PHÍA SAU CỬA SỔ MÁY BAY: CUỘC ĐẤU TRÍ TRÊN "BÀN CỜ" BẦU TRỜI CỦA NHỮNG BẬC THẦY CHIẾN LƯỢC
Mỗi khi bạn bước chân lên một chuyến bay, thắt dây an toàn và nhìn ra cửa sổ thấy hàng dài máy bay đang nối đuôi nhau chờ cất cánh, có bao giờ bạn tự hỏi: Tại sao mình lại bay vào giờ này? Tại sao lại là chiếc máy bay này mà không phải chiếc khác? Thực tế, bạn đang bước vào một "ma trận" được thiết lập cực kỳ tinh vi. Tục ngữ có câu: "Ăn có nơi, nằm có chỗ", và trong ngành hàng không, để bạn có được một chỗ ngồi êm ái ấy, hàng trăm con người đã phải tính toán trước đó cả tháng, thậm chí cả năm trời.

Phía sau bức màn nhung của những nụ cười tiếp viên là vai trò của Giám đốc Kế hoạch (Chief Planning Officer) – người được ví như "tổng công trình sư" điều phối những quân cờ triệu đô trên bầu trời. Tại British Airways, người nắm giữ "chiếc gậy chỉ huy" ấy chính là Neil Chernoff. Đối với ông, điều hành một hãng hàng không chẳng khác nào việc giải một bản đồ đố chữ khổng lồ mà mỗi mảnh ghép sai lệch đều có thể dẫn đến thảm họa tài chính.

Bản hợp xướng của những con số: Khi lợi nhuận là "trái tim" của đường bay

"Đồng tiền liền khúc ruột", và trong kinh doanh hàng không, mỗi chiếc máy bay nằm im dưới đất hay bay với khoang trống đều là một "cơn ác mộng" về chi phí. Chernoff và đội ngũ của mình phải liên tục cân não để tối ưu hóa lợi nhuận. Một chuyến bay vắng khách có thể là thiên đường với hành khách vì sự thoải mái, nhưng lại là hố đen hút tiền của hãng bay.

Hàng tháng, họ phải rà soát lại toàn bộ mạng lưới: Đường bay nào đang hái ra tiền? Đường bay nào đang "thoi thóp"? Nếu nhu cầu đến San Diego hay Austin tăng vọt, họ lập tức tăng gấp đôi chuyến bay. Ngược lại, nếu một điểm đến bỗng nhiên "thất sủng" vì thay đổi thị hiếu hoặc giờ bay không thuận tiện cho khách nối chuyến, đội ngũ kế hoạch phải nhanh chóng cắt tỉa như người làm vườn chăm sóc cây cảnh. Họ phải bắt kịp những xu hướng mới nhất trên Instagram, nơi một bức ảnh check-in có thể biến một hòn đảo xa xôi thành điểm nóng du lịch chỉ sau một đêm.

Cuộc chiến giành giật "Slot" và những tính toán chi li đến từng giây

Người ta thường bảo: "Chậm chân thì trắng tay", và ở những sân bay bận rộn nhất thế giới như London Heathrow, câu nói này đúng cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng. Các hãng hàng không không thể thích cất cánh lúc nào cũng được. Họ phải chiến đấu để giành được "Slot" – những khung giờ cất và hạ cánh quý như vàng ròng.

Đôi khi, bạn thấy chuyến bay của mình bị đẩy từ sáng sang chiều, đó không đơn giản là sự ngẫu hứng, mà là kết quả của những cuộc thương lượng căng thẳng về Slot. Với hơn 350 chuyến bay mỗi ngày tại Heathrow, mỗi thay đổi nhỏ đều kéo theo một hệ lụy dây chuyền. Chernoff phải tính toán từ sức chứa của phòng chờ, năng lực đường băng, cho đến đội ngũ mặt đất và hậu cần nhiên liệu. "Sai một ly, đi một dặm", chỉ cần một chiếc máy bay về sớm một tiếng do thuận gió, cả hệ thống phải gồng mình lên để đảm bảo có vị trí đỗ và nhân sự phục vụ kịp thời.

Chọn "mặt" gửi vàng: Nghệ thuật điều phối phi đội máy bay

Không phải chiếc máy bay nào cũng giống nhau, và việc đặt đúng loại máy bay vào đúng lộ trình chính là chìa khóa của thành công. Đối với những siêu phẩm như "lâu đài bay" Airbus A380, British Airways chỉ có vẻn vẹn 12 chiếc, nên việc chúng bay đi đâu là một quyết định chiến lược.

Tuy nhiên, "Lực bất tòng tâm" đôi khi xảy ra khi nguồn lực phi công có hạn. Một chuyến bay đến Boston chỉ cần 2 phi công, nhưng đến Singapore lại cần tới 4 người cho một hành trình dài. Chưa kể, đội ngũ kế hoạch còn phải tinh mắt như "nhà thiết kế thời trang" để phân bổ máy bay theo nhu cầu hạng ghế. Nếu thị trường cần sự sang trọng, họ điều Boeing 777-300 với 8 ghế hạng nhất và 76 ghế thương gia. Nếu là tuyến du lịch bình dân, những dòng máy bay ít ghế thương gia hơn như 787-8 sẽ được trọng dụng.

Đối mặt với "Thiên tai và Nhân họa": Bản lĩnh trong cơn bão dữ

"Trời có gió bão bất thường, người có họa phúc sớm chiều", ngành hàng không cũng vậy. Dù kế hoạch có hoàn hảo đến đâu, những biến cố không thể kiểm soát luôn chực chờ ập đến. Từ vụ núi lửa phun trào ở Iceland năm 2010 làm tê liệt bầu trời Đại Tây Dương, đến những căng thẳng địa chính trị tại Iran buộc các hãng phải vẽ lại bản đồ bay chỉ trong một đêm.

Khi giá nhiên liệu leo thang hay chiến tranh nổ ra, những đường bay vừa mới sinh lời bỗng chốc trở thành gánh nặng. Những lúc này, đội ngũ của Chernoff phải làm việc xuyên đêm để tái cấu trúc lại "bức tranh xếp hình" đã vỡ vụn. Họ phải chuẩn bị sẵn những phương án dự phòng, những khoảng thời gian đệm để giảm thiểu thiệt hại cho khách hàng. Nhưng không phải lúc nào bất ngờ cũng là tiêu cực. Khi đội tuyển bóng đá nam Anh lọt vào chung kết Euro 2024, chính đội ngũ kế hoạch đã nhanh chóng điều động thêm các chuyến bay đặc biệt để đưa người hâm mộ đi tiếp lửa cho đội nhà.

Suy cho cùng, điều hành hàng không là một nghề đòi hỏi sự tỉnh táo của một nhà toán học và tầm nhìn của một nhà tiên tri. Mỗi khi bạn hạ cánh an toàn và đúng giờ, hãy nhớ rằng đó là thành quả của hàng vạn mảnh ghép đã được sắp đặt một cách tài tình bởi những con người thầm lặng phía sau những con số.

Dân gian ta có câu: "Lời nói đờ đẫn, tan nát cửa nhà" hay "Sẩy chân còn đỡ được, sẩy miệng khôn đỡ được bao giờ". Câu nói ấy dường như đang vận vào số phận của người dẫn chương trình kỳ cựu Jimmy Kimmel. Trong một diễn biến mới nhất làm rúng động chính trường và giới truyền thông Hoa Kỳ, Tổng thống Donald Trump cùng Đệ nhất phu nhân Melania Trump đã chính thức gửi đi một "tối hậu thư" yêu cầu Disney và ABC phải sa thải ngay lập tức Jimmy Kimmel sau những phát ngôn được cho là thiếu đạo đức và đầy tính kích động.

Lời đùa "độc địa" giữa bối cảnh dầu sôi lửa bỏng

Sự việc bắt nguồn từ một tiểu phẩm trong chương trình "Jimmy Kimmel Live!", nơi Kimmel tổ chức một phiên bản giả định cho bữa tiệc Hiệp hội Phóng viên Nhà Trắng. Giữa lúc không khí chính trị Mỹ đang căng như dây đàn, Kimmel đã nhắm thẳng vào Đệ nhất phu nhân Melania Trump với một câu nói đầy mỉa mai: "Đệ nhất phu nhân của chúng ta đang ở đây. Bà Trump... bà đang tỏa sáng như một góa phụ đang mong đợi (expectant widow)". Không dừng lại ở đó, anh ta còn tiếp tục châm chọc một bức ảnh Tổng thống Trump từng đăng tải khi ví von ông với Chúa Jesus, bằng cách hỏi liệu có "một Jesus nào ở đây không" nếu Tổng thống gặp sự cố y tế.

Điều đáng nói là những lời lẽ này được tung ra chỉ vài ngày trước khi một vụ việc an ninh nghiêm trọng xảy ra, khi một tay súng tìm cách đột nhập vào sự kiện có sự hiện diện của vợ chồng Tổng thống, buộc mật vụ phải sơ tán khẩn cấp. Trong bối cảnh đó, lời đùa về một "góa phụ" không khác gì một sự trù ẻo độc ác, vượt xa giới hạn của sự hài hước thông thường. Tổng thống Trump trên mạng xã hội Truth Social đã không ngần ngại gọi đây là một "lời kêu gọi bạo lực đê tiện" và khẳng định Kimmel xứng đáng bị đuổi việc ngay lập tức.

Melania Trump: Sự im lặng bị phá vỡ bởi nỗi đau và sự phẫn nộ

Vốn là một người kín tiếng và luôn giữ khoảng cách với truyền thông trong nhiệm kỳ thứ hai, sự lên tiếng của bà Melania Trump lần này mang một sức nặng ghê gớm. "Lời độc hơn thịt tươi", những gì Kimmel thốt ra đã chạm đến giới hạn chịu đựng của người phụ nữ vừa trải qua một trải nghiệm kinh hoàng. Trong thông cáo trên X, bà khẳng định: "Những lời lẽ của Kimmel không phải là hài kịch – chúng là chất ăn mòn và làm trầm trọng thêm căn bệnh chính trị trong lòng nước Mỹ".

Bà Melania thẳng thắn chỉ trích Kimmel là một "kẻ hèn nhát" núp bóng đài ABC để lan truyền lòng thù hận vào mỗi tối trong các gia đình Mỹ. Đối với Đệ nhất phu nhân, đây không chỉ là chuyện của một cá nhân, mà là trách nhiệm của cả một hệ thống truyền thông khi dung túng cho những hành vi "tàn bạo" như vậy. Chứng kiến chồng mình bị đe dọa tính mạng, rồi lại nghe những lời cợt nhả về sự góa bụa, sự phẫn nộ của bà là điều hoàn toàn dễ hiểu. Dù Tổng thống Trump từng chia sẻ rằng sự cố an ninh là một "trải nghiệm đau thương" cho vợ mình, bà Melania vẫn mạnh mẽ đứng lên để đòi lại công bằng và sự tôn trọng cho gia đình.

"Phép thử" khắc nghiệt cho đế chế Disney và ABC

Cuộc đối đầu này không chỉ là mâu thuẫn cá nhân mà đã nâng tầm thành một bài kiểm tra về tự do ngôn luận và bản lĩnh của các tập đoàn lớn. Disney – công ty mẹ của ABC – hiện đang đứng giữa hai làn đạn. Một bên là áp lực từ Nhà Trắng và một bộ phận lớn công chúng ủng hộ MAGA, một bên là các nhóm bảo vệ quyền tự do ngôn luận. Tân CEO của Disney, ông Josh D’Amaro, người vừa kế nhiệm Bob Iger, đang đối mặt với một "di sản" đầy rắc rối ngay khi vừa nhậm chức.

Đây không phải lần đầu Kimmel rơi vào tầm ngắm. Trước đó, sau vụ ám sát nhà hoạt động bảo thủ Charlie Kirk, Kimmel cũng từng bị chỉ trích kịch liệt vì những bình luận thiếu nhạy cảm. Thậm chí, Chủ tịch FCC Brendan Carr từng gây áp lực buộc ABC phải kỷ phạt anh ta, dẫn đến việc một số đài địa phương từ chối phát sóng chương trình. Tuy nhiên, sau một thời gian ngắn tạm dừng, Kimmel đã quay trở lại và càng "nặng đô" hơn trong các màn đả kích ông Trump.

Văn hóa hay sự xuống cấp của đạo đức truyền thông?

Ca dao có câu: "Chim khôn kêu tiếng rảnh rang, người khôn nói tiếng dịu dàng dễ nghe". Trong một xã hội văn minh, sự hài hước là cần thiết, nhưng khi nó được xây dựng trên sự trù ẻo cái chết và nỗi đau của người khác, nó trở thành một loại vũ khí độc hại. Việc ABC và Kimmel giữ im lặng trước yêu cầu từ phía Nhà Trắng càng làm tăng thêm sự kịch tính cho câu chuyện này. Liệu Disney sẽ chọn bảo vệ "gà nòi" của mình dưới danh nghĩa tự do ngôn luận, hay sẽ nhượng bộ trước sức ép của công lý và đạo đức xã hội? Cuộc chiến này chắc chắn sẽ còn tốn nhiều giấy mực của báo giới trong những ngày tới.

Trải nghiệm nghe nhạc – xem video liền mạch
VietBF chính thức triển khai tính năng **Auto Next Play** trong các bài viết. Chỉ cần bạn bấm **Play** video bất kỳ trong post , hệ thống sẽ tự động phát video kế tiếp khi bài trước kết thúc – không cần thao tác thêm.
Một trải nghiệm “playlist” đúng nghĩa, mượt mà như YouTube, nhưng ngay trong forum VietBF quen thuộc.

Hoạt động ổn định trên PC, MacBook
Công nghệ mới hiện đã được tối ưu và chạy rất tốt trên:
Máy tính để bàn (PC)
MacBook

Đặc biệt, ngay cả khi bạn bật **Full Screen**, video tiếp theo vẫn tự động chạy liền mạch mà không bị gián đoạn – mang lại cảm giác xem liên tục như một kênh giải trí thực thụ.

Tình trạng trên mobile (iPhone), iPad
Do giới hạn từ hệ điều hành iOS, iPados và chính sách của trình duyệt:
Hiện tại Auto Next Play hoạt động tốt trên Firefox (iPhone, iPad)

Trên Safari và Chrome iOS, iPados tính năng auto play còn bị hạn chế

Khi đang Full Screen trên iPhone, iPad video kế tiếp sẽ khiến chế độ Full Screen bị thoát ra (Firefox iOS, iPados)

Đây là hạn chế từ phía nền tảng, VietBF sẽ tiếp tục nghiên cứu để tối ưu tốt hơn trong thời gian tới.

VietBF sẽ tiếp tục cải tiến để mang đến những trải nghiệm tốt hơn nữa cho cộng đồng.

Xin chân thành cảm ơn các bạn đã luôn ủng hộ và đồng hành cùng VietBF ❤️

****************
Box Music Next Auto Play (quản lý bởi Gibbs)
https://intermati.com/forum/forumdisplay.php?f=201
Tuy nhiên có thể post video youtbe bất nơi nào.
****************

Bấm cái nút Youtube (Next Play) và cho cái code ID Youtube vào.



***************
Test danh sách

Tàu hỏa, điện năng, điện thoại. Những kỳ vọng lớn lao và nỗi sợ hãi tột cùng từng đánh dấu sự ra đời của chúng cuối cùng cũng tan biến, để rồi chúng trở thành một phần tất yếu trong cuộc sống của con người.

Theo tờ France24, dường như AI cũng đang ở trong một giai đoạn tương tự. Những người chỉ trích nói rằng nó có thể kết liễu chúng ta, hoặc ít nhất là kết liễu khả năng tự tư duy của con người. Ngược lại, những người ủng hộ lại vẽ ra viễn cảnh AI xóa sổ bệnh tật và mở ra một kỷ nguyên thịnh vượng cho tất cả.

Chính những người đang trực tiếp xây dựng AI cũng đang nuôi dưỡng cả hai kịch bản tốt nhất và tồi tệ nhất, phác họa nên những bức tranh đáng báo động về quyền năng của nó.

Dario Amodei, CEO của Anthropic, tuyên bố chúng ta đang tiến gần đến viễn cảnh "một quốc gia của những thiên tài nằm gọn trong một trung tâm dữ liệu".

Sam Altman, CEO của OpenAI, thì khẳng định: "Năng lực trí tuệ của thế giới cư ngụ bên trong các trung tâm dữ liệu sẽ nhiều hơn so với ngoài kia".

Ngay cả Elon Musk, CEO của xAI, cũng dự báo AI và robot có thể "lấp đầy mọi nhu cầu của con người".

Trong khi đó, ở "tiền tuyến" thực tế – tại văn phòng London của công ty kiến trúc TP Bennett – người ta đơn giản chỉ dùng nó để "ạo ra các phương án tham chiếu thiết kế tùy chỉnh dựa trên một mạch ý tưởng kiến trúc".

Giám đốc Simon Mason lật giở một mảng tường đầy rẫy những hình ảnh được tạo ra bởi AI cho một dự án ở Oman. "Chúng tôi xem nó như một phần bình thường của công việc hiện nay", ông nói. "Nó cũng giống như việc chuyển từ vẽ tay sang dùng AutoCAD vậy... Đó chỉ là một bước tiến hóa tự nhiên".

Khoảng cách giữa lý thuyết và thực tế

Tháng trước, Anthropic đã công bố một nghiên cứu về sự gián đoạn của thị trường lao động. Báo cáo cho biết về mặt lý thuyết, hơn 80% các tác vụ trong ngành kiến trúc và kỹ thuật có thể được thực hiện bởi AI. Thế nhưng, tỉ lệ sử dụng thực tế vẫn chỉ là một con số rất nhỏ.

Chris Fulton sẽ chỉ tin điều đó khi tận mắt chứng kiến. Với tư cách là Giám đốc Kỹ thuật số tại công ty kiến trúc ADP và là thành viên nhóm cố vấn chuyên gia về AI của Viện Kiến trúc sư Hoàng gia Anh, ông đã tổ chức những cuộc "đua" giữa đội dùng AI và đội không dùng.

"Bạn sẽ không thấy sự khác biệt về mức độ hiệu quả giữa hai đội. Bạn chỉ thấy sự khác biệt ở kết quả đầu ra," Fulton nhận xét. "Thực tế là nếu bạn cho mọi người sử dụng các công cụ đó, họ có thể hoàn thành một nhiệm vụ cá nhân nhanh hơn. Nhưng điều đó rốt cuộc chỉ là chuyển 'nút thắt cổ chai' từ khâu này sang khâu khác trong quy trình mà thôi."

Đối với các thiết kế phác thảo ban đầu do AI tạo ra, Fulton phân tích: "Bạn vẫn cần phải đánh giá, phê bình và đưa ra quyết định xem trong số hàng trăm hình ảnh vừa được tạo ra đó, cái nào đủ tốt để đem trình chiếu cho khách hàng".

Ông cũng dẫn chứng một nghiên cứu của AECFoundry cho thấy khả năng "tư duy hình ảnh" của AI chỉ có thể nhận diện chính xác các cánh cửa trên một mặt bằng tầng với tỉ lệ vỏn vẹn 32%.

"Chẳng có phép màu nào ở các công cụ này cả," Fulton thẳng thắn. "Ngày thứ Ba, nó có thể cho bạn một câu trả lời rất hữu ích. Nhưng đến ngày thứ Tư, nó có thể khiến bạn đưa ra một lựa chọn khiến công ty bị kiện vì sai sót chuyên môn. Với tôi, điều đó chẳng có gì là thần thánh cả."

Câu chuyện này không chỉ xảy ra với ngành kiến trúc. Báo cáo của Anthropic chỉ ra rằng tỉ lệ áp dụng AI thực tế vẫn thấp hơn nhiều so với lý thuyết, ngay cả ở những lĩnh vực mà AI được tích hợp sâu nhất như điện toán, toán học và quản trị văn phòng.

Nhân loại vẫn chưa thể biết chắc

Theo nhận định của Tom Standage, Phó Tổng biên tập tờ The Economist, cũng như mọi công nghệ mới, có thể mất hàng thập kỷ để chúng ta thấy được hạn chế của chúng ở đâu,. Ông là tác giả của nhiều cuốn sách về mạng xã hội (ngược dòng thời gian về tận Ai Cập cổ đại) và về điện báo – thứ mà ông gọi là "Internet thời Victoria".

"Chúng ta thường thấy một mô hình lặp lại," ông nói. "Như với điện báo ở thế kỷ 19: một mặt, một số người nghĩ nó sẽ dẫn đến hòa bình thế giới; mặt khác, rất nhiều người lại cho rằng đó là một trò lừa bịp."

Liệu AI có giống với Internet không? Sau khi ra đời vào những năm 1990, Internet đã cho phép con người truy cập siêu tốc vào kho tàng tri thức khổng lồ. AI tiến thêm một bước là cô đọng tri thức đó và làm cho nó dễ tiếp cận hơn nữa.

Đến tận ngày nay, Internet vẫn đang gây ra những biến động, khi các chính phủ đang cân nhắc liệu có nên theo chân Australia cấm mạng xã hội đối với trẻ em hay không.

Standage cho rằng đó là điều bình thường. "Chúng ta gặp phải những hệ lụy không ngờ tới với Internet, đúng vậy, nhưng đó là những phản ứng không lường trước được của con người đối với Internet."

Về những phát ngôn "vừa lạc quan tếu vừa bi quan thái quá" của các ông trùm AI, Standage nhìn thấy một sự lặp lại lịch sử khác: Robert Oppenheimer, cha đẻ của bom nguyên tử.

"Oppenheimer muốn được nhớ đến là cha đẻ của quả bom, vì vậy ông ấy đi khắp nơi để xin lỗi về nó. Bằng cách nhắc nhở bạn về sức mạnh của nó, thực ra ông ấy đang nói với bạn rằng ông ấy vĩ đại đến nhường nào. Và tôi nghĩ đó chính là những gì các ông trùm AI đang làm."

Những tin tức gần đây về mô hình Mythos mới của Anthropic, với khả năng khai thác các lỗ hổng phần mềm gây lo ngại, đã bị đẩy lên quá mức. Các bài bình luận mô tả nó là "siêu phàm", "kinh khủng" và có khả năng "phá hủy mọi thứ".

Nhưng đó không phải là mối quan tâm hàng ngày của những người đang thực sự làm việc với công nghệ này.

"Họ đang nói về rủi ro tồn vong của nhân loại," Fulton nói. "Còn tôi đang nói về những rủi ro vụn vặt và rất nhàm chán: đó là những mô hình này không giỏi đến thế. Phần lớn thời gian chúng không hề thông minh. Chúng không suy luận, không tư duy, không hiểu và không nắm bắt được ngữ cảnh."

Sự khác biệt đáng gờm

Vượt ra ngoài những lời tung hô của kẻ bán và sự nhàm chán dần đều của người mua, có một điều thực sự có thể khác biệt lần này.

"Mọi người lo ngại rằng nó có thể có quyền tự chủ riêng," Standage nói. "Nó có thể hành xử theo những cách mà chúng ta không ngờ tới và không chấp nhận."

Giống như mọi cuộc cách mạng công nghệ, chúng ta không thể biết chính xác mình đang xây dựng thứ gì cho đến khi nó đi sâu vào cuộc sống hàng ngày. Và tiêu chuẩn của người này sẽ không phải là tiêu chuẩn của người khác. Pháp có đường sắt cao tốc, Mỹ có kẹt xe. Trẻ em Úc không được dùng TikTok, trẻ em Anh thì có thể (ít nhất là vào lúc này).

Nhưng, lần đầu tiên trong lịch sử, thứ mà chúng ta đang tạo ra có thể sẽ không luôn luôn làm theo những gì chúng ta sai bảo.

*Nguồn: France24

Tờ The New York Times vừa chia sẻ bài viết của một phóng viên giấu tên về bê bối ngành vàng. Nội dung như sau:

“Cách đây gần ba năm, tôi bắt đầu bị ám ảnh bởi vàng.

Tôi đã chứng kiến giá vàng leo thang không ngừng nghỉ suốt hai thập kỷ. Đến tháng 12 năm 2023, giá chạm ngưỡng không tưởng: 2.000 USD/ounce, bị thổi phồng bởi nỗi bất an của giới tinh hoa và các chính phủ. Họ lo sợ về khủng bố, chiến tranh, bất ổn tài chính và gần đây nhất là dịch bệnh. Họ lý giải rằng vàng sẽ giữ vững giá trị ngay cả khi cổ phiếu, trái phiếu và đồng USD sụp đổ.

Cùng lúc đó, tôi đọc được những bản tin về nạn khai thác vàng bất hợp pháp đang tàn phá vùng Sahel (Châu Phi) và rừng rậm Amazon. Chính hoạt động này lại là mồi lửa cho khủng bố, chiến tranh, bất ổn tài chính.

Dành phần lớn sự nghiệp để viết về mối giao thoa giữa tiền bạc, quyền lực, giữa sự giàu sang tột đỉnh và cái nghèo cùng cực, tôi luôn bị cuốn hút bởi hệ quả từ những hành động mà các định chế tài chính lớn thực hiện để trở nên giàu có hơn. Tôi luôn tìm kiếm câu trả lời cho câu hỏi: Những lựa chọn ở các quốc gia giàu đang ảnh hưởng thế nào đến người dân ở các nước nghèo? Vì vậy, tôi đã nói với biên tập viên của mình, Matt Apuzzo, rằng tôi muốn thực hiện một phóng sự về khai thác vàng ngay trong cơn sốt giá này.

Matt hoài nghi và đặt ra một câu hỏi cốt tử: “Phải chăng việc tích trữ vàng để tránh bất ổn và bạo lực thực chất lại đang tạo ra thêm nhiều bất ổn và bạo lực hơn?”.

Anh ấy nói, nếu các ngân hàng và chính phủ Mỹ - những nhà cung cấp vàng uy tín nhất cho các nhà đầu tư - lại đang mua chính loại vàng có nguồn gốc từ các nhóm khủng bố, thì chúng ta sẽ có một câu chuyện chấn động.

Màn kịch về nguồn gốc nội địa

Ban đầu, tôi khá chắc là mình sẽ chẳng thu thập được gì. Các tập đoàn lớn bán vàng tại Mỹ và Châu Âu dường như có những quy tắc để tránh mua phải vàng lậu. Thậm chí, luật liên bang còn yêu cầu Xưởng đúc tiền Mỹ (U.S. Mint) chỉ được sử dụng vàng khai thác tại chính quốc gia này để đúc các đồng tiền vàng đầu tư. Người phát ngôn của Xưởng đúc tiền cũng khẳng định chắc nịch rằng họ chỉ mua vàng nội địa.

Nhưng khi tôi lấy danh sách các nhà cung cấp của U.S. Mint và đối chiếu với cơ sở dữ liệu vận chuyển, sự thật bắt đầu lộ diện: Các nhà cung cấp này đang nhập khẩu hàng tấn vàng từ nước ngoài. Khi tôi liên lạc, họ thừa nhận đã nấu chảy tất cả số vàng đó lại với nhau, đôi khi trộn lẫn với cả vàng Mỹ, để đúc thành những thỏi vàng mà cuối cùng U.S. Mint sẽ mua lại.

U.S. Mint có đang vi phạm luật?

Sau hơn một năm điều tra, đối chiếu hồ sơ thương mại và lật lại lịch sử lập pháp suốt bốn thập kỷ, tôi đã hiểu chuyện gì đang xảy ra. Nó không hề phức tạp: U.S. Mint mua vàng ngoại nhưng lại “phù phép” hồ sơ để chúng trở thành vàng Mỹ theo đúng quy định của luật pháp.

Suốt nhiều thập kỷ, các lãnh đạo Xưởng đúc tiền đã dùng những mẹo logic để gọi vàng ngoại là vàng nội. Họ mua vàng có nguồn gốc từ Cộng hòa Dân chủ Congo, từ các tiệm cầm đồ ở Mexico và qua các môi giới Nam Mỹ. Một báo cáo giám sát liên bang năm 2024 tiết lộ rằng U.S. Mint đã ngừng truy vấn nhà cung cấp về nguồn gốc vàng từ hơn 20 năm trước.

Khi giá vàng tiệm cận mức 3.000 USD/ounce vào cuối năm 2024, tôi quyết định lần theo dấu vết. Hồ sơ cho thấy một đầu mối trung gian ở Texas nhập khẩu vàng từ một công ty Colombia với lý lịch pháp lý đầy vết nhơ. Tôi cùng các đồng nghiệp bay đến Medellín và sau đó là Caucasia - một thị trấn vàng đang bùng nổ nhưng lại nằm dưới quyền kiểm soát của Clan del Golfo, một tổ chức khủng bố khét tiếng chuyên buôn ma túy và dùng bạo lực để chiếm giữ địa bàn.

Tại đây, khi giá vàng đã vượt ngưỡng 5.000 USD/ounce, sự giàu có và bạo lực hiện hữu ở khắp nơi: từ những cửa hàng bán máy xúc mới tinh đến những toán bảo vệ vũ trang áp tải vàng. Chúng tôi đến La Mandinga, một trang trại thuộc sở hữu chính phủ nhưng đang bị các thợ mỏ bất hợp pháp xới tung bằng vòi phun áp lực cao. Họ cho biết phải đóng phí hàng tháng cho băng đảng để được khai thác.

Khi đối chất với các phát hiện của tôi: U.S. Mint đổ lỗi cho nhà cung cấp. Nhà cung cấp nói họ tin tưởng tay trung gian ở Texas, trong khi các tay trung gian nói anh ta tin tưởng một gã khác ở Mexico. Bộ Tài chính Mỹ (cơ quan quản lý U.S. Mint) thì phủ nhận mọi vấn đề hệ thống, tuyên bố rằng việc mua vàng ngoại không vi phạm luật.

Nghịch lý thay, trong nhiều năm, U.S. Mint đã dùng một định nghĩa lỏng lẻo: Vàng ngoại có thể được tính là vàng Mỹ nếu công ty cung cấp cho Mint cam kết đã mua một lượng vàng Mỹ tương đương để “bù trừ” (offsetting). Tuy nhiên, cơ chế kiểm tra yêu cầu này đã bị ngó lơ từ hơn hai thập kỷ trước.

Chỉ sau khi chúng tôi trình bày các bằng chứng không thể chối cãi, Bộ Tài chính mới thông báo đang điều tra quy trình thu mua và siết chặt các tiêu chuẩn để đảm bảo Mỹ là nguồn cung chủ yếu”.

Theo: The NY Times, Reuters

Chẳng ai mảy may nghĩ về niềm tin đặt vào mạng lưới hạ tầng vô hình - nơi liên tục theo dõi và lưu trữ mọi tài khoản tài chính - cho đến một ngày, mọi thứ đột ngột đổ vỡ.

Với cô Gruntmane, trợ lý bác sĩ 35 tuổi, khoảnh khắc định mệnh ấy đến vào sáng thứ Sáu trước lễ Phục sinh. Khi đang chuẩn bị đưa con đi học, cô nhận được thông báo từ Fidelity Investments rằng số điện thoại và email của cô đã bị xóa khỏi hồ sơ cá nhân. Tin nhắn cảnh báo: “Hãy liên hệ với Fidelity nếu bạn không thực hiện thay đổi này”.

Bồn chồn, cô đăng nhập ngay lập tức, để rồi bàng hoàng nhận ra mọi tài khoản đã biến mất, số dư chỉ còn là một con số 0 tròn trĩnh.

Fidelity là một công ty dịch vụ tài chính đa quốc gia của Mỹ, có trụ sở tại Boston. Tính đến năm 2026, họ quản lý khối tài sản khổng lồ lên tới hàng nghìn tỷ USD. Để dễ hình dung, số tiền này lớn hơn GDP của nhiều quốc gia cộng lại.

Có vẻ như Fidelity đã xóa sạch mọi dấu vết về mối quan hệ tài chính lâu năm của cô. Hàng chục ngàn USD trong ba tài khoản, bao gồm cả tài khoản hưu trí Roth IRA mà cha cô đã lập cho khi cô mới 16 tuổi, đều không còn dấu tích. Thậm chí, các bản sao kê trực tuyến và chứng từ thuế cũng biến mất, khiến Gruntmane không thể tìm ngay ra số tài khoản của mình.

Trong trạng thái hoảng loạn tột độ, cô gọi cho Fidelity trên đường đến phòng khám. Câu trả lời cô nhận được còn gây sốc hơn: Hệ thống báo không hề có tài khoản nào tại đây.

“Cô có chắc là mình không nhầm sang ngân hàng Schwab không?”, Gruntmane nhớ lại lời một nhân viên chăm sóc khách hàng. “Cô có chắc là tài khoản đặt ở chỗ chúng tôi không?”.

Các nhân viên cho biết, ngay cả khi tài khoản bị đóng hay xóa, họ vẫn có thể nhìn thấy lịch sử. Họ thậm chí từ chối kết nối cô với bộ phận chống gian lận, vì một lý do đến nực cười: Nếu không có dấu vết nào về tài khoản, thì lấy đâu ra gian lận để mà điều tra?

“Cảm giác bị đối xử như một kẻ tâm thần thực sự chẳng dễ chịu chút nào”, cô cay đắng chia sẻ.

Sau hơn một giờ đồng hồ với hàng loạt lần chuyển máy và chờ đợi, cô chỉ còn hai lựa chọn: Một là gửi thư hướng dẫn qua đường bưu điện để trình bày sự việc; hai là lái xe hai tiếng rưỡi đến chi nhánh gần nhất tại Denver để xác minh danh tính. Không còn cách nào khác, cô buộc phải hủy lịch hẹn với khoảng 20 bệnh nhân trong ngày hôm đó để lên đường.

“Cảm giác cứ như mình đang sống trong một bộ phim tâm lý ly kỳ vậy”. cô nói.

May mắn thay, khi đang lái xe qua vùng Vail, cô cố gắng gọi lại một lần nữa theo lời khuyên của mẹ. Lần này, cô gặp được một nhân viên hỗ trợ nhiệt tình hơn. Dù ban đầu cũng không tìm thấy thông tin, nhưng nhờ một số tài khoản cô vừa lục tìm được, anh ta hứa sẽ điều tra và nhận định đây có khả năng là một lỗi hệ thống.

Sau đó, một chuyên viên kỹ thuật xác nhận tình trạng của cô đúng là do lỗi hệ thống và hứa sẽ khắc phục trong 24 giờ. Tuy nhiên, kỳ nghỉ cuối tuần kéo dài đã khiến quá trình này chậm lại. Phải mất tới 6 ngày, các tài khoản của cô mới “sống lại” và số dư được khôi phục nguyên trạng.

Nguyên nhân thực sự là gì? Hóa ra, tài khoản của cô ban đầu được mở bằng mã số định danh thuế. Khi cô mở thêm một tài khoản mới cho con gái bằng số An sinh xã hội (SSN) hiện tại, một lỗi xung đột hệ thống đã xảy ra. Hồ sơ cũ và mới không được hợp nhất chính xác, khiến toàn bộ danh tính tài chính của cô bị rơi vào hố đen.

“Điều đáng lo ngại nhất không chỉ là lỗi kỹ thuật, mà là sự đứt gãy hoàn toàn trong giao tiếp và các cơ chế bảo vệ”, Gruntmane nhận định. Trong những ngày cô tuyệt vọng tìm tiền, ứng dụng quản lý chi tiêu cá nhân của cô vẫn hiển thị số dư, nhưng nhân viên ngân hàng thì tuyệt nhiên không thấy gì.

Phía Fidelity từ chối chia sẻ chi tiết vì lý do bảo mật và cũng không giải thích tại sao nhân viên hỗ trợ lại mù thông tin trước sự cố này. Họ chỉ khẳng định ngắn gọn: Tiền của cô không đi đâu cả, nó chỉ tạm thời không hiển thị trên ứng dụng mà thôi.

Nhưng với Gruntmane, câu trả lời đó không đủ để xoa dịu. “Suốt 5 ngày trời, tôi hoàn toàn không thể chạm vào số tiền của chính mình mà không hề có một lời cảnh báo”.

Theo: The NY Times

Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Thom Tillis, ngày 27/4, tuyên bố sẽ ủng hộ việc đề cử ông Kevin Warsh vào vị trí Chủ tịch Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed), sau khi cuộc điều tra hình sự nhắm vào Chủ tịch đương nhiệm Jerome Powell chính thức được bãi bỏ.

Trước đó, ông Tillis đã cảnh báo sẽ phản đối việc xác nhận đề cử ông Warsh nếu Bộ Tư pháp không chấm dứt cuộc điều tra nhằm vào ông Powell. Với tuyên bố mới nhất, trở ngại lớn cuối cùng cho cuộc bỏ phiếu phê chuẩn Chủ tịch Fed mới tại Thượng viện Mỹ đã được tháo gỡ, chỉ vài tuần trước khi nhiệm kỳ của ông Powell kết thúc vào ngày 15/5.

Viết trên mạng xã hội, Thượng nghị sĩ bang North Carolina nhấn mạnh: "Cuộc điều tra hình sự của Văn phòng Công tố Mỹ đối với Chủ tịch Powell là một mối đe dọa nghiêm trọng đối với tính độc lập của Fed. Nó cần phải chấm dứt trước khi tôi có thể ủng hộ việc phê chuẩn ông Kevin Warsh".

Cuộc điều tra liên quan đến cách ông Powell quản lý dự án cải tạo trụ sở của Fed tại Washington, với tổng chi phí hiện ước tính lên tới 2,5 tỷ USD, tăng mạnh so với mức ước tính ban đầu là 1,9 tỷ USD. Đầu tháng 1/2026, Chủ tịch Powell đã công bố công khai về cuộc điều tra của Nhà Trắng, coi đó là một "mối đe dọa" từ Tổng thống Donald Trump và chính quyền của ông nhằm gây áp lực buộc Fed hạ lãi suất.

Lá phiếu phản đối của ông Tillis từng được coi là "ngòi nổ" có thể ngăn cản Ủy ban Ngân hàng Thượng viện trình đề cử này lên phiên họp toàn thể. Tuy nhiên, tình thế đã thay đổi vào ngày 24/4, khi Công tố viên liên bang Mỹ Jeanine Pirro tuyên bố chấm dứt cuộc điều tra hình sự, đồng thời chuyển vụ việc cho Tổng Thanh tra Fed Michael Horowitz tiến hành điều tra hành chính theo đúng quy trình thông thường. Tuy nhiên, bà Pirro vẫn để ngỏ khả năng tái khởi động điều tra hình sự "nếu các tình tiết thực tế cho phép."

Về phía Tổng thống Trump, trong tuyên bố ngày 25/4, ông cho biết vẫn chưa chấp nhận chấm dứt hoàn toàn vụ việc này, khẳng định ông có "nghĩa vụ phải làm rõ" lý do chi phí cải tạo tăng vọt.

Trong tuyên bố đăng trên mạng xã hội ngày 26/4, ông Tillis cho biết đã nhận được "đảm bảo" rằng vụ án hình sự chỉ được tái khởi động nếu kết quả điều tra của Tổng Thanh tra cho thấy có cơ sở. Thượng nghị sĩ bang Bắc Carolina nhấn mạnh ông Warsh là "ứng viên xuất sắc" và đã đến lúc Fed tập trung trở lại vào nhiệm vụ chính của mình.

Sáng ngày 26/4/2026, ngành đóng tàu Trung Quốc tiếp tục khẳng định vị thế dẫn đầu khi bàn giao con tàu chở khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) lớn nhất từng được quốc gia này tự thiết kế và chế tạo độc lập. Tàu chở LNG không đơn thuần là một phương tiện vận tải đường thủy, mà được ví như những "huyết mạch di động" đóng vai trò then chốt trong cấu trúc năng lượng và an ninh địa chính trị toàn cầu.

Việc duy trì một "siêu kho lạnh" khổng lồ giữa đại dương đòi hỏi những công nghệ vật liệu tiên tiến nhất để vỏ tàu không bị giòn gãy và hệ thống cách nhiệt tuyệt đối nhằm ngăn chặn rủi ro cháy nổ. Một con tàu LNG công suất lớn mang trong mình năng lượng khổng lồ, đòi hỏi quy chuẩn an toàn khắt khe nhất hành tinh, biến nó thành biểu tượng cho năng lực công nghiệp đỉnh cao của bất kỳ quốc gia nào sở hữu công nghệ đóng tàu này.

Sự kiện diễn ra tại tỉnh Giang Tô, chỉ chưa đầy ba tháng sau khi tàu LNG Tianshan được bàn giao tại Thượng Hải, cho thấy tốc độ bứt phá kinh ngạc của Bắc Kinh trong phân khúc tàu chở năng lượng sạch.
Kỷ lục mới về quy mô và công suất

Con tàu vừa được xuất xưởng tại xưởng đóng tàu của Công ty Công nghiệp Nặng China Merchants (Giang Tô) là một "quái vật" thực sự trên biển. Với chiều dài 298,8 mét và chiều rộng 48 mét, tàu sở hữu sức chứa lên đến 180.000 mét khối khí tự nhiên hóa lỏng – con số kỷ lục đối với một tàu LNG nội địa của Trung Quốc tính đến thời điểm hiện tại.

Về mặt kỹ thuật, tàu được trang bị hệ thống đẩy tốc độ thấp nhiên liệu kép (dual-fuel). Đây là công nghệ tiên tiến cho phép tàu vận hành linh hoạt bằng cả dầu và chính lượng khí tự nhiên hóa lỏng, giúp tối ưu hóa hiệu năng và giảm thiểu tối đa tác động đến môi trường, đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe nhất của hàng hải quốc tế.

Việc bàn giao thành công siêu tàu này không chỉ là một hợp đồng thương mại, mà còn là lời khẳng định về năng lực thiết kế độc lập của Trung Quốc đối với các dòng tàu vận tải năng lượng quy mô lớn – vốn có yêu cầu kỹ thuật cao hơn nhiều so với các dòng tàu chở hàng thông thường.
Làm chủ kỹ thuật lưu trữ âm 163 độ C

Trong giới công nghiệp nặng, tàu chở LNG được ví như "viên ngọc vương miện" của ngành đóng tàu toàn cầu. Danh hiệu này dành cho những phương tiện có độ phức tạp kỹ thuật cực cao, tương đương với tàu sân bay và tàu du lịch hạng sang cỡ lớn.

Thách thức lớn nhất đối với các kỹ sư là thiết kế hệ thống khoang chứa có khả năng giữ cho khí tự nhiên ở trạng thái lỏng ổn định tại nhiệt độ âm 163 độ C. Bất kỳ sai sót nào trong việc duy trì nhiệt độ này đều có thể gây nguy hiểm cho toàn bộ con tàu.

Sự kiện bàn giao tại Giang Tô minh chứng rằng Trung Quốc đã xóa bỏ thế độc quyền của một số ít quốc gia và vươn lên làm chủ hoàn toàn quy trình đóng mới các "kho lạnh di động" khổng lồ này. Theo ông Lu Jinlong, quản lý chương trình tàu LNG tại China Merchants, đơn vị này hiện đã nắm giữ đơn hàng cho 6 con tàu cùng loại, với chiếc tiếp theo dự kiến sẽ hoàn thành chỉ trong vòng 3 tháng tới.

Chiến lược vận tải năng lượng sạch

Ngay sau khi hoàn tất thủ tục bàn giao vào lúc 10:50 sáng ngày 26/4, con tàu đã bắt đầu chuyến hải trình hướng tới Singapore. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa nhà máy đóng tàu và các cơ quan kiểm soát biên giới đã giúp quy trình thông quan diễn ra nhanh chóng, cho phép tàu tận dụng điều kiện thủy triều thuận lợi để xuất phát an toàn.

Việc liên tục bàn giao các tàu LNG cỡ lớn tại cả Thượng Hải và Giang Tô cho thấy sự hình thành của một chuỗi cung ứng công nghệ cao hoàn chỉnh tại Trung Quốc. Đây là bước đi chiến lược giúp quốc gia này không chỉ tự chủ về phương tiện vận tải năng lượng mà còn trở thành đối tác cung ứng quan trọng trên thị trường đóng tàu thế giới.

Sự ra đời của siêu tàu chở LNG 180.000 mét khối này đánh dấu bước chuyển mình mạnh mẽ của Trung Quốc: từ một quốc gia đóng tàu quy mô lớn sang đóng tàu công nghệ cao. Với việc bàn giao con tàu này, Trung Quốc hiện có năm xưởng đóng tàu có khả năng đóng tàu chở LNG, đưa năng lực đóng tàu tổng thể của nước này vào hàng ngũ hàng đầu thế giới. Nhờ khả năng tự chủ từ thiết kế đến thi công những phương tiện phức tạp nhất, Trung Quốc đang trực tiếp định hình lại tương lai của ngành vận tải năng lượng sạch toàn cầu.

Cuộc chiến tại Iran đã khiến các quốc gia vốn thiếu dầu mỏ phải chạy đua tìm kiếm nhiên liệu thay thế. Nhiều nước đang lựa chọn các giải pháp năng lượng tái tạo và tìm đến cường quốc năng lượng sạch của hành tinh là Trung Quốc.



Theo tổ chức tư duy năng lượng Ember, xuất khẩu công nghệ điện mặt trời, pin và xe điện của Trung Quốc đều đạt mức cao kỷ lục trong tháng 3. Đây là dấu hiệu cho thấy cú sốc cung ứng dầu mỏ đang đẩy nhanh việc áp dụng năng lượng sạch trên toàn cầu.

Kể từ khi xung đột nổ ra vào cuối tháng 2, quân đội Iran đã phong tỏa hiệu quả eo biển Hormuz và cắt đứt khoảng 1/5 nguồn cung dầu mỏ và khí đốt tự nhiên của thế giới. Biến động giá dầu tăng vọt khi xung đột lan rộng và các cuộc đàm phán hoà bình rơi vào bế tắc.

Trong bối cảnh đó, các quốc gia châu Á phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng từ Trung Đông đang cố gắng giảm thiểu tình trạng thiếu hụt nhiên liệu bằng cách khuyến khích tiết kiệm năng lượng và rút ngắn giờ làm việc.

Khi các quốc gia đầu tư nhiều hơn vào năng lượng tái tạo, Trung Quốc trở thành bên hưởng lợi lớn nhất với vị thế là nhà sản xuất xe điện, tuabin gió và tấm pin mặt trời lớn nhất thế giới.

Báo cáo từ Ember cho biết Trung Quốc đã xuất khẩu 68 gigawatt công nghệ mặt trời trong tháng 3. Con số này vượt kỷ lục cũ được thiết lập vào tháng 8 tới 50%. Có 50 quốc gia đã xác lập kỷ lục mới về nhập khẩu tấm pin mặt trời từ Trung Quốc. Trong đó, mức tăng trưởng mạnh nhất đến từ các thị trường mới nổi ở châu Á và châu Phi, vốn là những nơi chịu ảnh hưởng nặng nề nhất bởi cuộc khủng hoảng năng lượng.

Dữ liệu hải quan Trung Quốc cho thấy tổng kim ngạch xuất khẩu của nhóm "ba sản phẩm mới" gồm điện mặt trời, pin và xe điện đã tăng 70% so với cùng kỳ năm ngoái. Nhóm sản phẩm này đang đóng góp đáng kể vào GDP của Trung Quốc thay thế cho hàng may mặc, đồ gia dụng và nội thất vốn là động lực tăng trưởng trước đây.

Chỉ riêng xuất khẩu pin của Trung Quốc đã đạt 10 tỷ USD trong tháng 3 với tốc độ tăng trưởng đặc biệt cao tại Liên minh châu Âu, Australia và Ấn Độ.

Tại Trung Quốc, các khoản đầu tư khổng lồ của nhà nước vào ngành năng lượng xanh đã giúp nâng cao khả năng tự chủ năng lượng và giảm bớt rủi ro từ tình trạng thiếu hụt dầu mỏ. Sự thống trị trong công nghệ tái tạo cũng mang lại cho Bắc Kinh nhiều ảnh hưởng địa chính trị và kinh tế hơn.

Ví dụ điển hình là Pakistan đã tránh được phần nào tác động từ cuộc chiến nhờ việc nhập khẩu lượng lớn các tấm pin mặt trời giá rẻ từ Trung Quốc vài năm trước. Việc sử dụng năng lượng mặt trời thay vì dầu nhập khẩu tốn kém ước tính giúp quốc gia này tiết kiệm hàng tỷ USD mỗi năm.

Không chỉ có tấm pin mặt trời, việc áp dụng xe điện toàn cầu đã giúp giảm tiêu thụ dầu khoảng 1,7 triệu thùng vào năm ngoái. Theo Hiệp hội Ô tô hành khách Trung Quốc, xuất khẩu xe điện và xe hybrid của nước này đã lập kỷ lục vào tháng 3 với mức tăng 140% so với cùng kỳ năm ngoái.

Các nhà phân tích lưu ý rằng một phần nguyên nhân dẫn đến sự bùng nổ doanh số vào tháng trước là do các doanh nghiệp tích trữ hàng trước khi Trung Quốc ngừng chính sách hoàn thuế vào tháng 4.

Mặc dù đà tăng trưởng kỷ lục của tháng 3 có thể không duy trì liên tục, nhưng xung đột tại Trung Đông đã củng cố lý do để các nước chuyển sang năng lượng thay thế trong dài hạn.

VietBF@sưu tập

Tờ The New York Times vừa chia sẻ bài viết của một phóng viên giấu tên về bê bối ngành vàng.


Tờ The New York Times vừa chia sẻ bài viết của một phóng viên giấu tên về bê bối ngành vàng. Nội dung như sau:

“Cách đây gần ba năm, tôi bắt đầu bị ám ảnh bởi vàng.

Tôi đã chứng kiến giá vàng leo thang không ngừng nghỉ suốt hai thập kỷ. Đến tháng 12 năm 2023, giá chạm ngưỡng không tưởng: 2.000 USD/ounce, bị thổi phồng bởi nỗi bất an của giới tinh hoa và các chính phủ. Họ lo sợ về khủng bố, chiến tranh, bất ổn tài chính và gần đây nhất là dịch bệnh. Họ lý giải rằng vàng sẽ giữ vững giá trị ngay cả khi cổ phiếu, trái phiếu và đồng USD sụp đổ.

Cùng lúc đó, tôi đọc được những bản tin về nạn khai thác vàng bất hợp pháp đang tàn phá vùng Sahel (Châu Phi) và rừng rậm Amazon. Chính hoạt động này lại là mồi lửa cho khủng bố, chiến tranh, bất ổn tài chính.

Dành phần lớn sự nghiệp để viết về mối giao thoa giữa tiền bạc, quyền lực, giữa sự giàu sang tột đỉnh và cái nghèo cùng cực, tôi luôn bị cuốn hút bởi hệ quả từ những hành động mà các định chế tài chính lớn thực hiện để trở nên giàu có hơn. Tôi luôn tìm kiếm câu trả lời cho câu hỏi: Những lựa chọn ở các quốc gia giàu đang ảnh hưởng thế nào đến người dân ở các nước nghèo? Vì vậy, tôi đã nói với biên tập viên của mình, Matt Apuzzo, rằng tôi muốn thực hiện một phóng sự về khai thác vàng ngay trong cơn sốt giá này.

Matt hoài nghi và đặt ra một câu hỏi cốt tử: “Phải chăng việc tích trữ vàng để tránh bất ổn và bạo lực thực chất lại đang tạo ra thêm nhiều bất ổn và bạo lực hơn?”.

Anh ấy nói, nếu các ngân hàng và chính phủ Mỹ - những nhà cung cấp vàng uy tín nhất cho các nhà đầu tư - lại đang mua chính loại vàng có nguồn gốc từ các nhóm khủng bố, thì chúng ta sẽ có một câu chuyện chấn động.

Màn kịch về nguồn gốc nội địa
Ban đầu, tôi khá chắc là mình sẽ chẳng thu thập được gì. Các tập đoàn lớn bán vàng tại Mỹ và Châu Âu dường như có những quy tắc để tránh mua phải vàng lậu. Thậm chí, luật liên bang còn yêu cầu Xưởng đúc tiền Mỹ (U.S. Mint) chỉ được sử dụng vàng khai thác tại chính quốc gia này để đúc các đồng tiền vàng đầu tư. Người phát ngôn của Xưởng đúc tiền cũng khẳng định chắc nịch rằng họ chỉ mua vàng nội địa.

Nhưng khi tôi lấy danh sách các nhà cung cấp của U.S. Mint và đối chiếu với cơ sở dữ liệu vận chuyển, sự thật bắt đầu lộ diện: Các nhà cung cấp này đang nhập khẩu hàng tấn vàng từ nước ngoài. Khi tôi liên lạc, họ thừa nhận đã nấu chảy tất cả số vàng đó lại với nhau, đôi khi trộn lẫn với cả vàng Mỹ, để đúc thành những thỏi vàng mà cuối cùng U.S. Mint sẽ mua lại.

U.S. Mint có đang vi phạm luật?

Sau hơn một năm điều tra, đối chiếu hồ sơ thương mại và lật lại lịch sử lập pháp suốt bốn thập kỷ, tôi đã hiểu chuyện gì đang xảy ra. Nó không hề phức tạp: U.S. Mint mua vàng ngoại nhưng lại “phù phép” hồ sơ để chúng trở thành vàng Mỹ theo đúng quy định của luật pháp.

Suốt nhiều thập kỷ, các lãnh đạo Xưởng đúc tiền đã dùng những mẹo logic để gọi vàng ngoại là vàng nội. Họ mua vàng có nguồn gốc từ Cộng hòa Dân chủ Congo, từ các tiệm cầm đồ ở Mexico và qua các môi giới Nam Mỹ. Một báo cáo giám sát liên bang năm 2024 tiết lộ rằng U.S. Mint đã ngừng truy vấn nhà cung cấp về nguồn gốc vàng từ hơn 20 năm trước.

Khi giá vàng tiệm cận mức 3.000 USD/ounce vào cuối năm 2024, tôi quyết định lần theo dấu vết. Hồ sơ cho thấy một đầu mối trung gian ở Texas nhập khẩu vàng từ một công ty Colombia với lý lịch pháp lý đầy vết nhơ. Tôi cùng các đồng nghiệp bay đến Medellín và sau đó là Caucasia - một thị trấn vàng đang bùng nổ nhưng lại nằm dưới quyền kiểm soát của Clan del Golfo, một tổ chức khủng bố khét tiếng chuyên buôn ma túy và dùng bạo lực để chiếm giữ địa bàn.

Tại đây, khi giá vàng đã vượt ngưỡng 5.000 USD/ounce, sự giàu có và bạo lực hiện hữu ở khắp nơi: từ những cửa hàng bán máy xúc mới tinh đến những toán bảo vệ vũ trang áp tải vàng. Chúng tôi đến La Mandinga, một trang trại thuộc sở hữu chính phủ nhưng đang bị các thợ mỏ bất hợp pháp xới tung bằng vòi phun áp lực cao. Họ cho biết phải đóng phí hàng tháng cho băng đảng để được khai thác.

Khi đối chất với các phát hiện của tôi: U.S. Mint đổ lỗi cho nhà cung cấp. Nhà cung cấp nói họ tin tưởng tay trung gian ở Texas, trong khi các tay trung gian nói anh ta tin tưởng một gã khác ở Mexico. Bộ Tài chính Mỹ (cơ quan quản lý U.S. Mint) thì phủ nhận mọi vấn đề hệ thống, tuyên bố rằng việc mua vàng ngoại không vi phạm luật.

Nghịch lý thay, trong nhiều năm, U.S. Mint đã dùng một định nghĩa lỏng lẻo: Vàng ngoại có thể được tính là vàng Mỹ nếu công ty cung cấp cho Mint cam kết đã mua một lượng vàng Mỹ tương đương để “bù trừ” (offsetting). Tuy nhiên, cơ chế kiểm tra yêu cầu này đã bị ngó lơ từ hơn hai thập kỷ trước.

Chỉ sau khi chúng tôi trình bày các bằng chứng không thể chối cãi, Bộ Tài chính mới thông báo đang điều tra quy trình thu mua và siết chặt các tiêu chuẩn để đảm bảo Mỹ là nguồn cung chủ yếu”.

VietBF@sưu tập

Bà Melania Trump vốn nổi tiếng là người điềm tĩnh, nhưng không giấu được sự lo lắng và bối rối khi tiếng súng vang lên ở dạ tiệc báo chí Nhà Trắng hôm 25-4.


Đệ nhất Phu nhân Mỹ Melania xuất hiện tại buổi họp báo sau vụ nổ súng ở dạ tiệc báo chí Nhà Trắng hôm 25-4 - Ảnh: AFP

Theo Đài CNN, chia sẻ trên kênh CBS, Tổng thống Mỹ Donald Trump mô tả phu nhân của ông, bà Melania Trump, đã có "một trải nghiệm chấn động" khi tiếng súng vang lên ở dạ tiệc báo chí Nhà Trắng hôm 25-4.

"Một âm thanh đáng sợ" - ông Trump mô tả lại phản ứng đầu tiên của bà Melania Trump.

Khi lực lượng an ninh lao về phía Tổng thống Mỹ và Đệ nhất phu nhân đang ngồi, bà ngay lập tức thẳng người, mắt nhìn về phía trước, rồi cúi xuống gầm bàn. Sau đó Tổng thống và Phu nhân cùng các nhân vật khác được hộ tống ra khỏi phòng đến một địa điểm an toàn hơn.

Đây là lần đầu tiên bà Melania Trump ở bên cạnh chồng khi ông được Mật vụ Mỹ sơ tán khẩn cấp.

Trước đó bà chỉ biết về các vụ ám sát hụt nhằm vào ông Trump tại Butler (Pennsylvania) và ở sân golf West Palm Beach (Florida) qua truyền hình, khi đang ở thành phố khác.

"Tôi đã trải qua chuyện này vài lần, còn bà ấy thì chưa, ít nhất là ở mức độ như thế này. Nhưng bà ấy đã xử lý rất tốt", ông Trump nói, đồng thời cho biết đã xem lại video và thấy bà Trump "rất bối rối" trước những gì xảy ra.

Khi được hỏi liệu bà Melania có sợ hãi hay không, ông Trump nói rằng "không ai thích bị nói rằng họ sợ hãi, nhưng ai mà lại không sợ hãi khi gặp phải tình huống như vậy".

Khoảng 2 tiếng sau vụ nổ súng, Đệ nhất phu nhân Mỹ xuất hiện trước công chúng tại phòng họp báo ở Nhà Trắng và rõ ràng là bà chưa hết bàng hoàng bởi những gì đã xảy ra.

Trên thực tế, an ninh vẫn luôn là mối quan tâm hàng đầu của bà Trump, sau vụ chồng bà bị ám sát hụt ở Bulter. Sau vụ việc đó, bà đã đưa ra một tuyên bố kêu gọi sự đoàn kết, tình yêu thương và lòng tốt vượt lên trên chính trị.

Bộ phim tài liệu Melania ra mắt hồi đầu năm nay nhấn mạnh sự chú ý đặc biệt của Đệ nhất phu nhân Mỹ với công tác đảm bảo an ninh. Bà liên tục đặt câu hỏi về mức độ an toàn trong lễ diễu hành nhậm chức của ông Trump, và thừa nhận bà có những lo ngại.

Bất chấp những sự kiện đã diễn ra, Đệ nhất phu nhân Melania Trump sẽ tiếp tục trở thành tâm điểm chú ý khi bà cùng Tổng thống Donald Trump đón tiếp Vua Charles III và Hoàng hậu Camila của Anh trong chuyến thăm cấp nhà nước đến Mỹ trong tuần này.

VietBF@sưu tập

Trong khi hàng trăm khách mời tại bữa tiệc của Hiệp hội Phóng viên Nhà Trắng hoảng loạn tìm chỗ ẩn nấp sau tiếng súng nổ, hình ảnh trái ngược của một người đàn ông đã thu hút sự chú ý của mạng xã hội.
Giữa khung cảnh hỗn loạn tại khách sạn Washington Hilton tối 25/4, Michael Glantz, người đại diện của Creative Artists Agency (CAA), vẫn thản nhiên ngồi tại bàn để thưởng thức món khai vị burrata như không có chuyện gì xảy ra.


Michael Glantz bình thản ăn salad sau khi súng nổ gần bữa tiệc chiêu đãi phóng viên Nhà Trắng
Khoảnh khắc này nhanh chóng được CNN ghi lại và lan truyền với tốc độ chóng mặt, mang về cho Glantz biệt danh đầy thú vị: "người đàn ông salad". Chia sẻ về thái độ bình thản đến mức khó tin của mình, Glantz cho biết bản thân không hề có ý định lao xuống sàn nhà như những người xung quanh.

“Tôi là người New York. Chúng tôi quen với còi xe, hỗn loạn mỗi ngày. Tôi không sợ. Có hàng trăm mật vụ lao qua bàn ghế, và tôi muốn xem chuyện gì đang xảy ra”, ông thẳng thắn chia sẻ về quyết định ngồi yên để quan sát diễn biến vụ việc.

Bên cạnh sự tò mò, nhân vật có tiếng tăm của làng giải trí này còn đưa ra những lý do rất thực tế và có phần hài hước cho hành động của mình. Ông giải thích rằng bản thân bị đau lưng nên rất khó khăn trong việc nằm xuống và đứng dậy. Đặc biệt hơn, vấn đề vệ sinh là rào cản lớn nhất: “Không đời nào tôi nằm xuống sàn khách sạn Hilton trong bộ tuxedo mới tinh”. Ngoài ra, sự hiện diện dày đặc của lực lượng an ninh trong phòng tiệc cũng giúp ông cảm thấy an toàn để tiếp tục bữa ăn.

Nhà báo kỳ cựu Wolf Blitzer của CNN, một khách hàng của Glantz, cho biết ông chỉ đứng cách nghi phạm vài mét khi vụ nổ súng bắt đầu. Blitzer bàng hoàng nhớ lại: “Rất đáng sợ, rất ồn. Cảnh sát lao vào khống chế đối tượng rồi che chắn cho tôi”.

Về phía hung thủ, một nguồn tin thực thi pháp luật liên bang xác nhận nghi phạm là Cole Tomas Allen, 31 tuổi. Quyền Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche thông báo cơ quan chức năng vẫn đang tích cực điều tra nguồn gốc vũ khí, dù đối tượng hiện “không hợp tác tích cực” với phía cảnh sát. Vụ việc đã khiến một đặc vụ Mật vụ bị thương, nhưng may mắn là người này đã được xuất viện và không nguy hiểm đến tính mạng.

VietBF@ sưu tập

Bước tiến mới từ Viện Trung tâm Zhukovsky

Trong kỷ nguyên mà mọi thiết bị đều được "thông minh hóa" bằng chip và cảm biến, các chuyên gia tại Trung tâm Nghiên cứu Quốc gia mang tên Zhukovsky (NITS) đã chọn một lối đi riêng đầy táo bạo. Họ vừa công bố việc phát triển thành công hệ thống làm mát tự điều chỉnh cho động cơ tuabin khí mà hoàn toàn không phụ thuộc vào các thiết bị điều khiển điện tử. Thành tựu này không chỉ là một cải tiến kỹ thuật đơn thuần mà là một lời giải thông minh cho bài toán độ bền trong môi trường khắc nghiệt. Việc loại bỏ hệ thống điện tử điều khiển làm mát giúp động cơ giảm thiểu rủi ro hỏng hóc do nhiệt độ cao, đồng thời tối ưu hóa khối lượng và độ tin cậy của toàn bộ hệ thống hàng không.

Cơ chế "trí thông minh vật liệu" thay thế chip điều khiển

Nguyên lý cốt lõi của công nghệ này nằm ở khả năng kiểm soát lưu lượng khí làm mát đi vào các cánh tuabin. Thông thường, ở các động cơ truyền thống, lượng khí làm mát được thiết lập cố định hoặc điều khiển qua các van điện tử. Tuy nhiên, trong môi trường nhiệt độ cực cao, các cảm biến điện tử thường đối mặt với nguy cơ sai số hoặc hư hỏng.

Giải pháp của Zhukovsky là sử dụng vật liệu có hiệu ứng ghi nhớ hình dạng hoặc các cấu trúc lưỡng kim đặc biệt. Khi nhiệt độ dòng khí thay đổi, các chi tiết trong hệ thống làm mát sẽ tự động biến dạng cơ học để đóng hoặc mở các khe dẫn khí.

Thiết kế dựa trên bố cục máy phát khởi động được thiết kế lại với rôto hình "cốc" và stato đồng tâm được đặt trong một vỏ bọc trung tâm. Giải pháp này cho phép giảm kích thước theo trục và điều chỉnh mô hình luồng khí làm mát.

Không khí nén từ máy nén được làm lạnh sơ bộ đến nhiệt độ dưới 100 °C và đi vào khoang trung tâm thông qua các thanh giằng xuyên tâm của vỏ máy.

Luồng khí sau đó chia thành hai mạch. Mạch thứ nhất làm mát mặt trước của cuộn dây stato thông qua một khe hở dọc trục với gioăng kín kiểu mê cung. Mạch thứ hai được dẫn đến vùng phía sau, nơi nó đi qua các kênh hình vòng và xuyên tâm, làm mát nam châm và mạch từ của rôto.

Phản ứng tức thì: Hệ thống phản hồi trực tiếp với nhiệt độ mà không cần thông qua bước xử lý tín hiệu trung gian.

Độ tin cậy tuyệt đối: Loại bỏ hoàn toàn các lỗi phần mềm hoặc chập cháy mạch điện trong điều kiện vận hành cường độ cao.

Tự cân bằng: Hệ thống luôn duy trì trạng thái nhiệt lý tưởng cho các bộ phận quan trọng nhất của động cơ.

Tối ưu hiệu suất và kéo dài tuổi thọ động cơ

Việc tiết chế lượng khí làm mát một cách chính xác mang lại lợi ích kép về cả kinh tế lẫn kỹ thuật. Khi động cơ hoạt động ở chế độ tải thấp, hệ thống sẽ tự động giảm lượng khí trích từ máy nén để làm mát. Năng lượng tiết kiệm được từ việc giảm trích khí này được chuyển trực tiếp thành lực đẩy, giúp tăng hiệu suất nhiệt động lực học của động cơ thêm đáng kể.

Bên cạnh đó, việc giữ cho nhiệt độ các cánh tuabin không bị quá nhiệt cũng như không bị "làm lạnh quá mức" giúp giảm ứng suất nhiệt. Điều này giúp kéo dài tuổi thọ vật liệu, giảm tình trạng mỏi nhiệt và rạn nứt bề mặt cánh tuabin. Nó còn có tác dụng giảm chi phí bảo trì do chu kỳ thay thế các linh kiện chịu nhiệt được kéo dài hơn so với các thiết kế cũ. Bên cạnh đó, sự thay đổi này giúp tiết kiệm nhiên liệu: Việc tối ưu hóa dòng khí làm mát giúp giảm mức tiêu hao nhiên liệu tổng thể trên mỗi giờ bay.

Tầm nhìn tương lai của ngành động cơ hàng không

Sự thành công của Viện Zhukovsky đã chứng minh rằng: Đỉnh cao của công nghệ đôi khi là sự giản lược hóa. Trong bối cảnh Nga đang nỗ lực tự chủ công nghệ hàng không hoàn toàn, việc phát triển được các hệ thống cơ-nhiệt tự vận hành giúp họ thoát khỏi sự phụ thuộc vào các linh kiện bán dẫn phức tạp vốn đang bị thắt chặt về cung ứng toàn cầu.

Hệ thống làm mát không điện tử này được kỳ vọng sẽ trở thành tiêu chuẩn mới trên các dòng động cơ tuabin khí thế hệ tiếp theo, phục vụ cho cả mục đích dân dụng và quân sự. Nó mở ra một hướng nghiên cứu mới về "vật liệu thông minh" – nơi bản thân vật chất đảm nhận vai trò của cả cảm biến lẫn bộ điều khiển.

Với bước đột phá này, Viện Zhukovsky không chỉ tái khẳng định vị thế của nền khoa học hàng không Nga mà còn mang đến một tư duy thiết kế mới: Tin tưởng vào sức mạnh của vật lý thuần túy để tạo ra những cỗ máy hoạt động bền bỉ trong những điều kiện khắc nghiệt nhất của bầu trời.

Sau gần 8 tuần xung đột tại Iran, các nghị sĩ Đảng Cộng hòa tại Quốc hội đã bác bỏ những nỗ lực lặp đi lặp lại của Đảng Dân chủ nhằm đình chỉ chiến dịch và buộc Tổng thống Trump, người đã khơi mào xung đột mà không có sự ủy quyền của Quốc hội, phải tham vấn các nhà lập pháp về chiến dịch quân sự này, New York Times (NYT) đưa tin.

Tuy nhiên, một số thành viên trong Đảng Cộng hòa đã ra tín hiệu rằng một thời hạn pháp định then chốt trong những tuần tới có thể là một "điểm bùng phát", khi họ kỳ vọng Tổng thống Trump lựa chọn: hoặc là xuống thang xung đột, hoặc là tìm kiếm sự chấp thuận của Quốc hội để tiếp tục.

Đảng Dân chủ đã nhiều lần tìm cách viện dẫn một điều khoản của Nghị quyết Quyền hạn Chiến tranh năm 1973 (War Powers Resolution), một đạo luật nhằm hạn chế khả năng tiến hành chiến tranh của tổng thống Mỹ mà không có sự phê chuẩn của Quốc hội, để phản đối cuộc xung đột tại Iran. Tuy nhiên, nỗ lực này liên tiếp thất bại. Lần mới nhất là hôm 22/4 vừa qua.

Dù vậy, đạo luật này cũng thiết lập một loạt thời hạn, mà mốc đầu tiên là ngày 1/5 tới đây và điều đó có thể làm gia tăng áp lực lên chính quyền Trump trong những ngày tới.

"Đồng hồ đếm ngược" 60 ngày

Khi Mỹ bắt đầu các cuộc không kích phối hợp với không quân Israel vào ngày 28/2, Tổng thống Trump cho biết ông đang hành động dưới quyền hạn Tổng tư lệnh để bảo vệ các căn cứ của Mỹ tại Trung Đông và "thúc đẩy các lợi ích quốc gia thiết yếu của Mỹ". Ông khẳng định hành động này được thực hiện vì mục đích "tự vệ tập thể cho các đồng minh trong khu vực, bao gồm cả Israel".

Nhiều nghị sĩ Đảng Dân chủ đã bác bỏ lý lẽ đó và tiếp tục tranh luận rằng ông Trump đã hành động phi pháp. Các quan chức Nhà Trắng và hầu hết các nghị sĩ Cộng hòa tại Đồi Capitol lại cho rằng ông đang hoạt động trong khuôn khổ của quy chế quyền hạn chiến tranh, vốn thiết lập một "đồng hồ đếm ngược" 60 ngày, buộc một tổng thống phải rút quân đội Mỹ khỏi các hoạt động thù địch nếu không có sự ủy quyền sử dụng lực lượng quân sự (AUMF) từ Quốc hội.

Mặc dù xung đột bắt đầu vào cuối tháng 2, nhưng ông Trump đã chính thức thông báo cho Quốc hội về chiến dịch vào ngày 2/3. Theo NYT, giai đoạn 60 ngày bắt đầu từ ngày đó và sẽ kết thúc vào ngày 1/5.

Một số nghị sĩ Cộng hòa đã ra tín hiệu rằng họ sẽ không ủng hộ bất kỳ nỗ lực nào nhằm gia hạn chiến dịch quá mốc 60 ngày.

Thượng nghị sĩ John Curtis (Đảng Cộng hòa, bang Utah), đã viết trong một bài luận hồi đầu tháng này rằng ông "sẽ không ủng hộ hành động quân sự tiếp diễn vượt quá khung thời gian 60 ngày mà không có sự chấp thuận của Quốc hội".

Các nghị sĩ Cộng hòa khác, bao gồm Hạ nghị sĩ Brian Mast (bang Florida), Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Hạ viện, cảnh báo rằng ông Trump có thể mất đi sự ủng hộ đáng kể nếu cuộc xung đột kéo dài sang tháng 5.

Ngay sau khi phe Cộng hòa vừa suýt soát chặn đứng một nghị quyết về quyền hạn chiến tranh tại Hạ viện tuần trước, ông Mast cho biết có thể sẽ có "một kết quả bỏ phiếu khác sau 60 ngày", ám chỉ đến thời hạn chót ngày 1/5.

Theo quy định, một khi thời hạn 60 ngày ban đầu trôi qua, các lựa chọn của tổng thống để tiếp tục chiến dịch quân sự mà không có sự phê chuẩn của Quốc hội sẽ trở nên hạn hẹp.

Tại thời điểm đó, ông Trump thực tế sẽ có 3 lựa chọn: tìm kiếm sự ủy quyền của Quốc hội để tiếp tục chiến dịch, bắt đầu cắt giảm sự can thiệp của Mỹ, hoặc tự gia hạn cho mình.

Luật pháp cho phép gia hạn triển khai quân một lần duy nhất trong 30 ngày nếu tổng thống chứng thực bằng văn bản rằng cần thêm thời gian để tạo điều kiện cho việc rút quân Mỹ một cách an toàn, nhưng điều này không cấp quyền để tiếp tục tiến hành một chiến dịch tấn công.

Quyền hạn của Quốc hội Mỹ

Các nhà lập pháp Mỹ có quyền cấp phép bất cứ lúc nào để ông Trump tiếp tục chiến dịch bằng cách thông qua một Nghị quyết Ủy quyền Sử dụng Lực lượng Quân sự (AUMF). Những biện pháp như vậy đã trở thành cách thức chính yếu để Quốc hội phê duyệt các chiến dịch quân sự thay vì một bản tuyên chiến chính thức, điều vốn chưa từng được thực hiện kể từ Thế chiến II.

Mặc dù phe Cộng hòa nhìn chung đã thống nhất trong việc chặn đứng các nỗ lực của phe Dân chủ nhằm đình chỉ xung đột, vẫn chưa rõ liệu họ có đoàn kết như vậy khi vấn đề chuyển sang "chủ động ủy quyền" cho cuộc xung đột hay không.

Quốc hội Mỹ đã không bỏ phiếu ủng hộ sử dụng lực lượng quân sự kể từ năm 2002, thời điểm các nhà lập pháp ủy quyền tấn công Iraq.

Ông Trump có thể phớt lờ hạn chót?

Các chính quyền Mỹ lâu nay vẫn tranh luận rằng, Hiến pháp trao quyền hạn rộng rãi cho tổng tư lệnh. Điều đó có nghĩa là những hạn chế mà luật quyền hạn chiến tranh đặt ra cho tổng thống là vi hiến.

Vào năm 2011, Tổng thống Barack Obama đã tiếp tục một hoạt động can thiệp quân sự tại Libya vượt quá mốc 60 ngày, với lập luận rằng đạo luật này không áp dụng vì "các hoạt động của Mỹ không liên quan đến chiến đấu kéo dài hoặc giao tranh bằng hỏa lực trực tiếp với các lực lượng đối thủ, cũng không bao gồm bộ binh Mỹ".

Mặc dù điều này đã vấp phải sự phản đối từ cả hai đảng vào thời điểm đó, một số nhà lập pháp dự đoán rằng chính quyền Trump có thể đưa ra lập luận tương tự về vấn đề Iran.

Trong nhiệm kỳ đầu tiên của mình, ông Trump cũng từng phản ứng tương tự với đạo luật này vào năm 2019 khi ông phủ quyết một nghị quyết lưỡng đảng nhằm chấm dứt sự can thiệp quân sự của Mỹ vào cuộc chiến của Ả Rập Saudi tại Yemen. Khi đó, ông nói rằng biện pháp này là một "nỗ lực không cần thiết và nguy hiểm nhằm làm suy yếu quyền hạn hiến định của tôi".

Tuy nhiên, theo NYT, việc phớt lờ thời hạn chót có thể gây ra vấn đề chính trị cho Đảng Cộng hòa, phe vốn cho đến nay đã dành cho chính quyền sự tự do rộng rãi để tiến hành tấn công mà không cần sự can thiệp của Quốc hội hay bất kỳ sự giám sát chính thức nào.

Tờ WIRED cho hay, Rednote, ứng dụng Trung Quốc từng nổi đình đám trong mười lăm phút ngắn ngủi suốt trào lưu "tị nạn TikTok" năm ngoái, đang nuôi tham vọng trở thành một gã khổng lồ mạng xã hội toàn cầu. Trong quá trình mở rộng, công ty này ngày càng có xu hướng tách biệt cơ sở người dùng Trung Quốc và quốc tế.

Gần đây, Rednote đã ra mắt Rednote.com, một tên miền web mới dành cho nhánh kinh doanh quốc tế, và bắt đầu điều hướng người dùng đến đây thay vì tên miền gốc tại Trung Quốc là Xiaohongshu.com. Công ty đồng thời công bố hai tài liệu điều khoản dịch vụ riêng biệt cho người dùng trong nước và quốc tế.

Kể từ khi thành lập vào năm 2013, Rednote nhanh chóng trở thành một trong những nền tảng mạng xã hội lớn và sôi động nhất tại “đất nước tỷ dân” với khoảng 300 triệu người dùng hoạt động hàng tháng.

Ứng dụng này hiện được xem như nền tảng mặc định để giới trẻ thành thị Trung Quốc chia sẻ nội dung về phong cách sống và du lịch.

Sau khi bất ngờ thu hút sự chú ý quốc tế vào tháng 1/2025 khi TikTok bị cấm tạm thời tại Mỹ, công ty đã dần triển khai chiến lược toàn cầu hóa. Gần đây, họ bắt đầu tuyển dụng nhân sự tại Mỹ để mở các văn phòng khu vực mới, theo trang công nghệ Rest of World.

Một thông tin chưa từng được hé lộ là công ty cũng đang thực hiện các bước nhằm củng cố “Rednote” như một thực thể doanh nghiệp riêng biệt để quản lý người dùng quốc tế.

Theo cơ sở dữ liệu đăng ký doanh nghiệp công khai, công ty mẹ tại Trung Quốc là Xiaohongshu đã đăng ký Rednote Technology PTE LTD tại Singapore từ giữa năm 2025. Rednote cho biết sẽ lưu trữ dữ liệu người dùng quốc tế trên các máy chủ đặt tại đây.

Trong bối cảnh chính trị và pháp lý hiện nay, việc một nền tảng xã hội Trung Quốc hoạt động toàn cầu mà không có mức độ phân tách dữ liệu là một thách thức lớn.

Cả Bắc Kinh và các chính phủ phương Tây đều đang giám sát chặt chẽ các rủi ro an ninh dữ liệu và khả năng kiểm duyệt nội dung vượt mức.

Đó là lý do tại sao ByteDance quyết định biến TikTok thành một hệ sinh thái hoàn toàn tách biệt với đối tác Trung Quốc là Douyin. Tương tự, Tencent cũng áp dụng các quy tắc và cơ chế kiểm duyệt khác nhau cho WeChat và phiên bản nội địa Weixin.

Hiện tại, nội dung mà người dùng trong nước và quốc tế nhìn thấy trên Rednote vẫn có vẻ giống nhau, nhưng một số người lo ngại rằng hai hệ thống này có thể tách biệt hoàn toàn trong tương lai.

Ai thực sự thuộc về Rednote?

Các phiên bản lưu trữ của chính sách pháp lý và quyền riêng tư cho thấy Rednote lần đầu tạo ra hai bộ điều khoản riêng cho người dùng trong và ngoài Trung Quốc vào tháng 12/2025, và cập nhật gần nhất vào cuối tháng 3.

Hai bộ điều khoản về cơ bản khá giống nhau nhưng vẫn có một số khác biệt đáng chú ý.

Trong khi Xiaohongshu (phiên bản nội địa) yêu cầu người dùng dưới 18 tuổi "không sử dụng nền tảng", thì Rednote đặt ranh giới ở tuổi 13, phù hợp với quy định tại Mỹ.

Họ cũng có quy định kiểm duyệt nội dung cũng khác nhau: phiên bản Trung Quốc bao gồm các quy tắc rõ ràng xung quanh nội dung, trong khi phiên bản quốc tế cấm phân biệt đối xử.

Phiên bản quốc tế của chính sách quyền riêng tư nêu rõ dữ liệu người dùng sẽ được thu thập và lưu trữ tại Singapore, nhưng có thể được chuyển về Trung Quốc để xử lý. Đồng thời, các tin tuyển dụng công khai cho thấy công ty đang tuyển nhiều vị trí kỹ thuật và kiểm duyệt nội dung tại Singapore.

Tuy nhiên, điều khoản lại mơ hồ ở chỗ không nêu rõ cách xác định người dùng thuộc nhóm trong nước hay quốc tế. Thực tế, các điều khoản dường như ngày càng trở nên mơ hồ hơn về điểm này theo thời gian.

Phiên bản được lưu trữ từ 12/2025 tuyên bố rằng bất kỳ ai đăng ký ứng dụng trước 8/12/2025 sẽ tự động được coi là người dùng Trung Quốc.

Những người đăng ký bằng số điện thoại không phải Trung Quốc sau ngày đó sẽ được coi là đến từ nước ngoài. Tuy nhiên, quy định này sau đó đã bị xóa bỏ khỏi phiên bản được công bố vào tháng 3.

Một số người dùng Rednote báo cáo rằng tài khoản của họ gần đây đã tự động được chuyển đổi từ phiên bản trang web Trung Quốc sang phiên bản quốc tế.

Một người dùng Mỹ (giấu danh tính) đã chia sẻ với WIRED rằng khi đăng nhập nền tảng vào tháng 4, một thông báo hiện ra với nội dung: "Tài khoản của bạn là tài khoản Rednote. Chúng tôi đã tự động chuyển hướng bạn sang rednote.com."

Người này cho biết anh từng đăng ký tài khoản bằng số điện thoại Trung Quốc, anh nghi ngờ tài khoản của mình bị chuyển đổi vì sử dụng địa chỉ IP không phải Trung Quốc. “Tôi chưa từng đăng bài từ Trung Quốc. Luôn là ở Mỹ. Rõ ràng, chỉ cần liếc mắt một cái, họ có thể nhận ra đây là một người Mỹ đang đăng bài bằng tiếng Anh” anh nói.

Kịch bản của sự chia tách đang cận kề

Sau khi TikTok tránh được việc bị đóng cửa tại Mỹ bằng cách bán phần lớn cổ phần mảng kinh doanh tại đây, hầu hết những “người tị nạn” đã chạy sang Rednote đã quay trở lại TikTok hoặc các nền tảng khác.

Những người còn ở lại thường là vì họ muốn đọc và tương tác trực tiếp với những người ở Trung Quốc. Giờ đây, họ lo rằng việc tách nền tảng có thể phá vỡ một trong những cầu nối mạnh mẽ nhất giữa internet Trung Quốc và thế giới.

Jerry Liu, một người có tầm ảnh hưởng trên TikTok tại Vancouver, nổi tiếng với việc chia sẻ nội dung hài hước về Rednote, cho biết trong một video vào tháng 11 rằng anh được nhân viên tại văn phòng Thượng Hải của công ty tiết lộ rằng người dùng quốc tế sẽ thấy ít nội dung Trung Quốc hơn và nhiều nội dung Bắc Mỹ trong tương lai. "Tôi cảm thấy thất vọng. Tôi nghĩ nó sẽ bớt thú vị đi" anh nói trong video.

Rednote từng thử chiến lược bản địa hóa kiểu TikTok trước đây, với hàng loạt ứng dụng riêng cho từng khu vực như Uniik, Spark, Catalog, Takib, habU và S’More, mỗi ứng dụng phục vụ cho từng quốc gia cụ thể ngoài Trung Quốc, nhưng đều thất bại trong việc thu hút người dùng.

Nỗ lực đó là một bài học cho công ty về giá trị của hệ sinh thái nội dung Trung Quốc đối với người dùng ở các nước khác, tuy nhiên như thường lệ, các cân nhắc về quy định dường như được ưu tiên hơn.

“Tôi không muốn xem người Mỹ nói về Coachella. Tôi đã xem cái đó trên Instagram rồi, tôi không tham gia Xiaohongshu để rồi lại thấy những thứ như Instagram” người dùng Mỹ vừa bị điều hướng sang Rednote chia sẻ.

Lo ngại về bảo mật

Khi Rednote vươn ra toàn cầu, công ty chắc chắn đang học hỏi từ các nền tảng Trung Quốc đi trước như WeChat và TikTok để tìm ý tưởng về cách vượt qua "bãi mìn" kiểm duyệt nội dung và quyền riêng tư dữ liệu. Cho đến nay, cách tiếp cận của họ có vẻ giống với WeChat hơn.

Trong hơn một thập kỷ, WeChat phân loại người dùng chủ yếu dựa trên việc họ đăng ký bằng số điện thoại Trung Quốc hay nước ngoài. Điều này cho phép người dùng vượt qua biên giới kỹ thuật số của Tencent bằng cách hủy liên kết và liên kết lại tài khoản WeChat của họ với các số điện thoại di động khác nhau.

Jeffrey Knockel, phó giáo sư khoa học máy tính tại Bowdoin College, phát hiện Tencent kiểm duyệt nội dung trên WeChat và Weixin khác nhau, mặc dù hai nền tảng này được tích hợp với nhau và người dùng có thể giao tiếp qua lại.

Ông cho biết người dùng Trung Quốc sử dụng bộ lọc khớp từ khóa theo thời gian thực để kiểm duyệt, nhưng "nếu bạn đăng ký WeChat bằng số điện thoại Canada hoặc Mỹ, tin nhắn của bạn không nhất thiết phải chịu kiểm duyệt đó."

Knockel nói rằng cách tiếp cận kiểm duyệt nội dung hỗn hợp của WeChat có thể đã khiến một số người cảnh giác khi sử dụng ứng dụng. "Người dùng nói chung không tin tưởng vào nền tảng. Họ không biết liệu mình có đang bị theo dõi và kiểm duyệt hay không," ông nói. Khi Rednote đi theo hướng tương tự, sẽ rất đáng để theo dõi liệu khán giả quốc tế cuối cùng có nảy sinh những nghi ngại tương tự hay không.

Nguồn: Wired

Trong một nghiên cứu vừa được công bố trên tạp chí khoa học Nano Research, nhóm chuyên gia từ Viện Hồ Muối Thanh Hải (thuộc Học viện Khoa học Trung Quốc) đã giới thiệu một loại vật liệu khung hữu cơ-kim loại (MOF) siêu nhỏ, có khả năng tự bơi trong nước và chủ động tìm kiếm ion uranium thay vì chờ các hạt uranium trôi tới như các công nghệ truyền thống.

Uranium là nguyên liệu quan trọng để vận hành các lò phản ứng hạt nhân. Dù nước biển trên thế giới được ước tính chứa khoảng 4,5 tỷ tấn uranium, song nồng độ của nguyên tố này cực thấp, khiến việc khai thác trở nên rất khó khăn và tốn kém.

Với Trung Quốc, quốc gia đang tăng tốc xây dựng các nhà máy điện hạt nhân, đây là bài toán mang ý nghĩa chiến lược vì nước này vẫn phụ thuộc lớn vào nguồn uranium nhập khẩu.

Theo trưởng nhóm nghiên cứu Tiến sĩ Yongquan Zhou, nhiều nhóm quốc tế trước đây từng nghiên cứu vi động cơ chạy bằng ánh sáng, nhưng rất ít công trình ứng dụng trực tiếp vào việc thu hồi uranium.

Nhóm nghiên cứu đã tạo ra các hạt vật liệu dạng xốp chỉ rộng khoảng 2 micromet, nhỏ hơn rất nhiều so với đường kính sợi tóc người. Cấu trúc hóa học bên trong được điều chỉnh để duy trì độ ổn định trong nước trong thời gian dài.

Khi được bổ sung một lượng nhỏ hydro peroxide làm nhiên liệu, các vi động cơ có thể tự di chuyển với tốc độ khoảng 7 micromet mỗi giây. Dưới tác động của ánh sáng, tốc độ này gần như tăng gấp đôi, tạo ra hiệu ứng tăng tốc bằng năng lượng mặt trời.

Trong các thử nghiệm trong phòng thí nghiệm, vật liệu này cho thấy hiệu suất thu hồi uranium rất cao, hấp thụ tối đa tới 406 miligam uranium trên mỗi gram vật liệu. Sau khi hấp thụ, uranium được chuyển hóa thành dạng khoáng ổn định hơn, giúp dễ tách lọc và lưu trữ an toàn hơn.

Điểm khác biệt lớn nhất nằm ở cơ chế hoạt động. Các vật liệu hấp phụ truyền thống thường đứng yên một chỗ và chờ ion uranium tiếp xúc. Ngược lại, loại vi động cơ mới có thể chủ động bơi đi tìm mục tiêu.

T.S Zhou cho hay: “Nó có thể tự chạy. Các chất hấp phụ truyền thống chỉ đứng yên một chỗ, còn vi động cơ này tự động di chuyển và được kích hoạt bởi ánh sáng, giúp quá trình này trở nên thân thiện với môi trường hơn.”

Điều thú vị nhất là nhóm nghiên cứu còn quan sát thấy các hành vi tập thể của vật liệu này tương tự như các hệ thống sinh học. Khi nồng độ nhiên liệu thay đổi, các hạt vật liệu cho thấy các mô hình di chuyển như "săn đuổi", "trốn thoát" và phối hợp bầy đàn, tạo nên một mạng lưới thu gom hiệu quả cao.

Theo nhóm nghiên cứu, công nghệ này trong tương lai không chỉ giới hạn ở uranium mà còn có thể mở rộng sang thu hồi các nguyên tố chiến lược khác như rubidium và cesium.

Dù vậy, giới nghiên cứu thừa nhận công nghệ vẫn đang ở giai đoạn rất sớm. Một trong những trở ngại lớn nhất là môi trường nước có độ mặn quá cao.

Theo ông Zhou, trong các hồ muối có nồng độ muối lớn, hệ thống hiện chưa thể vận hành ổn định. Hiện các hồ muối của Trung Quốc chủ yếu được khai thác để lấy kali và lithium, trong khi nhiều nguyên tố vi lượng có giá trị vẫn bị bỏ phí vì quá khó tách lọc.

Công nghệ vi động cơ mới không chỉ dừng lại ở uranium. Theo nhóm nghiên cứu, mô hình này có thể được điều chỉnh để thu hồi các nguyên tố chiến lược khác như rubidium hay cesium. T.S Zhou nhấn mạnh rằng chúng ta không nên chỉ tập trung vào kali hay lithium mà bỏ qua những tài nguyên quý giá khác trong các hồ muối.

Theo SCMP

Theo tổ chức tư duy năng lượng Ember, xuất khẩu công nghệ điện mặt trời, pin và xe điện của Trung Quốc đều đạt mức cao kỷ lục trong tháng 3. Đây là dấu hiệu cho thấy cú sốc cung ứng dầu mỏ đang đẩy nhanh việc áp dụng năng lượng sạch trên toàn cầu.

Kể từ khi xung đột nổ ra vào cuối tháng 2, quân đội Iran đã phong tỏa hiệu quả eo biển Hormuz và cắt đứt khoảng 1/5 nguồn cung dầu mỏ và khí đốt tự nhiên của thế giới. Biến động giá dầu tăng vọt khi xung đột lan rộng và các cuộc đàm phán hoà bình rơi vào bế tắc.

Trong bối cảnh đó, các quốc gia châu Á phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng từ Trung Đông đang cố gắng giảm thiểu tình trạng thiếu hụt nhiên liệu bằng cách khuyến khích tiết kiệm năng lượng và rút ngắn giờ làm việc.

Khi các quốc gia đầu tư nhiều hơn vào năng lượng tái tạo, Trung Quốc trở thành bên hưởng lợi lớn nhất với vị thế là nhà sản xuất xe điện, tuabin gió và tấm pin mặt trời lớn nhất thế giới.

Báo cáo từ Ember cho biết Trung Quốc đã xuất khẩu 68 gigawatt công nghệ mặt trời trong tháng 3. Con số này vượt kỷ lục cũ được thiết lập vào tháng 8 tới 50%. Có 50 quốc gia đã xác lập kỷ lục mới về nhập khẩu tấm pin mặt trời từ Trung Quốc. Trong đó, mức tăng trưởng mạnh nhất đến từ các thị trường mới nổi ở châu Á và châu Phi, vốn là những nơi chịu ảnh hưởng nặng nề nhất bởi cuộc khủng hoảng năng lượng.

Dữ liệu hải quan Trung Quốc cho thấy tổng kim ngạch xuất khẩu của nhóm "ba sản phẩm mới" gồm điện mặt trời, pin và xe điện đã tăng 70% so với cùng kỳ năm ngoái. Nhóm sản phẩm này đang đóng góp đáng kể vào GDP của Trung Quốc thay thế cho hàng may mặc, đồ gia dụng và nội thất vốn là động lực tăng trưởng trước đây.

Chỉ riêng xuất khẩu pin của Trung Quốc đã đạt 10 tỷ USD trong tháng 3 với tốc độ tăng trưởng đặc biệt cao tại Liên minh châu Âu, Australia và Ấn Độ.

Tại Trung Quốc, các khoản đầu tư khổng lồ của nhà nước vào ngành năng lượng xanh đã giúp nâng cao khả năng tự chủ năng lượng và giảm bớt rủi ro từ tình trạng thiếu hụt dầu mỏ. Sự thống trị trong công nghệ tái tạo cũng mang lại cho Bắc Kinh nhiều ảnh hưởng địa chính trị và kinh tế hơn.

Ví dụ điển hình là Pakistan đã tránh được phần nào tác động từ cuộc chiến nhờ việc nhập khẩu lượng lớn các tấm pin mặt trời giá rẻ từ Trung Quốc vài năm trước. Việc sử dụng năng lượng mặt trời thay vì dầu nhập khẩu tốn kém ước tính giúp quốc gia này tiết kiệm hàng tỷ USD mỗi năm.

Không chỉ có tấm pin mặt trời, việc áp dụng xe điện toàn cầu đã giúp giảm tiêu thụ dầu khoảng 1,7 triệu thùng vào năm ngoái. Theo Hiệp hội Ô tô hành khách Trung Quốc, xuất khẩu xe điện và xe hybrid của nước này đã lập kỷ lục vào tháng 3 với mức tăng 140% so với cùng kỳ năm ngoái.

Các nhà phân tích lưu ý rằng một phần nguyên nhân dẫn đến sự bùng nổ doanh số vào tháng trước là do các doanh nghiệp tích trữ hàng trước khi Trung Quốc ngừng chính sách hoàn thuế vào tháng 4.

Mặc dù đà tăng trưởng kỷ lục của tháng 3 có thể không duy trì liên tục, nhưng xung đột tại Trung Đông đã củng cố lý do để các nước chuyển sang năng lượng thay thế trong dài hạn.

Theo CNN

Một sợi cáp quang nằm tĩnh lặng dưới đáy biển đã ghi lại được 56.000 vụ vỡ băng chỉ trong vòng ba tuần. Thí nghiệm này tiết lộ chi tiết đáng kinh ngạc về cách các sông băng nứt vỡ, sụp đổ và tái định hình đại dương xung quanh chúng. Quá trình "đẻ băng" (Glacial calving) - khi các tảng băng tách rời khỏi sông băng - là một trong những dấu hiệu rõ rệt nhất của sự thay đổi tại các vùng cực.

Dọc theo bờ biển Greenland, những sự kiện này diễn ra liên tục, từ những mảnh vỡ nhỏ đến các khối băng khổng lồ lao xuống biển. Phần lớn các hoạt động này xảy ra bên dưới bề mặt và vẫn còn rất ít được hiểu rõ. Các nhà nghiên cứu từ lâu đã gặp khó khăn trong việc quan sát những gì xảy ra tại mặt trước bị ngập nước của sông băng. Viễn thám chỉ chụp được những gì nhô lên trên mực nước, để lại một khoảng trống dữ liệu lớn.

Đột phá cáp quang bên dưới vịnh hẹp

Để giải quyết thách thức này, một nhóm nghiên cứu do Dominik Gräff từ Đại học Washington dẫn đầu đã triển khai một sợi cáp quang dài 10 km xuyên qua một vịnh hẹp ở miền nam Greenland, gần sông băng Eqalorutsit Kangilliit Sermiat (EKaS). Theo một nghiên cứu công bố trên tạp chí Nature, sợi cáp được đặt cách mặt trước của sông băng khoảng 500 mét, biến đáy biển thành một hệ thống cảm biến liên tục.

Hoạt động này đòi hỏi việc điều hướng cẩn thận qua lớp "hỗn hợp băng" (ice mélange) dày đặc - một sự kết hợp thay đổi giữa băng biển và các tảng băng trôi có thể nhanh chóng bao vây con tàu. Gräff giải thích rằng:

“Nếu bạn đi quá chậm, lớp hỗn hợp băng mà bạn đẩy ra bằng con tàu sẽ đóng lại nhanh chóng. Và điều đó ngăn cản sợi cáp của bạn chìm xuống đáy.”

Sau khi lắp đặt thành công, hệ thống dựa vào cảm biến âm thanh phân tán (DAS) và cảm biến nhiệt độ phân tán (DTS). Các xung laser gửi qua sợi cáp đã phát hiện những rung động và thay đổi nhiệt độ dọc theo toàn bộ chiều dài của nó. Kỹ thuật này giúp có thể theo dõi các sự kiện chỉ kéo dài trong vài phần nghìn giây.

56.000 sự kiện hé lộ toàn bộ trình tự vỡ băng

Trong khoảng thời gian ba tuần, sợi cáp đã ghi nhận hơn 56.000 vụ tách tảng băng, cung cấp một hồ sơ liên tục về hoạt động vỡ băng. Khối lượng dữ liệu này là điều hiếm khi đạt được trong ngành băng hà học.

Các quan sát đã tiết lộ một trình tự rõ ràng. Nó bắt đầu bằng các vết nứt nội bộ bên trong sông băng, tạo ra các tín hiệu âm thanh truyền qua vịnh hẹp. Tiếp theo là sự tách rời của băng, tạo ra các sóng dưới nước và sự thay đổi áp suất có thể phát hiện dọc theo sợi cáp.

Một số sự kiện đã gây ra các trận sóng thần nhỏ cục bộ, trong khi những sự kiện khác tạo ra những xáo trộn tinh vi hơn. Hệ thống cũng phát hiện ra âm thanh của các tảng băng vỡ ra sau khi rơi xuống nước. Những tín hiệu này giống với giai đoạn nứt vỡ ban đầu nhưng có nguồn gốc từ bên trong vịnh hẹp.

Theo nhà địa chấn học Andreas Fichtner từ ETH Zürich, việc ghi lại được nhiều quy trình vật lý khác nhau trong một khoảng thời gian ngắn như vậy là điều bất thường. Ông lưu ý rằng:

“Có rất ít bộ dữ liệu địa chấn mà trong một khoảng thời gian ngắn như vậy, bạn có thể ghi lại được nhiều hiện tượng khác nhau đến thế.”

Động lực học dưới nước cuối cùng đã được hé lộ

Bên cạnh những vụ vỡ băng có thể nhìn thấy, sợi cáp còn tiết lộ những chuyển động phức tạp của nước vốn hiếm khi được quan sát trực tiếp. Trong số đó có "sóng trọng trường nội bộ", di chuyển dọc theo ranh giới giữa nước ngọt lạnh từ băng tan và nước mặn ấm hơn bên dưới.

Khi các tảng băng trôi ra xa sông băng, chúng tạo ra các vệt nước khuấy động các lớp nước này. Chuyển động này ảnh hưởng đến cách nhiệt lượng được phân phối trong vịnh hẹp và tác động đến tốc độ tan chảy của phần băng chìm dưới nước. Theo báo cáo của Tạp chí EOS, các phép đo nhiệt độ của sợi cáp đã ghi lại được những thay đổi tinh vi này trong thời gian thực.

Các nhà nghiên cứu cũng quan sát thấy chuyển động của tảng băng dẫn dắt các mô hình lưu thông nước như thế nào, thêm một lớp hiểu biết khác vào quá trình vỡ băng. Những tương tác này giữa băng và đại dương thường bị thiếu trong các mô hình hiện tại.

Nguồn: Daily Galaxy

Dự báo thời tiết Bắc Mỹ

Los Angeles: 11°C - 20°C, mây tan, có chút nắng.
San Francisco: 11°C - 17°C, mây và nắng.
San Diego: 12°C - 20°C, nắng nhẹ.
Seattle: 9°C - 17°C, mây xen nắng.
Houston: 24°C - 32°C, nóng ẩm, mây tan có nắng.
Dallas: 23°C - 35°C, nóng, mây giảm.
Miami: 23°C - 29°C, có thể có mưa dông vài nơi.
Orlando: 19°C - 28°C, có mưa rào hoặc mưa dông.
New York: 10°C - 20°C, ấm hơn, trời khá dễ chịu.
Washington DC: 7°C - 22°C, ấm hơn.
Chicago: 12°C - 19°C, có thể có mưa dông mạnh.
Toronto: 8°C - 15°C, nhiều nắng.

Dự báo thời tiết Châu Âu

Berlin: 4°C - 17°C, mây tăng dần.
Paris: 10°C - 23°C, có nắng rồi nhiều mây.
London: 9°C - 21°C, ấm hơn, có nắng.
Zurich: 8°C - 23°C, mây và nắng.
Amsterdam: 7°C - 15°C, có chút nắng rồi nhiều mây.
Copenhagen: 2°C - 13°C, trời nắng.
Stockholm: 1°C - 9°C, mây tăng dần.
Oslo: 1°C - 15°C, ấm hơn, nắng nhẹ.
Helsinki: 1°C - 10°C, có thể có mưa rào.
Vienna: 6°C - 19°C, nhiều nắng.
Budapest: 6°C - 19°C, nắng nhẹ.
Warsaw: 0°C - 14°C, mây tăng dần.

Dự báo thời tiết Châu Á - Thái Bình Dương

Beijing: 10°C - 23°C, có gió.
Shanghai: 17°C - 30°C, nhiều mây.
Hong Kong: 19°C - 22°C, có mây.
Singapore: 26°C - 32°C, nóng ẩm, có mây.
Tokyo: 13°C - 20°C, có mưa.
Seoul: 12°C - 23°C, mưa rào ngắn.
Sydney: 12°C - 25°C, nắng rồi ít mây.
Melbourne: 10°C - 22°C, mây tan, có chút nắng.
Dubai: 26°C - 37°C, nắng nóng.
Doha: 28°C - 35°C, mây tăng dần.
Hanoi: 24°C - 30°C, mây tan, có chút nắng.
Saigon: 28°C - 36°C, âm u, nóng.

Các thành phố khác

San Jose: 8°C - 19°C, mây tan, có chút nắng.
Nha Trang: 24°C - 32°C, mây tăng dần.
Bangkok: 29°C - 37°C, âm u, rất nóng.
Moscow: 0°C - 4°C, vừa tuyết vừa mưa.
Rome: 9°C - 24°C, mây và nắng.
Barcelona: 14°C - 23°C, nhiều nắng.
Montreal: 11°C - 22°C, nắng nhẹ.
Vancouver: 10°C - 17°C, nhiều nắng.
Taipei: 21°C - 28°C, ấm hơn, trời âm u.
Athens: 12°C - 26°C, nắng.
Prague: 6°C - 18°C, mây tăng dần.

Madrid: 13°C - 27°C, nắng nhẹ.
Venice: 15°C - 22°C, nắng rồi ít mây.
Cairo: 17°C - 27°C, âm u.
Cape Town: 10°C - 17°C, vài cơn mưa rào.
New Delhi: 28°C - 42°C, rất nóng.
Jakarta: 24°C - 34°C, có mưa dông vài nơi.
Istanbul: 8°C - 18°C, có gió.
Mexico City: 14°C - 30°C, có thể có mưa rào.
Rio de Janeiro: 23°C - 31°C, nắng nhẹ.
Buenos Aires: 8°C - 17°C, trời nắng.
Kyiv: 4°C - 11°C, có gió.
Tehran: 17°C - 25°C, rất gió.

Tâm điểm của thị trường sẽ dồn vào báo cáo kết quả kinh doanh từ các tập đoàn công nghệ khổng lồ cùng cuộc họp của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed). Đây có thể là dấu mốc khép lại nhiệm kỳ của ông Jerome Powell trên cương vị người đứng đầu ngân hàng trung ương Mỹ.

Các chỉ số chứng khoán đã tăng vọt trong tháng 4 và liên tục thiết lập đỉnh mới. Thị trường đã phục hồi mạnh mẽ sau những lo ngại về tác động kinh tế từ cuộc xung đột ở Trung Đông. Tính đến thứ Sáu (24/4), chỉ số S&P 500 đã tăng khoảng 13% kể từ ngày 30/3. Trong khi đó, Nasdaq Composite nhảy vọt hơn 19%.

Chuyên gia chiến lược thị trường Anthony Saglimbene tại Ameriprise nhận định thị trường đã đi một quãng đường dài trong thời gian ngắn. Tuần này sẽ là thời điểm xác nhận quan trọng cho đà tăng này.

Dù thỏa thuận ngừng bắn tại Trung Đông đã xoa dịu nỗi lo căng thẳng leo thang, nhưng các diễn biến liên quan đến cuộc chiến giữa Mỹ - Israel với Iran vẫn có khả năng gây biến động giá tài sản trong những ngày tới.

Kỳ vọng về kết quả kinh doanh khả quan của doanh nghiệp đã thúc đẩy tâm lý lạc quan của giới đầu tư. Mùa báo cáo kết quả kinh doanh quý 1 đang có khởi đầu vững chắc. Theo dữ liệu từ LSEG, tính đến ngày 24/4 đã có hơn 81% công ty thuộc nhóm S&P 500 công bố lợi nhuận vượt dự báo của các nhà phân tích.

Tổng lợi nhuận toàn thị trường trong quý 1 dự kiến sẽ tăng 16,1%. Chỉ riêng trong tuần này, hơn 1/3 số công ty trong S&P 500 sẽ công bố kết quả. Danh sách này bao gồm 5 trong số 7 tập đoàn công nghệ lớn nhất thị trường hay còn gọi là nhóm "Magnificent Seven".

Các "ông lớn" như Microsoft, Alphabet, Amazon và Meta sẽ báo cáo vào thứ Tư (29/4). Nhà đầu tư sẽ tập trung vào kế hoạch chi tiêu vốn khổng lồ của các hãng này để xây dựng trung tâm dữ liệu và hạ tầng hỗ trợ ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI). Apple sẽ công bố kết quả vào ngày 30/4, sau thông báo thay đổi vị trí CEO gần đây.

Về phía chính sách tiền tệ, Fed được dự báo nhiều khả năng sẽ giữ nguyên lãi suất trong tuyên bố vào ngày 29/4. Nhà đầu tư sẽ tìm kiếm quan điểm mới của các nhà hoạch định chính sách về tác động của chiến sự đối với nền kinh tế và lộ trình lãi suất.

Nỗi lo về giá năng lượng tăng vọt đã khiến giới đầu tư hạ kỳ vọng vào việc cắt giảm lãi suất. Thị trường hiện dự đoán chỉ chưa đến một đợt hạ lãi suất 0,25 điểm phần trăm vào tháng 12 thay vì dự báo ít nhất hai đợt trước khi cuộc chiến nổ ra vào cuối tháng 2.

Cuộc họp tới đây cũng có khả năng là lần cuối cùng ông Jerome Powell giữ vị trí chủ tọa do nhiệm kỳ Chủ tịch Fed của ông sẽ kết thúc vào ngày 15/5. Ứng viên Kevin Warsh do Tổng thống Donald Trump lựa chọn đã xuất hiện trong phiên điều trần phê chuẩn tại Thượng viện tuần này. Một rào cản quan trọng đã được dỡ bỏ khi Bộ Tư pháp Mỹ vừa khép lại cuộc điều tra nhắm vào ông Powell liên quan đến chi phí cải tạo trụ sở Fed.

Ngoài ra, thị trường cũng sẽ đón nhận dữ liệu tăng trưởng kinh tế Mỹ quý 1 và chỉ số giá chi tiêu dùng cá nhân (PCE) tháng 3. Cả hai báo cáo này sẽ cung cấp cái nhìn chi tiết hơn về những tổn thất kinh tế do xung đột Trung Đông gây ra cho đến nay.

Theo Reuters