ai Cập hồi tháng 3-2021, cũng có thể gây ra hiệu ứng domino, làm đứt gãy chuỗi cung ứng và gây tổn thất nặng nề cho thị trường toàn cầu.

Các cường quốc toan tính

Dù cách biệt về địa lý, song eo biển Hormuz và Malacca có sự kết nối chặt chẽ. Hormuz là cửa ngõ duy nhất của dầu khí vùng Vịnh, còn Malacca là hành lang huyết mạch nối Ấn Độ Dương với Đông Á. Khi eo biển Hormuz chìm trong khủng hoảng, Malacca càng cho thấy tầm quan trọng sống còn, trở thành điểm tựa duy nhất còn lại để chống đỡ dòng chảy năng lượng toàn cầu.

Theo phân tích của giáo sư người Ấn Độ N.P. Ravindra Deyshappriya, sự khác biệt giữa 2 eo biển này nằm ở bản chất của rủi ro: Hormuz là cú sốc tức thời, Malacca có thể được dự báo.

Việc phong tỏa Hormuz gây ra hệ quả ngay lập tức: giá dầu nhảy múa, phí bảo hiểm tăng vọt và chuỗi vận tải "đóng băng" chỉ sau một đêm. Thế giới bàng hoàng nhận ra là chưa hề chuẩn bị cho một kịch bản gián đoạn có cường độ và tốc độ khủng khiếp đến vậy.

Ngược lại, các nước liên quan trực tiếp - đặc biệt là Trung Quốc - cảm nhận rất sớm nếu có rủi ro từ Malacca. Khoảng 80% lượng dầu thô nhập khẩu của Trung Quốc và hơn 90% của Nhật Bản phải đi qua eo biển này.

Đối với Bắc Kinh, Malacca đồng thời tạo ra một lỗ hổng chiến lược - nỗi lo nếu xảy ra xung đột, các đối thủ có thể phong tỏa eo biển, cắt đứt hoàn toàn nguồn cung năng lượng và bóp nghẹt nền kinh tế của nước này. Vì vậy, Trung Quốc đã có những bước đi dài hạn, kiên trì xây dựng các lộ trình thay thế và củng cố ảnh hưởng tại Ấn Độ Dương. Nước này đang ráo riết mở rộng các tuyến nhập khẩu thay thế thông qua Hành lang Kinh tế Trung Quốc - Pakistan (CPEC) tại Pakistan, cảng Gwadar, thậm chí là tuyến đường Bắc Cực.

Với sức nặng chiến lược đó, Malacca trở thành quân bài quan trọng trong tính toán của các cường quốc. Lực lượng hải quân của Mỹ, Ấn Độ, Trung Quốc và Singapore thường xuyên tuần tra khu vực này nhằm bảo vệ lợi ích riêng. Nhờ vị trí gần quần đảo Andaman, Ấn Độ có khả năng phong tỏa quyền tiếp cận Malacca bằng các tàu sân bay như INS Vikramaditya, một động thái có thể khiến các đối thủ phải nhượng bộ ngay lập tức. Ngoài ra, nhóm Bộ tứ (QUAD) gồm Mỹ, Ấn Độ, Nhật Bản, Úc cùng phối hợp bảo đảm tự do hàng hải tại khu vực này.

Tranh cãi về thu phí

Hiện nay, eo biển Malacca vẫn hoạt động tốt nhưng áp lực từ việc toàn cầu hóa quá mức và các mối đe dọa địa chính trị đang đặt ra những bài toán khó giải. Những bàn luận về thu phí vận tải hàng hải qua eo biển này để bù đắp ngân sách bảo dưỡng và an ninh bắt đầu xuất hiện.

Mới đây, ngày 22-4, Bộ trưởng Tài chính Indonesia Purbaya Yudhi Sadewa gợi ý áp thuế lên các chuyến tàu để tạo nguồn thu quốc gia. Ý tưởng này lập tức vấp phải phản ứng mạnh mẽ từ các quốc gia láng giềng như Singapore và Malaysia, vốn coi đây là hành vi vi phạm tự do hàng hải.

Chính phủ Indonesia sau đó khẳng định lập trường tuân thủ nghiêm ngặt Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển (UNCLOS), bảo đảm quyền quá cảnh tự do cho tàu bè quốc tế qua Malacca. Cho rằng phát ngôn của Bộ trưởng Sadewa là "mang tính cá nhân, chưa phản ánh đúng bối cảnh", Jakarta cam kết sẽ không có bất kỳ kế hoạch thu phí đơn phương nào, đồng thời nhấn mạnh sự ổn định của eo biển Malacca là ưu tiên hàng đầu để bảo vệ chuỗi cung ứng toàn cầu.

Sở dĩ các bên phản đối gay gắt là bởi hệ quả kinh tế quá lớn. Ước tính nếu Malacca bị hạn chế, khoảng 21% thương mại đường biển toàn cầu sẽ phải đi vòng thêm ít nhất 1.200 km, tạo ra một cơn địa chấn thực sự cho chi phí năng lượng và hàng hóa.

Dù các lộ trình như tuyến đường Bắc Cực hay kênh đào qua Thái Lan đang được thảo luận nhưng khi chiến sự nổ ra tại Trung Đông, xét về hiệu quả chi phí và hạ tầng hiện có, eo biển Malacca vẫn giữ vị thế không thể thay thế trong tương lai gần.

Nạn cướp biển tại eo biển Malacca và Singapore tăng mạnh vào năm 2025, chạm mức cao nhất trong 19 năm qua với 108 vụ việc. Theo báo cáo của Trung tâm Chia sẻ thông tin chống cướp biển ở châu Á (ReCAAP ISC), số vụ tấn công tăng gần gấp 4 lần so với năm trước, chiếm 82% tổng số vụ toàn châu Á.

Cướp biển thường hoạt động theo nhóm nhỏ, sử dụng xuồng máy tiếp cận tàu buôn vào ban đêm tại các điểm nghẽn như kênh Phillip. Chúng lợi dụng dữ liệu AIS (hệ thống nhận dạng tự động) để chọn mục tiêu, chủ yếu là tàu chở hàng rời và tàu dầu.

Dù số vụ tăng vọt, phần lớn chỉ là trộm cắp nhỏ, không gây thương vong nghiêm trọng. Nguyên nhân được cho là do áp lực kinh tế vùng biên và lưu lượng tàu chuyển hướng từ biển Đỏ tăng cao. Các đợt bắt giữ quyết liệt của Indonesia vào cuối năm 2025 đã giúp tình hình dần ổn định trở lại.

(Còn tiếp)

(*) Xem Báo Người Lao Động từ số ra ngày 4-5

Một quan chức cấp cao Mỹ cho biết, binh sĩ quân đội nước này đã tấn công cảng Qeshm và Bandar Abbas của Iran, nhưng khẳng định hoạt động quân sự này không phải là sự nối lại chính thức chiến tranh hay chấm dứt thỏa thuận ngừng bắn ngày 7/4.

Trong khi đó, truyền thông nhà nước Iran đưa tin, hệ thống phòng không đã được kích hoạt ở phía Tây Tehran và đang "đối phó với các mục tiêu thù địch".

Bộ Chỉ huy trung tâm Iran Hazrat Khatam al-Anbiya (KAA) tuyên bố, lực lượng Mỹ đã vi phạm thỏa thuận ngừng bắn.

“Họ đã nhắm mục tiêu vào một tàu chở dầu của Iran đang di chuyển từ vùng biển ven biển gần Jask về phía eo biển Hormuz và một tàu khác đang tiến vào eo biển ngoài khơi bờ biển Fujairah thuộc UAE”, thông báo của KAA nêu rõ.

Cơ quan quân sự Iran cũng cáo buộc Mỹ phối hợp với “một số quốc gia trong khu vực” để tiến hành các cuộc không kích nhằm vào các khu vực dân cư dọc bờ biển Bandar Khamir, Sirik và đảo Qeshm.

Trước đó, hãng thông tấn Mehr của Iran và các báo cáo của truyền thông phương Tây, cho biết, Mỹ trong một vòng leo thang căng thẳng mới, đã ra tối hậu thư yêu cầu Iran đầu hàng hoàn toàn và vô điều kiện.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) gọi tối hậu thư của Mỹ là "chiến tranh tâm lý", tuyên bố sẽ đáp trả quyết liệt bất kỳ hành động gây hấn nào.

Theo truyền thông Iran, Iran đã đặt lực lượng vũ trang của mình trong tình trạng báo động cao.

Theo RT

Theo giới truyền thông Nga, một nhóm binh sĩ thuộc Lữ đoàn Không vận 81 của Lực lượng Vũ trang Ukraine đã tự nguyện đào ngũ sang phía Nga, sau khi giương cao lá cờ Nga tại làng Piskunovka, khu vực Kostiantynivka của tỉnh Donetsk.

Trong một đoạn video ghi lại cảnh giương cờ đã được đăng tải trên mạng, các binh sĩ Ukraine mới đầu hàng quân Nga đã nói rằng, quyết định này của họ xuất phát từ sự yếu kém trong chỉ huy đơn vị, khi những người lính bị bỏ rơi đến chết mà không có lương thực hay đạn dược.

“Chúng tôi tên là Andrey Nikolaevich Misyats và Igor Vasilyevich Zhdanov. Chúng tôi là quân nhân thuộc Lữ đoàn Không vận 81 của Lực lượng Vũ trang Ukraine. Chúng tôi và một số quân nhân khác trong lữ đoàn đang đào ngũ sang phía Lực lượng Vũ trang Nga vì bị chỉ huy lữ đoàn bỏ rơi đến chết mà không có lương thực hay đạn dược”, binh sĩ Quân đội Ukraine nêu rõ.

Điều đáng chú ý là đây không phải lần đầu tiên tình cảnh tồi tệ của các binh sĩ thuộc Lữ đoàn Không vận 81 của Lực lượng Vũ trang Ukraine, đóng quân tại một số thị trấn ở tỉnh Donetsk, được nêu trước giới truyền thông.

Trước đó, một tuyên bố từ những người thân của các binh sĩ lữ đoàn này đã được đăng tải trực tuyến, mô tả một nhóm binh sĩ bị mắc kẹt trong tầng hầm ở một trong các thị trấn, trong khi Bộ Chỉ huy Lữ đoàn Không vận 81 không có hành động nào để giải cứu cấp dưới của họ.

Điều quan trọng cần nhấn mạnh là tình hình của các nhóm quân Ukraine tại Donetsk hiện đã xấu đi nghiêm trọng.

Hiện nay, các đơn vị Quân đội Nga đang tích cực tấn công vào thành phố Kostiantynivka và cũng đang tiến sâu vào vùng lân cận thị trấn chiến lược Lyman (Krasny Liman), mở đường đến cụm đô thị Slavyansk-Kramatorsk - 2 thành phố lớn và cũng là những thành trì cuối cùng của Ukraine ở vùng Donbass.

Theo Topcor.ru

Việc phớt lờ lệnh triệu tập đã khiến Elon Musk và mạng xã hội X rơi vào tầm ngắm điều tra hình sự của Văn phòng Công tố Paris với hàng loạt cáo buộc nghiêm trọng.

Cơ quan công tố Pháp xác nhận đã chính thức khởi động quy trình điều tra hình sự nhắm trực tiếp vào tỷ phú Elon Musk, cựu CEO Linda Yaccarino và công ty mẹ của mạng xã hội X. Động thái cứng rắn này diễn ra sau khi ông chủ Tesla liên tục phớt lờ các yêu cầu thẩm vấn từ phía tòa án, đẩy cuộc đối đầu pháp lý đi xa hơn dự kiến.

Sự rạn nứt giữa X và hệ thống tư pháp Pháp bắt đầu bùng phát khi mạng xã hội này từ chối bàn giao các thuật toán theo lệnh tòa. Phía công ty lên án cuộc điều tra là hành vi lách luật tố tụng và đe dọa tự do ngôn luận.

Trong khi đó, Elon Musk không ngần ngại công kích các công tố viên bằng những ngôn từ nặng nề. Tuy nhiên, Nghị sĩ Eric Bothorel – người khởi xướng cuộc điều tra sơ bộ – nhận định rằng việc trốn tránh lệnh triệu tập không phải là một chiến thuật bào chữa khôn ngoan trong giai đoạn tố tụng mới này.

Phạm vi điều tra ban đầu chỉ tập trung vào việc thao túng thuật toán gây ảnh hưởng dư luận và sử dụng trái phép dữ liệu cá nhân. Thế nhưng, tình hình trở nên tồi tệ hơn khi đơn vị điều tra tội phạm mạng quốc gia vào cuộc.



Các điều tra viên phát hiện công cụ phát hiện hình ảnh lạm dụng tình dục trẻ em trên X đã bị thay đổi, khiến số lượng báo cáo tại Pháp sụt giảm tới 80%. Các công tố viên coi đây là hành động "cố ý" và mở rộng điều tra sang tội danh đồng lõa tàng trữ, phát tán nội dung lạm dụng trẻ em.

Không dừng lại ở đó, nền tảng này còn bị cáo buộc cố tình trì hoãn ngăn chặn các hình ảnh nhạy cảm do AI Grok tạo ra. Với hàng loạt sai phạm lặp đi lặp lại, giới chức Pháp đã đưa ra cáo buộc nặng nề nhất đối với X: “Vận hành một nền tảng bất hợp pháp”. Trước đó, lực lượng hiến binh Pháp cùng Europol cũng đã thực hiện lệnh khám xét và thu giữ bằng chứng tại văn phòng của công ty này.

Vụ việc diễn ra trong bối cảnh các nhà quản lý tại châu Âu và Vương quốc Anh đang gia tăng áp lực giám sát đối với các nền tảng công nghệ lớn. Sự kết hợp giữa thuật toán tự động và trí tuệ nhân tạo đang làm dấy lên những lo ngại sâu sắc về khả năng thúc đẩy nội dung gây hại và vi phạm quyền riêng tư trên quy mô toàn cầu.