Các chuyên gia nhận định Mỹ đang tụt lại phía sau trong cuộc chạy đua vũ trang siêu vượt âm với Trung Quốc, nhưng một loại vũ khí mới có thể thay đổi cuộc chơi.

Khi USS Gerald R. Ford, tàu sân bay hiện đại và tiên tiến nhất của Mỹ được triển khai lần đầu tiên vào tháng 10/2022, các nhà phân tích đã bày tỏ lo ngại rằng chiến hạm khổng lồ, trị giá 13,3 tỷ USD này sẽ thất bại ngay từ khi ra khơi.

Cao 9 tầng so với mặt nước biển, có sàn đáp rộng hơn 78m, dài 337m và sức chứa 4 phi đội máy bay chiến đấu, USS Gerald R. Ford ngay lập tức trở thành tàu chiến lớn nhất, đắt đỏ nhất từng ra khơi. Đây cũng là "át chủ bài" thể hiện ưu thế cũng như điểm yếu của Hải quân Mỹ.

Điểm yếu của quân đội Mỹ

Theo trang Popular Engineer, bất chấp năng lực kỹ thuật vượt trội, tàu USS Gerald R. Ford phải đối mặt với một thực tế khắc nghiệt là trong 2 thập niên qua, công nghệ tên lửa siêu vượt âm của Trung Quốc đã vượt xa Mỹ. Theo báo cáo hồi tháng 12/2024 của Bộ Quốc phòng Mỹ, Trung Quốc sở hữu “kho vũ khí tên lửa siêu vượt âm hàng đầu thế giới” và chỉ cần một cuộc tấn công bằng tên lửa chống hạm thành công là đủ để phá hủy ngay cả căn cứ không quân nổi mạnh nhất của Mỹ.

Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth hồi tháng 4 năm ngoái từng thừa nhận các tên lửa siêu vượt âm của Trung Quốc có thể đánh chìm toàn bộ hạm đội tàu sân bay của Washington trong vòng 20 phút. "Từ trước đến nay, nền tảng sức mạnh quân sự của Mỹ vẫn là các hạm đội tàu sân bay, phương thức chiến lược để triển khai lực lượng toàn cầu. Tuy vậy, Trung Quốc đang sở hữu khoảng 15 tên lửa siêu vượt âm và có khả năng đánh chìm 10 tàu sân bay Mỹ trong vòng 20 phút", ông Hegseth nói. Trước đó, quan chức này cho hay Bắc Kinh đang xây dựng một đội quân đặc biệt.


Mỹ đang phát triển vũ khí laser có thể tiêu diệt tên lửa siêu vượt âm. Ảnh: U.S. Marine Corps.
Những tuyên bố trên phù hợp với ưu tiên của Lầu Năm Góc trong việc phát triển vũ khí laser cho hải quân, loại có thể vô hiệu hóa mối đe dọa từ vũ khí siêu vượt âm.

Tàu sân bay USS Gerald R. Ford được trang bị để hỗ trợ khoảng 20 công nghệ mới nổi và nếu vũ khí laser thực sự nằm trong số đó, theo lý thuyết các tia laser sẽ bắn với tốc độ ánh sáng, vô hiệu hóa các tác động của vật thể siêu vượt âm, vốn bay với tốc độ gấp 5 lần tốc độ âm thanh.

DF-17, tên lửa siêu vượt âm tầm trung của Trung Quốc được cho có thể đạt tốc độ Mach 10 (gấp 10 lần tốc độ âm thanh, tương đương 12.348 km/h). Tên lửa này không bay theo hình cung thông thường nhưng vẫn rất cơ động khi tái nhập khí quyển, nghĩa là nó có thể thay đổi quỹ đạo và hướng bay trong khi đang di chuyển.

Tên lửa như vậy rất khó đoán và khó đánh chặn hơn nhiều. Tuy nhiên, một vũ khí laser được các lò phản ứng hạt nhân A1B tiên tiến của tàu sân bay Ford cung cấp năng lượng có thể bắn hàng nghìn, thậm chí hàng chục nghìn lần vào một loại vũ khí như DF-17 cũng như theo dõi và nhắm mục tiêu tốt hơn so với tên lửa thông thường.

Phát triển "vũ khí át chủ bài"

Vũ khí laser cũng sẽ có một kho đạn vô tận và về mặt lý thuyết, chúng có thể bắn vô số lần miễn là tàu còn năng lượng. Về mặt kinh tế, điều này cũng rất khả thi. Theo ước tính của cơ quan nghiên cứu thuộc Quốc hội Mỹ, chi phí để bắn một tia laser công suất cao sẽ vào khoảng từ 1 - 10 USD, thấp hơn đáng kể so với chi phí từ 1 - 10 triệu USD cho một tên lửa phòng thủ.

Tuy nhiên, vẫn còn nhiều năm nữa Mỹ mới có được loại vũ khí laser công suất cao, đáng tin cậy, có khả năng tiêu diệt tên lửa siêu vượt âm.

Năm 2014, Hải quân Mỹ đã tiến hành các cuộc thử nghiệm vũ khí laser trên biển lần đầu tiên sau khi lắp đặt Hệ thống vũ khí laser AN/SEQ-3 (LaWS) công suất 33 kilowatt trên tàu vận tải đổ bộ USS Ponce. Trong một cuộc thử nghiệm, laser đã theo dõi và khóa mục tiêu vào một xuồng bơm hơi nhỏ có gắn mô hình súng và một hình nộm người lái, rồi lặng lẽ bắn ra một tia nguyên tử vô hình chuyển động với tốc độ ánh sáng, khiến các khẩu súng phát nổ.

Trong một cuộc thử nghiệm khác, LaWS đã phá hủy một máy bay không người lái (UAV) được phóng từ boong của một con tàu gần đó, khiến thân máy bay bốc cháy và lao xuống biển. Tuy nhiên, do các vấn đề về vận hành, LaWS chưa bao giờ được sản xuất hàng loạt.

Tới năm 2019, Hải quân Mỹ đã thử nghiệm một loại laser mạnh gấp 5 lần hệ thống LaWS. Vũ khí phóng laser 150 kilowatt này được lắp đặt trên tàu đổ bộ vận tải USS Portland. Trong các cuộc thử nghiệm trên biển, laser đã bắn trúng một mục tiêu huấn luyện tĩnh. Song, vũ khí laser đã được tháo dỡ khỏi tàu vào năm 2023 và lực lượng này không yêu cầu thêm kinh phí cho chương trình.

Tháng 8/2022, Hải quân Mỹ đã lắp đặt hệ thống laser thường trực đầu tiên trên chiến hạm Preble, tàu khu trục lớp Arleigh Burke. Với tên gọi HELIOS, hệ thống laser 60 kilowatt này tích hợp với radar AEGIS và hệ thống điều khiển vũ khí của tàu. Theo nhà sản xuất Lockheed Martin, HELIOS có thể được nâng cấp lên 150 kilowatt để tiêu diệt UAV và tàu nhỏ.

Theo báo cáo của Văn phòng Giám đốc, Thử nghiệm và Đánh giá hoạt động, trong một cuộc thử nghiệm vũ khí vào năm 2024, HELIOS đã bắn hạ một UAV. Gần đây hơn, trong một cuộc trình diễn năm 2025, hệ thống này đã bắn hạ thành công 4 UAV, làm dấy lên hy vọng về khả năng phòng thủ trong tương lai gần.

Tuy nhiên, để đánh chặn tên lửa siêu vượt âm, Hải quân Mỹ cần một thứ mạnh hơn nhiều, khoảng 300 kilowatt. Mỹ đang phát triển Chương trình Tên lửa hành trình chống hạm bằng laser năng lượng cao HELCAP. Tuy nhiên, ngay cả HELCAP cũng không đủ mạnh để phá hủy một tên lửa siêu vượt âm chống hạm. Lầu Năm Góc tin họ cần một vũ khí laser 1 megawatt và có càng sớm càng tốt.

VietBF@ sưu tập

Kalashnikov vừa ra mắt RUS-PE với đầu đạn 1-2kg, tốc độ 140 km/h, thời gian bay 30 phút và AI hỗ trợ nhận diện mục tiêu. Hệ thống ‘vũ khí cá nhân’ này mang lại khả năng tấn công chính xác tầm xa, đang được Nga đẩy mạnh xuất khẩu tại DSA 2026.
Trong bối cảnh UAV và đạn tuần kích đang thống trị tác chiến hiện đại, Nga vừa chính thức giới thiệu RUS-PE - hệ thống đạn tuần kích vác vai (loitering munition man-portable) đầu tiên do Kalashnikov Group phát triển hoàn toàn nội địa tại World Defense Show 2026 (Riyadh) và Defence Services Asia 2026 (Kuala Lumpur).

Đây không chỉ là một sản phẩm triển lãm mà còn là minh chứng rõ nét cho chiến lược “vũ khí thông minh cấp tiểu đội”, mang lại khả năng tấn công chính xác, nhanh chóng và chi phí thấp cho người lính bộ binh.

Với thiết kế gọn nhẹ cùng trí tuệ nhân tạo (AI) hỗ trợ, RUS-PE đang được Rosoboronexport (xuất khẩu quốc phòng Nga) đẩy mạnh xuất khẩu sang khu vực châu Á-Thái Bình Dương, hứa hẹn trở thành “game changer - kẻ thay đổi cuộc chơi” trong các xung đột tầm thấp.



Kalashnikov giới thiệu đạn tuần kích RUS-PE tại WDS 2026. Ảnh: edrmagazine.eu

RUS-PE được thiết kế theo triết lý đơn giản nhưng hiệu quả cao: một lính duy nhất có thể mang vác, phóng và điều khiển toàn bộ hệ thống ngay trên chiến trường.
t
Hệ thống sử dụng hộp chứa kiêm ống phóng kín (transport-launch container) với cơ chế khí nén, không cần tên lửa đẩy phụ trợ, giúp giảm trọng lượng và tăng tính cơ động.

Khi ra khỏi ống, đạn triển khai cấu trúc khí động học dạng X với bốn cánh chính và bốn cánh đuôi gập gọn trước đó, kết hợp chân vịt hai cánh điện gập.

Thân đạn hình trụ dài, nhẹ, dễ vận chuyển trong ba lô chiến thuật, phù hợp hoàn hảo cho lực lượng đặc nhiệm, bộ binh cơ động hoặc đơn vị tiền phương.

Về thông số kỹ thuật, RUS-PE có hai biến thể chính là UB-1 và UB-2, khác biệt chủ yếu ở khối lượng đầu đạn.

Phiên bản UB-1 mang đầu đạn 1kg, chiều dài khoảng 910mm và tiết diện 180×180mm; UB-2 mạnh hơn với đầu đạn 2kg, chiều dài 1.150mm và tiết diện lớn hơn (khoảng 350×350mm).

Cả hai đều đạt tốc độ hành trình 140 km/h, tốc độ tối đa lên tới 200 km/h và thời gian bay liên tục 30 phút, cho tầm hoạt động điển hình khoảng 40km (có thể mở rộng tùy hồ sơ bay và điều kiện gió).

Hệ thống hoạt động hiệu quả ở độ cao phóng tối đa 2.000 mét và chịu được gió cấp 15 m/s (khoảng 54 km/h). Đặc biệt, RUS-PE được chứng nhận hoạt động toàn thời tiết khắc nghiệt từ -40°C đến +50°C, kèm camera điện quang ngày-đêm, cho phép sử dụng 24/7 ngay cả trong môi trường bụi bặm, khói mù hoặc khu vực Trung Đông, Đông Nam Á.

Công nghệ cốt lõi nằm ở hệ thống dẫn đường kép (dual guidance) kết hợp seeker điện quang và trí tuệ nhân tạo (AI) tiên tiến.

Đạn có thể hoạt động hoàn toàn tự động, bán tự động hoặc thủ công tùy theo nhu cầu chiến thuật.

Hệ thống AI tích hợp cho phép tự động phát hiện, nhận diện và khóa mục tiêu mà không cần can thiệp liên tục từ người vận hành, một bước tiến lớn dựa trên kinh nghiệm thực chiến từ chiến dịch quân sự đặc biệt.

Đầu đạn linh hoạt với hai lựa chọn chính: nổ phân mảnh cao (high explosive fragmentation) hoặc nhiệt áp (thermobaric), đủ sức tiêu diệt xe nhẹ, vị trí hỏa lực, radar di động hoặc nhóm mục tiêu di chuyển.

Nhờ cơ chế tự hành thông minh, RUS-PE giảm đáng kể thời gian phản ứng so với tên lửa truyền thống, đồng thời hạ thấp chi phí vận hành xuống mức “có thể chấp nhận” cho các lực lượng không quá giàu có.

Điểm nổi bật của RUS-PE chính là sự kết hợp hoàn hảo giữa tính di động cực cao, khả năng sống sót trong môi trường điện tử bị nhiễu và mức độ tự chủ cao.

Không giống các loitering munition cỡ lớn đòi hỏi xe tải hoặc đội ngũ vận hành phức tạp, RUS-PE được tối ưu cho “người lính cá nhân”, một lính có thể phóng, quan sát qua màn hình điều khiển và ra lệnh tấn công chỉ trong vài phút.

Điều này giúp lực lượng bộ binh sở hữu ngay khả năng “pháo binh cá nhân” tầm xa mà trước đây chỉ có máy bay không người lái cỡ lớn hoặc tên lửa dẫn đường mới làm được.

Tên lửa DF-17 tốc độ Mach 10, DF-27 tầm bắn 8000km, rúng động Thái Bình Dương
Tên lửa DF-17 tốc độ Mach 10, DF-27 tầm bắn 8000km, rúng động Thái Bình Dương
Với việc liên tục được Kalashnikov hiện đại hóa bằng các mô-đun AI mới dựa trên phản hồi thực chiến, RUS-PE không chỉ là sản phẩm triển lãm mà đang dần trở thành lựa chọn xuất khẩu chiến lược của Nga tại châu Á.

Sự xuất hiện của RUS-PE tại DSA 2026 cho thấy Moscow đang nhắm thẳng đến nhu cầu hiện đại hóa quân đội khu vực, nơi các lực lượng cần vũ khí chính xác, rẻ tiền và dễ triển khai nhanh chóng.

Trong bối cảnh tác chiến/tranh không người lái ngày càng chiếm ưu thế, RUS-PE đại diện cho thế hệ loitering munition mới - nhỏ gọn, thông minh và chết chóc đang định hình lại cách các cuộc chiến tương lai được tiến hành.

VietBF@ sưu tập

Kỳ nghỉ lễ 30/4 - 1/5 vốn là dịp để các gia đình thắt chặt tình cảm, nhưng với người vợ trong câu chuyện dưới đây, kế hoạch "bất ngờ" của chồng lại trở thành nguồn cơn của sự lạnh nhạt ngay trước thềm ngày nghỉ.
Đã hơn một năm nay, người vợ chưa có dịp về thăm quê ngoại. Những cuộc điện thoại hỏi han của mẹ và sự xuất hiện của thành viên mới trong gia đình em trai càng làm nỗi khao khát trở về thêm cháy bỏng. Với cô, kỳ nghỉ dài ngày sắp tới là cơ hội không thể tuyệt vời hơn để thực hiện một kế hoạch giản dị: Về thăm bố mẹ, mua quà cho cháu và tận hưởng bữa cơm gia đình bình thường.

Mọi thứ đã được cô chuẩn bị sẵn sàng trong tâm trí, từ giờ giấc đi lại đến những món quà quê không sẵn có. Cô chỉ chờ đợi một sự thống nhất cuối cùng từ người bạn đời để hiện thực hóa mong muốn bấy lâu.

Tuy nhiên, ngay khi vừa mở lời, cô đã nhận lại một "gáo nước lạnh" mang tên bất ngờ. Người chồng, với vẻ mặt đầy hào hứng, thông báo anh đã tự ý đặt một tour du lịch 3 ngày 2 đêm trị giá 15 triệu đồng và đã đóng tiền cọc. Lý do anh đưa ra rất đơn giản: Muốn vợ con được thay đổi không khí, đi chơi cho "đáng" thay vì về quê bận bịu, mệt mỏi.

Thay vì kinh ngạc và vui sướng như chồng mong đợi, người vợ chỉ cảm thấy sự khó chịu bủa vây. Với cô, việc anh tự quyết mọi thứ mà không hỏi ý kiến khiến cô cảm thấy mình bị đặt vào thế bị động. Trong khi chồng cho rằng đi du lịch mới là nghỉ ngơi, thì với người vợ, sự nghỉ ngơi thực sự chỉ nằm ở việc được bế đứa cháu mới sinh hay ngồi bên mẹ sau bao ngày xa cách.

Cuộc tranh luận nhanh chóng rơi vào bế tắc khi người chồng đưa ra "át chủ bài" là số tiền cọc 2 triệu đồng sẽ bị mất nếu hủy chuyến. Chính yếu tố kinh tế này khiến người vợ chột dạ, nhưng nỗi ấm ức trong lòng vẫn không thể nguôi ngoai. Cô nhận ra chồng không sai khi muốn làm vợ vui, nhưng cách thực hiện lại vô tình tạo ra một bài toán chọn lựa nghiệt ngã: Hoặc là đi chơi trong sự không thoải mái, hoặc là kiên quyết về quê và làm chồng cụt hứng.

Đêm đó, thay vì những kế hoạch rộn ràng cho kỳ nghỉ, căn phòng chỉ còn lại sự im lặng nặng nề. Mỗi người nằm một phía với những suy nghĩ riêng, tự hỏi tại sao một kỳ nghỉ đáng lẽ phải hạnh phúc lại trở thành lý do khiến cả hai chẳng thể nói với nhau một lời.

Câu chuyện là lời nhắc nhở về sự thấu hiểu trong hôn nhân. Đôi khi, một món quà đắt tiền hay một chuyến đi xa hoa cũng không giá trị bằng việc lắng nghe và trân trọng những mong cầu giản đơn nhất của người bạn đời.

VietBF@ sưu tập

Sau gần hai tháng túc trực chăm sóc mẹ chồng liệt giường, một người vợ trẻ rơi vào trạng thái kiệt quệ cả thể chất lẫn tinh thần. Mâu thuẫn với chồng leo thang khi cô yêu cầu được trả chi phí chăm sóc, đẩy cuộc hôn nhân đến bờ vực đổ vỡ.
Một phụ nữ 26 tuổi, đã kết hôn được ba năm, cho biết cuộc sống vợ chồng của cô vốn yên ấm cho đến khi mẹ chồng bất ngờ lâm bệnh nặng. Ban đầu điều trị tại quê, sau đó bệnh tình chuyển biến phức tạp khiến bà phải nhập viện ở thành phố.


Trong lúc người vợ không có mặt, chồng cô cùng các em gái đã tự bàn bạc việc chăm sóc mẹ. Người chồng nhận trách nhiệm chính mà không trao đổi trước với vợ. Khi quyết định được đưa ra, các em gái lần lượt trở về quê, để lại việc chăm sóc chủ yếu cho hai vợ chồng.

Những ngày đầu, cả hai thay phiên túc trực tại bệnh viện. Tuy nhiên, không lâu sau đó, người chồng dần vắng mặt với nhiều lý do khác nhau, khiến gánh nặng chăm sóc dồn lên vai người vợ. Suốt gần hai tháng, cô gần như từ bỏ công việc và cuộc sống cá nhân để kề cận mẹ chồng đang trong tình trạng nằm liệt giường, phải phục vụ mọi sinh hoạt hàng ngày.

Việc thức đêm liên tục, sinh hoạt thiếu thốn tại bệnh viện cùng áp lực tinh thần kéo dài khiến cô rơi vào trạng thái mệt mỏi, bức bối. Trước tình hình đó, cô đề nghị chồng gọi các em gái lên san sẻ trách nhiệm, nhưng không được chấp nhận. Người chồng cho rằng vợ chồng sống xa mẹ lâu nay, đây là cơ hội để cô thể hiện trách nhiệm làm dâu, trong khi các em đã chăm sóc mẹ suốt thời gian dài trước đó.

Không dừng lại ở đó, đề xuất thuê người hỗ trợ chăm sóc cũng bị bác bỏ với lý do tốn kém và không phù hợp. Sự áp đặt này khiến mâu thuẫn ngày càng căng thẳng, buộc người vợ quyết định rời bệnh viện về nhà.

Khi chồng yêu cầu quay lại tiếp tục chăm sóc mẹ, cô thẳng thắn từ chối, cho rằng trách nhiệm không thể chỉ đặt lên vai một mình mình. Sau gần hai tháng hy sinh công việc – thậm chí bị mất việc vì nghỉ dài ngày – cùng những tổn hại về sức khỏe, cô đưa ra yêu cầu nếu tiếp tục chăm sóc, gia đình chồng phải trả cho cô 1 triệu đồng mỗi ngày, khoản tiền riêng biệt, không liên quan đến chi tiêu chung của vợ chồng.

Yêu cầu này ngay lập tức khiến người chồng nổi giận, cho rằng vợ đặt nặng vật chất, thiếu tình cảm và không biết đồng hành trong lúc gia đình khó khăn. Anh cũng phủ nhận hình ảnh người vợ hiền, dâu thảo mà anh từng nghĩ.

Không kiềm chế được cảm xúc, người vợ phản ứng lại, chỉ trích chồng ích kỷ, không quan tâm đến những hy sinh của cô. Cuộc tranh cãi nhanh chóng leo thang, kết thúc bằng hành động bạo lực khi người chồng tát vợ.

Sự việc trở thành cú sốc lớn đối với người phụ nữ, bởi trước đó cô chưa từng bị đối xử như vậy. Từ chỗ cố gắng vun vén, cô nay rơi vào trạng thái thất vọng và mất niềm tin vào cuộc hôn nhân của mình, đứng trước câu hỏi có nên tiếp tục hay buông bỏ.

VietBF@ sưu tập

Vụ hai đặc vụ CIA tử nạn tại Mexico đã phơi bày thế khó của Tổng thống Sheinbaum khi phải chèo lái đất nước giữa áp lực thuế quan và đe dọa quân sự từ Mỹ.

Sự việc hai đặc vụ Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) thiệt mạng trong một vụ tai nạn sau chiến dịch triệt phá ma túy tại bang Chihuahua đã làm dấy lên những tranh cãi gay gắt về chủ quyền.

Theo luật an ninh quốc gia Mexico, đặc vụ nước ngoài bị cấm hoạt động tại đây nếu không được chính phủ sở tại cho phép. Tuy nhiên, thay vì đưa ra những tuyên bố đanh thép, Tổng thống Claudia Sheinbaum lại chọn cách tiếp cận tiết chế, chỉ gửi công hàm yêu cầu làm rõ và hướng sự chỉ trích vào chính quyền bang đối lập vì đã hợp tác với nước ngoài.

Cách xử lý thận trọng này phản ánh một thực tế khắc nghiệt: Mexico đang nằm dưới tầm ngắm của Tổng thống Donald Trump. Với mục tiêu siết chặt biên giới và chặn dòng chảy ma túy, ông Trump không ngần ngại đe dọa áp mức thuế 25% lên hàng hóa của đối tác thương mại lớn nhất này.

Trước sức ép kinh tế khổng lồ, bà Sheinbaum buộc phải chọn đối thoại thay vì đối đầu, đồng thời triển khai thêm Vệ binh Quốc gia và phối hợp chặt chẽ với tình báo Mỹ trong các chiến dịch trấn áp tội phạm xuyên quốc gia.

Mặc dù sự hợp tác này đã mang lại một số kết quả ngắn hạn, như việc tiêu diệt trùm ma túy "El Mencho" vào tháng 2 và sự đánh giá tích cực tạm thời từ ông Trump, nhưng áp lực từ Washington vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.

Tổng thống Mỹ liên tục yêu cầu Mexico phải nỗ lực hơn nữa và thậm chí đe dọa hành động quân sự đơn phương nếu tình hình không cải thiện. Điều này tạo ra một nghịch lý cay đắng cho Mexico City: càng hợp tác mạnh mẽ, sức ép từ phía Mỹ dường như lại càng tăng cao.

Ở trong nước, nữ Tổng thống cũng đang đối mặt với những cơn sóng dữ từ chính nội bộ đảng cầm quyền. Phe trung thành với cựu tổng thống Obrador vẫn duy trì tầm ảnh hưởng lớn và liên tục hối thúc bà phải thay đổi cách tiếp cận cứng rắn hơn với Mỹ để bảo vệ lòng tự tôn dân tộc.

Những cố vấn thân cận mô tả bà Sheinbaum đang rơi vào trạng thái kiệt sức khi phải gánh vác lịch trình dày đặc từ rạng sáng đến quá nửa đêm, bị giằng co giữa các ưu tiên kinh tế và an ninh quốc gia.

Hiện tại, chính phủ Mexico vẫn đang nỗ lực duy trì thế cân bằng mong manh để ngăn chặn nguy cơ một cuộc tấn công quân sự từ bên ngoài, đồng thời giữ cho nền kinh tế không bị sụp đổ bởi các rào cản thuế quan.

Tuy nhiên, với một nền kinh tế đang trì trệ và sự bạo tàn của các băng đảng vũ trang, bà Sheinbaum dường như đang phải điều hành đất nước trong một trạng thái căng thẳng tột độ, nơi mọi quyết định đều đi kèm với những cái giá đắt đỏ về chính trị và chiến lược.

VietBF@ sưu tập

Quân đội Mỹ tiến hành các hoạt động kiểm soát hàng hải khi cho lực lượng đổ bộ lên một tàu hàng gần Iran, với nghi vấn phương tiện này vi phạm các quy định phong tỏa do Washington áp đặt.


Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) ngày 28/4 cho biết, các binh sĩ thuộc Lữ đoàn Viễn chinh Thủy quân lục chiến số 31 đã triển khai lên tàu M/V Blue Star III - một tàu thương mại bị nghi đang tìm cách di chuyển đến Iran, qua đó vi phạm lệnh phong tỏa các cảng Iran do Mỹ ban hành, theo AFP.

Sau khi tiến hành kiểm tra và xác minh lộ trình, lực lượng Mỹ đã cho phép con tàu tiếp tục hành trình, với điều kiện không cập bất kỳ cảng nào của Iran.

CENTCOM nhấn mạnh các hoạt động thực thi lệnh phong tỏa vẫn đang được triển khai rộng khắp khu vực Trung Đông, đồng thời cho biết tính đến nay đã có 39 tàu bị chuyển hướng nhằm đảm bảo tuân thủ quy định.

Một đoạn video do CENTCOM công bố cho thấy cảnh binh sĩ Mỹ đu dây từ trực thăng xuống tàu M/V Blue Star III trong quá trình kiểm soát.

Thủy quân lục chiến Mỹ đổ bộ tàu nghi hướng tới Iran Lực lượng Thủy quân lục chiến Mỹ thuộc MEU 31 đã đột kích tàu hàng M/V Blue Star III ở Ấn Độ Dương nghi vi phạm lệnh phong tỏa Iran. Sau khi kiểm tra và xác nhận hành trình không cập cảng Iran, Mỹ đã cho tàu tiếp tục di chuyển.
Đáng chú ý, Blue Star III là tàu thương mại thứ tư bị lực lượng Mỹ tiếp cận kể từ khi chính quyền Tổng thống Donald Trump bắt đầu chiến dịch phong tỏa các cảng của Iran hơn hai tuần trước. Tuy nhiên, đây là trường hợp đầu tiên không bị giữ lại sau kiểm tra.

Theo tuyên bố từ quân đội Mỹ, chiến dịch phong tỏa hàng hải quy mô lớn được triển khai từ ngày 13/4 sau khi các cuộc hòa đàm giữa Washington và Tehran tại Islamabad đổ vỡ. Chiến dịch huy động hơn 10.000 binh sĩ, bao gồm Thủy quân lục chiến và lực lượng đặc nhiệm, cùng gần 200 máy bay và tàu chiến.

Ngày 16/4, Hải quân Mỹ tiếp tục mở rộng phạm vi phong tỏa, áp dụng với nhiều loại hàng hóa bị xem là cấm vận. Đồng thời, Washington tuyên bố mọi tàu thuyền bị nghi ngờ hướng tới Iran đều có thể bị chặn dừng, kiểm tra và khám xét.

Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ Dan Caine cảnh báo Washington sẽ truy đuổi mọi phương tiện bị cho là hỗ trợ Iran, không chỉ trong vùng biển quốc tế mà cả trong lãnh hải nước này.

Chính quyền Trump khẳng định sẽ duy trì các hoạt động thực thi pháp luật trên biển trên phạm vi toàn cầu nhằm phá vỡ các mạng lưới bị coi là bất hợp pháp và ngăn chặn dòng hỗ trợ vật chất cho Iran. Ông Trump cũng coi chiến dịch này là đòn bẩy buộc Tehran quay lại bàn đàm phán, đồng thời tuyên bố Mỹ đang “kiểm soát hoàn toàn” eo biển Hormuz - tuyến hàng hải chiến lược vận chuyển phần lớn dầu mỏ thế giới.

Về phía Iran, Tehran lên án mạnh mẽ các biện pháp phong tỏa của Mỹ, khẳng định sẽ đáp trả và cho rằng chính Washington là bên khiến tiến trình đàm phán rơi vào bế tắc cũng như làm gia tăng căng thẳng tại khu vực eo biển Hormuz.

Các quan chức Iran cũng nhấn mạnh sẽ không thể có bất kỳ thỏa thuận ngừng bắn toàn diện nào nếu Mỹ tiếp tục duy trì lệnh phong tỏa hải quân đối với các cảng của nước này.

VietBF@ sưu tập

SpaceX đưa ra kế hoạch thưởng cổ phiếu cho Elon Musk nếu xây dựng thuộc địa Sao Hỏa và đạt các mục tiêu công nghệ lớn.

Kế hoạch đầy tham vọng này được cho là có thể làm dấy lên lo ngại của các nhà đầu tư về những vai trò chồng chéo của vị tỷ phú trong các doanh nghiệp của ông.

SpaceX đã phê duyệt một kế hoạch gắn thưởng cổ phiếu cho nhà sáng lập kiêm CEO Elon Musk với mục tiêu xây dựng một thuộc địa trên Sao Hỏa và vận hành các trung tâm dữ liệu quy mô lớn trong không gian, theo Reuters dẫn các tài liệu nội bộ mật của công ty.

Theo kế hoạch đầy tham vọng này, Musk có thể được cấp tới 200 triệu cổ phiếu có quyền biểu quyết vượt trội nếu công ty đạt mức định giá 7.500 tỷ USD và giúp thiết lập một khu định cư thường trú của con người trên Sao Hỏa với ít nhất một triệu cư dân, theo báo cáo công bố hôm 28/4.

Các khoản khuyến khích bổ sung còn gắn với việc phát triển hạ tầng điện toán đặt trong không gian có khả năng cung cấp ít nhất 100 terawatt sức mạnh xử lý – tương đương khoảng 100.000 lò phản ứng hạt nhân công suất 1 gigawatt hoạt động cùng lúc.

Cấu trúc này đồng nghĩa Musk sẽ không nhận được bất kỳ cổ phiếu nào nếu các mục tiêu không đạt được. Những mục tiêu này cũng không bị ràng buộc bởi thời hạn cố định, miễn là ông vẫn ở lại công ty. Elon Musk, người sáng lập SpaceX năm 2002 và hiện được xem là người giàu nhất thế giới với tài sản ròng ước tính khoảng 800 tỷ USD, chỉ nhận mức lương danh nghĩa khoảng 54.000 USD mỗi năm kể từ năm 2019, trong khi nắm giữ hàng chục triệu quyền chọn cổ phiếu.

Gói thù lao này xuất hiện trong bối cảnh SpaceX được cho là đang chuẩn bị cho một đợt IPO quy mô lớn vào tháng 6, với mức định giá tiềm năng khoảng 1.750 tỷ USD.

Các chuyên gia quản trị doanh nghiệp được Reuters trích dẫn cho biết thỏa thuận này có thể làm dấy lên nhiều câu hỏi từ phía nhà đầu tư, đặc biệt khi ông Musk đồng thời lãnh đạo nhiều công ty, bao gồm Tesla, nơi tiền lương của ông cũng gắn với các mục tiêu hiệu suất. Các nhà phân tích nhận định kế hoạch này có thể làm gia tăng sự giám sát về cách ông phân bổ thời gian và sự chú ý giữa các doanh nghiệp cạnh tranh.

Tuần trước, một cuộc điều tra của tờ New York Times cho rằng SpaceX đã cho Musk vay tiền, bao gồm các khoản vay được đảm bảo bằng cổ phần của ông. Tờ báo này cho biết ông đã vay khoảng 500 triệu USD từ SpaceX trong giai đoạn 2018–2020 với lãi suất thấp hơn thị trường, sử dụng công ty như một nguồn tài chính cho các dự án khác như Tesla và SolarCity.

Tờ New York Times mô tả thỏa thuận này về cơ bản đã biến công ty hàng không vũ trụ thành một “kho tiền” cho đế chế kinh doanh rộng lớn của ông Musk, đồng thời cho rằng ông có thể phải đối mặt với sự giám sát chặt chẽ hơn từ Phố Wall khi SpaceX tiến gần tới việc niêm yết công khai.

VietBF@ sưu tập

Mỹ sẽ sớm bắt đầu cấp hộ chiếu có hình Tổng thống Donald Trump bên trong, một quan chức Bộ Ngoại giao cho biết.


Một tấm hộ chiếu Mỹ có ảnh Tổng thống Donald Trump ở mặt trong. Ảnh: Bộ Ngoại giao Mỹ.
Quan chức này cho biết mẫu hộ chiếu mới “sẽ là loại mặc định tại Cơ quan Hộ chiếu Washington khi có sẵn” đối với những người gia hạn hộ chiếu trực tiếp tại địa điểm này.

“Các tùy chọn trực tuyến hoặc tại các địa điểm khác sẽ vẫn giữ thiết kế hộ chiếu hiện tại,” quan chức nói.

Việc đưa hình ảnh ông Trump vào hộ chiếu Mỹ là động thái mới nhất – và cũng là đáng chú ý nhất – trong việc sử dụng hình ảnh của ông cho các vật phẩm nhằm kỷ niệm 250 năm ngày độc lập của Mỹ. Khác với tiền xu kỷ niệm hay thẻ công viên quốc gia, hộ chiếu Mỹ là một giấy tờ nhận dạng được công nhận trên toàn cầu và thường có thời hạn 10 năm.

Theo bản thiết kế mẫu, khuôn mặt của ông Trump cùng chữ ký màu vàng của ông sẽ xuất hiện ở mặt trong bìa hộ chiếu.

“Trong khi Mỹ kỷ niệm 250 năm ngày lập quốc vào tháng 7, Bộ Ngoại giao đang chuẩn bị phát hành một số lượng giới hạn hộ chiếu Mỹ được thiết kế đặc biệt để đánh dấu sự kiện lịch sử này,” người phát ngôn Bộ Ngoại giao Tommy Pigott cho biết hôm 28/4.

“Những cuốn hộ chiếu này sẽ có các thiết kế nghệ thuật tùy chỉnh và hình ảnh được nâng cấp, trong khi vẫn giữ nguyên các tính năng bảo mật khiến hộ chiếu Mỹ trở thành một trong những tài liệu an toàn nhất thế giới,” ông nói.

Thông tin này lần đầu được đưa bởi The Bulwark, và Fox News là đơn vị đầu tiên công bố bản mô phỏng hộ chiếu mới.

Bộ Ngoại giao sẽ bắt đầu cấp loại hộ chiếu này vào mùa hè năm nay. Hiện chưa rõ số lượng sẽ được phát hành.

Theo bản thiết kế, mặt sau của hộ chiếu sẽ hiển thị hình ảnh từ bức tranh “Tuyên ngôn Độc lập” của họa sĩ John Trumbull.

Hiện tại, mặt trong bìa trước của hộ chiếu Mỹ hiển thị hình ảnh từ bức tranh của họa sĩ Percy Moran về Francis Scott Key vào buổi sáng sau trận pháo kích Fort McHenry – trận chiến đã truyền cảm hứng để ông sáng tác bài hát sau này trở thành quốc ca Mỹ. Các câu trong bài quốc ca cũng được in bên trong bìa trước.

Bộ Nội vụ Mỹ, cơ quan quản lý các công viên quốc gia, năm ngoái cũng thông báo ra mắt các thiết kế “kỷ niệm mới” cho thẻ công viên, trong đó có một mẫu có hình ông Trump cùng với George Washington.

“Đó là vinh dự của bộ khi giới thiệu thẻ America the Beautiful (Nước Mỹ tươi đẹp) nhằm tôn vinh 250 năm thành lập nước Mỹ và các thế hệ đã bảo vệ vùng đất của chúng ta,” Bộ trưởng Doug Burgum nói trong một video đăng trên trang web của bộ.

Và vào tháng trước, Ủy ban Mỹ thuật do ông Trump lựa chọn cũng đã bỏ phiếu thông qua việc phát hành đồng xu kỷ niệm 250 năm thành lập nước Mỹ có hình của tổng thống.

Năm ngoái, tên của ông Trump cũng đã được gắn cho cả Trung tâm Kennedy và Viện Hòa bình Mỹ.

VietBF@ sưu tập

Quan chức Lầu Năm Góc cho biết Mỹ hiện chưa có hệ thống phòng thủ trước vũ khí siêu vượt âm, đồng thời thúc đẩy dự án "Vòm Vàng" 185 tỷ USD.


Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố chương trình lá chắn phòng thủ tên lửa Golden Dome tại Nhà Trắng vào tháng 5/2025. Ảnh: EPA.
Một quan chức cấp cao của Lầu Năm Góc cho biết trước Quốc hội rằng Mỹ hiện “không có khả năng phòng thủ trước vũ khí siêu vượt âm hoặc tên lửa hành trình”, trong bối cảnh kế hoạch lá chắn tên lửa Golden Dome (Vòm Vàng) trị giá 185 tỷ USD của Tổng thống Mỹ vấp phải nhiều hoài nghi.

“Golden Dome sẽ củng cố năng lực răn đe bằng cách khiến đối thủ không thể đạt được mục tiêu thông qua cưỡng ép hoặc gây hấn,” ông Marc Berkowitz, Trợ lý Bộ trưởng Quốc phòng phụ trách chính sách phòng thủ tên lửa và răn đe, phát biểu tại một phiên điều trần Thượng viện hôm đầu tuần này.

Tổng thống Mỹ Donald Trump, nổi tiếng với việc thúc đẩy các chương trình quân sự quy mô lớn, đã đề xuất từ năm ngoái kế hoạch xây dựng hệ thống đánh chặn tên lửa đặt trong không gian và đưa vào vận hành trước khi kết thúc nhiệm kỳ thứ hai vào tháng 1/2029.

Kế hoạch này ban đầu được định giá 175 tỷ USD đến năm 2035, nhưng Lực lượng Không gian Mỹ đã nâng thêm 10 tỷ USD trong ước tính vào tháng trước.

“Hiện tại chúng ta không có hệ thống phòng thủ trước vũ khí siêu vượt âm hay tên lửa hành trình, kể cả các loại tiên tiến,” ông Berkowitz nói khi được hỏi về tính cấp bách của dự án gây tranh cãi này.

“Trung Quốc là đối thủ cạnh tranh chính của chúng ta. Chúng ta sẽ răn đe Trung Quốc từ vị thế sức mạnh thông qua phòng thủ ngăn chặn dọc chuỗi đảo thứ nhất,” ông nói thêm, trong khi các nhân chứng khác nhấn mạnh việc Trung Quốc và Nga đang nhanh chóng mở rộng kho tên lửa.

Trung Quốc năm ngoái đã cảnh báo rằng kế hoạch của Washington có thể làm gia tăng nguy cơ chạy đua vũ trang và biến không gian thành chiến trường, cho rằng Mỹ đang “ám ảnh với việc theo đuổi an ninh tuyệt đối”.

Quốc hội Mỹ hiện đang tổ chức một loạt phiên điều trần trong tháng này về đề xuất ngân sách quốc phòng kỷ lục 1.500 tỷ USD của Nhà Trắng – mức cao nhất trong lịch sử.

Tài liệu ngân sách năm tài khóa 2027 do Lầu Năm Góc công bố tuần trước cho thấy kế hoạch xin cấp 17,9 tỷ USD cho Golden Dome trong năm tài chính tới. Trong đó, 17,1 tỷ USD sẽ đến từ một gói điều chỉnh ngân sách thay vì quy trình phân bổ thông thường.

Bộ Quốc phòng cũng cho biết sẽ dành ra một khoản 750 tỷ USD cho các “ưu tiên của tổng thống” trong ngân sách quốc phòng, bao gồm Golden Dome, ưu thế máy bay không người lái, trí tuệ nhân tạo và củng cố nền tảng công nghiệp quốc phòng.

Các nhân chứng khác tại phiên điều trần của Ủy ban Quân vụ Thượng viện hôm 27/4 bao gồm Tướng Michael Guetlein của Lực lượng Không gian Mỹ – giám đốc dự án Golden Dome – và Trung tướng Heath Collins, người đứng đầu Cơ quan Phòng thủ Tên lửa.

Khi được hỏi về quy mô kho tên lửa, máy bay không người lái và các hệ thống tấn công khác của Trung Quốc – mối đe dọa chính mà Golden Dome nhằm đối phó – ông Collins cho biết: “Các con số này được xếp loại mật, nhưng dao động từ vài trăm đến hàng chục nghìn, tùy theo loại mối đe dọa.”

Ông Jules Hurst III, quyền kiểm soát viên của Lầu Năm Góc, cho biết Bộ Quốc phòng sẽ “mở rộng mạng lưới cảm biến và đầu tư vào các hệ thống đánh chặn thế hệ mới” vào năm 2027.


Khái niệm "Vòm vàng" của chính quyền Trump dự kiến ​​sẽ xác định các vật thể bay tới, tính toán quỹ đạo của chúng và triển khai tên lửa đánh chặn để phá hủy chúng giữa không trung. Ảnh: Lockheed Martin.
Lực lượng Không gian Mỹ đã trao các hợp đồng trị giá tới 3,2 tỷ USD cho 12 nhà thầu – bao gồm SpaceX và Lockheed Martin – để phát triển các hệ thống đánh chặn trong không gian, theo các báo cáo truyền thông.

Đề xuất ngân sách hàng năm của tổng thống không phải là văn bản ràng buộc pháp lý mà chủ yếu thể hiện các ưu tiên chính sách. Con số cuối cùng sẽ do Quốc hội quyết định – cơ quan nắm quyền chi tiêu.

Theo quy định của Thượng viện Mỹ gồm 100 thành viên, một số dự luật chi tiêu có thể được thông qua chỉ với 50 phiếu theo cơ chế gọi là “hòa giải ngân sách”, trong khi các dự luật khác cần 60 phiếu.

Trong đề xuất ngân sách quân sự năm tài khóa 2027 của ông Trump, 1.150 tỷ USD chi tiêu tùy ý sẽ cần 60 phiếu để được thông qua, trong khi 350 tỷ USD còn lại có thể được phê duyệt bằng đa số đơn giản thông qua cơ chế hòa giải.

Nhiều nghị sĩ đã bày tỏ lo ngại về việc chính quyền Trump thường xuyên sử dụng cơ chế này để đảm bảo thêm nguồn tài trợ.

Tại phiên điều trần hôm thứ Hai, Thượng nghị sĩ độc lập Angus King một lần nữa bày tỏ quan ngại.

“Tôi rất lo lắng về tiền lệ mà điều này tạo ra,” ông nói.

VietBF@ sưu tập

Lính thủy đánh bộ Mỹ triển khai từ trực thăng để khám xét tàu hàng trên biển Arab, trước khi cho phép phương tiện này tiếp tục hành trình.

Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ tại Trung Đông, ngày 28/4 công bố hình ảnh cuộc đổ bộ và khám xét tàu hàng Blue Star III trên biển Arab. Phương tiện bị nghi là đang di chuyển đến Iran và vi phạm lệnh phong tỏa do Mỹ áp đặt.

Trong video, binh sĩ thuộc Đơn vị Thủy quân lục chiến Viễn chinh (MEU) số 31 triển khai bằng trực thăng từ tàu đổ bộ tấn công USS Tripoli, sau đó đu dây xuống tàu Blue Star III và tiếp cận khoang điều khiển.

"Lực lượng Mỹ đã thả phương tiện sau khi khám xét và xác minh tàu không có kế hoạch cập bến ở Iran", CENTCOM thông báo.

CENTCOM không nêu lý do cụ thể khiến tàu bị nghi ngờ hướng tới Iran. Dữ liệu theo dõi hàng hải cho thấy Blue Star III rời cảng Qasim của Pakistan và đang trên hành trình đến cảng Sohar của Oman.

Đây là tàu hàng thứ tư bị kiểm tra kể từ khi Mỹ áp đặt lệnh phong tỏa hàng hải nhằm vào Iran, nhưng là trường hợp đầu tiên được trả tự do. Ít nhất ba tàu gồm Touska, Tifani và Majestic X đã bị lực lượng Mỹ bắt giữ.


Lính thủy đánh bộ Mỹ tiếp cận tàu hàng trên biển Arab bằng xuồng cao tốc. Ảnh: CENTCOM

CENTCOM cho biết chiến dịch phong tỏa đã buộc 39 tàu thay đổi hành trình trong hơn 2 tuần qua, tuyên bố lực lượng Mỹ sẽ tiếp tục thực thi lệnh phong tỏa trên khắp Trung Đông và khẳng định hoạt động này đã "cắt đứt mọi giao thương hai chiều của Iran".

Eo biển Hormuz là tuyến vận tải chiến lược, nơi trung chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu khí toàn cầu. Iran đã gần như phong tỏa eo biển này, buộc các tàu thương mại phải xin phép hoặc nộp phí để đi qua và cấm các phương tiện có liên hệ với Mỹ và Israel, cùng những bên khác tham gia vào cuộc xung đột.

Trong khi đó, hải quân Mỹ thực thi lệnh phong tỏa bên ngoài vịnh Oman, cảnh báo sẽ bắt giữ bất cứ tàu nào đến hoặc rời đi từ cảng Iran, cũng như đã nộp phí cho Tehran.

Mỹ cũng mở rộng phạm vi thực thi phong tỏa, cũng như các loại hàng hóa có thể khiến tàu hàng bị kiểm tra hoặc tịch thu nếu liên quan Iran.

Một số chuyên gia hàng hải nhận định kiểm soát toàn bộ lưu lượng tàu thuyền qua eo biển Hormuz là thách thức lớn, đồng thời cho rằng các tàu có thể né tránh bằng cách thay đổi dữ liệu định vị hoặc di chuyển qua vùng biển quốc gia khác.

VietBF@sưu tập