Washington treo thưởng truy tìm thủ lĩnh dân quân thân Iran ở Iraq, giữa lúc kho tên lửa Mỹ hao hụt vì dồn lực cho Trung Đông.

Trang NDTV dẫn tin từ Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết Washington treo thưởng tới 10 triệu USD cho thông tin giúp bắt giữ thủ lĩnh dân quân Hashim Finyan Rahim al-Saraji, còn gọi là Abu Waala al Wa'eli.

Nhân vật này được xác định là lãnh đạo nhóm Kata'ib Sayyid al-Shuhada (KSS), một lực lượng dân quân Iraq có liên hệ chặt chẽ với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC).

Mỹ cáo buộc KSS đứng sau nhiều vụ tấn công khiến dân thường Iraq thiệt mạng, đồng thời nhắm vào cơ sở ngoại giao và nhân sự Mỹ tại Iraq và Syria.

Những người cung cấp thông tin có thể nhận tiền thưởng và được Mỹ hỗ trợ tái định cư.


Ông Hashim Finyan Rahim al-Saraji, còn gọi là Abu Waala al Wa’eli, thủ lĩnh Kata’ib Sayyid al-Shuhada. Ảnh: NDTV

Giới chức Mỹ cho rằng động thái này là một phần trong nỗ lực gây sức ép lên các nhóm vũ trang thân Iran, trong bối cảnh Washington muốn Baghdad có lập trường cứng rắn hơn để kiểm soát các lực lượng này.

Trong hơn 10 năm qua, các dân quân thân Iran bị cáo buộc liên tục tấn công lực lượng và nhà ngoại giao Mỹ tại Iraq. Riêng trong giai đoạn xung đột gần đây, số vụ tấn công được cho là đã lên tới gần 1.000, lan sang cả các mục tiêu ở Ả Rập Saudi.

Abu Waala al Wa'eli từng có thời gian hoạt động trong Kataib Hezbollah trước khi gia nhập KSS. Nhóm này cũng bị Mỹ liệt vào danh sách khủng bố và có vai trò lớn trong mạng lưới các lực lượng ủy nhiệm của Iran tại Trung Đông.

Ở một diễn biến khác, các nguồn tin cho biết quân đội Mỹ đang lo ngại về việc kho tên lửa bị suy giảm nhanh chóng.

Kể từ khi chiến sự Trung Đông bùng phát cuối tháng 2, Mỹ đã sử dụng khoảng 1.100 tên lửa hành trình tầm xa vốn được dự trữ cho các kịch bản khác.

Số vũ khí hao hụt bao gồm hơn 1.000 tên lửa Tomahawk, cùng các hệ thống phòng không Patriot và tên lửa tấn công mặt đất ATACMS. Để bù đắp, quân đội Mỹ phải điều chuyển đạn dược từ các căn cứ tại châu Á và châu Âu về Trung Đông.

Điều này làm dấy lên lo ngại Mỹ có thể bị giảm khả năng sẵn sàng ở các khu vực khác, nhất là khi phải đối mặt nhiều thách thức an ninh cùng lúc. Bộ Quốc phòng Mỹ cảnh báo có thể mất nhiều năm để bổ sung lại đầy đủ kho vũ khí dự trữ.

VietBF@sưu tập

Thủ tướng Israel xác nhận từng bí mật xạ trị ung thư tuyến tiền liệt nhưng lùi lịch công bố để "tránh bị Iran lợi dụng tuyên truyền"

Đài CNN ngày 24-4 đưa tin Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu vừa công khai kết quả kiểm tra sức khỏe thường niên, xác nhận việc ông từng bị chẩn đoán mắc ung thư tuyến tiền liệt.

Đây là lần đầu tiên vị thủ tướng tại vị lâu nhất trong lịch sử Israel xác nhận về việc mình mắc bệnh ung thư.

Mặc dù ông Netanyahu không công bố thời điểm kiểm tra sức khỏe cụ thể, một nguồn tin thân cận từ Israel tiết lộ với CNN rằng bệnh ung thư của ông được chẩn đoán từ vài tháng trước. Ông đã bắt đầu đợt xạ trị cách đây khoảng 2 tháng rưỡi và vừa kết thúc liệu trình này.

Thủ tướng Israel cho biết ông đã quyết định thực hiện phương pháp xạ trị đích và kết quả mang lại rất khả quan. Ông chia sẻ trên mạng xã hội: "Tôi đã gặp một vấn đề y tế nhỏ ở tuyến tiền liệt và đã được điều trị hoàn toàn".

Ông Netanyahu thừa nhận đã chủ động dời lịch công khai báo cáo y tế chậm 2 tháng so với dự kiến. Mục đích của việc này là nhằm "ngăn chặn khả năng Iran sử dụng thông tin sức khỏe (của ông Netanyahu) làm công cụ tuyên truyền bất lợi cho Israel".


Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu phát biểu qua một video ngày 16-4. Ảnh: GPO.

Hồi tháng 12-2024, Văn phòng Thủ tướng Israel từng thông báo ông Netanyahu thực hiện ca phẫu thuật phì đại tuyến tiền liệt. Tuy nhiên, các đợt kiểm tra sau đó đã phát hiện một khối u ác tính kích thước chưa đầy 1 cm.

Sau đó, Văn phòng Thủ tướng Israel cũng công bố 2 lá thư từ đội ngũ y tế xác nhận tình trạng sức khỏe hiện tại của ông Netanyahu. Một trong hai lá thư cho biết: "Đây là kết quả phát hiện sớm các tổn thương rất nhỏ và chưa có dấu hiệu di căn, điều đã được tất cả các xét nghiệm khác xác nhận một cách tuyệt đối".

VietBF@sưu tập

Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth ca ngợi thành công quân sự của Mỹ, cho rằng Iran đang đứng trước cơ hội để đạt được một "thỏa thuận tốt đẹp"

Trong buổi họp báo ngày 24-4, Bộ trưởng Chiến tranh (Quốc phòng) Pete Hegseth khẳng định Mỹ đang phong tỏa và kiểm soát eo biển Hormuz “nội bất xuất ngoại bất nhập”. Ông thông báo cho đến nay, 34 tàu đã bị chặn lại ở eo biển này.

Giống những cuộc họp báo trước, ông Hegseth nói Hải quân Iran “nằm dưới đáy biển” và ca ngợi “sự kiên cường” của Tổng thống Donald Trump.

Ông Hegseth cũng chỉ trích việc các đồng minh truyền thống ở châu Âu không huy động lực lượng mở lại eo biển Hormuz.

“Chúng ta không thể trông chờ vào châu Âu, dù châu Âu cần eo biển Hormuz hơn chúng ta rất nhiều” - ông Hegseth nhấn mạnh. Theo ông, châu Âu “nên bớt nói suông lại” và “bớt tổ chức hội nghị hào nhoáng hay sáo rỗng”.


Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth. Ảnh: AP

Ngoài ra, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ cho hay việc lưu thông ở eo biển Hormuz vẫn diễn ra nhưng bị hạn chế và tiềm ẩn rủi ro. Ông đổ lỗi cho Iran vì đã đe dọa tấn công các tàu thuyền, cảnh báo mọi nỗ lực nhằm rải thêm thủy lôi sẽ bị coi là vi phạm thỏa thuận ngừng bắn và quân đội Mỹ chuẩn bị sẵn sàng đối phó mọi tàu rải thủy lôi của Iran. Ông tự tin Mỹ có thể rà phá mọi vũ khí và “khuyến khích các quốc gia khác cũng tham gia”.

Trong khi đó, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Dan Caine cho biết thủy thủ đoàn của cả 3 tàu bị quân đội Mỹ bắt giữ trong tuần qua vẫn đang bị giam giữ tại Mỹ.

“Chúng tôi sẽ tiếp tục các hoạt động ngăn chặn trên biển tương tự ở Thái Bình Dương và Ấn Độ Dương chống lại các tàu của Iran cùng các tàu thuộc Hạm đội Bóng tối” - ông Caine tuyên bố.

Ông Caine thông tin thủy thủ đoàn tàu Tousca - tàu buôn đầu tiên bị lực lượng Mỹ bắt giữ hôm 19-4 - “liên tục phớt lờ cảnh báo của Mỹ” trong khoảng 6 giờ. Do đó, thủy thủ đoàn của tàu khu trục Hải quân theo sau đã bắn 5 phát súng cảnh cáo.

“Tàu và thủy thủ đoàn tiếp tục bỏ qua cảnh báo. Sau khi dùng tất cả biện pháp, Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ đã cho phép bắn vô hiệu hóa động cơ của tàu Tousca” - ông Caine kể.

Sau đó, tàu khu trục đã vô hiệu hóa động cơ của Tousca bằng cách bắn 9 viên đạn không có thuốc nổ “vào phòng máy và khoang máy”.

“Con tàu đã báo cáo sự cố động cơ, chết máy giữa biển và bắt đầu tuân theo chỉ thị của Mỹ” - ông Caine cho biết.

VietBF@sưu tập

Bên cạnh nhà máy lọc dầu, khoảng 40 công ty vận tải biển và tàu chở dầu tham gia vận chuyển dầu của Iran cũng bị Mỹ áp đặt lệnh trừng phạt.

Theo hãng tin AP, hôm 24-4 chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đã áp đặt các biện pháp trừng phạt kinh tế đối với một nhà máy lọc dầu lớn của Trung Quốc và khoảng 40 công ty vận tải biển và tàu chở dầu tham gia vận chuyển dầu của Iran.

Động thái này đã hiện thực hóa lời đe dọa của chính quyền ông Donald Trump về việc áp đặt các biện pháp trừng phạt thứ cấp đối với các công ty và quốc gia làm ăn với Iran.

Đây cũng là một phần trong chiến dịch tăng cường tổng thể nhằm cắt đứt nguồn thu chính của Iran là xuất khẩu dầu mỏ, bên cạnh việc phong tỏa ở eo biển Hormuz.

Các lệnh trừng phạt này được đưa ra chỉ vài tuần trước cuộc gặp dự kiến giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Bắc Kinh.


Tàu USS Abraham Lincoln của Mỹ làm nhiệm vụ phong tỏa các cảng của Iran ở biển Ả Rập, gần eo biển Hormuz, vào ngày 16-4 vừa qua - Ảnh: CENTCOM

Cùng ngày, Nhà Trắng thông báo Tổng thống Donald Trump sẽ cử các đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner đến Pakistan vào ngày 25-4 để tiếp tục đàm phán với Iran.

Thư ký báo chí Nhà Trắng Karolien Leavitt cho biết hai đặc phái viên sẽ có cuộc hội đàm với Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Iran Abbas Araghchi.

“Chúng tôi hy vọng đây sẽ là một cuộc đối thoại hiệu quả và hy vọng sẽ giúp tiến tới một thỏa thuận” - bà Leavitt nói.

Phó Tổng thống JD Vance sẽ không tham gia chuyến công tác nhưng vẫn "tham gia rất sâu vào công việc". Ông và Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cũng sẵn sàng bay đến Pakistan nếu cần thiết, theo bà Leavitt.

Trong khi đó, Bộ trưởng Ngoại giao Iran Abbas Araghchi đã có mặt tại Islamabad. Mặc dù vậy, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Pakistan Esmael Baqaei cho biết trên X rằng “Không có cuộc gặp nào được lên kế hoạch giữa Iran và Mỹ”.

Thay vào đó, phía Iran muốn Pakistan làm trung gian, chuyển tiếp các thông điệp từ 2 phái đoàn Mỹ - Iran.

VietBF@sưu tập

Bà Mai Thị Hạ 65 tuổi, nhiều lần đến trụ sở cơ quan công quyền (huyện Hàm Yên cũ của tỉnh Tuyên Quang), livestream trên Facebook chửi bới, lăng mạ cơ quan công quyền và một số lãnh đạo.

Ngày 24/4, TAND khu vực 2, tỉnh Tuyên Quang mở phiên tòa xét xử sơ thẩm đối với bị cáo Mai Thị Hạ (trú tại thôn Cầu Mới, xã Hàm Yên, tỉnh Tuyên Quang) về tội “Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân” theo khoản 2 Điều 331 Bộ luật Hình sự.

Theo cáo trạng, từ ngày 1/5 đến ngày 30/5/2025, do không nhất trí với kết quả giải quyết tranh chấp của tòa án, bà Hạ đã nhiều lần sử dụng tài khoản Facebook cá nhân đăng tải các nội dung có lời lẽ lăng mạ, xúc phạm uy tín, danh dự, nhân phẩm của cơ quan chính quyền, cơ quan tiến hành tố tụng và một số cán bộ, công chức đang thực hiện nhiệm vụ.


Bị cáo Mai Thị Hạ tại phiên tòa.


Ngoài ra, bị cáo Hạ còn nhiều lần đến trụ sở cơ quan công quyền, TAND huyện Hàm Yên trước đây, nay là TAND khu vực 2 - Tuyên Quang để livestream xúc phạm cơ quan tòa án và một số cá nhân có chức danh tư pháp, chức vụ lãnh đạo trên Facebook.

Cơ quan công tố xác định, hành vi của bị cáo đã xâm phạm nghiêm trọng đến uy tín của cơ quan, tổ chức; danh dự, nhân phẩm của cán bộ, công chức thực hiện nhiệm vụ, gây ảnh hưởng xấu đến hoạt động của các cơ quan liên quan.

Căn cứ khoản 2 Điều 331 Bộ luật Hình sự, Hội đồng xét xử tuyên phạt 3 năm tù đối với bị cáo Mai Thị Hạ về tội “Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân”.

VietBF@sưu tập

Trong tâm thức của người Việt, khi nhắc đến nơi ở và làm việc của Tổng thống Hoa Kỳ, chúng ta thường nghe thấy hai cái tên: Nhà Trắng và Tòa Bạch Ốc. Người ta vẫn bảo "Của một đồng, công một lượng", cái tên cũng vậy, mỗi cách gọi đều mang trong mình một sức nặng văn hóa và lịch sử riêng biệt. Nhưng tại sao lại có sự phân biệt này, và liệu có phải "vùng miền" hay "chính trị" đã chia cắt hai tên gọi đó?

Nguồn gốc cái tên "Trắng" và quyết định của Teddy Roosevelt

Thực tế, tòa nhà này không phải ngay từ đầu đã có tên chính thức là White House. Ban đầu, nó được gọi là "Dinh Tổng thống" (President’s Mansion) hay "Phủ Tổng thống" (President’s House). Tuy nhiên, "Hữu xạ tự nhiên hương", vì tòa nhà được xây bằng đá sa thạch xám và sau đó được sơn một lớp vôi trắng để bảo vệ bề mặt đá khỏi bị đóng băng, người dân đã quen tay gọi nó là "Nhà Trắng" ngay từ thuở sơ khai.

Mãi đến năm 1901, Tổng thống Theodore Roosevelt mới chính thức hóa tên gọi này. Trước đó, mỗi bang của Mỹ đều có "Dinh Thống đốc" riêng, ông muốn tạo ra một cái tên độc bản, không thể lẫn lộn để khẳng định vị thế của quyền lực liên bang. Kể từ đó, "White House" trở thành tên gọi chính thức trên mọi giấy tờ và văn kiện ngoại giao.

"Tòa Bạch Ốc" - Vẻ đẹp của Hán Việt trong ngôn ngữ xưa

Vậy tại sao người Việt lại gọi là "Tòa Bạch Ốc"? Đây là cách dịch theo âm Hán Việt: Bạch (白) nghĩa là trắng, Ốc (屋) nghĩa là nhà/tòa nhà. Cách gọi này mang sắc thái trang trọng, uy nghi, phù hợp với phong cách ngôn ngữ của tầng lớp trí thức và báo chí Việt Nam trong nửa đầu thế kỷ 20.

Vào thời kỳ Việt Nam Cộng hòa (VNCH) tại miền Nam, âm Hán Việt vẫn giữ vị trí chủ đạo trong văn bản hành chính và thông tin đại chúng. "Văn ôn võ luyện", người miền Nam lúc bấy giờ ưa chuộng những từ ngữ có âm hưởng cổ điển, sang trọng. Vì thế, "Tòa Bạch Ốc" trở thành cái tên cửa miệng và xuất hiện dày đặc trên các phương truyền thông ở miền Nam trước năm 1975.

"Nhà Trắng" - Sự chuyển mình sang lối nói thuần Việt

Trong khi đó, ở miền Bắc và sau này là ngôn ngữ chung của báo chí chính thống sau năm 1975, xu hướng "giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt" và "thuần Việt hóa" được đẩy mạnh. Thay vì dùng từ Hán Việt có phần xa cách, người ta dịch thẳng từ "White House" thành "Nhà Trắng". Cách gọi này giản dị, trực quan và dễ hiểu với đại chúng. "Ăn chắc mặc bền", cái tên Nhà Trắng đi thẳng vào đời sống và dần thay thế Tòa Bạch Ốc trong các văn bản ngoại giao hiện đại.

Có phải Việt Cộng gọi là Nhà Trắng, VNCH gọi là Tòa Bạch Ốc?

Đây là một nhận định có phần đúng về mặt hiện tượng nhưng chưa đủ về mặt bản chất. Đúng là chính thể VNCH trước đây ưu tiên dùng "Tòa Bạch Ốc", còn chính quyền miền Bắc và Cách mạng lâm thời dùng "Nhà Trắng". Tuy nhiên, đây không phải là một quy định mang tính "thù địch" hay phân chia phe phái theo kiểu "Ai thờ chủ nấy".

Thực tế, ngay cả trước khi cuộc chiến diễn ra, từ "Nhà Trắng" đã xuất hiện trên một số tờ báo tiếng Việt đời đầu. Ngược lại, ngày nay tại hải ngoại, cộng đồng người Việt vẫn giữ thói quen gọi "Tòa Bạch Ốc" như một cách lưu giữ ký ức văn hóa và ngôn ngữ của một thời kỳ đã qua.

Sở dĩ thời nay ít dùng từ "Tòa Bạch Ốc" là do quy chuẩn báo chí hiện đại ưu tiên sự ngắn gọn và thuần Việt. Tuy nhiên, dù gọi bằng tên nào, người ta cũng đều hiểu đó là biểu tượng của quyền lực Mỹ. Tiếng Việt mình hay ở chỗ đó, "Tùy cơ ứng biến", mỗi từ ngữ đều mang một màu sắc riêng, khiến cho kho tàng ngôn ngữ của chúng ta thêm phần phong phú.

Một gia đình ở xã Xuân Cẩm, tỉnh Bắc Ninh bàng hoàng phát hiện 12 chỉ vàng, cùng 150 triệu đồng trong két sắt “không cánh mà bay”. Điều khiến tất cả ngã ngửa là thủ phạm đứng sau vụ trộm lại chính là chị dâu trong nhà.

Cơ quan Cảnh sát điều tra, Công an tỉnh Bắc Ninh cho biết vừa làm rõ vụ trộm 12 chỉ vàng và 150 triệu đồng xảy ra trên địa bàn.

Trước đó, ngày 15/4, Công an xã Xuân Cẩm tiếp nhận tin báo của anh N.V.H (SN 2000, trú tại thôn Giáp Ngũ) về việc gia đình bị kẻ gian đột nhập, mở két sắt lấy trộm 12 chỉ vàng 9999 và 150 triệu đồng tiền mặt.

Xác định đây là vụ án nghiêm trọng, Công an xã Xuân Cẩm đã khẩn trương phối hợp với Phòng Cảnh sát hình sự, Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra và Phòng Kỹ thuật hình sự Công an tỉnh Bắc Ninh tiến hành khám nghiệm hiện trường, thu thập dấu vết, triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ để truy xét đối tượng.


Đối tượng Nga tại nơi cất giấu vàng và tiền.

Bằng các biện pháp điều tra, lực lượng Công an đã xác định và bắt giữ đối tượng gây án là Trần Thị Nga (SN 2003, trú tại tổ dân phố Chợ Giữa, phường Đông A, tỉnh Ninh Bình). Nga chính là chị dâu của anh N.V.H.

Tại cơ quan điều tra, Nga khai nhận đầu tháng 4, trong lần đến nhà mẹ chồng lấy giấy tờ cá nhân, khi lên tầng 2 đã phát hiện cửa phòng ngủ của em chồng không khóa. Thấy chùm chìa khóa két sắt để ngay trên bàn, lại đúng lúc không có ai ở nhà, đối tượng nảy sinh lòng tham.

Lợi dụng sự sơ hở, Nga mở két sắt, lấy toàn bộ 12 chỉ vàng 9999 cùng 150 triệu đồng tiền mặt rồi nhanh chóng rời khỏi hiện trường.

Sau khi trộm được tài sản, Nga mang số vàng đến bán tại một cửa hàng vàng ở tỉnh Ninh Bình, thu về khoảng 190 triệu đồng. Cùng với 150 triệu đồng tiền mặt đã lấy trộm, đối tượng dùng phần lớn số tiền để mua 2 cây vàng 9999 cất giấu tại nơi ở, phần còn lại đem tiêu xài cá nhân.

Khám xét khẩn cấp nơi ở của Trần Thị Nga, lực lượng Công an đã thu giữ 2 cây vàng 9999 và 10 triệu đồng tiền mặt.

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Bắc Ninh đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với Trần Thị Nga về tội “Trộm cắp tài sản” để tiếp tục điều tra, xử lý theo quy định pháp luật.

VietBF@sưu tập

Phát hiện nữ sinh leo qua lan can cầu treo Làng Rào rồi nhảy xuống sông Con, hai nam sinh lao xuống nước ứng cứu, đưa người bạn đang chới với vào bờ an toàn.

Khoảng 6h45 ngày 25/4, Nguyễn Viết Huy (lớp 12A8) và Đặng Bá Tuấn Anh (lớp 10A4, Trường THPT Tân Kỳ 3) đi qua cầu treo nối hai xã Nghĩa Hành và Tân An thì thấy nữ sinh học cùng trường nhảy xuống sông.

Hai nam sinh xác định vị trí, tìm điểm thuận lợi rồi nhảy xuống, bơi ra khu vực nước sâu cách bờ khoảng 15 m để tiếp cận nạn nhân.

Do dòng nước sâu hơn 2 m, nạn nhân hoảng loạn, liên tục vùng vẫy, việc ứng cứu gặp khó khăn. Hai nam sinh phối hợp giữ, trấn tĩnh rồi dìu bạn vào bờ sau vài phút.

Huy cho biết lúc đó chỉ nghĩ phải cứu người thật nhanh, nếu chậm trễ có thể xảy ra tình huống xấu; trong quá trình ứng cứu, em nhiều lần đuối sức và uống phải nước.

Nữ sinh sau đó được người đi đường hỗ trợ đưa tới cơ sở y tế, đã qua cơn nguy hiểm. Theo nhà trường, em này thời gian gần đây có biểu hiện tâm lý bất ổn, giáo viên chủ nhiệm đang phối hợp với gia đình theo dõi, động viên.

Thầy Nguyễn Minh Hải, Hiệu trưởng Trường THPT Tân Kỳ 3, cho biết nhà trường đã biểu dương và đang xem xét khen thưởng hai học sinh vì hành động dũng cảm.


Viết Huy (trái) và Tuấn Anh tại nơi nhảy xuống cứu bạn. Ảnh: Hùng Lê

VietBF@sưu tập

Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu đang biến động không ngừng, người dân Mỹ lại một lần nữa rơi vào trạng thái bất an tột độ, dường như với người tiêu dùng xứ cờ hoa, "khúc sông" hiện tại đang quá đỗi gập ghềnh. Theo báo cáo mới nhất từ Đại học Michigan, chỉ số niềm tin tiêu dùng trong tháng 4 đã xác lập một kỷ lục buồn khi rơi xuống mức thấp nhất kể từ khi dữ liệu này bắt đầu được ghi nhận vào năm 1952.

Những con số biết nói và nỗi lo "gạo châu củi quế"

Cụ thể, chỉ số niềm tin tiêu dùng cuối cùng của tháng 4 dừng lại ở con số 49.8. Dù đã có sự cải thiện nhẹ so với báo cáo sơ bộ hồi đầu tháng, nhưng đây vẫn là một mức sụt giảm kinh hoàng. Nguyên nhân chính không nằm ở đâu xa mà xuất phát từ nỗi ám ảnh về giá cả leo thang. Người xưa có câu "Của rẻ là của ôi", nhưng giờ đây ngay cả những nhu yếu phẩm bình thường nhất cũng đang trở nên xa xỉ. Khoảng một nửa số người tiêu dùng tham gia khảo sát đã tự phát biểu rằng: Giá cả đắt đỏ đang trực tiếp bào mòn mức sống của họ. Chỉ trong vòng một tháng, tình hình tài chính cá nhân hiện tại của người dân đã tồi tệ hơn tới 9%.

Dù một lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần đã được công bố khiến giá xăng "hạ nhiệt" đôi chút, nhưng đó chỉ như "muối bỏ bể" trước cơn bão lạm phát đang càn quét. Bà Joanne Hsu, Giám đốc Khảo sát Người tiêu dùng của Đại học Michigan, nhận định rằng sự hồi phục này là quá khiêm tốn và không đủ để lấp đầy những tổn thương tâm lý mà người dân phải gánh chịu từ đầu tháng.

Bóng ma chiến tranh Trung Đông và cú sốc lạm phát

"Họa vô đơn chí", nền kinh tế Mỹ không chỉ đối mặt với những vấn đề nội tại mà còn chịu tác động nặng nề từ cuộc xung đột giữa Israel, Mỹ và Iran. Cuộc chiến tại Trung Đông đã làm đảo lộn dòng chảy kinh tế toàn cầu, đẩy giá năng lượng lên cao và tạo ra một bầu không khí bất ổn bao trùm lên ví tiền của mỗi gia đình. Người Mỹ đang phải "thắt lưng buộc bụng" khi kỳ vọng lạm phát trong năm tới đã vọt lên mức 4.7% từ mức 3.8% của tháng Ba.

Đây là mức tăng trong một tháng lớn nhất kể từ tháng 4 năm 2025 – thời điểm mà Tổng thống Donald Trump công bố hàng loạt biện pháp áp thuế quan nghiêm ngặt lên nhiều quốc gia. Giờ đây, bóng đen của quá khứ dường như đang lặp lại, khiến lòng dân không khỏi hoang mang. "Tránh vỏ dưa gặp vỏ dừa", sau khi vừa thoát khỏi bóng ma lạm phát hậu đại dịch, người dân Mỹ lại bị đẩy vào một vòng xoáy giá cả mới do xung đột địa chính trị gây ra.

Tâm lý chạm đáy và tương lai bất định

Hiện tại, mức độ lạc quan của người tiêu dùng Mỹ thậm chí còn thấp hơn cả giai đoạn tháng 6 năm 2022 – thời điểm lạm phát chạm mức cao nhất trong vòng bốn thập kỷ. Điều này cho thấy sự mệt mỏi đã lên đến đỉnh điểm. Khi "tiền vào nhà khó như gió vào nhà trống", việc duy trì tiêu dùng bền vững trở thành một bài toán nan giải đối với chính phủ.

Sự kết hợp giữa giá sinh hoạt cao kỷ lục và những bất ổn từ chiến tranh đang tạo nên một "cơn bão hoàn hảo". Người Mỹ không chỉ lo lắng về việc đổ đầy bình xăng hay mua thực phẩm cho ngày mai, mà họ còn lo ngại về một tương lai mịt mù nơi đồng tiền ngày càng mất giá. Dường như, thông điệp chung từ cuộc khảo sát là một sự thật cay đắng: Niềm tin một khi đã mất thì rất khó để lấy lại, nhất là khi "lửa gần rơm lâu ngày cũng bén", những áp lực kinh tế kéo dài đang đốt cháy hy vọng về một sự phục hồi thần tốc của nền kinh tế số một thế giới.

Trong không gian hào nhoáng của thủ đô Washington, nơi những tin đồn còn nhanh hơn cả ánh sáng, sự kiện cuối tuần này tại khách sạn Hilton đang trở thành tâm điểm của mọi sự chú ý. Người ta vẫn bảo "Trăm nghe không bằng một thấy", và cuối cùng, sau nhiều năm "cơm chẳng lành, canh chẳng ngọt", Tổng thống Donald Trump đã quyết định chấm dứt chuỗi ngày tẩy chay để tham dự bữa tiệc tối thường niên của Hiệp hội Phóng viên Nhà Trắng (WHCA). Đây là một phép thử cho sự kiên nhẫn, lòng kiêu hãnh và cả những toan tính chính trị sâu xa.

Một sự hiện diện đầy mâu thuẫn và những dấu hỏi lớn

Khác với bất kỳ nhiệm kỳ nào trong lịch sử, sự hiện diện của ông Trump tại buổi gala này khiến những người tham dự phải nín thở chờ đợi. Liệu vị tổng thống vốn nổi tiếng với những phát ngôn "thẳng như ruột ngựa" sẽ sử dụng diễn đàn tôn vinh Tu chính án thứ nhất này để tiếp tục công kích báo giới, hay ông sẽ chọn cách tiếp cận nhẹ nhàng hơn với những lời châm chọc hài hước theo lối "vừa đấm vừa xoa"?

Người xưa có câu "Lời chào cao hơn mâm cỗ", lời chào của ông Trump lần này mang theo cả một sức nặng ngàn cân. Nhiều người chỉ trích rằng việc mời ông Trump đến dự tiệc là một sự "bình thường hóa" những cuộc tấn công của ông vào tự do báo chí. Một bản kiến nghị với hơn 250 nhà báo kỳ cựu đã thẳng thừng tuyên bố: Sự xuất hiện của Trump là một sự mâu thuẫn sâu sắc với mục đích của sự kiện. Thế nhưng, phía WHCA lại tin rằng việc ông chấp nhận lời mời là một cách để khôi phục truyền thống đã có từ thời Tổng thống Calvin Coolidge năm 1924.

Tiệc tối giữa làn sóng tẩy chay và những "vở kịch" hậu trường

Dù hoàn toàn cháy vé, bữa tiệc năm nay không thiếu những nốt trầm từ những người chọn cách đứng ngoài cuộc. HuffPost, sau 17 năm gắn bó, đã quyết định vắng mặt. Biên tập viên Whitney Snyder cho rằng việc "nâng ly chúc mừng quyền lực của báo chí" cùng một người thường xuyên đe dọa bỏ tù nhà báo là một điều "nực cười và đáng xấu hổ".

Tuy nhiên, giới thạo tin lại nhìn nhận một góc độ khác. Việc ông Trump xuất hiện tại bữa tiệc tối của Paramount – hãng phim đang chờ chính quyền phê duyệt thương vụ mua lại công ty mẹ của CNN – ngay trước thềm gala cho thấy những sợi dây liên kết kinh tế và chính trị vẫn luôn đan xen chặt chẽ. Ngoài kia, những nhóm người biểu tình chống Trump và chống Paramount vẫn đang hô vang khẩu hiệu, tạo nên một bức tranh đối lập gay gắt giữa sự xa hoa bên trong và làn sóng phẫn nộ bên ngoài.

Nghệ thuật "Roast" và bóng ma của quá khứ

Nhắc đến tiệc tối WHCA, không ai có thể quên sự kiện năm 2011, khi Donald Trump ngồi dưới hàng ghế khán giả và trở thành mục tiêu châm chọc của Tổng thống Obama cùng diễn viên hài Seth Meyers. Nhiều nhà phân tích tin rằng chính sự "sỉ nhục công khai" đó đã thúc đẩy lòng quyết tâm tiến vào chính trường của ông. Năm nay, để tránh những phản ứng tiêu cực không đáng có, Hiệp hội đã mời nhà ảo thuật Oz Pearlman thay vì một diễn viên hài. Mục tiêu của Pearlman rất rõ ràng: "Công việc của tôi là đưa chúng ta lại gần nhau".

Nhưng liệu ông Trump có để yên? Con dâu của ông, Lara Trump, tiết lộ rằng tổng thống đã thuê cả một đội viết kịch bản hài hước. "Mèo khen mèo dài đuôi", ông Trump chắc chắn sẽ không bỏ lỡ cơ hội để "nướng" lại những người đã từng chỉ trích mình. Sự tự tin của ông cho thấy ông không đến đây để chịu trận, mà đến để khẳng định vị thế của một "người thắng cuộc" trước một đội ngũ phóng viên mà ông vẫn thường gọi là "kẻ thù của nhân dân".

Vai trò của báo chí và hy vọng về một sự hòa giải

Weijia Jiang, Chủ tịch WHCA và là phóng viên cao cấp của CBS News, nhấn mạnh rằng sự kiện này là một lời nhắc nhở về ý nghĩa của tự do báo chí, đặc biệt là khi nước Mỹ chuẩn bị kỷ niệm 250 năm thành lập. "Gần lửa rát mặt", việc các phóng viên chấp nhận ngồi cùng bàn với "đối tượng" mà họ đưa tin hàng ngày là một phần của công việc. Họ muốn ở gần nguồn tin, dù nguồn tin đó có đầy rẫy những gai góc.

Kết thúc bữa tiệc, dù là những tràng cười hay những tiếng thở dài, sự kiện này vẫn đánh dấu một mốc quan trọng. Có thể ông Trump đến để "diễu võ dương oai" trước một quân đoàn báo chí đang mệt mỏi, nhưng hành động này cũng là một sự thừa nhận ngầm về quyền lực không thể lay chuyển của truyền thông. "Sông có khúc, người có lúc", mối quan hệ giữa Nhà Trắng và báo giới có thể vẫn còn nhiều sóng gió, nhưng ít nhất trong một đêm hội ở Washington, họ đã chọn cách ngồi lại cùng nhau dưới một mái nhà.