Theo như có một cô dâu mồ côi nhận vàng, sổ đỏ từ ông bà nội lại bật khóc trong đám cưới của cô dâu mồ côi này ở Hà Tĩnh, người thân khóc rất nhiều. Đó là những giọt nước mắt hạnh phúc khi cháu gái mồ côi giờ đây đã khôn lớn, trưởng thành và tìm được bến đỗ hạnh phúc. Tuổi 27, khi đã có sự nghiệp vững chắc, Ngân quyết định kết hôn. Đám cưới của cô và chú rể Đoàn Quyết Chiến (SN 1997, Hà Tĩnh) được tổ chức vào tháng 2/2026.

Tình thương vô bờ của ông bà nội

Loạt khoảnh khắc xúc động trong đám cưới của cô dâu Hà Tĩnh – Đào Thị Kim Ngân (SN 1999) thu hút sự quan tâm đặc biệt của cộng đồng mạng những ngày qua.

Hình ảnh cô dâu hạnh phúc nhận quà cưới từ ông bà nội rồi bật khóc ôm chầm lấy ông bà khiến người xem nghẹn ngào. Phía sau đó là câu chuyện đầy xúc động về tình yêu thương vô bờ ông bà nội dành cho người cháu gái mồ côi.

Ông bà nội của Kim Ngân là ông Đào Văn Chắt (SN 1949) và bà Nguyễn Thị Hoa (SN 1954). Ông bà sống tại Hà Tĩnh và sinh được 5 người con: 3 gái, 2 trai.

Bố Ngân mất vì bệnh nặng khi cô lên 5 tuổi. Một năm sau, mẹ cô vì quá đau buồn mà cũng qua đời. Sáu tuổi đã mồ côi cả cha lẫn mẹ, Ngân được ông bà nội nuôi nấng, chăm lo từng chút một.

Ngân kể, suốt thời cấp 1, cô được ông nội đưa đón đi học dù nhà cách trường chỉ 100m. Lớn lên, mỗi khi đi học thêm vào buổi tối, cô đều được ông nội đưa đi, đón về.

Bà nội thể hiện tình yêu thương bằng cách chăm lo cho Ngân từ bữa ăn đến giấc ngủ. Mỗi bữa cơm gia đình đều được nấu theo sở thích của cô.

Những lúc Ngân ốm, ông bà thay phiên nhau thức đêm chăm sóc. Có lần, ông nội chạy xe vượt 60km đi tìm chỗ cắt thuốc chữa bệnh cho Ngân.

Những lần Ngân thức đêm ôn thi, dù là 2-3h, ông bà vẫn đợi cô học xong mới đi ngủ. Thương cháu học hành vất vả, ông pha sữa, bà lấy bánh cho cháu ăn thêm.

“Tôi ở cùng ông bà trong căn nhà nhỏ. Cái gì tốt, cái gì ngon, ông bà cũng để dành cho tôi. Ông bà đã dành cả đời để nuôi tôi lớn lên như thế”, Ngân xúc động kể.

Dù không có cha mẹ đồng hành nhưng Ngân chưa bao giờ thấy mình thiếu thốn tình cảm. Ngược lại, cô luôn thấy mình là đứa trẻ nhận được nhiều tình thương nhất trên đời khi có ông bà chăm sóc; cô, dì, chú, bác đùm bọc, thương yêu.

Đám cưới xúc động

Tuổi 27, khi đã có sự nghiệp vững chắc, Ngân quyết định kết hôn. Đám cưới của cô và chú rể Đoàn Quyết Chiến (SN 1997, Hà Tĩnh) được tổ chức vào tháng 2/2026.

Ngày vui của Ngân được ông bà và hai bên nội, ngoại chuẩn bị tươm tất. Ông bà nội làm lại sân, sửa sang nhà cửa để không gian cưới sạch sẽ hơn. Cô, chú giúp Ngân lo cỗ cưới, mời mọc, tiếp đón họ hàng. Ngân chỉ cần mặc váy cưới, trang điểm thật xinh đẹp để sánh vai bên chú rể của mình.

Trong ngày cưới, Ngân được ông bà nội tặng vàng và sổ đỏ, như một cách trao điểm tựa cho cháu gái trước khi về nhà chồng. Ngân không nhớ ông bà mình đã khóc bao nhiêu lần trong ngày vui của cháu gái, chỉ biết mắt ông bà lúc nào cũng đỏ hoe.

“Trong lễ gia tiên, tôi dành riêng hai chiếc ghế trống cho bố mẹ để bày tỏ lòng biết ơn công lao sinh thành. Khi nhìn thấy hai chiếc ghế, ông nội - người vốn ít khi rơi nước mắt - cứ khóc mãi. Bà nội tôi cũng không kìm được xúc động.

Ông bà dặn chú rể: ‘Hãy yêu thương cục vàng của ông bà’”, Ngân kể.

Ngày vui của Ngân, người thân khóc rất nhiều. Đó là những giọt nước mắt hạnh phúc khi cháu gái mồ côi cha mẹ giờ đây đã khôn lớn, trưởng thành và tìm được bến đỗ hạnh phúc.

Thấu hiểu tình cảm gia đình đáng quý ấy, chú rể Đoàn Chiến hứa hẹn trong lễ cưới, sẽ yêu thương và trân trọng Kim Ngân bằng tất cả những gì anh có. Bố mẹ Chiến cũng hứa sẽ xem con dâu như con gái út trong nhà để yêu thương.

“Từ câu chuyện của mình, tôi muốn lan tỏa niềm tin vào một tương lai tươi sáng, cũng như tình yêu thương và tinh thần sẻ chia với cộng đồng. Bởi suốt những năm qua, tôi đã nhận được rất nhiều yêu thương như thế”, Ngân xúc động bày tỏ.

Theo như Politico mới đây đưa tin rằng, có tài liệu nội bộ chính quyền Tổng thống Donald Trump được chuẩn bị trước chuyến thăm Mỹ gần đây của Tổng Thư ký NATO Mark Rutte có thể phân loại các đồng minh NATO theo mức độ ủng hộ, làm dấy lên nhiều chú ý cụ để Mỹ điều chỉnh vai trò trong NATO mà không cần rút khỏi liên minh, đồng thời biến cơ chế hợp tác trở nên mang tính “trao đổi lợi ích” rõ rệt hơn.
Nhà Trắng được cho là đã lập một danh sách phân loại các nước NATO thành nhóm “tích cực” và “chưa tích cực”, trong bối cảnh xem xét cách khen thưởng những quốc gia ủng hộ chiến dịch của Mỹ liên quan đến Iran và gây sức ép với các nước không tham gia.

Theo Politico, tài liệu nội bộ này được chuẩn bị trước chuyến thăm Mỹ gần đây của Tổng Thư ký NATO Mark Rutte.

Tài liệu được cho là liệt kê mức độ đóng góp của các thành viên trong liên minh, đồng thời phản ánh quan điểm từ Lầu Năm Góc về việc các “đồng minh kiểu mẫu” có thể nhận được “ưu đãi đặc biệt”, trong khi những nước khác có thể phải đối mặt với “hệ quả”.

Chính quyền Mỹ chưa công bố cụ thể các biện pháp có thể áp dụng. Tuy nhiên, các quan chức được Politico dẫn lời cho biết những lựa chọn có thể gồm điều chỉnh triển khai binh sĩ, giảm quy mô tập trận, hoặc chuyển hướng hợp tác quân sự từ các nước bị đánh giá thấp sang những nước được coi là phù hợp hơn.

Một số quốc gia như Ba Lan và Romania có thể được hưởng lợi từ cách tiếp cận này. Ba Lan hiện đang tiếp nhận khoảng 10.000 binh sĩ Mỹ, trong khi căn cứ không quân Mihail Kogalniceanu của Romania được xem là địa điểm có thể tiếp nhận thêm lực lượng Mỹ.

Trong nhiều năm, Tổng thống Donald Trump đã chỉ trích các thành viên châu Âu trong NATO vì cho rằng họ chưa đóng góp đủ cho quốc phòng, trong khi vẫn chi hàng tỷ USD hỗ trợ Ukraine trong xung đột với Nga. Nhiều chính phủ châu Âu cũng viện dẫn nguy cơ an ninh từ Nga để tăng chi tiêu quốc phòng.

Gần đây, bất đồng tiếp tục gia tăng liên quan đến vấn đề Iran. Tây Ban Nha được cho là một trong những quốc gia thể hiện rõ sự không ủng hộ, trong khi Anh và Pháp cũng bị cho là đã từ chối hoặc trì hoãn các đề nghị hỗ trợ từ Mỹ.

Ngược lại, một số nước như Romania và Bulgaria được đánh giá tích cực hơn trong các vấn đề hậu cần và căn cứ.

Theo Politico, danh sách phân loại này có thể trở thành công cụ để Mỹ điều chỉnh vai trò trong NATO mà không cần rút khỏi liên minh, đồng thời biến cơ chế hợp tác trở nên mang tính “trao đổi lợi ích” rõ rệt hơn.

Trước đó, Tổng thống Trump nhiều lần chỉ trích các thành viên NATO mà ông cho là không chia sẻ đủ gánh nặng hoặc thiếu quyết đoán. Đầu tháng này, ông tiếp tục bày tỏ không hài lòng về việc NATO không tham gia chiến dịch liên quan đến Iran, trong khi Tổng Thư ký Mark Rutte phải nỗ lực giảm căng thẳng sau những phát biểu gây tranh cãi.

Một đường dây sản xuất gia vị, nước sốt và bột nêm giả quy mô lớn sử dụng nguyên liệu tái chế cùng muối công nghiệp độc hại đã bị phanh phui tại thành phố Tĩnh Hải vào năm 2017 sau cuộc đột kích.

Việc này hé lộ một “đế chế ngầm” hoạt động suốt hơn 1 thập niên và tuồn hàng giả đi khắp Trung Quốc dưới danh nghĩa của hàng loạt thương hiệu nổi tiếng trong và ngoài nước.

Theo cuộc điều tra của tờ The Beijing News, các sản phẩm giả gồm nước sốt, bột nêm, gia vị dạng bột và nước dùng cô đặc đã được bán trên toàn quốc với bao bì mang tên những thương hiệu quen thuộc như Knorr, Nestlé, Lee Kum Kee và Wang Shouyi.

Bên trong một "nhà máy" sản xuất gia vị, bột nêm, giấm giả tại Tĩnh Hải, Thiên Tân.

Trong đợt truy quét ban đầu, cơ quan chức năng chỉ thu giữ tại hiện trường 4 thùng gia vị giả mang thương hiệu Wang Shouyi cùng hơn 4.000 lít nước tương và giấm giả. Hồ sơ xét xử công khai năm 2018 của Tòa án Tĩnh Hải cho thấy quy mô thực tế lớn hơn rất nhiều. Trong riêng một vụ sản xuất hàng giả thương hiệu Wang Shouyi, bị cáo chủ xưởng sản xuất đã khai rằng từ cuối năm 2015 đến tháng 1/2017 đã sản xuất và bán ra thị trường tới 13.865 thùng gia vị giả.

Trung tâm của mạng lưới sản xuất nằm tại thị trấn Độc Lưu, thuộc khu Tĩnh Hải của Thiên Tân. Tại đây, gần 50 xưởng sản xuất hoạt động như một hệ sinh thái khép kín. Theo điều tra, số hàng giả được sản xuất mỗi năm có giá trị lên tới khoảng 100 triệu nhân dân tệ (tương đương 330 tỷ đồng).

Khoản lợi nhuận khổng lồ biến nhiều ông chủ xưởng giả thành những người giàu lên nhanh chóng. Báo chí Trung Quốc cho biết một số đối tượng kiếm nhiều tiền đến mức lái xe Porsche hoặc các xe hạng sang khác để di chuyển trong khu vực.

Điều gây sốc nhất là nguyên liệu được sử dụng trong các sản phẩm này. Theo điều tra, các cơ sở đã thu mua hoa hồi, hạt tiêu, tiểu hồi cùng nhiều loại gia vị đã qua sử dụng từ các nhà máy chế biến hạt dưa tại thị trấn Vương Khẩu gần đó. Sau khi thu gom, số nguyên liệu phế phẩm này được phơi khô rồi nghiền lại thành bột trong những nhà xưởng tồi tàn.

Phóng viên mô tả nhiều loại gia vị cũ bị chất đống trong những sân kho bỏ hoang, nằm cạnh rác thải sinh hoạt và môi trường mất vệ sinh nghiêm trọng.

Không dừng lại ở đó, các cơ sở còn sử dụng nước máy thông thường và muối công nghiệp, loại bị cấm dùng trong thực phẩm vì có thể chứa kim loại nặng cùng các hợp chất gây ung thư, làm tổn thương gan và thận nếu tích tụ lâu dài trong cơ thể.

Một người tố giác còn cho biết các xưởng sản xuất hạt nêm gà giả sử dụng cả chất tạo màu bị cấm trong ngành thực phẩm nhằm làm sản phẩm trông giống hàng thật hơn.

Để qua mặt người tiêu dùng, các đối tượng sao chép gần như hoàn toàn bao bì chính hãng. Chúng làm giả mã QR trên sản phẩm thật rồi in lại lên hàng giả nhằm khiến người mua tin rằng đây là sản phẩm chính hãng.

Theo The Beijing News, các xưởng này thuê hàng chục lao động và xây dựng chuỗi vận hành hoàn chỉnh từ khâu thu mua nguyên liệu, chế biến, đóng gói đến vận chuyển. Một số cơ sở đã hoạt động liên tục suốt khoảng 10 năm mà không bị phát hiện.

Mạng lưới này thậm chí còn thiết lập hệ thống cảnh giới chặt chẽ. Camera giám sát được lắp đặt bên ngoài các xưởng, trong khi người dân xung quanh có nhiệm vụ báo động nếu phát hiện người lạ xuất hiện.

Cảnh sát địa phương thừa nhận việc triệt phá không hề dễ dàng vì các đối tượng thường sản xuất vào chiều tối hoặc ban đêm rồi nhanh chóng chuyển hàng đi nơi khác.

Trong cuộc đột kích phối hợp giữa cảnh sát và lực lượng chống hàng giả của Wang Shouyi Thirteen Spices Group, nhiều nghi phạm đã bị bắt giữ, đồng thời nguyên liệu và thiết bị sản xuất cũng bị thu giữ.

Theo SCMP

Vật liệu mới này giải quyết vấn đề nan giải kéo dài hàng thập kỷ đối với các loại polymer gia cường bằng sợi. Đó là hiện tượng tách lớp bên trong khiến cấu trúc vật liệu bị suy yếu dần theo thời gian. Theo nghiên cứu được công bố trên Tạp chí của Viện Hàn lâm Khoa học Quốc gia Mỹ, hiện tượng này vốn là rào cản lớn đối với độ bền của các loại vật liệu composite nhẹ.

Để khắc phục, các nhà nghiên cứu đã đưa vào một lớp đệm in 3D làm từ loại polymer nhiệt dẻo có tên là EMAA. Lớp đệm này được đặt giữa các tấm composite và đóng vai trò như một hệ thống sửa chữa tích hợp. Bên cạnh khả năng tự phục hồi, lớp đệm này còn giúp vật liệu tăng khả năng chống tách lớp lên gấp 2-4 lần ngay từ đầu.

Đặc điểm then chốt thứ hai là các phần tử gia nhiệt siêu mỏng được nhúng bên trong vật liệu. Khi xảy ra hư hại, một dòng điện sẽ kích hoạt các lớp này để làm nóng polymer cho đến khi chúng tan ra và chảy vào các vết nứt. Khi nguội đi, vật liệu sẽ liên kết lại và khôi phục tính toàn vẹn của cấu trúc.

Thử nghiệm trong phòng thí nghiệm cho thấy vật liệu này có thể trải qua 1.000 chu kỳ hỏng và sửa chữa trong vòng 40 ngày. Mặc dù hiệu suất giảm dần theo thời gian nhưng mức độ suy giảm sức bền là rất nhỏ. Các nhà nghiên cứu ước tính rằng những loại vật liệu composite như vậy có thể tồn tại hơn 1 thế kỷ nếu được sửa chữa định kỳ và thậm chí lên tới vài thế kỷ trong điều kiện tối ưu.

Sự phát triển này có ý nghĩa quan trọng đối với các ngành công nghiệp phụ thuộc vào vật liệu nhẹ để cải thiện hiệu suất. Trong lĩnh vực hàng không và ô tô, vật liệu composite bền hơn sẽ giúp giảm chi phí bảo trì và nâng cao tính an toàn. Trong ngành năng lượng gió, công nghệ này giúp kéo dài tuổi thọ vận hành của các cánh tuabin và giúp giảm thiểu rác thải.

Các nhà nghiên cứu lưu ý rằng cần phải thử nghiệm thêm trong các điều kiện thực tế như thay đổi nhiệt độ, độ ẩm và va đập trước khi đưa vật liệu này vào ứng dụng thương mại rộng rãi.

Theo Wonderful Engineering

Chiếc máy bay gặp nạn chở theo khoảng 5 triệu USD thuộc sở hữu của công ty an ninh Prosegur (Paraguay). Theo tờ Ultima Hora, hiện tại 1,3 triệu USD và 4 triệu real Brazil (tương đương 806.000 USD) vẫn mất tích sau vụ rơi máy bay.

Vụ tai nạn kinh hoàng đã khiến phi công thiệt mạng và nhiều người khác bị thương vào cuối tuần trước. Phi công, được xác định danh tính là Fernando Noldin, đã báo cáo về sự cố động cơ ngay sau khi cất cánh và cố gắng quay lại.

Các lực lượng khẩn cấp đã nhanh chóng đến hiện trường để giúp đỡ những người sống sót. Theo lời các nhân chứng, tiền mặt "nằm rải rác trên mặt đất" và nhiều người dân địa phương nhanh chóng đến hiện trường để lấy tiền.

Cảnh sát cho biết khoảng 50 người đã tham gia vào vụ tranh giành.

Tờ báo dẫn lời các quan chức cho biết dù cảnh sát quốc gia Paraguay không tìm thấy bất kỳ khoản tiền nào trong 5 ngôi nhà mà họ khám xét hôm 21-4, họ đã thu thập được những thông tin cho thấy sự liên can của một số người dân địa phương với phần tiền mặt mất tích.

Hiện chưa có vụ bắt giữ nào được thực hiện.

Các nhà chức trách cảnh báo những băng nhóm giả danh cảnh sát cũng đang nhắm mục tiêu vào các ngôi nhà trong khu vực, cố gắng chiếm đoạt một phần tiền mặt.

Theo tờ Ultima Hora, sáng 21-4, 4 người đàn ông có vũ trang và đeo mặt nạ đã xông vào một ngôi nhà ở đô thị Minga Guazu thuộc tỉnh Alto Parana phía Nam Paraguay, khu vực biên giới, yêu cầu giao nộp số tiền từ vụ rơi máy bay. Tuy nhiên, nhóm người này đã phải rời đi tay trắng.

Nguyên nhân vụ tai nạn máy bay vẫn đang được điều tra. Công ty an ninh Prosegur xác nhận một phần tiền đã bị mất và cho biết đang hợp tác với các nhà điều tra.

Một vụ việc tương tự cũng từng xảy ra tại Bolivia vào tháng 2, khi những tờ tiền nội tệ trị giá lên tới 62 triệu USD đã "rơi từ trên trời xuống" trong một vụ tai nạn máy bay thảm khốc tại thành phố lớn thứ hai của quốc gia này.

Vụ rơi máy bay chở hàng quân sự đó đã khiến ít nhất 22 người thiệt mạng và hơn 37 người bị thương.

Theo tờ Financial Times, hãng hàng không này đã quyết định hủy khoảng 20.000 chuyến bay chặng ngắn từ tháng 5 đến tháng 10 năm nay.

Hãng sẽ khai thác ít hơn khoảng 120 chuyến bay mỗi ngày so với kế hoạch ban đầu.

Tác động chính sẽ ảnh hưởng đến mạng lưới đường bay từ các trung tâm Frankfurt và Munich, nơi công ty buộc phải loại bỏ các tuyến bay kém lợi nhuận nhất.

Biện pháp này là phản ứng cần thiết trước sự tăng mạnh giá nhiên liệu hàng không, vốn đã tăng gấp đôi trong bối cảnh xung đột vũ trang kéo dài ở Iran và việc phong tỏa trên thực tế các tuyến đường cung cấp tài nguyên quan trọng.

Tính khả thi về kinh tế của các chuyến bay chặng ngắn đang bị đặt dấu hỏi do giá dầu tăng cao.

Các nhà phân tích ngành hàng không nhận định, điều kiện thị trường hiện tại khiến việc vận hành các máy bay chặng trung và chặng ngắn trở nên không có lợi nhuận, vì chi phí tiếp nhiên liệu vượt quá doanh thu tiềm năng từ việc bán vé.

Tình hình càng trở nên phức tạp hơn bởi thực tế là một phần đáng kể nhiên liệu máy bay của châu Âu phụ thuộc vào việc vận chuyển qua eo biển Hormuz, hiện đang bị phong tỏa, do căng thẳng ngoại giao và quân sự ở Vịnh Ba Tư.

Các chuyên gia cảnh báo, nếu việc phong tỏa tuyến đường thủy chiến lược này không được dỡ bỏ sớm, châu Âu có thể phải đối mặt với tình trạng thiếu nhiên liệu nghiêm trọng ngay từ tháng 5/2026, đe dọa hoạt động của toàn bộ hệ thống giao thông vận tải của lục địa.

Theo Avia-pro

Hãng thông tấn TASS đưa tin ngày 22/4, Tập đoàn Năng lượng Nguyên tử Nhà nước Nga (Rosatom) vừa thiết lập một cột mốc lịch sử thế giới khi lần đầu tiên "đốt cháy" thành công các đồng vị phóng xạ nguy hiểm từ nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng ngay bên trong lò phản ứng hạt nhân.

Thành tựu đột phá này góp phần tháo gỡ "điểm nghẽn thiên niên kỷ" của ngành năng lượng nguyên tử vốn khiến nhiều quốc gia đau đầu: Xử lý chất thải phóng xạ.

Chẳng nói đâu xa, một số thành phần trong chất thải hạt nhân như Plutonium-239 có chu kỳ bán rã khoảng 24.000 năm. Để nó phân hủy đến mức an toàn, cần khoảng 250.000 năm.

Nga đã làm như thế nào?

Đột phá mang tính cách mạng này được thực hiện tại Tổ máy số 4 của Nhà máy điện hạt nhân Beloyarsk, nơi Nga vận hành lò phản ứng tái sinh nhanh BN-800 hiếm hoi trên thế giới bằng nhiên liệu oxit hỗn hợp MOX.

Đồng vị phóng xạ nguy hiểm từ nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng tại Nhà máy Beloyarsk thuộc nhóm Actinide thứ cấp (gồm Neptunium, Americium, và Curium). Chúng là "cơn ác mộng" đối với con người và môi trường vì cực kỳ độc hại và tồn tại rất lâu.

Thay vì phải lưu trữ các đồng vị phóng xạ cực độc và có chu kỳ bán rã lên đến hàng trăm nghìn năm như Americium (Am) và Neptunium (Np) trong các kho chứa kiên cố, các nhà khoa học Nga đã đưa chúng trở lại chu trình nhiên liệu.

Dưới tác động của các hạt neutron nhanh trong lò BN-800, những chất này đã bị "đốt cháy" (biến đổi hóa học) thành các đồng vị có thời gian bán rã ngắn hơn nhiều; đồng thời giải phóng thêm năng lượng.

Tập đoàn Rosatom ngày 22/4/2026 cho hay, công nghệ "đốt cháy sau phản ứng" các Actinide phụ ngay trong lò phản ứng được coi là yếu tố then chốt của năng lượng hạt nhân thế hệ thứ IV, hướng đến tương lai hạt nhân bền vững hơn.
Tương lai bền vững của công nghệ điện hạt nhân Gen IV

"Chúng tôi kỳ vọng rằng lượng các Actinide phụ có trong ma trận nhiên liệu sẽ giảm đáng kể, nhưng điều này sẽ được xác nhận bằng các nghiên cứu sau chiếu xạ tiếp theo. Những kết quả này sẽ khẳng định khái niệm về công nghệ đốt các Actinide phụ và xác định vai trò cũng như ý nghĩa của nó trong chu trình nhiên liệu cân bằng.

Các tổ máy điện hạt nhân thế hệ thứ IV sẽ góp phần nâng cao an toàn môi trường và tiềm năng năng lượng của điện hạt nhân bằng cách cho phép sử dụng nhiên liệu đã qua sử dụng thay vì lưu trữ"- Ông Yuri Nosov, Giám đốc Nhà máy điện hạt nhân Beloyarsk, cho biết.

Hiện, chương trình thẩm định nhiên liệu MOX với các Actinide phụ đang được tiến hành kiểm tra, dưới sự phối hợp chặt chẽ của Rosatom với các cơ quan của Nga như Cơ quan Giám sát Môi trường, Công nghệ và Hạt nhân Liên bang (Rostekhnadzor).

Rosatom cho biết, Nga là một trong những quốc gia hàng đầu thế giới trong phát triển công nghệ hạt nhân thế hệ IV (Gen IV).

Cụ thể, công tác thiết kế sơ bộ đã bắt đầu tại Nhà máy điện hạt nhân Beloyarsk để xây dựng tổ máy phát điện BN-1200M. Tại Vùng Tomsk, lần đầu tiên trên thế giới, một nhà máy điện hạt nhân với lò phản ứng làm mát bằng chì BREST-OD-300 và chu trình nhiên liệu hạt nhân khép kín tại chỗ đang được xây dựng trên cùng một địa điểm.

Các quá trình này đang dần hiện thực hóa tuyên bố của Tổng thống Putin năm 2025. Hãng TASS khi đó trích lời người đứng đầu nước Nga cho biết: Nga sẽ triển khai hệ thống năng lượng hạt nhân với chu trình nhiên liệu khép kín đầu tiên trên thế giới tại Vùng Tomsk vào năm 2030; Đồng thời ông Putin gọi đây là một trong những thành tựu khoa học đáng tự hào nhất của Nga, và là bước tiến mang tính cách mạng trong công nghệ hạt nhân hướng đến bền vững.

Bởi, một hệ thống chu trình nhiên liệu khép kín là một bước tiến lớn trong việc giải quyết hai thách thức quan trọng của năng lượng hạt nhân: Sự tích tụ chất thải phóng xạ và nguy cơ cạn kiệt nguồn tài nguyên uranium.

Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) ước tính, toàn bộ tài nguyên uranium theo kịch bản lạc quan sẽ cạn kiệt hoàn toàn vào năm 2090. Tuy nhiên, trên thực tế, điều này có thể xảy ra sớm nhất là vào những năm 2060.

Tường giải của Rosatom:

Nga tạo kỳ tích không một nước nào làm được: Tháo gỡ "điểm nghẽn thiên niên kỷ" của hạt nhân toàn cầu - Ảnh 4.

Nga tạo kỳ tích không một nước nào làm được: Tháo gỡ "điểm nghẽn thiên niên kỷ" của hạt nhân toàn cầu - Ảnh 5.

Theo các hình ảnh do Bộ Chiến tranh Mỹ công bố, hôm thứ Ba (21/4), tàu sân bay USS George HW Bush đã có mặt tại Ấn Độ Dương. Diễn biến này làm dấy lên khả năng Hải quân Mỹ sẽ bổ sung thêm hàng chục máy bay chiến đấu tới khu vực trong trường hợp thỏa thuận ngừng bắn với Iran chấm dứt hoặc để hỗ trợ thực thi lệnh phong tỏa các cảng của Tehran.

Trước đó, bà Maggie Goodlander - thành viên Ủy ban Quân sự Hạ viện, cho biết tàu sân bay thứ ba đang hướng đến Trung Đông trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Donald Trump gia tăng hiện diện quân sự tại khu vực.

Trong khi đó, trang web theo dõi quân sự Mỹ Atlantic Council cho biết tàu sân bay USS George HW Bush cùng nhóm tác chiến đang di chuyển quanh mũi phía nam châu Phi vào ngày 17/4 khi Washington tăng cường thêm lực lượng hải quân trong bối cảnh phong tỏa các cảng của Iran. Trước đó, nhóm tàu này rời căn cứ Norfolk (bang Virginia) vào ngày 31/3 trong một đợt triển khai theo kế hoạch.

Hiện, Bộ Chỉ huy Trung ương Mỹ (CENTCOM) chưa đưa ra bình luận chính thức về hoạt động triển khai của tàu sân bay USS George HW Bush.

Kể từ khi xung đột với Iran bùng phát, Mỹ đã điều tàu sân bay USS Abraham Lincoln và USS Gerald R. Ford tới khu vực chịu trách nhiệm ở Trung Đông.

Theo đánh giá, nếu Washington can dự sâu hơn vào xung đột với Iran, ba trong số bốn tàu sân bay sẵn sàng chiến đấu của Mỹ có thể sẽ được triển khai cho chiến dịch này.

Dù sở hữu tổng cộng 11 tàu sân bay, Hải quân Mỹ không thể đồng thời đưa tất cả vào trạng thái sẵn sàng do yêu cầu bảo trì, đại tu và huấn luyện định kỳ.

Tàu sân bay USS George HW Bush (CVN-77) thuộc lớp Nimitz, chạy bằng năng lượng hạt nhân với lượng giãn nước khoảng 100.000 tấn. Tàu dài hơn 330 m, có thể đạt tốc độ trên 30 hải lý/giờ nhờ hai lò phản ứng hạt nhân, cho phép hoạt động liên tục trong thời gian dài mà không cần tiếp nhiên liệu. Thủy thủ đoàn và lực lượng không quân trên tàu có thể lên tới hơn 5.000 người.

Về năng lực tác chiến, tàu mang theo khoảng 70-90 máy bay, gồm tiêm kích, cảnh báo sớm và trực thăng, cất/hạ cánh bằng hệ thống máy phóng và dây hãm. Tàu được trang bị các hệ thống radar, phòng thủ tầm gần và tên lửa phòng không để tự vệ, đồng thời đóng vai trò trung tâm chỉ huy cho cả nhóm tác chiến tàu sân bay, phối hợp hàng chục tàu hộ tống và thực hiện các chiến dịch không kích quy mô lớn.

​

​

​

Mỗi độ đông về, thủ đô Delhi (Ấn Độ) lại rơi vào tình trạng khẩn cấp quen thuộc: sương mù độc hại bủa vây, làm tê liệt tầm nhìn, đình trệ giao thông hàng không và khiến các trường học phải đồng loạt đóng cửa.

Tại các bệnh viện, số ca cấp cứu do bệnh đường hô hấp luôn ghi nhận mức tăng vọt. Dù chính quyền đã rầm rộ triển khai các biện pháp tình thế như lệnh cấm xây dựng, hạn chế xe cộ hay khuyến nghị làm việc từ xa, song tất cả vẫn chưa thể chạm tới ngưỡng giải pháp bền vững.

Thực tế, cuộc khủng hoảng này không chỉ gói gọn tại thủ đô. Khắp vùng đồng bằng Ấn-Hằng từ Lucknow đến Varanasi, tình trạng ô nhiễm cũng leo thang nghiêm trọng vào mùa đông. Tại Delhi, chỉ số chất lượng không khí (AQI) nhiều nơi đã vượt ngưỡng 400 – mức "nguy hại" theo tiêu chuẩn toàn cầu. Đáng báo động hơn, dữ liệu dài hạn cho thấy hiện không một thành phố lớn nào của Ấn Độ đáp ứng được các tiêu chuẩn an toàn về không khí.

Đỉnh điểm của cuộc khủng hoảng khiến Singapore, Anh và Canada phải đưa ra khuyến cáo di chuyển cho công dân. Thậm chí, bầu không khí đặc quánh ô nhiễm còn trực tiếp trì hoãn sự hiện diện của siêu sao Lionel Messi tại Delhi trong chặng cuối của hành trình "G.O.A.T India tour".

Cách làm của Trung Quốc thế nào?

Sau tất cả, Ấn Độ đang nhìn vào sự thành công của một thành phố Trung Quốc trong việc cải thiện đáng kể chất lượng không khí chỉ trong hơn một thập kỷ. Nhưng câu hỏi đặt ra là liệu có “sao chép” được hay không mới là vấn đề.

Chỉ vài năm trước, mức độ ô nhiễm tại thủ đô Bắc Kinh của Trung Quốc thường xuyên vượt quá mức ghi nhận tại Delhi ngày nay. Hiện nay, dù Bắc Kinh vẫn bị coi là ô nhiễm nhưng không khí tại đây đã sạch hơn đáng kể so với đầu những năm 2010.

Trước cuộc khủng hoảng chất lượng không khí của Ấn Độ, người phát ngôn của Đại sứ quán Trung Quốc tại Delhi đã đề xuất các biện pháp mà Bắc Kinh từng sử dụng để giải quyết ô nhiễm.

Bà Yu Jing đã liệt kê các bước mà Bắc Kinh đã thực hiện để đối phó với cuộc khủng hoảng ô nhiễm không khí như sau.

"Bước 1: Kiểm soát khí thải phương tiện; áp dụng các quy định cực kỳ nghiêm ngặt như China 6NI (tương đương với Euro 6); loại bỏ các phương tiện cũ, có mức phát thải cao; hạn chế sự gia tăng ô tô thông qua xổ số biển số và quy định lái xe ngày chẵn – lẻ hoặc theo ngày trong tuần; xây dựng một trong những mạng lưới tàu điện ngầm và xe buýt lớn nhất thế giới; đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang xe điện; phối hợp với khu vực Bắc Kinh - Thiên Tân - Hà Bắc để cùng cắt giảm khí thải."

Mặc dù vậy, các ý kiến cho rằng việc học theo cách làm của Trung Quốc là không đơn giản. Chiến dịch làm sạch không khí của Bắc Kinh được thúc đẩy bởi hệ thống quản trị tập trung cho phép triển khai các biện pháp mạnh mẽ trên diện rộng.

Trong khi đó, cấu trúc quản lý của Ấn Độ phân tán hơn nhiều, với quyền kiểm soát chất lượng không khí bị chia tách giữa các cơ quan đô thị, chính quyền bang và nhiều cơ quan trung ương.

Tuy nhiên, các chuyên gia nhận định rằng có những bài học mà Delhi có thể học hỏi từ Bắc Kinh để giải quyết cuộc khủng hoảng ô nhiễm của mình.

Tại sao những nỗ lực giải quyết ô nhiễm của Ấn Độ thất bại?

Phản ứng của Ấn Độ đối với ô nhiễm không khí phần lớn tập trung vào quản lý khủng hoảng: cấm đốt pháo trước lễ hội Diwali của người Hindu, triển khai "súng chống khói bụi" phun sương mịn vào không khí để lắng bụi và các hạt ô nhiễm, tạm dừng xây dựng, hạn chế phương tiện giao thông trong vài ngày. Các chuyên gia lập luận rằng những biện pháp này thường không đúng mục tiêu và đôi khi còn phản tác dụng.

"Chất lượng không khí không thể được khắc phục chỉ bằng các biện pháp khẩn cấp đơn thuần," Dikshu C Kukreja, kiến trúc sư và nhà quy hoạch đô thị, nhận định. "Nếu thành phố tiếp tục được quy hoạch dựa trên việc di chuyển quãng đường dài và tình trạng tắc nghẽn, ô nhiễm sẽ còn quay lại vào mỗi mùa đông."

Sự mở rộng đô thị của Delhi buộc hàng triệu người phải di chuyển quãng đường dài mỗi ngày, thường là bằng phương tiện cá nhân hoặc trong tình trạng giao thông chậm chạp. Chính sự di chuyển hàng ngày đó trở thành nguồn phát thải liên tục, bất chấp các lệnh hạn chế tạm thời đối với xây dựng hay sử dụng xe cộ.

"Delhi không chỉ đối mặt với vấn đề ô nhiễm không khí, mà còn đối mặt với vấn đề quy hoạch," ông Kukreja nói. "Mọi người buộc phải di chuyển quãng đường dài mỗi ngày, và chính sự di chuyển hàng ngày đó đã trở thành nguồn phát thải chính."

Sự chuyển mình của Bắc Kinh đi theo một logic khác. Sau nhiều năm thực hiện các hạn chế tạm thời, Trung Quốc đã đưa ra một kế hoạch hành động vì không khí sạch toàn diện vào năm 2013, nhắm mục tiêu đồng thời vào giao thông, công nghiệp, sử dụng nhiên liệu và điều phối vùng.

Các nhà chức trách đã thắt chặt tiêu chuẩn khí thải phương tiện, hạn chế sự gia tăng của ô tô cá nhân thông qua xổ số biển số, mở rộng quy mô lớn mạng lưới tàu điện ngầm và xe buýt, đồng thời thúc đẩy điện hóa nhanh chóng. Các lò hơi đốt than bị loại bỏ, công nghiệp nặng được di dời hoặc đóng cửa, và các biện pháp kiểm soát ô nhiễm được thực thi trên toàn khu vực rộng lớn Bắc Kinh - Thiên Tân - Hà Bắc thay vì chỉ riêng trong thành phố.

Bài học then chốt, theo các nhà quy hoạch đô thị, là Bắc Kinh đã coi chất lượng không khí là một vấn đề mang tính hệ thống, chứ không phải là một tình trạng khẩn cấp diễn ra hàng năm.

Ông Kukreja lập luận rằng quy hoạch giao thông và quy hoạch chất lượng không khí là không thể tách rời.

"Khi khoảng cách được thu hẹp và việc di chuyển trở nên hiệu quả hơn, lượng phát thải sẽ giảm trên quy mô lớn," ông nói. "Theo nghĩa đó, chính quy hoạch giao thông trở thành quy hoạch chất lượng không khí."

Bụi xây dựng là tác nhân lớn

Nhiều nghiên cứu tại Ấn Độ đã xác định hoạt động xây dựng là tác nhân chính gây ô nhiễm bụi mịn trong những tháng mùa đông, nhưng việc tuân thủ các quy định kiểm soát bụi vẫn còn thiếu nhất quán.

"Bụi xây dựng là một tác nhân chính, nhưng nó cũng là một trong những yếu tố dễ kiểm soát nhất nếu các quy định được thực thi nghiêm túc," ông Kukreja cho biết. "Chống bụi, che chắn vật liệu và giám sát công trường không phải là những lựa chọn có cũng được không cũng được ở những thành phố đông đúc như Delhi."

Tại Bắc Kinh, việc kiểm soát xây dựng được đi kèm với các hình phạt và hệ thống giám sát thời gian thực, nhằm giới hạn lượng bụi phát tán ngay cả trong các giai đoạn phát triển nhanh chóng.

Kinh nghiệm của Bắc Kinh cũng cho thấy rằng sự cải thiện rõ rệt cần có thời gian. Dữ liệu do các nhóm nghiên cứu quốc tế tổng hợp chỉ ra rằng mức độ ô nhiễm bắt đầu giảm sau khi Trung Quốc đưa ra kế hoạch hành động vì không khí sạch toàn quốc vào năm 2013, nhưng những kết quả thực chất chỉ xuất hiện sau vài năm thực thi kiên trì.

Các biện pháp tạm thời, chẳng hạn như đóng cửa nhà máy trong các sự kiện lớn, chỉ mang lại sự thuyên giảm ngắn hạn nhưng không tạo ra thay đổi bền vững.

Sự khác biệt đó rất quan trọng đối với Delhi, nơi các phản ứng khẩn cấp như kế hoạch giao thông chẵn – lẻ và lệnh cấm xây dựng tạm thời thường chỉ được tung ra khi ô nhiễm đã chạm đỉnh.

Theo báo cáo vào tháng 4/2026 của Hiệp hội Năng lượng Hạt nhân Trung Quốc, tổng công suất điện hạt nhân lắp đặt của Trung Quốc đã đạt 125 triệu Kilowatt - đưa nước này lên vị trí số 1 thế giới về công suất điện hạt nhân tính cho đến nay.

IE dẫn thông tin từ CCTV News ngày 17/4 cho hay, Trung Quốc đặt mục tiêu trở thành cường quốc hạt nhân hàng đầu vào năm 2030.

Hiện, Trung Quốc đang vận hành 60 lò phản ứng hạt nhân thương mại. Chưa kể, Bắc Kinh còn có thêm 36 lò phản ứng đang được xây dựng - con số này chiếm hơn một nửa số dự án xây dựng điện hạt nhân đang xây dựng trên toàn thế giới. Thêm 16 lò phản ứng khác đã được phê duyệt và đang chờ khởi công.

Bloomberg thông tin, Trung Quốc dự kiến đưa 7 lò hạt nhân đi vào hoạt động ngay trong năm 2026.

Chính phủ nước này đặt mục tiêu đạt công suất điện hạt nhân 110 gigawatt vào năm 2030 trong bản dự thảo kế hoạch 5 năm mới nhất. Mục tiêu này tăng 76% so với công suất ghi nhận vào cuối năm 2025.

Chính sách này phản ánh sự tập trung của Bắc Kinh vào việc đảm bảo nguồn điện không phát thải carbon cho lưới điện quốc gia; đồng thời cho thấy Trung Quốc đang từng bước làm chủ công nghệ lõi, không phải phụ thuộc vào nước nào.

Minh chứng là lò phản ứng Hualong One - niềm tự hào của ngành công nghiệp hạt nhân Trung Quốc.

Mỗi tổ máy Hualong One có thể sản xuất hơn 10 tỷ kilowatt-giờ điện mỗi năm, đủ để đáp ứng nhu cầu điện sản xuất và sinh hoạt của 1 triệu người ở một quốc gia phát triển trung bình. Điều này tương đương với việc giảm tiêu thụ than đá thông thường 3,12 triệu tấn và cắt giảm 8,16 triệu tấn khí thải CO2 mỗi năm.

Tập đoàn hạt nhân quốc gia Trung Quốc (CNNC) cho biết, năm 2025 đánh dấu kỷ niệm 10 năm khởi công dự án Hualong One đầu tiên trên thế giới.

Là công nghệ hạt nhân thế hệ thứ ba do Trung Quốc tự phát triển, Hualong One đã lập kỷ lục với thời gian xây dựng tổ máy đầu tiên chỉ trong 68,7 tháng - trở thành dự án hạt nhân thế hệ thứ ba duy nhất trên thế giới hoàn thành đúng tiến độ.

Dự án thí điểm này đã giành được Giải thưởng Kỹ thuật Chất lượng Quốc gia, với hai tổ máy đạt điểm tuyệt đối 100 trong đánh giá của Hiệp hội Vận hành Nhà máy Điện hạt nhân Thế giới (WANO). Cả hai tổ máy đã sản xuất gần 65 tỷ kilowatt giờ điện và đang tiến gần đến 1.000 ngày vận hành an toàn và ổn định.

Tính đến năm 2025, Hualong One đã trở thành loại lò phản ứng chủ đạo trong phát triển điện hạt nhân, với tổng cộng 41 tổ máy đã được phê duyệt, đang xây dựng hoặc đã đi vào hoạt động trên toàn thế giới, CNNC cho biết.

Nguồn: CNNC, IE