Lựa chọn thay thế tốt cho đường huyết

Trong chế độ dinh dưỡng dành cho người mắc đái tháo đường, việc lựa chọn thực phẩm phù hợp đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Trong đó, gạo lứt ngày càng được nhiều chuyên gia khuyến khích sử dụng như một sự thay thế hợp lý cho gạo trắng nhờ giá trị dinh dưỡng cao và khả năng hỗ trợ kiểm soát đường huyết.

Khác với gạo trắng đã trải qua quá trình xay xát làm mất đi lớp cám và mầm, gạo lứt vẫn giữ được gần như trọn vẹn cấu trúc nguyên hạt. Chính lớp cám này chứa nhiều chất xơ, vitamin và khoáng chất thiết yếu. Nhờ đó, khi tiêu thụ gạo lứt, cơ thể hấp thu đường chậm hơn, hạn chế tình trạng tăng đường huyết đột ngột sau bữa ăn.

Xét về chỉ số đường huyết (GI), gạo lứt nằm ở mức trung bình, khoảng 68, trong khi gạo trắng thuộc nhóm cao hơn, khoảng 73. Sự khác biệt này cho thấy gạo lứt giải phóng glucose vào máu từ từ hơn trong quá trình tiêu hóa. Khi lượng đường được hấp thu chậm, cơ thể có thêm thời gian để xử lý và sử dụng, từ đó giúp duy trì mức đường huyết ổn định hơn.

Một điểm cộng lớn khác của gạo lứt là hàm lượng chất xơ dồi dào, không chỉ hỗ trợ hệ tiêu hóa hoạt động hiệu quả mà còn giúp kéo dài cảm giác no, hạn chế việc ăn quá nhiều. Điều này góp phần kiểm soát cân nặng, yếu tố quan trọng trong việc phòng ngừa và kiểm soát biến chứng tiểu đường. Ngoài ra, gạo lứt còn cung cấp lượng magiê đáng kể, hữu ích cho quá trình chuyển hóa đường và hoạt động của insulin.

Không dừng lại ở đó, trong gạo lứt còn chứa các hợp chất chống oxy hóa như flavonoid, có khả năng chống viêm và bảo vệ tế bào khỏi tổn thương. Những chất này góp phần giảm nguy cơ mắc các bệnh mạn tính như tim mạch, ung thư hay suy giảm trí nhớ.

Một số nghiên cứu cũng cho thấy việc bổ sung gạo lứt vào khẩu phần ăn có thể hỗ trợ kiểm soát cân nặng. Ở những người thừa cân hoặc béo phì, việc sử dụng gạo lứt thường xuyên giúp giảm vòng eo và chỉ số khối cơ thể (BMI).
Lưu ý khi sử dụng gạo lứt thường xuyên

Có thể gây hạn chế hấp thụ khoáng chất

Gạo lứt chứa nhiều acid phytic, một hợp chất tự nhiên có khả năng “giữ” khoáng chất trong thực vật. Khi vào cơ thể, chất này có thể làm giảm khả năng hấp thụ các vi chất quan trọng như sắt, kẽm, canxi và magiê. Nếu ăn trong thời gian dài với lượng lớn, cơ thể có thể bị thiếu hụt dinh dưỡng. Ngoài ra, acid phytic còn khiến việc tiêu hóa gạo lứt trở nên khó khăn hơn so với gạo trắng.

Có thể gây vấn đề tiêu hóa

Hàm lượng chất xơ cao trong gạo lứt có thể không phù hợp với tất cả mọi người. Một số người có thể gặp tình trạng đầy hơi, chướng bụng hoặc đau bụng khi ăn nhiều. Đặc biệt, các hợp chất khó tiêu như nhóm đường lên men trong gạo lứt có thể gây khó chịu cho những người mắc hội chứng ruột kích thích.

Không nên dùng quá mức

Dù mang lại nhiều lợi ích, gạo lứt vẫn chứa lượng carbohydrate tương đối cao, vì vậy không nên tiêu thụ quá mức. Kiểm soát tổng lượng carb trong mỗi bữa ăn là nguyên tắc quan trọng đối với người đái tháo đường.

Ví dụ, nếu mục tiêu mỗi bữa là khoảng 30g carb, thì khẩu phần gạo lứt nên giới hạn ở mức khoảng nửa chén (tương đương 100g). Phần còn lại có thể bổ sung từ các thực phẩm ít carb hơn như thịt nạc, cá, trứng và rau xanh.

Bên cạnh việc kiểm soát khẩu phần, người bệnh cũng nên xây dựng chế độ ăn đa dạng và cân bằng. Gạo lứt chỉ nên là một phần trong tổng thể dinh dưỡng, kết hợp cùng protein nạc, chất béo tốt và các loại rau củ quả ít đường. Việc ưu tiên thực phẩm tươi, hạn chế đồ chế biến sẵn không chỉ giúp cung cấp đầy đủ vi chất mà còn góp phần ổn định đường huyết lâu dài.
Lưu ý khi nấu cơm gạo lứt

Về cách chế biến, gạo lứt có thể được nấu thành cơm hoặc nước uống. Khi nấu cơm, nên vo nhẹ để tránh làm mất lớp cám giàu dinh dưỡng.

Ngâm gạo trước từ 6–8 tiếng sẽ giúp hạt mềm hơn và rút ngắn thời gian nấu, thường kéo dài khoảng 45–55 phút. Nếu thích, có thể thêm một chút dầu ôliu hoặc muối để tăng hương vị.

Cuối cùng, khi ăn gạo lứt, nên nhai kỹ và ăn chậm để hỗ trợ tiêu hóa. Sau bữa ăn, người bệnh nên theo dõi đường huyết để đánh giá mức độ phù hợp của khẩu phần, từ đó điều chỉnh chế độ ăn uống cho hợp lý.

Ngoài ra, nước gạo lứt rang cũng là một lựa chọn được nhiều người ưa chuộng. Gạo sau khi rang thơm có thể ngâm nước rồi đun nhỏ lửa đến khi cô đặc, tạo thành thức uống thanh nhẹ, dễ dùng.

(Tổng hợp)
> Hơn 1.300 người ở TP.HCM đồng loạt có thêm 5.000.000 đồng trong tài khoản, cơ quan chức năng thông báo: Có 1 đặc điểm chung

Theo The New Straits Times, vụ xả súng xảy ra tại khu ẩm thực ở Taman Kota Jaya (Malaysia) khiến 3 người thiệt mạng, trong đó có một người phụ nữ Việt Nam.
Cảnh sát bang Johor, Malaysia ban hành lệnh bắt giữ nghi phạm 71 tuổi, người bị cáo buộc dùng súng shotgun nã đạn khiến hai người đàn ông và một phụ nữ Việt Nam tử vong tại chỗ. Nạn nhân có độ tuổi 37 đến 63 tuổi.

Nghi phạm có giấy phép sử dụng súng hợp lệ vì anh ta sở hữu đất nông nghiệp. "Giấy phép sử dụng súng được cấp với mục đích bảo vệ mùa màng khỏi sâu bệnh, chứ không phải cho mục đích khác", cảnh sát trưởng bang Johor thông tin.Cơ quan chức năng đang tiến hành điều tra động cơ dẫn đến vụ nổ súng. Tuy nhiên, theo nhiều nguồn tin đang lan truyền, vụ xả súng có liên quan đến tranh chấp nợ nần.

Cảnh sát bang Johor cũng xác nhận người phụ nữ Việt Nam nợ tiền nghi phạm, nhưng số tiền cụ thể vẫn chưa được xác nhận. Các nạn nhân và nghi phạm được cho là quen biết nhau.

Theo NST, người phụ nữ Việt Nam từng kết hôn với nghi phạm và họ đã ly thân vài năm trước. Cục trưởng Cục Di trú Malaysia thông tin thêm nạn nhân người Việt đang ở Malaysia bằng giấy phép thăm thân hợp lệ.

Khoảng một tuần trước khi vụ việc xảy ra, nghi phạm từng đến gặp chủ nhà để đòi lại khoản vay, nhưng bị mắng mỏ và hành hung. Đồng thời, người này cũng là "nhân vật quen thuộc" trong khu vực và là nhà cung cấp thịt thường xuyên dùng bữa tại nhà hàng.

Theo thông tin từ báo chí Trung Quốc, tối 18/4, một nam thanh niên 24 tuổi tại Phúc Châu (Trung Quốc), được gọi là A Minh (tên đã thay đổi), bất ngờ mất thị lực ở mắt phải. Kết quả kiểm tra y khoa khiến nhiều người bàng hoàng: mắt phải không còn cảm nhận ánh sáng, đồng tử giãn, phản xạ ánh sáng biến mất.

Sau thăm khám, bệnh nhân được chẩn đoán mắc tình trạng tắc động mạch trung tâm võng mạc hay còn gọi là “đột quỵ mắt”, một trong những cấp cứu nguy hiểm nhất trong nhãn khoa.

Hiện sau điều trị, thị lực trung tâm của A Minh đã có dấu hiệu hồi phục. Tuy nhiên, các bác sĩ cho biết khối tắc mỡ chưa biến mất hoàn toàn mà chỉ di chuyển xuống các nhánh mạch nhỏ hơn, tiềm ẩn nguy cơ gây khuyết thị trường cục bộ (mất một phần vùng nhìn thấy) trong tương lai. Đáng lo ngại, tiên lượng của “đột quỵ mắt” thường rất xấu, thị lực khó có thể phục hồi vượt mức 0,1.

Vì sao người trẻ vẫn có thể bị “đột quỵ mắt”?

Theo các bác sĩ, tình trạng này thường gặp ở người trung niên và cao tuổi có bệnh nền như tăng huyết áp, tiểu đường hoặc rối loạn mỡ máu. Trường hợp xảy ra ở người trẻ khỏe mạnh là rất hiếm.

Sau khi loại trừ các nguyên nhân bệnh lý khác, các bác sĩ đã chú ý đến thói quen sinh hoạt của bệnh nhân. A Minh cho biết anh có sở thích uống trà sữa và gần như tuần nào cũng tiêu thụ 4 - 5 ly.

“Không thể khẳng định 100% trà sữa là nguyên nhân trực tiếp, nhưng đây chắc chắn là yếu tố nguy cơ quan trọng”, bác sĩ phân tích. Các loại đồ uống nhiều đường và chất béo có thể làm tăng độ nhớt của máu, gây rối loạn lipid máu và thậm chí hình thành các cục mỡ gây tắc mạch.

Không chỉ ảnh hưởng đến mắt, tình trạng này còn làm tăng nguy cơ tắc mạch ở nhiều cơ quan khác như tim và não, gây ra những biến chứng có thể đe dọa tính mạng.

Cảnh báo cho giới trẻ

Từ trường hợp trên, các chuyên gia nhấn mạnh người trẻ không nên chủ quan với chế độ ăn uống. Việc tiêu thụ thường xuyên các thực phẩm nhiều đường, nhiều chất béo như trà sữa có thể âm thầm gây hại cho mạch máu.

Bên cạnh đó, “đột quỵ mắt” có thời gian vàng để cấp cứu rất ngắn, chỉ khoảng 40 - 60 phút. Vì vậy, khi xuất hiện các dấu hiệu như mất thị lực đột ngột, nhìn mờ hoặc mất một phần tầm nhìn, người bệnh cần đến cơ sở y tế ngay lập tức để được can thiệp kịp thời.

Cây hoa sữa từ lâu đã gắn với ký ức đô thị tại Việt Nam, đặc biệt ở các thành phố phía Bắc, nơi loài cây này không chỉ tạo bóng mát mà còn mang giá trị biểu tượng về mặt văn hóa. Tuy nhiên, cũng như nhiều loại cây cảnh quen thuộc khác, việc đưa hoa sữa vào không gian sống gia đình cần được cân nhắc trên nhiều phương diện. Từ những kinh nghiệm thực tế và cách tiếp cận của các bài viết báo chí về cây cảnh, có thể rút ra một số lưu ý quan trọng dưới đây.

1. Không phải không gian nào cũng phù hợp để trồng hoa sữa

Điểm cần nhận thức đầu tiên là đặc tính sinh trưởng của cây hoa sữa. Đây là loài cây thân gỗ lớn, phát triển nhanh, tán rộng và có thể cao hàng chục mét khi trưởng thành. Trong môi trường đô thị, cây thường được trồng dọc các tuyến đường hoặc trong công viên, nơi có không gian đủ rộng để phát triển tự nhiên.

Khi đưa vào khuôn viên gia đình, đặc biệt là những ngôi nhà có diện tích nhỏ hoặc nằm trong khu dân cư đông đúc, đặc tính này dễ trở thành bất lợi. Tán cây lớn có thể che chắn ánh sáng, làm giảm độ thông thoáng, thậm chí ảnh hưởng đến kết cấu công trình nếu trồng quá gần. Vì vậy, việc lựa chọn vị trí trồng cần được tính toán ngay từ đầu, thay vì để cây phát triển tự nhiên rồi mới xử lý hậu quả.

2. Mùi hương - giá trị cảm xúc nhưng cũng là yếu tố cần kiểm soát

Hoa sữa nổi tiếng với mùi hương đặc trưng, nồng và lan tỏa mạnh trong không khí, nhất là vào mùa nở rộ. Với nhiều người, đây là mùi hương gợi nhớ, mang tính biểu tượng của mùa thu. Tuy nhiên, trong không gian sinh hoạt gia đình, đặc biệt là khu vực kín hoặc mật độ cây cao, mùi hương này có thể trở nên quá mức chịu đựng.

Thực tế cho thấy, một số người có thể gặp cảm giác khó chịu như đau đầu, mất ngủ hoặc nhạy cảm đường hô hấp khi tiếp xúc với mùi hoa sữa ở cường độ cao. Điều này đặt ra yêu cầu phải kiểm soát khoảng cách trồng, không nên đặt cây quá gần cửa sổ, phòng ngủ hay những khu vực sinh hoạt thường xuyên. Việc thưởng thức hương thơm nên ở mức vừa phải, thay vì để nó trở thành yếu tố gây ảnh hưởng đến chất lượng sống.

3. Mật độ và cách bố trí quyết định chất lượng không gian sống

Một sai lầm phổ biến không chỉ với hoa sữa mà còn với nhiều loại cây cảnh khác là trồng theo cảm tính, thiếu quy hoạch. Khi nhiều cây hoa sữa được trồng gần nhau trong phạm vi nhỏ, mùi hương sẽ tích tụ, không gian trở nên bí bách và mất cân bằng sinh thái.

Trong khuôn viên gia đình, nguyên tắc quan trọng là sự hài hòa. Một cây hoa sữa đặt đúng vị trí, có khoảng cách hợp lý với nhà ở và các cây khác, có thể tạo điểm nhấn cảnh quan tích cực. Ngược lại, nếu bố trí dày đặc hoặc không tính đến hướng gió, luồng không khí, cây sẽ vô tình làm giảm chất lượng môi trường sống. Vì vậy, việc trồng cây cần được nhìn nhận như một phần của quy hoạch không gian, không phải hoạt động ngẫu hứng.

4. Không thể bỏ qua yếu tố an toàn và bảo trì lâu dài

Cây hoa sữa khi trưởng thành có thân cao, cành lớn và hệ rễ phát triển mạnh. Điều này đồng nghĩa với việc cần có kế hoạch chăm sóc và kiểm soát lâu dài. Trong mùa mưa bão, cành cây có thể gãy, gây nguy hiểm nếu không được cắt tỉa định kỳ. Hệ rễ cũng có khả năng ảnh hưởng đến nền móng hoặc hệ thống hạ tầng nếu trồng quá sát công trình.

Bên cạnh đó, dù là cây có sức sống tốt, hoa sữa vẫn có thể gặp các vấn đề như sâu bệnh, khô cành hoặc rụng lá nhiều. Nếu không được theo dõi và xử lý kịp thời, cây không chỉ mất mỹ quan mà còn ảnh hưởng đến vệ sinh môi trường sống xung quanh. Vì vậy, trồng hoa sữa không chỉ là quyết định ban đầu mà còn là cam kết chăm sóc lâu dài.

5. Cân bằng giữa nhu cầu cá nhân và môi trường cộng đồng

Một điểm quan trọng thường bị bỏ qua là tác động của cây trồng đến không gian chung. Trong khu dân cư, một cây hoa sữa không chỉ thuộc về riêng gia đình trồng mà còn ảnh hưởng đến những người sống xung quanh. Mùi hương, tán cây hay lá rụng đều có thể trở thành yếu tố tác động đến hàng xóm.

Vì vậy, việc trồng hoa sữa cần đặt trong bối cảnh cộng đồng, không chỉ dựa trên sở thích cá nhân. Sự cân nhắc này cũng phản ánh xu hướng sống văn minh đô thị, nơi mỗi lựa chọn cá nhân đều cần hài hòa với lợi ích chung. Nếu không gian không phù hợp hoặc có nguy cơ gây ảnh hưởng, việc lựa chọn một loại cây khác nhẹ nhàng hơn có thể là phương án hợp lý.

(Tổng hợp)

Không phải ai cũng biết rằng một số loại cây quen thuộc trong vườn hoặc ban công lại có khả năng đuổi muỗi cực tốt nhờ mùi hương đặc trưng. Theo Cơ quan Bảo vệ Môi trường Hoa Kỳ, các hợp chất tự nhiên từ thực vật như citronella, eugenol hay linalool có tác dụng làm côn trùng mất phương hướng, từ đó hạn chế chúng tiếp cận con người.

Sả: “vệ sĩ” chống muỗi hàng đầu

Sả là loại cây được nhắc đến nhiều nhất khi nói về khả năng đuổi muỗi. Tinh dầu sả chứa citronella - hoạt chất thường dùng trong các sản phẩm chống côn trùng. Chỉ cần trồng vài bụi sả quanh nhà hoặc đặt chậu ở ban công, bạn đã có một lớp “lá chắn” tự nhiên.

Húng quế: gia vị quen thuộc, công dụng bất ngờ

Húng quế không chỉ dùng trong nấu ăn mà còn có thể xua đuổi ruồi và muỗi. Nghiên cứu được công bố trên Thư viện Y học Quốc gia Hoa Kỳ cho thấy tinh dầu húng quế có khả năng ức chế sự phát triển của ấu trùng muỗi.

Bạc hà: thơm mát nhưng côn trùng “né xa”

Mùi hương the mát của bạc hà khiến con người dễ chịu nhưng lại là “ác mộng” với nhiều loại côn trùng. Bạn có thể trồng bạc hà trong chậu nhỏ đặt ở cửa sổ hoặc bàn làm việc để vừa trang trí vừa đuổi muỗi.

Oải hương: đẹp mắt, đuổi côn trùng hiệu quả

Không chỉ nổi tiếng với hương thơm thư giãn, oải hương còn giúp xua đuổi muỗi, bướm đêm và ruồi. Theo các chuyên gia từ Đại học bang Colorado, mùi oải hương có thể làm gián đoạn khả năng định vị của côn trùng.

Cúc vạn thọ: “lá chắn” cho khu vườn

Cúc vạn thọ chứa pyrethrum, một hợp chất tự nhiên thường được sử dụng trong thuốc trừ sâu sinh học. Loài hoa này không chỉ giúp khu vườn thêm rực rỡ mà còn bảo vệ cây trồng khỏi sâu bọ.

Mùa hè là thời điểm muỗi phát triển mạnh do nhiệt độ và độ ẩm cao. Theo Tổ chức Y tế Thế giới, muỗi là trung gian truyền nhiều bệnh nguy hiểm như sốt xuất huyết, sốt rét hay virus Zika. Việc sử dụng cây xanh để xua đuổi côn trùng là giải pháp thân thiện môi trường, giảm phụ thuộc vào hóa chất.

Dù hiệu quả, các loại cây này không thể thay thế hoàn toàn các biện pháp phòng chống muỗi khác. Người dân vẫn nên:

Giữ nhà cửa sạch sẽ, không để nước đọng

Sử dụng màn khi ngủ

Kết hợp thêm các biện pháp bảo vệ cá nhân khi cần thiết

Để bảo vệ sức khỏe và hạn chế hóa chất, nhiều gia đình bắt đầu lựa chọn trồng các loại cây có khả năng xua đuổi côn trùng như một giải pháp tự nhiên. Không chỉ giúp bảo vệ sức khỏe, những chậu cây nhỏ còn mang lại không gian sống trong lành, dễ chịu hơn.

TÌM HÀI CỐT TỬ SĨ VIỆT NAM CỘNG HÒA [


https://www.youtube.com/watch?v=tjE040aTqFY






********

Ông Péter Magyar, lãnh đạo đảng Tisza, đảng đã thắng cử trong cuộc bầu cử quốc hội Hungary, đã kêu gọi Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky không nên tham gia vào hành vi "tống tiền".

Trong cuộc trò chuyện với giới báo chí ngày 21/4, các nhà báo đã yêu cầu ông Magyar bình luận về thông tin do Thủ tướng sắp mãn nhiệm Viktor Orbán đưa ra, rằng ông Zelensky đã tuyên bố sẵn sàng khởi công đường ống dẫn dầu Druzhba, nhưng chỉ sau khi khoản vay 90 tỷ euro của EU dành cho Ukraine được giải tỏa.

Lãnh đạo đảng Tisza, đảng đã thắng cử trong cuộc bầu cử quốc hội, đã đáp trả rằng ông không thích cách tiếp cận này và rằng ông "không khuyên nên dùng thủ đoạn tống tiền" chống lại Hungary và tất cả các nước EU.

"Nếu đường ống dẫn dầu Druzhba đủ điều kiện vận chuyển dầu, thì hãy mở cửa nó như đã hứa. Chúng tôi có thông tin rằng điều này có thể xảy ra trong những ngày tới, như đã thông báo, nhưng chúng tôi sẽ không dung thứ cho bất kỳ hành vi tống tiền nào" - ông Magyar tuyên bố.

Trước đó Hungary cam kết sẽ dỡ bỏ quyền phủ quyết sau khi đường ống dẫn khí Druzhba được đưa vào vận hành.
Việc trả lại Ukraine tiền USD và vàng thỏi

Cũng trong cuộc họp báo trên, ông Magyar đã đưa ra câu trả lời né tránh cho câu hỏi về việc liệu ông có trả lại tài sản của ngân hàng Ukriane Oschadbank bị tịch thu dưới thời Thủ tướng Orbán cho Ukraine hay không.

"Tôi dự định sẽ nêu ra những vấn đề khác quan trọng hơn khi gặp Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky" - ông nói, đồng thời cho biết thêm rằng ông chưa nắm rõ toàn bộ tình hình hiện tại.

"Chúng tôi không biết tình hình thực tế; chúng tôi chỉ thấy những tin tức tuyên truyền. Nhiều chi tiết vẫn chưa rõ ràng".

Trước đó, Kiev tuyên bố rằng họ mong muốn số tiền này sẽ được hoàn trả và dự định sẽ thảo luận vấn đề này với người đứng đầu chính phủ mới của Hungary.

Hồi đầu tháng Ba, Hungary đã bắt giữ các nhân viên thu tiền của ngân hàng Oschadbank Ukraine khi họ đang vận chuyển tiền mặt và vàng thỏi, gây ra một vụ bê bối lớn và làm gia tăng căng thẳng giữa Kiev và Budapest.

Cuối cùng, Hungary đã trả lại các máy rút tiền tự động cho Ukraine, nhưng không trả lại tiền và vàng .

Iran đã chuẩn bị “những bất ngờ mới” dành cho Mỹ và Israel nếu giao tranh nối lại sau khi lệnh ngừng bắn hết hiệu lực, theo các nguồn tin được Tasnim dẫn lại.

Khi những giờ cuối của thỏa thuận ngừng bắn đang trôi qua, Iran thể hiện lập trường cứng rắn. Hãng tin Tasnim của Iran dẫn một nguồn tin riêng cho biết các yêu cầu bị cho là quá mức cùng với việc Mỹ công bố phong tỏa hàng hải đã cản trở việc nối lại đàm phán.

“Iran hoàn toàn sẵn sàng cho khả năng một cuộc chiến mới bùng nổ và đã chuẩn bị những bất ngờ mới cho giai đoạn xung đột tiếp theo” - nguồn tin nói.

Trong hai tuần qua, Iran liên tục đánh giá khả năng xảy ra chiến tranh là rất cao và trên cơ sở đó, đã tiến hành một số hoạt động tái triển khai quân sự và chuẩn bị một danh sách mục tiêu mới cho mục đích này.

Báo cáo cho biết “ngay từ những giây đầu tiên nếu một cuộc chiến nổ ra, Iran sẵn sàng biến tình hình thành địa ngục đối với người Mỹ và Israel.”

Ngoài ra, trong một tuyên bố nhân kỷ niệm ngày thành lập Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC), Tư lệnh Bộ chỉ huy Trung ương Khatam al-Anbia của Iran, Thiếu tướng Ali Abdollahi, đã nhấn mạnh sức mạnh chiến lược và sự sẵn sàng của Iran.

Ông nói rằng người dân Iran tự hào về Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) và các lực lượng phòng thủ khác vì đã tiến hành các cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái dữ dội nhằm vào Israel và Mỹ, khiến họ kiệt sức và buộc phải đưa ra lời kêu gọi ngừng bắn.

Vị chỉ huy này cũng nhấn mạnh rằng người dân Iran tiếp tục thể hiện sự hiện diện mạnh mẽ và rộng khắp tại các diễn đàn công cộng và đường phố để ủng hộ Lực lượng vũ trang.

Ông cảnh báo rằng Lực lượng vũ trang Iran, cùng với chính phủ và nhân dân, vẫn đoàn kết dưới sự lãnh đạo toàn diện của Lãnh tụ Cách mạng Hồi giáo Ayatollah Seyed Mojtaba Khamenei và hoàn toàn sẵn sàng đáp trả dứt khoát, mạnh mẽ và ngay lập tức đối với bất kỳ mối đe dọa hoặc hành động thù địch nào.

Vị tướng này cũng nhấn mạnh rằng Lực lượng vũ trang Iran, từ vị thế ưu việt, sẽ không cho phép “tổng thống Mỹ dối trá và ảo tưởng” lợi dụng tình hình hoặc bịa đặt những câu chuyện sai sự thật về chiến trường, đặc biệt là về những diễn biến ở eo biển Hormuz, đồng thời nói thêm rằng Iran sẽ đáp trả thích đáng bất kỳ hành vi vi phạm cam kết nào.

Vòng đàm phán thứ hai giữa phái đoàn Mỹ và Iran dự kiến diễn ra vào thứ Tư ngày 22/4 tại Islamabad Pakistan. Các nguồn tin cho biết Phó Tổng thống Mỹ JD Vance có thể sớm tới Pakistan, cùng các quan chức cấp cao, để tham gia cuộc gặp.

Tổng thống Mỹ tuyên bố rằng, một "sự chuyển đổi quyền lực" đã diễn ra ở Tehran, trong đó những người theo chủ nghĩa diều hâu bị thay thế bởi những nhân vật ít cực đoan hơn. Nhưng các nhà phân tích cho biết, bức tranh thực tế đang diễn ra lại rất khác. Mỹ và Israel thực tế đã tiêu diệt hàng loạt nhân vật cấp cao ôn hòa ở Iran và vô tình tạo ra một khoảng trống quyền lực lớn ở Tehran. Giờ đây, lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) cứng rắn hơn đã lấp đầy khoảng trống quyền lực đó.

Theo Independent, trong bối cảnh Tehran và Washington liên tục phát đi những tín hiệu trái chiều về tiến trình đàm phán hòa bình, cấu trúc quyền lực thực sự tại Iran đang trở nên ngày càng khó đoán. Tân lãnh đạo tối cao Mojtaba Khamenei vẫn chưa xuất hiện công khai, càng làm dấy lên nghi vấn về ai đang thực sự điều hành đất nước.

Các chuyên gia nhận định, sự thay đổi trong cấu trúc quyền lực nội bộ Iran có thể khiến các “diều hâu” chống Mỹ nắm quyền định hình chiến lược đàm phán. Một “nhóm thân cận” được cho là đang truyền đạt thông tin bằng miệng để tránh bị theo dõi điện tử, đồng thời bảo vệ các lãnh đạo mới khỏi nguy cơ bị ám sát.

Các cuộc không kích của Mỹ và Israel trên thực tế được cho là không chỉ làm suy yếu bộ máy lãnh đạo cũ mà còn vô tình kích thích làn sóng dân tộc chủ nghĩa trong giới trẻ ủng hộ chế độ, qua đó củng cố vị thế của phe cứng rắn.
Các thành viên của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) thực hiện nghi thức chào quân sự trong một cuộc duyệt binh ở Tehran. Ảnh Phủ Tổng thống Iran
IRGC – từ lực lượng quân sự thành trung tâm quyền lực

IRGC được thành lập sau Cách mạng Hồi giáo năm 1979 và đã phát triển thành một lực lượng quân sự hùng mạnh với khoảng 124.000 thành viên, bao gồm lục quân, hải quân và không quân.

Hiện tại, lực lượng này do tướng Ahmad Vahidi lãnh đạo, sau khi người tiền nhiệm Mohammad Pakpour thiệt mạng trong một cuộc tấn công Mỹ - Israel vào đầu cuộc chiến ngày 1/3. Ông Vahidi là nhân vật kỳ cựu trong bộ máy quyền lực Iran, từng giữ chức Bộ trưởng Quốc phòng dưới thời cựu Tổng thống Mahmoud Ahmadinejad.

Ông được xem là người có ảnh hưởng lớn, thường xuyên liên lạc trực tiếp với lãnh tụ tối cao và truyền đạt chỉ đạo xuống hệ thống chỉ huy.
Rạn nứt nội bộ và cuộc đấu quyền lực

Trong khi dư luận quốc tế tập trung vào những thay đổi lập trường của Tổng thống Mỹ Donald Trump, các nhà phân tích cho rằng, chính nội bộ Iran cũng đang tồn tại những mâu thuẫn sâu sắc.

Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW) cho biết Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran, Mohammad Bagher Zolghadr đã chỉ trích Ngoại trưởng Abbas Araghchi “vượt quá thẩm quyền” trong các cuộc đàm phán.

Ông Araghchi bị cáo buộc gây tranh cãi khi gợi ý rằng, sự ủng hộ của Iran đối với Hezbollah và “Trục kháng chiến” có thể linh hoạt. Ông từng đồng ý mở lại eo biển Hormuz như một nhượng bộ với Mỹ, nhưng IRGC đã can thiệp, yêu cầu tiếp tục đóng cửa do lệnh phong tỏa của Washington.

Sự bất đồng này khiến các lãnh đạo cấp cao phải triệu hồi đoàn đàm phán về Tehran.

Đáng chú ý, ông Araghchi là một nhà ngoại giao kỳ cựu, từng đóng vai trò quan trọng trong việc đạt được thỏa thuận hạt nhân JCPOA – hiệp định từng đặt chương trình hạt nhân Iran sự giám sát quốc tế.
Từ thận trọng sang đối đầu trực diện

Theo Tiến sĩ Andreas Böhm (Đại học St Gallen, Thụy Sĩ), cái chết của Đại giáo chủ Ali Khamenei vào ngày 28/2 đã khiến Iran chuyển sang lập trường cứng rắn hơn với phương Tây.

Trước đây, Iran thường phản ứng mang tính biểu tượng – như phóng tên lửa hoặc tấn công giới hạn để thể hiện sức mạnh. Tuy nhiên, ban lãnh đạo mới được cho là sẵn sàng leo thang mạnh mẽ hơn.

“Họ nói rằng nếu Mỹ leo thang, họ sẽ leo thang mạnh hơn nữa. Họ quyết tâm theo đuổi cuộc đối đầu này hơn so với thời Khamenei, người vốn thận trọng và tránh xung đột toàn diện", Tiến sĩ Böhm nhận định.

Trong khi đó, nhà phân tích Vuk Vuksanović (Viện nghiên cứu chính sách đối ngoại và chiến lược quốc tế LSE Ideas ở London) cho rằng, quyền lực tại Iran đang dịch chuyển từ yếu tố thần quyền sang bộ máy an ninh – với IRGC trở thành trung tâm.

“Những gì đang diễn ra đúng với dự đoán trước đó: yếu tố thần quyền suy yếu, trong khi lực lượng an ninh ngày càng mạnh lên”, ông nói.
IRGC trỗi dậy thành “trục quyền lực” mới

Theo ông Vuksanović, vai trò của IRGC trong chiến tranh đã nâng tầm lực lượng này từ một trung tâm quyền lực thành “xương sống” của toàn bộ hệ thống chính trị Iran.

“Kết quả là một chế độ mang tính an ninh quốc gia cao hơn, cứng rắn hơn, mang màu sắc dân tộc chủ nghĩa và ít sẵn sàng thỏa hiệp hơn", ông nhận định.

Ông cũng cảnh báo rằng trong thời chiến, những lực lượng kiểm soát bạo lực có tổ chức thường nổi lên nắm quyền – và IRGC chính là ví dụ điển hình.
Ai thực sự điều hành Iran?

Dù ít xuất hiện trước công chúng, lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei được cho là vẫn giữ vai trò đưa ra các quyết định chiến lược liên quan đến Mỹ và Israel.

Các chuyên gia cho rằng, việc ông không lộ diện không phải điều bất thường trong văn hóa chính trị Iran, thậm chí còn củng cố hình ảnh quyền lực mang tính “ẩn mình”.

Trong khi đó, nhiều nhân vật công khai chỉ đóng vai trò đại diện. Ví dụ, Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf được xem là gương mặt chính trị nổi bật, nhưng quyền lực của ông vẫn phụ thuộc lớn vào IRGC.

Đáng chú ý, Iran được cho là đã trao thêm quyền tự chủ cho các chỉ huy quân sự trong việc điều hành các lực lượng dân quân tại Iraq, cho phép họ tiến hành một số chiến dịch mà không cần phê duyệt trực tiếp từ Tehran.
Phe ôn hòa bị gạt ra ngoài

Nhiều chuyên gia nhận định, các nhân vật ôn hòa – những người có thể đạt được thỏa thuận với Mỹ – đã bị loại bỏ, phần lớn do các cuộc không kích của Israel.

Điều này tạo điều kiện để IRGC củng cố quyền lực và kiểm soát toàn bộ tiến trình ra quyết định, đồng thời làm suy yếu bất kỳ nỗ lực đàm phán mềm mỏng nào còn sót lại.

“IRGC có thể dễ dàng kiềm chế những người ôn hòa còn lại bằng cách chỉ ra rằng mọi nỗ lực đàm phán trước đây với Mỹ đều thất bại và Washington không đáng tin”, ông Vuksanović kết luận.

Bên cạnh cuộc đối đầu công khai với Mỹ và phương Tây, Iran được cho là đang phải đối mặt với một cuộc xung đột âm thầm ngay trong nội bộ hệ thống quyền lực, khi các trung tâm ra quyết định cạnh tranh ảnh hưởng ngày càng gay gắt, theo Voiceofemirates.

Các quan sát cho biết, không chỉ có chiến sự trên thực địa, mà còn tồn tại một “mặt trận thứ hai” – nơi các phe phái trong chính quyền Iran đang tìm cách định hình cách kể câu chuyện, định hướng dư luận và tác động đến chiến lược quốc gia, định hình tương lai của đất nước.

Cuộc chiến không chỉ bằng vũ khí mà còn bằng thông điệp

Trong bối cảnh căng thẳng leo thang, Iran và Mỹ đều sử dụng chiến lược “cây gậy và củ cà rốt”, vừa đe dọa vừa để ngỏ đàm phán. Điều này tạo ra những thông điệp mâu thuẫn, khiến môi trường chính trị trở nên phức tạp hơn.

Tại Tehran, các cơ quan khác nhau – từ chính phủ, lực lượng an ninh cho đến bộ máy tư pháp – đang đưa ra những tín hiệu không hoàn toàn đồng nhất. Có bên nhấn mạnh đối đầu, có bên để ngỏ khả năng thương lượng.

Kết quả là một “cuộc chiến diễn ngôn” hình thành, nơi mỗi phe cố gắng khẳng định lập trường của mình, gây ảnh hưởng đến quyết sách cuối cùng và định hình cách Iran phản ứng với Mỹ.

Các trung tâm quyền lực cạnh tranh ảnh hưởng

Theo Voiceofemirates, hệ thống chính trị Iran vốn đã phức tạp, với nhiều trung tâm quyền lực cùng tồn tại, bao gồm: Giới giáo sĩ; Chính phủ dân sự; Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC); Các cơ quan an ninh và tư pháp.

Trong thời bình, các cấu trúc này có thể phối hợp. Nhưng trong thời chiến, sự khác biệt quan điểm dễ chuyển thành cạnh tranh ảnh hưởng trực tiếp lên chính sách.

Thực tế, nhiều phân tích cho thấy, sau khi cố lãnh tụ tối cao Iran đang phải “chiến đấu trên hai mặt trận”: Một bên là chiến tranh bên ngoài, một bên là sự điều chỉnh quyền lực bên trong.
Áp lực chiến tranh làm lộ rõ chia rẽ

Các sự kiện gần đây – từ khủng hoảng eo biển Hormuz đến các cuộc tấn công và phản ứng quân sự – đã đẩy hệ thống ra quyết định của Iran vào trạng thái căng thẳng cao độ.

Giới lãnh đạo Iran cảnh báo nguy cơ Mỹ nối lại hành động quân sự, đồng thời yêu cầu nâng mức sẵn sàng chiến đấu.

Trong khi đó, các tín hiệu về đàm phán vẫn được duy trì, cho thấy Tehran đang bị kéo giữa hai hướng: Leo thang đối đầu hay tìm kiếm thỏa hiệp.
“Cuộc chiến diễn ngôn” định hình tương lai chính sách

Trong bối cảnh này, câu hỏi không chỉ là Iran sẽ làm gì trên chiến trường, mà còn là: phe nào trong nội bộ sẽ định hình chiến lược cuối cùng?

Một số phe có xu hướng cứng rắn, coi đối đầu là tất yếu. Những phe khác lại nhấn mạnh đến chi phí chiến tranh và nhu cầu duy trì ổn định.

Sự cạnh tranh này không diễn ra công khai hoàn toàn, nhưng ảnh hưởng sâu sắc đến các quyết định quân sự; chiến lược ngoại giao; cách Iran giao tiếp với thế giới.

Trong khi bom đạn và căng thẳng địa chính trị thu hút sự chú ý toàn cầu, thì phía sau hậu trường, một cuộc đấu khác đang diễn ra ở Iran. Đó là cuộc đấu giữa các trung tâm quyền lực để kiểm soát câu chuyện, và qua đó kiểm soát tương lai của nước này.