Hơn một tháng rưỡi xung đột căng thẳng. Chính phủ Iran cho biết, tổng thiệt hại ước tính đã lên tới 270 tỷ USD, đồng thời đặt vấn đề bồi thường lên bàn đàm phán với Mỹ và các quốc gia liên quan tại khu vực Vùng Vịnh.

Theo phát biểu ngày 14/4 của người phát ngôn chính phủ Iran Fatemeh Mohajerani, con số 270 tỷ USD mới chỉ là đánh giá ban đầu và có thể tiếp tục gia tăng khi quá trình thống kê hoàn tất. Bà nhấn mạnh yêu cầu bồi thường đã được Tehran đưa vào các cuộc thương lượng gần đây, coi đây là một nội dung trọng tâm cần được giải quyết.

Không chỉ Mỹ và Israel, phía Iran cho rằng một số quốc gia Vùng Vịnh tham gia chiến dịch quân sự cũng phải chịu trách nhiệm liên đới trong những tổn thất mà nước này đang gánh chịu.

Ở chiều ngược lại, các đòn đáp trả của Iran cũng gây ra thiệt hại đáng kể cho lực lượng Mỹ tại Trung Đông. Nguồn tin từ giới chức quân sự Mỹ, được dẫn lại bởi New York Times, cho biết có tới 13 căn cứ của Washington trong khu vực đã bị ảnh hưởng sau các cuộc tấn công.



Các mục tiêu chính bao gồm những cơ sở đặt tại Bahrain, Kuwait và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất. Trong đó, Kuwait được đánh giá là khu vực chịu thiệt hại nặng nề nhất do vị trí gần Iran và tập trung số lượng lớn binh sĩ Mỹ, lên tới khoảng 20.000 người. Ngược lại, mức độ ảnh hưởng tại Bahrain và UAE được cho là hạn chế hơn.

Giới quan sát nhận định, các đòn tấn công của Iran gây bất ngờ cho phía Mỹ nhờ độ chính xác cao, tập trung vào những vị trí then chốt như hệ thống radar, liên lạc và kho nhiên liệu — những cấu phần dễ tổn thương nhưng có vai trò sống còn đối với một căn cứ quân sự.

Bên cạnh đó, việc nhiều căn cứ Mỹ nằm xen kẽ trong khu vực dân sự cũng làm gia tăng khó khăn trong công tác phát hiện và đánh chặn các phương tiện tấn công như UAV hay tên lửa.

Tình trạng cho tăng giá cao do bị thiếu hụt chip nhớ đang lan rộng sang ngày càng nhiều nhãn hiệu máy tính cá nhân.

Vào ngày 14/4/2026, Microsoft đã thông báo cho tăng giá trên toàn bộ trang web của mình tại Hoa Kỳ đối với các sản phẩm Surface Laptop và Surface Pro, với cả các mẫu tầm trung và cao cấp đều được tăng giá đáng kể so với vài tuần trước đó. Cụ thể, giá khởi điểm của Surface Laptop 7 và Surface Pro 11 cao hơn 500 USD so với giá cho ra mắt ban đầu.

Hồi năm 2024, Microsoft cho ra mắt Surface Laptop 7 và Surface Pro 11, nằm trong số những thiết bị đầu tiên của Microsoft được trang bị chip Qualcomm Snapdragon X-series, cả hai đều có giá khởi điểm là từ 999 USD. Đến năm 2025, Microsoft đã ngừng sản xuất phiên bản có dung lượng lưu trữ thấp nhất, dẫn đến việc tăng giá. Phiên bản với bộ xử lý Snapdragon X Plus, RAM 16GB và bộ nhớ trong 512GB có giá khởi điểm là 1,199 USD, và hiện có giá bán là 1,499 USD cộng thuế.

Thông tin về giá bán Microsoft Surface tại Hoa Kỳ. (Ảnh: Microsoft)
Giá của các sản phẩm khác của Microsoft cũng đã cho tăng, bao gồm cả Surface Laptop 13 inch ra mắt hồi năm ngoái. Cụ thể mức tăng giá như sau:

- Surface Laptop (phiên bản X Plus 13,8 inch, RAM 16GB, SSD 256GB) hiện có giá 1,499 USD, tăng so với giá gốc 1199 USD.
- Surface Laptop (phiên bản 15 inch XP Plus, RAM 16GB, SSD 512GB) hiện có giá 1,599 đô la, tăng so với giá gốc 1,499 USD.
- Surface Laptop (phiên bản X Plus 13 inch, RAM 16GB, SSD 256GB) hiện có giá 1,199 đô la, tăng so với giá gốc 899 USD.
- Surface Pro (phiên bản X Plus 13 inch, RAM 16GB, SSD 512GB) hiện có giá 1,499 USD, tăng so với giá gốc 1,199 USD.
- Surface Pro (phiên bản X Plus 12 inch, RAM 16GB, SSD 512GB) hiện có giá 1,049 USD, tăng so với giá gốc 799 USD.

Về việc cho tăng giá Surface, Microsoft cho biết trong một thông cáo báo chí: "Do chi phí bộ nhớ và phụ tùng linh kiện đã tăng lên gần đây, Microsoft đang cho cập nhật giá của các sản phẩm phần cứng Surface thế hệ hiện tại trên trang web của mình. Chúng tôi vẫn cam kết tạo ra giá trị cho khách hàng và đối tác, đồng thời tuân thủ các tiêu chuẩn cao về chất lượng và đổi mới"

Đối với Microsoft, loại sản phẩm Surface không chỉ đơn thuần là một sản phẩm phần cứng, mà còn là trung tâm cốt lõi của hệ thống bao gồm "phần mềm + phần cứng + dịch vụ" của hãng. Kể từ khi ra mắt vào năm 2012, Surface, với thiết kế 2 trong 1 và khả năng tích hợp sâu rộng với hệ thống Windows, đã trở thành chổ dựa quan trọng giúp cho Microsoft ra sức cạnh tranh với máy Mac của Apple và mở rộng sang thị trường kinh doanh lớn nhỏ.

Mặc dù tỷ lệ phần trăm của mảng kinh doanh này không được cho công bố riêng trong báo cáo tài chính quý 2 của năm tài chính 2026 của Microsoft, nhưng phân khúc Máy tính cá nhân của Microsoft (bao gồm Surface, cấp phép Windows, v.v.) đã tạo ra doanh thu 14,3 tỷ USD, giảm 3% so với cùng thời kỳ ở năm trước.

Ngành kỹ nghệ máy tính cá nhân hiện đang trải qua tình trạng bị thiếu hụt chip nhớ trầm trọng chưa từng có.Theo số liệu của Omdia, kể từ quý đầu tiên năm 2025, chi phí bộ nhớ và lưu trữ đã tăng cao gấp 5 lần và 3 lần tương ứng, trong khi các trung tâm số liệu AI đang được ráo riết cho xây dựng với quy mô lớn đã làm ảnh hưởng trầm trọng đến tình trạng bị thiếu hụt bộ nhớ dành cho thị trường tiêu dùng, trong khi các công ty sản xuất chip lại ưu tiên phân phối năng lực sản xuất cho lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) có lợi nhuận cao hơn. Cùng với dự báo giá CPU của Intel và AMD sẽ tăng từ 10% đến 25% trong quý 2 năm 2026, các công ty sản xuất máy tính cá nhân đang phải đối mặt với áp lực chi phí gần như ở mức nguy kịch.

Cuối năm ngoái, cả Acer và ASUS đều xác nhận họ sẽ cho tăng giá bán các máy tính. Đồng Giám đốc điều hành của ASUS, ông Hu Shubin, cho biết công ty sẽ xác định thời điểm cho tăng giá phù hợp nhất dựa trên hoạt động thị trường, linh động cho điều chỉnh danh mục chế tạo sản phẩm và giá cả. Chủ tịch Acer, ông Chen Junsheng, chỉ ra rằng giá bán sản phẩm trong quý đầu tiên năm 2026 sẽ khác với giá trong quý IV năm 2025, nhưng thách thức thực sự sẽ là cách định giá trong quý II năm 2026 tới đây.

Giám đốc tài chính của Lenovo, ông Winston Cheng, trước đó đã tuyên bố rằng việc tăng giá là điều không thể tránh khỏi vào năm 2026 do giá bộ nhớ nói chung đã tăng lên không ngừng. Dell cũng đã cho tăng giá các máy tính thương mại kể từ ngày 17 tháng 12 năm ngoái, với mức tăng từ 10% đến 30%.

Theo số liệu của Omdia, số lượng cho xuất xưởng PC trên toàn cầu dự kiến sẽ tăng trưởng khá khiêm tốn, từ 2,5% đến 3,2% trong quý đầu tiên năm 2026. Tuy nhiên, sự tăng trưởng này không phải do sự phục hồi từ nhu cầu, mà là do các nơi sản xuất và phân phối đã tích trữ hàng hóa để chuẩn bị cho việc tăng giá, kết hợp với chu kỳ thay thế hệ thống chạy Windows 10.

Chuyên gia phân tích của Omdia, Ye Maosheng, cho biết: "Khi áp lực lên chuỗi cung ứng tiếp tục gia tăng, chi phí bộ nhớ và lưu trữ dự kiến sẽ tăng nhanh hơn và mạnh hơn so với dự báo trước đây bắt đầu từ quý 2. Điều này sẽ làm giảm mức lợi nhuận gộp của các công ty sản xuất máy tính cá nhân và buộc họ phải chuyển một phần chi phí sang các đối tác phân phối và khách hàng tiêu dùng".

Một công ty nghiên cứu thị trường khác, IDC, đưa ra dự đoán cho rằng, số lượng máy tính cá nhân được xuất xưởng sẽ giảm hơn 10% vào năm 2026, chủ yếu do sự kết hợp của nhiều yếu tố như thiếu hụt bộ nhớ, giá linh kiện tăng cao và những hạn chế về nguồn cung trên diện rộng. Những yếu tố tiêu cực này sẽ tiếp tục kéo dài cho đến hết năm 2027, và sẽ làm chậm đà cho phục hồi.

Bộ Công an phối hợp cùng Công an TPHCM mở rộng điều tra các cá nhân, các doanh nghiệp liên quan đến Lê Thị Thùy Trang (SN 1977, ngụ phường An Lạc, quận Bình Tân và các pháp nhân do 'bà trùm' rác thải này điều phối.

Cơ quan CSĐT Công an TPHCM đã khởi tố, bắt tạm giam Thùy Trang cùng 6 người khác về tội “Gây ô nhiễm môi trường” theo quy định tại Điều 235 và tội “Mua bán trái phép hóa đơn” theo Điều 203 Bộ luật Hình sự. Cơ quan CSĐT đã làm rõ về hành vi của Trang và các đối tượng liên quan.

Theo Ban chuyên án (gồm có Cục Cảnh sát môi trường, Cục Cảnh sát Kinh tế - Bộ Công an và Phòng Cảnh sát kinh tế - Công an TPHCM), Lê Thị Thùy Trang là người đứng sau hàng loạt công ty chuyên tiếp nhận, xử lý chất thải ở khu vực phía Nam nhưng làm ăn phi pháp để thu lợi bất chính và có nhiều chiêu thức tinh vi để hoạt động, đối phó cơ quan chức năng.

Điều tra làm rõ, Trang thành lập và điều hành hoạt động của các công ty nhưng không đứng tên mà thuê, chỉ đạo nhân viên đứng tên người đại diện pháp luật, gồm các công ty như: Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Môi trường Thịnh Phát, Công ty TNHH Dịch vụ Môi trường Thịnh Phát, Công ty TNHH Thương mại Vận chuyển An Bình, Công ty TNHH Môi trường Đất Xanh Miền Nam. Trang sử dụng vỏ bọc là các công ty được cấp giấy phép về môi trường, có chức năng xử lý chất thải, để ký hợp đồng xử lý chất thải với giá “siêu rẻ” với nhiều đối tác tại TPHCM và các tỉnh thành phía Nam, kết hợp với các công ty thu gom, vận chuyển chất thải, tạo thành một mô hình khép kín trong “hệ sinh thái”.

Báo Dân Việt cho biết thêm, từ đầu năm 2024 đến nay, các pháp nhân do Trang là người đứng sau chỉ đạo, điều hành, vận chuyển chất thải sau khi tiếp nhận chất thải rắn thông thường từ các chủ nguồn thải nhưng không chuyển giao hết cho đơn vị chức năng hoặc xử lý theo quy định mà chôn, lấp, đổ, thải hàng trăm chuyến xe đầu kéo (từ 25-30 tấn/chuyến, tương đương hàng chục nghìn tấn chất thải rắn thông thường) trái pháp luật tại nhiều địa điểm trên địa bàn TP.HCM và các tỉnh.

Ngày 26/3, Cục Cảnh sát môi trường phối hợp các Cục nghiệp vụ thuộc Bộ Công an và Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP.HCM đã huy động gần 100 trinh sát viên, điều tra viên dày dặn kinh nghiệm, chia thành nhiều tổ công tác, tiến hành khám xét khẩn cấp 6 địa điểm trên địa bàn TP.HCM và tỉnh Đồng Tháp.



Kết quả thu giữ tiền mặt hơn 50.000 USD, gần 2 tỷ đồng, hàng chục cuốn sổ đỏ, 12 CPU máy tính phục vụ hoạt động của các công ty và hàng trăm thùng carton chứa nhiều đồ vật, tài liệu là hồ sơ pháp nhân, hợp đồng, phiếu thu chi, sổ sách, chứng từ kế toán,….

Quá trình mở rộng điều tra, đến nay xác định các công ty do Trang điều hành đã đổ thải trái phép tại 11 điểm với tổng khối lượng hơn 20.160 tấn chất thải rắn ra môi trường.

Các Cục nghiệp vụ thuộc Bộ Công an phối hợp Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP.HCM đã triệp tập 23 đối tượng có liên quan về trụ sở làm việc.

Bước đầu, các đối tượng thừa nhận hành vi tham gia vào hoạt động thu, xử lý chất thải của các công ty do Trang điều hành, cụ thể Công ty TM Thịnh Phát, Công ty Thịnh Phát, Công ty An Bình, Công ty Đất Xanh Miền Nam là các pháp nhân trong “hệ sinh thái” do Trang đứng sau chỉ đạo.

Trang thuê Phỉ, Anh, Trường, Phát đứng tên giám đốc, người đại diện theo pháp luật các công ty, thuê Nhung, Tỷ, làm kế toán.

Từ năm 2024 đến nay, dưới sự chỉ đạo của Trang, Hiệp điều hành các lái xe, sử dụng xe tải đến các chủ nguồn thải hoạt động trong lĩnh vực dệt nhuộm, thuộc da, sản xuất giấy, thủy sản, đá granite… trên địa bàn TP.HCM và các tỉnh để nhận thu gom, xử lý chất thải rắn thông thường là bùn thải, xỉ than, bột đá…

Theo chỉ đạo của Trang, các đối tượng lấy chất thải trực tiếp từ nguồn thải, theo quy định phải xử lý nhưng thực tế không xử lý mà trực tiếp vận chuyển đi đến các điểm đổ thải (chôn, san lấp mặt bằng,…).

Hoặc sau khi lấy chất thải từ nguồn thải, sẽ có “động tác giả” để qua mắt cơ quan chức năng bằng cách chở chất thải về Công ty Đất Xanh Miền Nam (tên cũ là Công ty Nam Thái Dương – có chức năng xử lý chất thải), theo quy trình xử lý chất thải là 45 ngày, nhưng thực tế không qua xử lý hoặc chỉ xử lý nhưng chưa đạt chuẩn, phối trộn rồi vận chuyển đi đến các điểm đổ thải (chôn, san lấp mặt bằng).

Để hợp thức hóa chứng từ, cân đối kế toán, Trang đã liên hệ mua hóa đơn của Công ty Thành Lập để Công ty Thành Lập xuất hóa đơn đầu vào cho Công ty TM Thịnh Phát, Công ty Thịnh Phát, Công ty An Bình với chi phí 3,2-6%/giá trị hàng hóa trước thuế...

Cũng theo báo Dân Việt, quá trình điều tra vụ án, Công an TP.HCM xác định, Trang là đối tượng chủ mưu, cầm đầu, thành lập và điều hành hoạt động của các công ty nhưng không đứng tên mà thuê, chỉ đạo nhân viên đứng tên người đại diện pháp luật, gồm Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Môi trường Thịnh Phát, Công ty TNHH Dịch vụ Môi trường Thịnh Phát, Công ty TNHH Thương mại Vận chuyển An Bình, Công ty TNHH Môi trường Đất Xanh Miền Nam.

Để qua mặt cơ quan chức năng, Trang đã sử dụng lớp vỏ bọc là các công ty được cấp Giấy phép về môi trường, có chức năng xử lý chất thải, đã ký nhiều hợp đồng xử lý chất thải với giá “siêu rẻ”, kết hợp với các công ty thu gom, vận chuyển chất thải, tạo thành một mô hình khép kín trong “hệ sinh thái”.

Chất thải sau khi thu gom từ chủ nguồn thải sẽ được đổ trực tiếp ra môi trường hoặc làm “động tác giả” vận chuyển về công ty có chức năng xử lý như Công ty TNHH Thương mại xử lý Môi trường Thành Lập, Công ty TNHH Sản xuất Thương mại Như Kiệt, nhưng thực tế không xử lý mà đem đi đổ thải trực tiếp ra môi trường hoặc bán cho các khách hàng có yêu cầu bón cây, san lấp mặt bằng nhằm thu lợi bất chính.

Trang tìm kiếm nguồn khách hàng, thỏa thuận giá cả, khi thống nhất các bên Trang chuyển thông tin khách hàng, giá, hàng hóa cần vận chuyển xử lý đến cho Nhung.

Nhận được thông tin từ Trang, Nhung soạn hợp đồng nguyên tắc. Sau khi ký kết hợp đồng, Nhung sẽ tiếp tục chuyển thông tin liên hệ của khách đến Hiệp.

Hiệp sẽ liên hệ với các khách hàng rồi sắp xếp lịch trình cho các tài xế đến nhận chất thải để vận chuyển đến các công ty xử lý chất thải là: Công ty Đất Xanh Miền Nam, Công ty Sài Gòn Xanh hoặc Công ty Thành Lập. Cuối cùng, Nhung sẽ xuất hóa đơn cho các khách hàng chủ thải để thanh toán công nợ cho công ty.

Tuy nhiên, để kiếm thêm lợi nhuận, tăng tối đa nguồn lợi bất chính, Trang đã chỉ đạo Nguyễn Văn Hiệp điều hành xe để tài xế lấy xe vận chuyển chất thải từ các công ty có ký kết hợp đồng xử lý chất thải với các công ty và giao bán trực tiếp số lượng lớn chất thải rắn cho các khách hàng tại nhiều nơi khác nhau trên địa bàn TP.HCM và các tỉnh, không qua xử lý.

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP. HCM xác định, từ năm 2024 đến nay, Trang đã chỉ đạo nhân viên giao chất thải trực tiếp không qua xử lý cho hàng chục điểm, cho nhiều khách hàng trên địa bàn TP và các tỉnh Đồng Tháp, Tây Ninh… với tổng khối lượng theo thống kê trên sổ sách của các nhân viên của Trang ghi nhận hơn 20.000 tấn.

Kết luận giám định tư pháp của Phân viện Khoa học hình sự - Bộ Công an và của Giám định viên tư pháp thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM xác định các mẫu chất thải thu tại các địa điểm Trang chỉ đạo nhân viên đổ thải trái phép đều là chất thải rắn, phải được xử lý trước khi thải ra môi trường.

Bên cạnh đó, để cân đối hóa đơn đầu vào, đầu ra, hợp thức hóa cho hàng chục nghìn chất thải chưa qua xử lý trên, Trang đã ký Hợp đồng xử lý chất thải với Công ty Thành Lập, yêu cầu Nhung thống kê doanh thu rồi chuyển số liệu để Nguyễn Thanh Phỉ xuất hóa đơn khống về việc xử lý chất thải từ Công ty Thành Lập cho 1 trong 3 Công ty là Thịnh Phát, TM Thịnh Phát, Công ty An Bình.

Trang đã mua hàng trăm tờ hóa đơn GTGT của Công ty Thành Lập với chi phí từ 3,2-6%/tổng giá trị hàng hóa trên hóa đơn chưa thuế, nhưng thực tế không có hàng hóa kèm theo.

Hải quân Mỹ thông báo một UAV MQ-4C bị rơi hồi tuần trước, dường như đề cập phi cơ mất tích trên vịnh Ba Tư.

Bộ tư lệnh An toàn của hải quân Mỹ ngày 14/4 công bố báo cáo tóm tắt về loạt sự cố hàng không cấp độ A trong vòng 6 tháng qua, trong đó cho thấy "một máy bay không người lái (UAV) MQ-4C bị rơi ngày 9/4, không có thương vong". Sự cố được xếp vào nhóm xảy ra khi bay, vị trí được giữ bí mật để bảo đảm bí mật tác chiến và nguyên nhân chưa được công bố.

Theo phân loại của quân đội Mỹ, sự cố hàng không cấp độ A là những tai nạn gây thiệt hại hơn hai triệu USD, làm chết hoặc gây thương tật vĩnh viễn cho một hay nhiều người, hoặc kết hợp các thiệt hại này.

Báo cáo của hải quân Mỹ cũng liệt kê các sự cố cấp độ A trong khi bay, gồm một tiêm kích F/A-18F cháy động cơ khi cất cánh tại căn cứ Lemoore ngày 25/3, một chiếc F-16D bị hư hại khi hủy cất cánh ở căn cứ Fallon ngày 23/1, nhiều máy bay liên quan đến sự cố trên biển ngày 26/10/2025.

Ngoài ra, ba phi cơ gặp sự cố trên mặt đất, gồm một máy bay tuần thám P-8A bị phi cơ nước ngoài đâm trúng trên đường lăn ngày 18/3, một máy bay huấn luyện T-6B gặp sự cố tại căn cứ Corpus Christi và một UAV MQ-4C hư hại trong quá trình bảo dưỡng tháng 12/2025. Vị trí xảy ra sự cố của chiếc P-8A và MQ-4C cũng được giữ kín.

Khi được đề nghị bình luận về thông tin liên quan chiếc MQ-4C bị rơi ngày 9/4, hải quân Mỹ chuyển câu hỏi cho Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ tại Trung Đông. Tuy nhiên, CENTCOM từ chối bình luận.

Dữ liệu theo dõi chuyến bay của Flightradar24 ngày 9/4 cho thấy UAV trinh sát MQ-4C của hải quân Mỹ xuất phát từ căn cứ Sigonella tại Italy, bay qua vịnh Ba Tư, quần thảo ở eo biển Hormuz rồi quay đầu trở về điểm xuất phát.

Tuy nhiên, sau khi tiến vào không phận Arab Saudi, UAV Mỹ bật mã phát đáp "7400", cho thấy nó đã mất kết nối với đài điều khiển. Máy bay sau đó chuyển hướng về phía Iran và liên tục hạ độ cao, từ 15.850 m xuống 2.900 m.

Phi cơ chuyển sang mã phát đáp "7700", được dùng trong trường hợp khẩn nguy trên không, không lâu trước khi tín hiệu định vị biến mất hoàn toàn trên vịnh Ba Tư. Chưa rõ vị trí rơi của chiếc MQ-4C và không có bằng chứng cho thấy UAV đã lao xuống Iran.

Joseph Trevithick, biên tập viên chuyên trang quân sự Mỹ War Zone, nhận định sự việc không chỉ gây tổn thất về tài chính, mà còn khiến quân đội Mỹ đối mặt nguy cơ rò rỉ thông tin nếu đối phương thu được những hệ thống trinh sát còn nguyên vẹn trên máy bay.

MQ-4C Triton là UAV dành cho hải quân Mỹ, được phát triển từ mẫu RQ-4 Global Hawk của không quân. Hệ thống Triton có nhiệm vụ cung cấp dữ liệu tình báo, trinh sát và do thám theo thời gian thực tại các vùng đại dương rộng lớn và duyên hải gần bờ, cũng như tham gia hoạt động tuần thám biển, tìm kiếm cứu hộ và hỗ trợ trinh sát cơ P-8A Poseidon.

Mỗi máy bay MQ-4C có giá xuất xưởng 180-230 triệu USD, tùy lô sản xuất. Hải quân Mỹ ban đầu dự định đặt mua 70 chiếc, nhưng sau đó cắt giảm đơn hàng còn 27 máy bay. Theo trang tin chuyên ngành Inside Defense, toàn bộ dự án Triton đã tiêu tốn khoảng 13 tỷ USD, khiến giá mỗi phi cơ MQ-4C có thể lên tới hơn 600 triệu USD nếu tính cả chi phí nghiên cứu và phát triển.


UAV MQ-4C của hải quân Mỹ cất cánh từ căn cứ Iwakuni, Nhật Bản tháng 10/2022. Ảnh: US Navy

Cảm biến chính của Triton là radar mảng pha quét điện tử chủ động AN/ZPY-3, có khả năng quan sát khu vực rộng 5.200 km2 chỉ trong một lần quét ở độ cao 17 km. Khi hoạt động ở tầm thấp, Triton có thể triển khai tổ hợp quang điện - hồng ngoại MTS-B tương tự mẫu MQ-9 Reaper, kèm theo đó là thiết bị chỉ thị và đo xa laser.

Máy bay cũng được lắp hệ thống hỗ trợ điện tử (ESM) dạng module, cho phép phát hiện và nhận dạng tín hiệu radar từ xa, giúp xác định vị trí của lực lượng đối phương.

VietBF@sưu tập

Chiếc tàu cá chở hàng trăm người Bangladesh và người tị nạn Rohingya bị lật ở biển Andaman do quá tải và thời tiết xấu, khiến hơn 250 người mất tích.


Một trại tị nạn của người Rohingya ở khu vực Cox's Bazar (Bangladesh)

ẢNH: AP

Tờ The Guardian ngày 15.4 dẫn thông cáo của các cơ quan về tị nạn và di cư thuộc Liên Hiệp Quốc cho hay hơn 250 người mất tích sau khi một chiếc tàu chở người Bangladesh và người tị nạn Rohingya bị lật ở biển Andaman.

Các cơ quan này cho biết chiếc tàu cá dường như đã chìm do thời tiết xấu và quá tải. Tàu đã khởi hành từ thị trấn Teknaf ở miền nam Bangladesh và đang hướng đến Malaysia.

"Tàu cá được cho là đã chìm do gió lớn, biển động và quá tải", theo Cao ủy Liên Hiệp Quốc về người tị nạn (UNHCR).

Hàng nghìn người Rohingya, cộng đồng thiểu số Hồi giáo ở Myanmar, mỗi năm đều mạo hiểm chạy trốn khỏi xung đột trong nước. Họ di chuyển bằng đường biển, thường trên những chiếc tàu tạm bợ.

Những người trên chiếc tàu này có lẽ đang rời khỏi các trại tị nạn lớn ở khu vực Cox's Bazar phía đông nam Bangladesh, nơi có hơn một triệu người tị nạn từ bang Rakhine phía tây Myanmar. Rakhine là nơi diễn ra các cuộc giao tranh giữa quân đội Myanmar và nhóm vũ trang Arakan Army.

Diễn biến chính xác xung quanh vụ việc mới nhất vẫn chưa rõ ràng, nhưng thông tin ban đầu cho thấy con tàu chở khoảng 280 người và rời Bangladesh vào ngày 4.4.

Lực lượng Tuần duyên Bangladesh (BCG) cho biết một tàu của họ đang trên đường đến Indonesia đã cứu được 9 người trên biển vào ngày 9.4, trong đó có một phụ nữ.

"Tàu MT Meghna Pride của Bangladesh đã phát hiện một số người trôi dạt trên biển bám vào thùng phuy, khúc gỗ và đã cứu họ khỏi vùng nước sâu gần quần đảo Andaman", theo AFP dẫn lời phát ngôn viên BCG Sabbir Alam Sujan.

VietBF@sưu tập

Việc ông Trump chỉ trích gay gắt Giáo hoàng có thể làm phật lòng nhóm cử tri Công giáo, đe dọa vị thế đảng Cộng hòa trong bầu cử giữa kỳ.

Căng thẳng giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Giáo hoàng Leo XIV gần đây gia tăng, khi hai bên bất đồng quan điểm về chiến sự Iran. Lãnh đạo Vatican trước đó thường xuyên chỉ trích cuộc chiến Iran và kêu gọi chấm dứt xung đột.

Tổng thống Trump tối 12/4 chỉ trích Giáo hoàng Leo XIV bằng những lời lẽ gay gắt bất thường, cho rằng ông là người Mỹ nhưng "không có tinh thần Làm nước Mỹ vĩ đại trở lại (MAGA) và rất tệ trong chính sách đối ngoại".

Ngày 13/4, Giáo hoàng trả lời phóng viên rằng thông điệp kêu gọi hòa bình và hòa giải của Vatican bắt nguồn từ Phúc âm và ông "không e sợ chính quyền Trump". Tổng thống Trump sau đó nhắc lại những lời công kích lãnh đạo Vatican và tuyên bố sẽ không xin lỗi.

Cuộc đối đầu chưa từng có giữa lãnh đạo một cường quốc với người đứng đầu 1,4 tỷ tín đồ Công giáo toàn cầu chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Chứng kiến những lời lẽ của ông Trump, nhiều người Công giáo ở Mỹ đã bày tỏ nỗi bất bình, điều có thể gây bất lợi lớn cho đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11, theo các bình luận viên David Crary, Peter Smith và Steve Peoples của AP.


Tổng thống Mỹ Donald Trump (trái) và Giáo hoàng Leo XIV. Ảnh: AP

Tổng thống Trump đắc cử nhiệm kỳ hai hồi tháng 11/2024 phần nào nhờ sự ủng hộ từ cộng đồng Công giáo Mỹ, với 55% cử tri nhóm này bỏ phiếu cho ông, theo Trung tâm Nghiên cứu Pew. Đây cũng là nhóm cử tri quan trọng mà đảng Cộng hòa cần dựa vào nếu muốn duy trì thế đa số sít sao tại lưỡng viện trong bầu cử giữa kỳ.

Tuy nhiên, sự ủng hộ này đang có dấu hiệu giảm xuống. Kết quả thăm dò thực hiện trong tháng 2 của Pew, trước khi chiến sự Iran bùng phát, cho thấy tỷ lệ ủng hộ cách ông Trump lãnh đạo đất nước giảm từ 59% xuống 52% trong nhóm Công giáo da trắng, từ 31% xuống 23% trong nhóm Công giáo gốc Latin. Tỷ lệ ủng hộ toàn bộ hoặc phần lớn chương trình nghị sự của ông Trump cũng lần lượt giảm từ 51% xuống 46% và từ 20% xuống 18%.

Trong khi đó, sự ủng hộ dành cho Giáo hoàng gia tăng trên toàn nước Mỹ. Khảo sát cuối tháng 2, đầu tháng 3 của NBC News cho thấy cử tri Mỹ hiện có thiện cảm với Giáo hoàng nhiều hơn Tổng thống Trump. 42% người được hỏi cho biết họ nhìn nhận lãnh đạo Vatican tích cực, và chỉ 8% có cái nhìn tiêu cực, chênh lệch ròng 34 điểm phần trăm.

Nhà phân tích dữ liệu Harry Enten của CNN cho biết mức chênh lệch giữa cái nhìn tích cực và tiêu cực với ông Trump trong cộng đồng người Công giáo Mỹ đã lao dốc từ +20 điểm hồi tháng 11/2024 xuống còn -4 điểm vào tháng 3.

"Tôi tin rằng Tổng thống đang mắc sai lầm lớn khi nhắm vào người đàn ông được yêu mến và nổi tiếng nhất nước Mỹ", ông Enten nói, thêm rằng ông Trump có thể "đang ghen tị" với Giáo hoàng. "Từ quan điểm chuyên môn của mình, tôi không chắc việc công kích Giáo hoàng là cách để lấy lại sự ủng hộ từ cử tri Công giáo. Điều này sẽ không giúp ích gì cả".

Tổng thống Trump còn gây tranh cãi khi đăng lên Truth Social tối 12/4 một bức ảnh chế thể hiện ông trong trang phục dài màu trắng với áo choàng đỏ, đặt bàn tay phát sáng lên trán một người nằm trên giường bệnh, tay còn lại cũng phát ra ánh sáng. Bức ảnh đã thu hút nhiều chú ý, khi một số người cho rằng nó cho thấy ông Trump "có hiện thân như Chúa Jesus".

"Hãy gỡ cái này xuống, thưa ngài Tổng thống", David Brody, bình luận viên nổi tiếng của tổ chức truyền thông tôn giáo Christian Broadcasting Network, người có quan điểm ủng hộ ông Trump, viết trên X. "Ngài không phải là Chúa. Không ai trong chúng ta là như vậy. Điều này đã đi quá xa, vượt lằn ranh đỏ".

Caleb Collier, người dẫn chương trình podcast Church and State, thừa nhận "hối tiếc" vì đã bỏ phiếu cho ông Trump năm 2024. Collier từng là quản lý cấp cao tại TPUSA Faith, bộ phận của tổ chức bảo thủ Turning Point USA có quan điểm ủng hộ ông Trump.

Collier cho biết ông không phải là người hâm mộ Giáo hoàng, nhưng cũng cảm thấy bất an trước các cuộc tấn công của Mỹ vào Venezuela và Iran. Ông thấy "đau lòng" khi chứng kiến nhiều tín hữu lại cổ vũ cho sự tàn phá đang diễn ra ngoài kia, cho rằng Giáo hoàng đang lên tiếng cho những điều cần thiết.

"Tôi thực sự mệt mỏi khi quá nhiều người ở Mỹ, đặc biệt là phe MAGA, không phản biện, không đặt câu hỏi về bất cứ điều gì mà ông Trump đã làm hoặc đang làm", Collier nói, mô tả ảnh chế mà ông Trump đăng tải là "báng bổ". "Thật khó tin là ông ấy có thể đi xa đến mức đó".

Trước loạt phản ứng, ông Trump ngày 13/4 cho biết đã xóa bức ảnh khỏi tài khoản để tránh gây hiểu nhầm. Trong cuộc họp báo tại Nhà Trắng sau đó, Tổng thống Trump bác bỏ những bình luận cho rằng ông cố ý "hiện thân giống Chúa Jesus", nói rằng "chỉ có truyền thông tin giả mới nghĩ đến điều này".

"Tôi là người đăng hình ảnh đó. Tôi nghĩ bức ảnh thể hiện tôi là bác sĩ. Trong ảnh cũng có nhân viên Chữ thập Đỏ, tổ chức mà chúng tôi ủng hộ. Thông điệp của bức ảnh là tôi làm bác sĩ giúp mọi người tốt hơn và đó thật sự là những gì tôi đang làm, giúp mọi người tốt lên", ông Trump nói.

Trong khi đó, một số đồng minh của ông Trump vẫn lạc quan rằng tranh cãi này sẽ sớm bị lãng quên.

"Có một nguồn ủng hộ rất sâu rộng dành cho Tổng thống và các chính sách dựa trên đức tin của ông, đủ để vượt lên trên bất kỳ bất đồng nào xoay quanh một bài đăng trên mạng xã hội", Ralph Reed, thành viên hội đồng cố vấn tôn giáo của tổng thống, nói với AP.

Trong lịch sử Mỹ, nhiều tổng thống từng có bất đồng chính sách với các giáo hoàng. Tuy nhiên, giới chuyên gia về Vatican và lịch sử tôn giáo cho biết họ chưa từng thấy "cuộc đấu khẩu" nào giống như những gì đang xảy ra giữa ông Trump và Giáo hoàng Leo XIV.

"Đây là mức độ chỉ trích chưa từng có từ một tổng thống Mỹ đối với giáo hoàng", David Campbell, giáo sư khoa học chính trị tại Đại học Notre Dame, cho biết.

VietBF@sưu tập

Những cuộc tụ tập bộc phát của thiếu niên tại Mỹ, khởi đầu với lời hẹn trên mạng xã hội, nhiều lần dẫn đến bạo lực và hỗn loạn.

"Nổi loạn tuổi teen" là khái niệm xuất hiện gần đây trong xã hội Mỹ để mô tả hiện tượng tụ tập của thanh thiếu niên, khởi phát bởi lời hẹn trên mạng xã hội. Đám đông thường có xu hướng cùng nhau đổ về những khu phố thương mại hoặc điểm công cộng để gây chú ý. Trong một số trường hợp, các cuộc gặp nhanh chóng leo thang thành hỗn loạn, ẩu đả và cướp giật.

Video nhiều sự việc đã lan nhanh trên mạng xã hội Mỹ thời gian qua, kéo theo tranh cãi về nguyên nhân cũng như cách xử lý. Giới chức thủ đô Washington đã triển khai cùng lúc hai biện pháp để đối phó hiện tượng "nổi loạn tuổi teen".

Một mặt, thành phố tăng cường các hoạt động đêm dành cho thanh thiếu niên, trong đó có Teen Spring Jam tổ chức tại trung tâm giải trí Greenleaf hôm 4/4.

Mặt khác, thành phố áp dụng Đạo luật Giờ giới nghiêm Trẻ vị thành niên với tất cả cá nhân dưới 18 tuổi, bao gồm cả cư dân địa phương lẫn khách vãng lai. Theo đó, thiếu niên không được phép lưu lại tại các nơi công cộng hoặc khuôn viên cơ sở kinh doanh trong khung giờ giới nghiêm toàn thành phố, kéo dài từ 23h đêm đến 6h sáng hôm sau vào tất cả các ngày trong tuần.

Thành phố còn có các "Vùng giới nghiêm đặc biệt", cấm người dưới 18 tuổi tụ tập thành nhóm từ 9 người trở lên. Giờ giới nghiêm tại đây có thể bắt đầu sớm hơn nhưng không trước 20h. Người vi phạm có thể bị bắt giữ.

Dù vậy, một số vụ ẩu đả vẫn xảy ra tại vùng đặc biệt xung quanh khu vực tổ chức sự kiện Teen Spring Jam nói trên, khiến 8 thiếu niên từ 12 đến 17 tuổi bị bắt.

Diễn biến này một lần nữa đẩy Washington vào cuộc tranh cãi về trật tự công cộng và an toàn thanh thiếu niên. Thị trưởng Washington Muriel Bowser ủng hộ duy trì giới nghiêm và chỉ trích hội đồng thành phố trì hoãn bỏ phiếu gia hạn chính sách này, khi quy định hiện tại sẽ hết hiệu lực ngày 15/4.

Chủ tịch hội đồng thành phố Phil Mendelson cũng ủng hộ biện pháp này, nhưng thừa nhận vấn đề phức tạp hơn nhiều so với chỉ tổ chức hoạt động giải trí hay dựng rào cản về giờ giấc. Theo ông, người lớn dường như vẫn đang bị thanh thiếu niên "đi trước một bước" và phải tiếp tục tìm cách ứng phó mới.

Tại trung tâm giải trí Greenleaf, nhân chứng các vụ ẩu đả nói không khí bên trong sự kiện Teen Spring Jam khá tích cực. Song rắc rối lại xảy ra ngay bên ngoài trung tâm này.

Gwendolyn McKoy, 62 tuổi, sống đối diện trung tâm, kể rằng bà thấy một cuộc ẩu đả xảy ra ngay trong hàng người chờ vào sự kiện. Xe đạp, xe điện nằm vương vãi, một vài đứa trẻ trèo rào, còn cảnh sát chật vật tìm cách hạ nhiệt đám đông. Sau đó lại có thêm một vụ đánh nhau khác trên sân. Nhiều em bị cướp đồ, một cậu bé hoảng loạn tìm đến nhà của McKoy nhờ gọi điện cho mẹ vì em bị lấy mất giày.

Vài giờ trước đó, cảnh sát cũng giải tán một cuộc tụ tập khác phía sau trung tâm Banneker và bắt ba người sau khi xảy ra ẩu đả, dù lúc ấy còn chưa tới giờ giới nghiêm. Một nam thiếu niên 17 tuổi bị cáo buộc mang theo dao đến hiện trường. Một phụ nữ trưởng thành bị thương do dao đâm ở khu vực xảy ra ẩu đả, nhưng không nguy hiểm tính mạng.

Giới chức Mỹ cho rằng hiện tượng "nổi loạn tuổi teen" không chỉ diễn ra riêng tại vùng đô thị thủ đô Washington, mà đã xuất hiện ở nhiều thành phố lớn trên cả nước như Memphis, Miami và Chicago.

Thị trưởng Atlanta Andre Dickens cho biết chính quyền thành phố đang nỗ lực tìm kiếm giải pháp, bao gồm việc trực tiếp gặp gỡ các thanh thiếu niên và đầu tư 50.000 USD vào mô hình "không gian cộng đồng", nơi để giới trẻ có thể tụ tập và vui chơi một cách an toàn. Những không gian này có thể là các khu vui chơi điện tử, trung tâm giải trí cộng đồng hoặc câu lạc bộ không phục vụ đồ uống có cồn.

Tại Chicago, Ủy ban An toàn Công cộng thuộc Hội đồng Thành phố ngày 9/4 đã họp để tìm cách đối phó các vụ tụ tập gây rối. Các lãnh đạo địa phương đang cân nhắc phối hợp kiểm soát cùng những nền tảng mạng xã hội, nơi những cuộc tụ tập được nhen nhóm kế hoạch, song chưa có hành động cụ thể nào được đưa ra.


Cảnh sát Chicago canh gác dọc đường East Illinois bên ngoài rạp chiếu phim AMC River East 21 ngày 18/4/2025. Ảnh: Chicago Tribune

Ở New York, giới chức quận Bronx cũng đang chuyển trọng tâm chính sách ứng phó sang vai trò của mạng xã hội.

Sau vụ hỗn loạn tại trung tâm thương mại Bay Plaza hồi tháng 2, công tố viên quận Bronx cùng một số quan chức địa phương đã gửi thư cho TikTok, Snapchat, Instagram và YouTube đề nghị các công ty chủ động giám sát và gỡ bỏ nội dung cổ vũ hoặc tổ chức "nổi loạn tuổi teen". Giới chức cũng muốn các nền tảng phối hợp với lực lượng hành pháp và cộng đồng để nhận diện sớm những sự kiện có nguy cơ mất an toàn.

Một số nghị sĩ Mỹ cho rằng đã tới lúc siết trách nhiệm phụ huynh. Có ý kiến đề xuất nghiên cứu mô hình phạt tiền cha mẹ nếu con em vi phạm giới nghiêm, tương tự quy định từng áp dụng tại một số khu vực lân cận Washington. Lập luận của nhóm này là chính quyền có thể tạo sân chơi và tăng tuần tra, nhưng không thể thay thế vai trò gia đình trong việc quản lý thanh thiếu niên.

Với nhiều người trẻ, các buổi tụ tập không hẳn xuất phát từ ý định gây rối, mà từ nhu cầu rất cơ bản như được gặp gỡ, nghe nhạc, nhảy múa và giao tiếp trực tiếp vào cuối tuần.

Một cô gái 18 tuổi nói rằng giới trẻ ở Washington gần như không có không gian phù hợp để vui chơi, nên họ tìm đến những không gian công cộng. Một thanh niên 19 tuổi tự nhận là streamer cũng nói mục tiêu của nhiều người chỉ là "được tụ tập thành một nhóm".

VietBF@sưu tập

Hôm qua (giờ VN), Hạ viện Mỹ chứng kiến hai nghị sĩ đệ đơn từ chức, và thêm hai người khác đối mặt nguy cơ bị khai trừ theo sau một loạt các bê bối gây chấn động lưỡng đảng.

Ủy ban Đạo đức Hạ viện Mỹ đang mở cuộc điều tra đối với 4 nghị sĩ của đảng Cộng hòa lẫn Dân chủ. Hai trong số này đã từ chức vào hôm qua (giờ VN) trước khi các kiến nghị khai trừ được trình lên hạ viện.

Bê bối nối tiếp
Đài NBC News hôm qua đưa tin hạ nghị sĩ Eric Swalwell của đảng Dân chủ ở bang California thông báo trên mạng xã hội về quyết định rời ghế sau khi nhiều phụ nữ cáo buộc ông tấn công tình dục. Cuối tuần qua, báo San Francisco Chronicle và Đài CNN đăng bài phỏng vấn 4 phụ nữ tố cáo ông có hành vi sai trái về tình dục. Ông Swalwell phủ nhận mọi cáo buộc, và chỉ thừa nhận đã xảy ra sai lầm trong phán đoán.


Tòa nhà Quốc hội Mỹ tại thủ đô Washington D.C

Ảnh: Reuters

Vài giờ sau, hạ nghị sĩ Tony Gonzales của đảng Cộng hòa ở bang Texas cũng lên mạng xã hội chia sẻ kế hoạch về hưu sau khi thừa nhận có quan hệ tình ái với một cựu trợ lý, người sau đó đã tự thiêu và tử vong. Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson và các lãnh đạo đảng Cộng hòa tại quốc hội trước đó cũng thúc giục ông Gonzales không nên tái tranh cử nhiệm kỳ kế tiếp.

Không dừng lại ở đó, Hạ viện Mỹ cũng đang đối mặt hai vụ bê bối khác liên quan đến bộ đôi nghị sĩ đến từ bang Florida là bà Sheila Cherfilus-McCormick thuộc đảng Dân chủ và ông Cory Mills của đảng Cộng hòa. Cụ thể, nghị sĩ Cherfilus-McCormick đang đối mặt phiên điều trần sau khi Ủy ban Đạo đức Hạ viện liệt kê tổng cộng 25 sai phạm liên quan đến hoạt động cung cấp tài chính cho chiến dịch tranh cử. Bà cũng phải ra tòa hình sự liên bang vào năm sau.

Còn nghị sĩ Mills đang bị điều tra với nhiều cáo buộc, từ hành vi sai trái tình dục, bạo lực gia đình đến vi phạm tài chính, và ông cũng đã phủ nhận toàn bộ.

Hai nghị sĩ Mỹ từ chức trong bê bối rúng động Hạ viện

Diễn biến leo thang chóng mặt
Nghị sĩ đảng Cộng hòa Byron Donalds (bang Florida) cho rằng những cáo buộc trên đã gây tổn hại cho tính liêm chính của Quốc hội Mỹ. Quyết định từ chức của ông Swalwell và ông Gonzales được đưa ra trước khi nghị quyết khai trừ được đưa ra trước hạ viện. Nghị quyết khai trừ bà Cherfilus-McCormick cùng ông Mills cũng đã được chuẩn bị và nhận được sự ủng hộ rộng rãi từ nhiều nghị sĩ lưỡng đảng.

Vụ việc diễn ra trong bối cảnh đảng Cộng hòa đang nắm đa số sít sao trước đảng Dân chủ với tỷ lệ 217 - 214 ghế. Vì thế bất kỳ ghế trống nào cũng sẽ dẫn đến bầu cử bổ sung, và thời gian tổ chức phụ thuộc vào quyết định của thống đốc các bang.

Điều đáng lưu ý là trong cả 4 trường hợp trên đều xuất hiện một bên là nghị sĩ đảng Dân chủ và bên còn lại một nghị sĩ đảng Cộng hòa, dẫn đến những đồn đoán về khả năng đang xảy ra "một cuộc thanh lọc cân bằng" về mặt chính trị. Cụ thể là một nghị sĩ Dân chủ đổi một nghị sĩ Cộng hòa, hoặc thậm chí mỗi đảng hai người.

Ngưỡng khai trừ tại Hạ viện Mỹ
Việc khai trừ nghị sĩ tại Hạ viện Mỹ cần đến đa số 2/3, ngưỡng lá phiếu rất cao đến nỗi cơ quan lập pháp Mỹ chỉ áp dụng hình phạt này trong những vụ việc nghiêm trọng nhất. Trong suốt lịch sử 237 năm qua, Hạ viện Mỹ chỉ khai trừ 6 thành viên. Và lịch sử có thể tái diễn trong nay mai. "Quốc hội không nên dung thứ cho những nghị sĩ có hành vi lạm dụng nhân viên, phản bội niềm tin của công chúng vì tư lợi, và nói chung là vi phạm lời tuyên thệ nhậm chức", AFP dẫn nội dung bài đăng trên X của nghị sĩ Dân chủ Nydia Velazquez (bang New York). "Nếu từ chối, họ nên bị khai trừ", bà nhấn mạnh.

VietBF@sưu tập

Một tàu chở hàng có liên hệ đến Trung Cộng đã di chuyển qua eo biển Hormuz trong khi chiến dịch phong tỏa của Hoa Kỳ đối với các hải cảng Iran đang được thi hành, cho thấy những thách thức thực tế trong giai đoạn đầu kiểm soát tuyến hàng hải chiến lược này.

Con tàu mang tên Rich Starry, thuộc sở hữu của một công ty vận tải tại Thượng Hải và từng bị Hoa Kỳ chế tài do liên hệ đến hoạt động thương mại dầu mỏ của Iran, đã đi qua eo biển Hormuz và tiến vào Vịnh Oman. Tàu này chở khoảng 250,000 thùng methanol được chất hàng tại Các Tiểu Vương quốc Ả Rập Thống nhất, không trực tiếp xuất phát từ hải cảng Iran trong hành trình cụ thể này.

Dữ liệu vận tải cho thấy sau khi vượt qua khu vực, tàu đã thực hiện quay đầu, phản ánh mức độ thận trọng trong bối cảnh căng thẳng gia tăng. Một số tàu khác có liên hệ đến Iran hoặc bị chế tài cũng được ghi nhận có hành vi tương tự, bao gồm việc thay đổi lộ trình, di chuyển sát bờ biển hoặc sử dụng các kỹ thuật che giấu tín hiệu nhằm giảm thiểu nguy cơ bị phát hiện.

Trong khi đó, Bộ Chỉ Huy Trung Tâm Hoa Kỳ khẳng định rằng trong 24 giờ đầu tiên của chiến dịch, không có tàu nào liên hệ trực tiếp đến các hải cảng Iran vượt qua được vòng phong tỏa, và 6 tàu thương mại đã tuân hành chỉ thị quay đầu. Hoa Kỳ nhấn mạnh rằng biện pháp phong tỏa được áp dụng vô tư đối với tất cả tàu thuyền ra vào các hải cảng và vùng duyên hải Iran.

Điều đáng chú ý là chiến dịch không nhằm đóng hoàn toàn eo biển Hormuz. Các tàu không liên hệ đến Iran vẫn được phép lưu thông, tạo ra một cơ chế kiểm soát chọn lọc. Chính yếu tố này đã cho phép một số tàu, bao gồm Rich Starry, có thể di chuyển qua khu vực mà không bị chặn lại nếu không vi phạm điều kiện phong tỏa.



Các chuyên gia nhận định rằng sự việc này không phải là thất bại của chiến dịch, mà phản ánh bản chất phức tạp của việc kiểm soát một tuyến hàng hải quốc tế trọng yếu. Eo biển Hormuz vẫn là một hành lang mở, nhưng dưới sự giám sát chặt chẽ, nơi mọi hoạt động đều bị theo dõi và có thể bị can thiệp khi cần thiết.

Phản ứng từ Trung Cộng cho thấy mức độ nhạy cảm của vấn đề. Bắc Kinh đã chỉ trích hành động của Hoa Kỳ là nguy hiểm, đồng thời tiếp tục bảo vệ lợi ích năng lượng của mình trong khu vực. Tuy nhiên, chưa có dấu hiệu đối đầu trực tiếp giữa lực lượng hải quân hai nước.

Sự kiện này cũng cho thấy vai trò của các “đội tàu bóng tối”, sử dụng cờ giả và kỹ thuật che giấu để né tránh chế tài, vẫn là một thách thức đối với việc thực thi các biện pháp kiểm soát quốc tế.

Tổng thể, eo biển Hormuz hiện đang vận hành trong một trạng thái đặc biệt: không hoàn toàn đóng, nhưng chịu sự kiểm soát chiến lược. Điều này tạo ra một môi trường nơi các tuyến vận tải vẫn tồn tại, nhưng phải thích ứng với một cấu trúc quyền lực mới trên biển.

Tập đoàn dầu khí Chevron của Mỹ và chính phủ Venezuela ngày 13.4 đã ký hai thỏa thuận nhằm mở rộng sản lượng dầu mỏ tại quốc gia Nam Mỹ này, theo Reuters.
Những thỏa thuận mới cho phép Chevron tăng cổ phần từ 35,8% lên 49% trong Petroindependencia, một trong những liên doanh giữa Chevron và công ty dầu khí nhà nước PDVSA của Venezuela.

Petroindependencia đang khai thác dầu từ Vành đai Orinoco của Venezuela, một trong những mỏ dầu lớn nhất thế giới. Đổi lại, Chevron sẽ chuyển giao một số quyền khai thác khí đốt ngoài khơi cho phía Venezuela và giảm cổ phần trong một số liên doanh khác.


Tổng thống lâm thời Rodriguez chứng kiến ký kết thỏa thuận giữa Chevron và PDVSA tại Caracas vào ngày 13.4

Ảnh: Reuters

Việc hoán đổi tài sản giữa Chevron và PDVSA là "một thỏa thuận cùng có lợi, sẽ củng cố sự tập trung của tất cả các bên vào những tài sản chiến lược" ở Venezuela, theo Reuters dẫn thông cáo báo chí từ tập đoàn Mỹ. Các giám đốc điều hành của Chevron hồi tháng 1 cho hay tập đoàn này có thể tăng sản lượng tại Venezuela khoảng 50% trong hai năm tới trong phạm vi hoạt động hiện có. Các liên doanh của Chevron với PDVSA đang sản xuất 260.000 thùng dầu thô/ngày, chiếm khoảng 25% tổng sản lượng ở Venezuela.

Tổng thống lâm thời Venezuela Delcy Rodriguez khẳng định hai thỏa thuận mới sẽ cho phép Venezuela và Chevron "tiến tới việc tăng sản lượng và đảm bảo doanh thu vì lợi ích của người dân". Hai thỏa thuận này nằm trong số những thỏa thuận mở rộng lớn đầu tiên kể từ khi Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố kế hoạch đầu tư 100 tỉ USD từ các công ty dầu khí Mỹ để tái thiết ngành năng lượng của Venezuela. Kế hoạch đó được đưa ra sau khi lực lượng Mỹ bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro và một cuộc sửa đổi luật dầu mỏ của nước này đã được thông qua vào tháng 1, khuyến khích thu hút đầu tư nước ngoài.

VietBF@sưu tập