Một cựu giáo sư Đại học Harvard từng bị kết tội khai man với chính phủ Mỹ đã tái xây dựng phòng thí nghiệm nghiên cứu của mình ở Thâm Quyến để theo đuổi công nghệ được chính phủ Trung Quốc xác định là ưu tiên quốc gia.

Cựu giáo sư Đại học Harvard Charles Lieber (67 tuổi) là một trong những nhà nghiên cứu hàng đầu thế giới về giao diện não - máy tính, theo Reuters ngày 30.4.


Ông Charles Lieber rời tòa án liên bang tại thành phố Boston (Mỹ) vào ngày 30.1.2020

Ảnh: Reuters

Công nghệ này đã cho thấy nhiều hứa hẹn trong việc điều trị các bệnh như xơ cứng teo cơ một bên ALS và phục hồi khả năng vận động ở bệnh nhân bị liệt, và cũng có tiềm năng ứng dụng trong quân sự.

Các nhà khoa học trong quân đội Trung Quốc đã nghiên cứu giao diện não - máy tính như một cách để tạo ra những siêu chiến binh bằng cách tăng cường sự nhanh nhẹn về tinh thần và nhận thức tình huống.

Ông Lieber bị bồi thẩm đoàn kết tội vào tháng 12.2021 vì khai man với các nhà điều tra liên bang Mỹ về mối liên hệ của ông với một chương trình nhà nước của Trung Quốc nhằm tuyển dụng nhân tài nước ngoài, và các tội danh về thuế liên quan đến các khoản thanh toán ông nhận được từ một trường đại học Trung Quốc.

Đến tháng 4.2023, ông bị tuyên án 2 ngày tù giam và bị quản thúc tại gia 6 tháng, bị phạt 50.000 USD. Ngoài ra, ông còn bị tuyên 2 năm giám sát và phải hoàn trả 33.600 USD cho Sở Thuế vụ Mỹ. Ông đã bác bỏ mọi cáo buộc sai phạm.

Trong vụ án, luật sư bào chữa của cựu giáo sư nói rằng ông mắc bệnh ung thư hạch bạch huyết không thể chữa khỏi, đang trong giai đoạn thuyên giảm, và đang chiến đấu giành giật sự sống.

Ba năm sau khi bị tuyên án, ông Lieber đang điều hành Viện Nghiên cứu Não bộ, Giao diện Tiên tiến và Công nghệ Thần kinh (i-BRAIN, do nhà nước Trung Quốc tài trợ), có quyền tiếp cận các thiết bị chế tạo nano chuyên dụng và cơ sở hạ tầng nghiên cứu linh trưởng mà ông không có được ở Đại học Harvard. Phòng thí nghiệm này là một bộ phận của Học viện Nghiên cứu và Chuyển giao Y khoa Thâm Quyến (SMART).

"Tôi đến đây vào ngày 28.4.2025 với một giấc mơ và không nhiều hành trang, có lẽ chỉ vài túi quần áo. Mục tiêu của riêng tôi là biến Thâm Quyến thành một trung tâm hàng đầu thế giới", ông Lieber nói về việc chuyển đến Trung Quốc tại một hội nghị của chính quyền Thâm Quyến vào tháng 12.2025.

Ông Lieber, thông qua một trợ lý, đã từ chối yêu cầu trả lời phỏng vấn, với lý do "đang bận việc". Ông cũng không trả lời các câu hỏi bằng văn bản từ Reuters.

SMART vào năm ngoái đã bổ nhiệm ông Lieber làm trưởng nhóm nghiên cứu, theo một bài viết được đăng trên trang web của i-BRAIN vào ngày 1.5.2025. Cùng ngày, i-BRAIN thông báo ông Lieber cũng được bổ nhiệm làm giám đốc sáng lập của viện này.

SMART và i-BRAIN không trả lời yêu cầu bình luận về nghiên cứu của họ và việc tuyển dụng ông Lieber. Bộ Khoa học và Công nghệ cũng như Bộ Quốc phòng Trung Quốc cũng không trả lời các câu hỏi về việc nước này phát triển giao diện não - máy tính.

Trong tháng trước, Trung Quốc đã đưa công nghệ giao diện não - máy tính vào danh sách ưu tiên tăng trưởng quốc gia trong kế hoạch 5 năm mới. Trước đó vào tháng 10.2025, Chủ nhiệm Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia của Trung Quốc Trịnh Sách Khiết nói rằng sự phát triển của giao diện não - máy tính và các công nghệ liên quan "sẽ tương đương với việc tạo ra một ngành công nghệ cao khác của Trung Quốc trong 10 năm tới".

Cơ quan Dự án Nghiên cứu Tiên tiến Quốc phòng Mỹ (DARPA) cũng đang đầu tư vào giao diện não - máy tính cho các ứng dụng máy bay không người lái và phòng thủ mạng, theo mô tả chương trình của DARPA.

Các dự án nghiên cứu do ông Lieber dẫn đầu tại Đại học Harvard đã nhận được hơn 8 triệu USD tiền tài trợ từ Lầu Năm Góc kể từ năm 2009, theo hồ sơ tòa án. Lầu Năm Góc không trả lời các câu hỏi về việc sử dụng công nghệ giao diện não - máy tính trong quân sự và vai trò của ông Lieber tại Thâm Quyến, theo Reuters.

VietBF@sưu tập

Tổng thống Donald Trump ngày 29-4 cho biết Mỹ đang xem xét khả năng cắt giảm quân số tại Đức.

Phát biểu này được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng giữa Washington và Berlin leo thang sau những chỉ trích gay gắt từ Thủ tướng Đức Friedrich Merz.

Ông Friedrich Merz đã công kích cách chính quyền ông Donald Trump xử lý vấn đề Iran, cũng như tiến trình đàm phán liên quan đến eo biển Hormuz.

Những lời phê phán của ông Friedrich Merz đánh dấu sự phản ứng mạnh mẽ nhất từ trước đến nay của một đồng minh NATO đối với cách tiếp cận của Washington. Điều này làm nổi bật những rạn nứt tiềm tàng trong liên minh phương Tây giữa lúc chi phí năng lượng leo thang và tuyến hàng hải qua eo biển Hormuz vẫn bị phong tỏa.

Tạp chí Newsweek dẫn lời ông Friedrich Merz nhận định: "Người Iran rõ ràng đang mạnh hơn dự kiến. Người Mỹ cũng rõ ràng không có một chiến lược thực sự thuyết phục trong các cuộc đàm phán". Theo ông, "cả một quốc gia đang bị giới lãnh đạo Iran làm cho bẽ mặt".


Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Đức Friedrich Merz. Ảnh: Nhà Trắng

Đáp trả lại trên mạng xã hội Truth Social, ông Donald Trump khẳng định sẽ sớm đưa ra quyết định về quân số tại Đức. "Mỹ đang nghiên cứu và xem xét khả năng giảm quân tại Đức, quyết định cuối cùng sẽ có trong thời gian ngắn sắp tới" - ông tuyên bố.

Trước đó, vào ngày 28-4, Tổng thống Mỹ đã công kích trực diện bình luận của ông Friedrich Merz khi cho rằng "ông ấy chẳng biết mình đang nói gì!". Ông còn bồi thêm: "Chẳng trách nước Đức đang thể hiện kém cỏi như vậy, cả về kinh tế lẫn các mặt khác"!

Bất kỳ động thái rút quân nào cũng có thể tác động tiêu cực đến sự đoàn kết của NATO, cấu trúc an ninh của châu Âu cũng như vị thế quân sự của Mỹ trên thế giới.

Theo Newsweek, từ sau Chiến tranh Thế giới lần 2, Mỹ luôn duy trì sự hiện diện quân sự quy mô lớn tại Đức, với quân số lúc đạt đỉnh hơn 250.000 người.

Nước Đức ngày nay vẫn là mắt xích chiến lược khó thể thay thế. Đức hiện là nơi trú đóng của hàng chục ngàn binh sĩ Mỹ, nơi đặt các căn cứ trọng yếu như căn cứ không quân Ramstein, cùng các trung tâm huấn luyện và chỉ huy lục quân tại Bavaria, Stuttgart.

Quốc gia này cũng là nơi đặt trụ sở Bộ Tư lệnh châu Âu và Bộ Tư lệnh châu Phi của Mỹ, đồng thời đóng vai trò là trung tâm hậu cần và y tế lớn cho các hoạt động của Mỹ tại nước ngoài.

Các quan chức Mỹ từ lâu đã khẳng định rằng việc duy trì lực lượng tại Đức hỗ trợ khả năng răn đe của NATO và triển khai quân nhanh chóng, bất kể quân số hay các thỏa thuận đóng quân có thể bị các chính quyền kế tiếp định kỳ xem xét lại.

Ông Donald Trump từng nhiều lần đặt dấu hỏi về quy mô hiện diện quân sự của Mỹ tại châu Âu, đặc biệt là Đức. Bởi lẽ, ông cho rằng quốc gia này không chi trả thỏa đáng cho chi phí quốc phòng.

Trong nhiệm kỳ đầu tiên, ông Donald Trump từng chỉ thị lên phương án rút quân quy mô lớn khỏi Đức. Song, động thái này sau đó đã bị chính quyền của ông Joe Biden tạm dừng.

VietBF@sưu tập

Mỹ cân nhắc lần đầu triển khai vũ khí siêu vượt âm tại Trung Đông, trong khi tàu sân bay USS Gerald R. Ford kết thúc đợt triển khai dài kỷ lục.

Giữa lúc lệnh ngừng bắn với Iran tỏ ra mong manh, Mỹ đồng thời tính toán tăng cường hỏa lực tầm xa và điều chỉnh sự hiện diện quân sự tại Trung Đông.

Hai động thái này cho thấy Washington vẫn chuẩn bị cho khả năng xung đột leo thang trở lại.

Theo các nguồn tin được Bloomberg dẫn lại, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) đã đề xuất triển khai hệ thống tên lửa siêu vượt âm Dark Eagle, còn gọi là vũ khí siêu âm tầm xa (LRHW), tới Trung Đông để sẵn sàng cho các đòn tấn công nhằm vào mục tiêu sâu trong lãnh thổ Iran.

Đây sẽ là lần đầu tiên Mỹ đưa loại vũ khí siêu vượt âm này ra thực địa nếu được phê duyệt. Dark Eagle có tầm bắn ước tính hơn 2.700 km, bay với tốc độ trên Mach 5 và có khả năng cơ động để né tránh hệ thống phòng không.

Vũ khí này được thiết kế chủ yếu để xuyên thủng các hệ thống phòng thủ tiên tiến của Nga và Trung Quốc.


Tàu sân bay USS Gerald R. Ford rời căn cứ Hải quân Norfolk. Ảnh: AP

Đề xuất trên được đưa ra trong bối cảnh Iran có thể đã di chuyển các bệ phóng tên lửa đạn đạo ra ngoài tầm bắn của hệ thống Precision Strike Missile (PrSM) của Mỹ – vốn chỉ đạt hơn 480 km. Điều này buộc Mỹ phải cân nhắc một phương án tấn công tầm xa hơn.

Dù vậy, quyết định cuối cùng vẫn chưa được đưa ra. Các quan chức từ chối bình luận công khai về kế hoạch này.

Lệnh ngừng bắn từ đầu tháng 4 giữa Mỹ và Iran vẫn còn hiệu lực. Tuy nhiên, cả hai bên được cho là đang tái vũ trang và chuẩn bị cho các kịch bản tiếp theo. Giới phân tích nhận định các vòng xung đột sau có thể còn khốc liệt hơn trước.

Song song với kế hoạch tăng cường hỏa lực, Hải quân Mỹ lại đang giảm bớt áp lực triển khai. Tàu sân bay USS Gerald R. Ford – chiến hạm lớn nhất thế giới – dự kiến rời Trung Đông trong những ngày tới để trở về căn cứ tại bang Virginia vào giữa tháng 5.

USS Gerald R. Ford vừa kết thúc đợt triển khai kéo dài kỷ lục hơn 300 ngày. Trong thời gian này, tàu đã tham gia nhiều chiến dịch, bao gồm các hoạt động quân sự liên quan Venezuela và Iran.

Sự hiện diện của USS Gerald R. Ford từng góp phần đưa số tàu sân bay Mỹ tại Trung Đông lên 3 chiếc – mức cao nhất kể từ năm 2003, cùng với USS Abraham Lincoln và USS George H.W. Bush.

Tuy nhiên, việc USS Gerald R. Ford kéo dài thời gian triển khai cũng làm dấy lên lo ngại về áp lực đối với thủy thủ đoàn và tình trạng kỹ thuật của tàu.

Bộ trưởng Chiến tranh (Bộ Quốc phòng) Mỹ thừa nhận các quyết định kéo dài nhiệm vụ là sự đánh đổi giữa yêu cầu tác chiến và khả năng duy trì mức độ sẵn sàng chiến đấu.

Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, tàu USS Gerald R. Ford cũng gặp sự cố cháy phòng giặt, buộc phải tạm thời quay lại sửa chữa trước khi tiếp tục hoạt động.

VietBF@sưu tập

Iran cho rằng việc Mỹ gây áp lực kinh tế và phong tỏa các cảng của Iran sẽ chỉ đẩy giá dầu lên cao.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent hôm 29-4 cho biết Mỹ đã tịch thu “gần nửa tỉ USD” tài sản tiền điện tử của Iran.

Ông Bessent nói với đài Fox News: "Chúng tôi đã tịch thu được khoảng 350 triệu USD tài sản tiền điện tử và thêm vào đó là 100 triệu USD khác mà chúng tôi mới thu được gần đây, vậy là chúng tôi đã gần đạt mức nửa tỉ USD. Chúng tôi đang đóng băng các tài khoản ngân hàng ở khắp mọi nơi".

Theo ông, chiến dịch "Cơn thịnh nộ kinh tế" của Mỹ đã đẩy chính phủ Iran vào khủng hoảng.


Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent. Ảnh: AP

Ông cho biết Tổng thống Donald Trump đã ra lệnh tiến hành chiến dịch gây áp lực kinh tế vào tháng 3 năm ngoái và yêu cầu ông "tăng cường áp lực hơn nữa" khoảng 3 tuần trước.

Mỹ đang gây áp lực lên các chính phủ và công ty nước ngoài để cắt đứt quan hệ với Iran.

Ông Bessent nói thêm chiến dịch gây áp lực kinh tế và việc phong tỏa của Mỹ đối với các cảng của Iran sẽ gây thiệt hại lâu dài cho nền kinh tế nước này.

Lầu Năm Góc thừa nhận tiêu tốn "khủng" vào chiến sự ở Iran, bị chất vấn gay gắt
Đáp lại, Iran chế giễu chiến dịch của Mỹ khi nói điều này sẽ chỉ đẩy giá dầu lên cao.

Chủ tịch Quốc hội Iran Ghalibaf đã bác bỏ sức ép từ lệnh cấm vận đang diễn ra của Mỹ. Ông cho hay đến nay chưa có giếng dầu nào của Iran bị ảnh hưởng và báo hiệu nước này sẵn sàng chịu đựng áp lực kinh tế trong ít nhất 30 ngày nữa.

Tuy nhiên, Mỹ vẫn khẳng định lệnh cấm vận của họ đang phát huy tác dụng, lập luận nếu Iran không thể xuất khẩu dầu sẽ buộc phải tích trữ dầu cho đến khi cạn sức chứa và sản xuất ngừng lại. Hậu quả của việc này là không hề nhỏ.

Các chuyên gia cảnh báo việc buộc phải đóng các giếng dầu mang theo rủi ro làm hỏng các mỏ ngầm, làm thay đổi dòng chảy của dầu và khiến việc khai thác một số mỏ trở nên khó khăn hoặc tốn kém hơn trong tương lai.

Dữ liệu vệ tinh cho thấy lượng dầu dự trữ của Iran đã tăng vọt kể từ khi Mỹ bắt đầu áp lệnh phong tỏa vào ngày 13-4.

Theo Trung tâm Chính sách Năng lượng Toàn cầu, tính đến ngày 20-4, các bể chứa tại đảo Kharg, nơi xử lý 90% lượng dầu xuất khẩu của Iran, đã đạt khoảng 74% công suất, tiếp nhận thêm khoảng 3 triệu thùng dầu.

Vì các lý do liên quan đến an toàn và vận hành, các công ty dầu mỏ thường tránh việc bơm dầu vào kho chứa vượt quá mức 80% công suất.

Chia sẻ với Al Jazeera, bà Muyu Xu, nhà phân tích dầu thô cấp cao tại Công ty Kpler, nhận định lệnh phong tỏa có thể buộc Iran phải cắt giảm sản lượng nhưng bất kỳ đợt điều chỉnh nào cũng có khả năng diễn ra một cách từ từ.

VietBF@sưu tập

Lần đầu tiên một đô đốc Hải quân Hàn Quốc sẽ đảm nhiệm quyền chỉ huy các chiến hạm tại cuộc tập trận Vành đai Thái Bình Dương (RIMPAC) do Mỹ dẫn đầu.

Ngày 30-4, Hạm đội 3 của Mỹ thông báo binh sĩ từ 30 quốc gia sẽ tham gia cuộc tập trận RIMPAC diễn ra hai năm một lần, dự kiến từ ngày 24-6 đến 31-7 tại vùng biển ngoài khơi Hawaii.

Quy mô quân số và khí tài năm nay bao gồm hơn 25.000 quân nhân, 40 tàu mặt nước, 5 tàu ngầm và khoảng 140 máy bay các loại.

Trong lần tập trận này, phía Hàn Quốc đã được lựa chọn để đảm nhiệm vị trí chỉ huy bộ phận hàng hải. Với vai trò này, vị đô đốc Hải quân Hàn Quốc sẽ nắm quyền kiểm soát các khí tài hải quân đa quốc gia, bao gồm cả các tàu sân bay và các nhóm tác chiến đổ bộ từ Mỹ, Canada và Nhật Bản.


Tàu khu trục ROKS Jeongjo the Great của Hải quân Hàn Quốc trong một cuộc tập trận hồi tháng 11-2025. Ảnh: Hải quân Hàn Quốc

Theo thông tin từ Hạm đội 3, tư lệnh hạm đội này sẽ giữ quyền điều hành tổng thể cuộc tập trận, với một sĩ quan người Chile làm phó tư lệnh.

Bên cạnh đó, một sĩ quan Nhật Bản sẽ đảm nhiệm vị trí phó chỉ huy, còn phía Canada dự kiến sẽ tiếp quản quyền điều hành thành phần không quân.

Trước đây, tại kỳ RIMPAC năm 2024, một sĩ quan Hải quân Hàn Quốc từng đảm nhiệm vị trí phó chỉ huy bộ phận hàng hải.

Đại diện Hải quân Hàn Quốc khẳng định lực lượng này đã lên kế hoạch để "thực hiện thành công sứ mệnh với tư cách là bên chỉ huy, qua đó chứng tỏ năng lực điều hành tác chiến xuất sắc của quân chủng ra thế giới".

Seoul được cho là sẽ triển khai tàu khu trục ROKS Jeongjo the Great trang bị hệ thống Aegis, máy bay tuần tra hàng hải P-8 Poseidon và tàu ngầm trọng tải 3.000 tấn mang tên ROKS Dosan Ahn Chang-ho (có khả năng phóng tên lửa đạn đạo từ tàu ngầm).

Trao đổi với trang NK News vào ngày 30-4, ông Shin Seung-ki, nhà nghiên cứu tại Viện Phân tích Quốc phòng Hàn Quốc (KIDA), nhận định việc lần đầu tiên nắm quyền chỉ huy bộ phận hàng hải tại RIMPAC kỳ vọng sẽ củng cố năng lực dẫn dắt lực lượng đồng minh của Seoul trong các tình huống khẩn cấp với Triều Tiên.

Dù cuộc tập trận không bao gồm việc điều hành quân đội trực tiếp gần bán đảo Triều Tiên, nhưng ông Shin cho rằng vai trò chỉ huy này có thể là bước đệm trong quá trình chuyển giao quyền chỉ huy tác chiến thời chiến (OPCON) tương lai.

Theo chuyên gia này, Mỹ và Hàn Quốc có thể tận dụng cuộc tập trận để tăng cường phối hợp, đồng thời tạo ra những cơ hội rõ rệt hơn để đánh giá liệu Seoul đã sẵn sàng tiếp nhận quyền kiểm soát quân đội trong thời chiến hay chưa.

Sau khi tiến trình chuyển giao hoàn tất, một tướng bốn sao của Hàn Quốc sẽ lãnh đạo Bộ tư lệnh Lực lượng Liên hợp Mỹ - Hàn (CFC), còn một tướng Mỹ sẽ giữ vai trò phó tư lệnh.

Tuần trước, Tư lệnh Lực lượng Mỹ tại Hàn Quốc, Tướng Xavier Brunson, đã gửi lộ trình chuyển giao OPCON tới Lầu Năm Góc. Theo đó, các kế hoạch nhằm thỏa mãn điều kiện chuyển giao dự kiến sẽ hoàn tất vào quý 2 năm tài chính 2029.

Về phía Hàn Quốc, Tổng thống Lee Jae Myung đã đặt mục tiêu này làm trọng tâm trong chương trình nghị sự quốc phòng và cam kết giành lại quyền chỉ huy thời chiến vào năm 2030.

VietBF@sưu tập

Theo lệnh của Tòa án Thương mại Quốc tế Mỹ, Chính phủ nước này dự kiến sẽ hoàn thuế đợt đầu vào ngày 11/5 tới, với quy mô rất lớn, ảnh hưởng đến các doanh nghiệp và cá nhân đã từng nộp thuế cho khoảng 53 triệu danh mục hàng hóa nhập khẩu.


Quang cảnh cảng hàng hóa ở Los Angeles, California, Mỹ. Ảnh: THX/TTXVN

Quyết định dựa trên phán quyết của Tòa án Tối cao hôm 20/2, tuyên bố các chính sách thuế quan của Tổng thống Donald Trump theo Đạo luật Quyền năng Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) là trái với Hiến pháp.

Để xử lý khối lượng hồ sơ khổng lồ, Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ (CBP) đã triển khai một quy trình mới mang tên Quản trị và Xử lý Hợp nhất các Danh mục (CAPE). Quy trình được thiết kế để xử lý tập trung, giúp việc kiểm tra và hoàn trả tiền thuế trở nên minh bạch và hiệu quả hơn.

Về tiến độ, thẩm phán giám sát cho biết, hệ thống CAPE đã chấp nhận xóa bỏ nghĩa vụ thuế cho khoảng 21% danh mục hàng hóa từng chịu thuế IEEPA. Trong số này, có 3% hồ sơ đã hoàn tất mọi thủ tục và bắt đầu nhận được tiền hoàn trả.

Việc triển khai hoàn thuế vào giữa tháng 5/2026 là bước đi quan trọng không chỉ tháo gỡ gánh nặng tài chính cho các doanh nghiệp sau một thời gian dài phải gánh chịu chi phí cao mà còn khẳng định cam kết của Mỹ trong việc điều chỉnh chính sách theo đúng quy định của Hiến pháp.

VietBF@sưu tập

Thượng viện Mỹ đã bác bỏ đề xuất của phe Dân chủ nhằm hạn chế quyền sử dụng vũ lực với Cuba của Tổng thống Donald Trump, trong bối cảnh ông gia tăng sức ép và nhiều lần ám chỉ khả năng thay đổi chế độ tại đảo quốc Caribe này.


Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: ANI/TTXVN

Theo đài RT (Nga), một nỗ lực do đảng Dân chủ dẫn đầu nhằm hạn chế quyền của Tổng thống Donald Trump trong việc sử dụng vũ lực với Cuba mà không cần sự phê chuẩn của Quốc hội đã thất bại tại Thượng viện.

Trong cuộc bỏ phiếu hôm 28/4, Thượng viện do đảng Cộng hòa kiểm soát đã bác bỏ đề xuất này với tỷ lệ sít sao 51-47, với lý do hiện không có tình trạng thù địch quân sự đang diễn ra với Cuba.

Thượng nghị sĩ Dân chủ Tim Kaine, người đề xuất nghị quyết về quyền chiến tranh vào tháng 3, cho rằng biện pháp này là cần thiết vì lệnh phong tỏa của ông Trump đối với Cuba đã gây ra “khủng hoảng nhân đạo trên toàn đảo”, bao gồm gián đoạn chăm sóc y tế, thiếu nước sạch và giá thực phẩm tăng cao.

Tổng thống Trump đã áp đặt lệnh phong tỏa dầu mỏ đối với Cuba vào tháng 2, siết chặt thêm lệnh cấm vận kéo dài nhiều thập kỷ của Mỹ bằng cách đe dọa trừng phạt các quốc gia và công ty vận chuyển dầu thô tới đảo quốc này. Ông cũng nhiều lần ám chỉ khả năng tiến hành chiến dịch thay đổi chế độ xã hội chủ nghĩa tại Havana, tuyên bố mang lại “bình minh mới cho Cuba” và cảnh báo rằng nước này là “mục tiêu tiếp theo” sau khi ông “xử lý xong” cuộc chiến hiện tại với Iran.

Ông Trump cho rằng chính sách “hòa bình thông qua sức mạnh” của mình – bao gồm cả chiến dịch bắt giữ Tổng thống hợp hiến của Venezuela Nicolas Maduro cùng phu nhân vào tháng 1 năm nay - đã “rất, rất thành công”.

Cuba đã phải đối mặt với tình trạng mất điện trên diện rộng và thiếu nhiên liệu nghiêm trọng trong những tháng gần đây, sau khi Venezuela – từng là nhà cung cấp dầu chính – ngừng vận chuyển dưới áp lực của Mỹ.

Ngoại trưởng Cuba Bruno Rodriguez đã lên án “lệnh phong tỏa tàn khốc” của Washington đối với nguồn cung nhiên liệu, gọi đây là một “cuộc tấn công tàn bạo” vào hệ thống kinh tế của đất nước.

Tình hình tạm thời được cải thiện vào cuối tháng 3 khi một tàu chở dầu của Nga vận chuyển 100.000 tấn dầu thô đến Cuba, được cho là đã vượt qua lệnh phong tỏa của Mỹ. Sau đó, ông Trump nói rằng Washington không “phiền” nếu có ai đó “chở một chuyến hàng” tới đảo này, vì “họ cần để tồn tại”.

Trong khi đó, Moskva khẳng định sẽ tiếp tục hỗ trợ Cuba trong bối cảnh lệnh phong tỏa ngày càng siết chặt.

Mới đây, ngày 18/4, đài RT công bố video phỏng vấn Chủ tịch Cuba Miguel Diaz-Canel, trong đó ông khẳng định, Cuba là một quốc gia hòa bình, nhưng sẽ sử dụng mọi biện pháp để tự vệ trong trường hợp bị Mỹ xâm lược.

Phát biểu với đài RT tại Havana, Chủ tịch Diaz-Canel nhấn mạnh rằng chính phủ nước này đã coi quốc phòng là “ưu tiên hàng đầu” kể từ khi các mối đe dọa của tổng thống Mỹ leo thang.

Cuba “không phải là một quốc gia kêu gọi chiến tranh hay cổ vũ chiến tranh, nhưng chúng tôi cũng không sợ chiến tranh nếu phải tiến hành để bảo vệ Tổ quốc”, ông cảnh báo.

Theo Chủ tịch Cuba, Mỹ sẽ phải đối mặt với một trận chiến khó khăn nếu quyết định nhắm mục tiêu vào hòn đảo này vì chiến lược phòng thủ của họ dựa trên khái niệm “chiến tranh toàn dân”, theo đó toàn bộ dân số tham gia đẩy lùi một cuộc tấn công.

VietBF@sưu tập

Dự báo thời tiết Bắc Mỹ

• Los Angeles: 14°C - 25°C, nắng nhẹ, trời trong xanh, dễ chịu
• San Francisco: 12°C - 20°C, sương mù sáng sớm, trưa nắng nhẹ
• San Diego: 15°C - 23°C, nắng đẹp, gió biển mát mẻ
• Seattle: 9°C - 17°C, nhiều mây, có mưa rải rác
• Houston: 22°C - 31°C, nóng ẩm, có thể xuất hiện giông chiều
• Dallas: 20°C - 30°C, nắng xen mây, oi nhẹ
• Miami: 25°C - 32°C, nắng nóng, độ ẩm cao
• Orlando: 24°C - 31°C, oi bức, có mưa giông nhẹ
• New York: 12°C - 21°C, mát mẻ, có nắng nhẹ
• Washington DC: 13°C - 22°C, trời đẹp, dễ chịu
• Chicago: 10°C - 18°C, gió nhẹ, hơi lạnh
• Toronto: 8°C - 17°C, mát, có mây

👉 Bắc Mỹ đang bước vào giai đoạn chuyển mùa rõ nét: miền Nam nóng dần lên, trong khi miền Bắc vẫn còn dư âm lạnh nhẹ.

Dự báo thời tiết Châu Âu

• Berlin: 9°C - 18°C, trời mát, có nắng nhẹ
• Paris: 11°C - 19°C, nhiều mây, đôi lúc hửng nắng
• London: 10°C - 17°C, âm u, có thể mưa nhẹ
• Zurich: 8°C - 16°C, mát mẻ, trời quang
• Amsterdam: 10°C - 17°C, nhiều mây, gió nhẹ
• Copenhagen: 7°C - 15°C, se lạnh, có nắng
• Stockholm: 5°C - 13°C, trời lạnh, khô ráo
• Oslo: 4°C - 12°C, lạnh, có mây
• Helsinki: 3°C - 11°C, lạnh, trời quang
• Vienna: 10°C - 20°C, dễ chịu, nắng nhẹ
• Budapest: 12°C - 22°C, ấm áp, trời đẹp
• Warsaw: 8°C - 17°C, mát, có mây

👉 Châu Âu vẫn còn hơi lạnh ở phía Bắc, nhưng Trung Âu đã bắt đầu ấm dần – dấu hiệu rõ của mùa xuân đang lan rộng.

Dự báo thời tiết Châu Á – Thái Bình Dương

• Beijing: 15°C - 27°C, nắng nhẹ, khô ráo
• Shanghai: 18°C - 28°C, ấm áp, có mây
• Hongkong: 23°C - 29°C, ẩm, có mưa rào
• Singapore: 26°C - 32°C, nóng ẩm, mưa giông
• Tokyo: 14°C - 23°C, mát mẻ, dễ chịu
• Seoul: 12°C - 22°C, trời đẹp, khô ráo
• Sydney: 16°C - 25°C, nắng nhẹ
• Melbourne: 14°C - 23°C, nhiều mây
• Dubai: 28°C - 39°C, nắng nóng gay gắt
• Doha: 29°C - 40°C, rất nóng
• Hanoi: 24°C - 33°C, nóng ẩm, có thể mưa
• Saigon: 26°C - 35°C, nắng nóng, oi bức

👉 Khu vực châu Á bắt đầu nóng lên nhanh chóng, đặc biệt Trung Đông và Đông Nam Á đã xuất hiện nắng nóng rõ rệt.

Các thành phố khác trên thế giới

• San Jose: 13°C - 24°C, nắng nhẹ
• Nha Trang: 25°C - 32°C, nắng đẹp, biển êm
• Bangkok: 28°C - 36°C, nóng oi
• Moscow: 6°C - 15°C, trời mát
• Rome: 13°C - 22°C, nắng đẹp
• Barcelona: 15°C - 23°C, dễ chịu
• Montreal: 7°C - 16°C, mát
• Vancouver: 9°C - 17°C, mưa nhẹ
• Taipei: 23°C - 30°C, ẩm, mưa rào
• Athens: 16°C - 25°C, nắng đẹp
• Prague: 9°C - 18°C, mát mẻ
• Amsterdam: 10°C - 17°C, nhiều mây

Dự báo mở rộng các khu vực khác

• Madrid: 14°C - 26°C, nắng ấm
• Venice: 12°C - 21°C, dễ chịu
• Cairo: 22°C - 35°C, khô nóng
• Cape Town: 15°C - 26°C, nắng đẹp
• New Delhi: 27°C - 40°C, nắng nóng gay gắt
• Jakarta: 26°C - 33°C, mưa giông
• Istanbul: 14°C - 23°C, mát mẻ
• Mexico City: 15°C - 27°C, nắng nhẹ
• Rio de Janeiro: 24°C - 32°C, nóng ẩm
• Buenos Aires: 17°C - 26°C, dễ chịu
• Kyiv: 8°C - 17°C, mát
• Tehran: 20°C - 34°C, nắng nóng

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) đang điều tra một đợt bùng phát vi khuẩn Salmonella tại 13 bang, liên quan đến các đàn gia cầm nuôi thả vườn.

Tính đến thời điểm báo cáo, đã có 34 ca nhiễm được ghi nhận, trong đó 13 người phải nhập viện. Tuy nhiên, giới chức y tế cảnh báo con số thực tế có thể cao hơn nhiều do phần lớn bệnh nhân tự khỏi mà không cần chăm sóc y tế hay xét nghiệm, AP đưa tin ngày 28.4.

Các ca bệnh được báo cáo từ ngày 26.2 đến ngày 31.3 tại các bang gồm Florida, Illinois, Indiana, Kentucky, Maryland, Maine, Michigan, Mississippi, New Hampshire, Ohio, Tennessee, Wisconsin và West Virginia.


Gà mái được nuôi tại một vườn ở bang California, Mỹ năm 2020

ẢNH: AP

79% bệnh nhân cho biết có tiếp xúc với gia cầm nuôi tại nhà. Trong số những người nhiễm bệnh là chủ các vườn nuôi, hơn 90% số người nói rằng họ nhận đàn gia cầm kể từ tháng 1.

Hiện CDC chưa thể truy xuất nguồn gốc đợt bùng phát từ một nhà cung cấp cụ thể nào, do đó người nuôi hoặc có tiếp xúc với gia cầm được khuyến cáo tuân thủ nghiêm ngặt các biện pháp an toàn. Vi khuẩn Salmonella có thể tồn tại trên mọi loại gia cầm và dễ dàng phát tán ra khu vực chúng sinh sống.

Để phòng ngừa, giới chức y tế khuyến cáo người dân cần lập tức rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn sau khi chạm vào vật nuôi, trứng hoặc khu vực chuồng trại. CDC Mỹ đặc biệt khuyến cáo không ôm hôn gia cầm và tuyệt đối không ăn uống gần khu vực chăn nuôi. Khi xử lý trứng, nên thu hoạch thường xuyên để tránh trứng bị nứt vỡ hoặc lây nhiễm chéo.

Với trứng bẩn, chỉ nên làm sạch bằng khăn, bàn chải hoặc giấy nhám, tuyệt đối không rửa bằng nước vì vi khuẩn có thể xâm nhập vào bên trong. Trứng cũng cần được bảo quản lạnh để kìm hãm vi khuẩn phát triển.

Những người từng tiếp xúc với gia cầm nên tự theo dõi các triệu chứng như tiêu chảy, sốt trên 38,9 độ C, nôn mửa và mất nước, cần lập tức liên hệ cơ sở y tế nếu nghi ngờ mắc bệnh. Trẻ em, người cao tuổi và người suy giảm miễn dịch là nhóm có nguy cơ chuyển biến nặng.

VietBF@sưu tập

Giá dầu Brent hiện lên 120 USD một thùng, khi triển vọng đàm phán Mỹ - Iran vẫn bế tắc và tồn kho dầu Mỹ giảm mạnh hơn dự báo.

Sáng 30/4, giá Brent hiện tăng 1,7% lên trên 120 USD một thùng - cao nhất kể từ giữa năm 2022, theo hãng dữ liệu LSEG. Phiên trước đó, giá loại dầu này đã tăng 6%.

Dầu thô Mỹ WTI đang giao dịch tại 107,7 USD - cao nhất 3 tuần. Phiên 29/4, giá WTI đã tăng 7%.

Giá tăng khi triển vọng đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran vẫn bế tắc, khiến nhà đầu tư thêm lo ngại nguồn cung dầu Trung Đông gián đoạn trong thời gian dài. Các số liệu của chính phủ Mỹ cũng cho thấy tồn kho dầu thô và nhiên liệu tuần trước giảm mạnh hơn dự báo, càng gây sức ép lên giá.


Diễn biến giá dầu thô Brent trong 6 tháng qua. Đồ thị: CNBC

Một quan chức Nhà Trắng cho biết Tổng thống Mỹ Donald Trump hỏi các hãng dầu nước này về cách giảm thiểu tác động từ việc Mỹ phong tỏa các cảng của Iran. Từ đầu chiến sự, khoảng 50 tỷ USD dầu thô đã không thể tham gia thị trường toàn cầu, theo tính toán của Reuters.

"Nếu ông Trump sẵn sàng gia hạn lệnh phong tỏa, sự gián đoạn nguồn cung càng tồi tệ, tiếp tục đẩy giá lên cao", Yang An - nhà phân tích tại Haitong Futures nhận định.

Có nhiều dấu hiệu cho thấy nguồn cung bắt đầu thắt chặt. Số liệu của Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) cho thấy tồn kho dầu thô nước này đã giảm hơn 6 triệu thùng tuần trước, lớn hơn nhiều so với dự báo của giới phân tích là chỉ hơn 200.000 thùng. Tồn kho xăng và nhiên liệu chưng cất (chủ yếu là dầu diesel) giảm mạnh hơn kỳ vọng, làm dấy lên lo ngại thiếu cung tại quốc gia tiêu thụ nhiên liệu lớn nhất thế giới, khi mùa hè - cao điểm lái xe - đến gần.

"Giá sẽ có yếu tố hỗ trợ mới khi mùa hè bắt đầu, nhu cầu tăng lên xảy ra đúng thời điểm nguồn cung thắt chặt", các nhà phân tích tại RBC Capital Markets nhận định.

Nhà đầu tư đang đánh giá tác động từ việc Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) rời Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC). Họ không cho rằng trong ngắn hạn, việc này sẽ ảnh hưởng lớn. Callum Macpherson, Trưởng bộ phận nghiên cứu hàng hóa tại Investec, lý giải rằng sắp tới, các nước Trung Đông sẽ nỗ lực bơm tối đa lượng dầu ra thị trường.

Tuy vậy, việc UAE rời OPEC vẫn là rạn nứt lớn nhất trong lịch sử tổ chức này, làm tăng rủi ro dư cung, có thể khiến giá dầu giảm từ năm 2027, theo Wood Mackenzie.

"Việc UAE rời OPEC có tác động hạn chế đến các yếu tố cơ bản của thị trường năm 2026, kể cả khi eo biển Hormuz mở lại. Nhưng sau năm nay, việc này sẽ làm suy yếu khả năng cân bằng thị trường của OPEC, làm tăng nguy cơ dư cung, gây sức ép giảm giá", Simon Flowers - nhà phân tích tại Wood Mackenzie nhận định.

VietBF@sưu tập

Chủ tịch Fed Jerome Powell cho biết ông sẽ vẫn giữ vị trí thành viên Hội đồng Thống đốc Fed, kể cả khi nhiệm kỳ Chủ tịch kết thúc.

"Sau khi nhiệm kỳ Chủ tịch của tôi kết thúc ngày 15/5, tôi sẽ vẫn làm thống đốc thêm một thời gian nữa", Powell phát biểu ngày 29/4, trong buổi họp báo sau phiên họp chính sách của Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed).

Ông cho biết "không muốn làm người đối lập cấp cao hay bất kỳ vai trò nào như vậy", và chỉ muốn ở lại đến khi các rủi ro pháp lý với Fed "lắng xuống", để cơ quan này có thể tập trung hơn vào nhiệm vụ cốt lõi.


Ông Jerome Powell rời cuộc họp báo cuối cùng trong vai trò Chủ tịch Fed ngày 29/4/2026. Ảnh: Reuters

Nhiệm kỳ của ông trong Hội đồng Thống đốc Fed vẫn kéo dài đến năm 2028. Đây là cơ quan lãnh đạo cao nhất của Fed, gồm 7 thành viên chịu trách nhiệm thiết lập chính sách tiền tệ, giám sát ngân hàng và ổn định tài chính quốc gia. Thông thường, các chủ tịch Fed sẽ rời Hội đồng Thống đốc khi kết thúc nhiệm kỳ lãnh đạo. Tuy nhiên, Powell từng nhấn mạnh việc chấm dứt cuộc điều tra hình sự nhằm vào ông là điều kiện cần để ông rời đi.

Powell hôm 29/4 nhắc lại lo ngại rằng các thách thức pháp lý từ chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump "đang đe dọa khả năng độc lập ra quyết định về chính sách tiền tệ của Fed". Một phần thách thức này đã được giải quyết, khi Bộ Tư pháp Mỹ tuần trước hủy cuộc điều tra hình sự với Powell.

Tuy nhiên, ông cho biết dù Bộ Tư pháp "đảm bảo" cuộc điều tra đã chấm dứt, Công tố viên liên bang phụ trách khu vực thủ đô Jeanine Pirro vẫn tuyên bố "sẽ không ngần ngại tái khởi động việc này". "Tôi đang theo dõi sát các diễn biến tiếp theo", Powell nói.

Bằng việc ở lại Hội đồng Thống đốc Fed, Powell có thể cùng các quan chức khác chống lại sức ép từ chính quyền. Joseph Brusuelas - kinh tế trưởng tại hãng tư vấn RSM US nhận định việc này "củng cố khả năng ngân hàng trung ương hoạt động độc lập trong thời kỳ chủ nghĩa dân túy về kinh tế".

Thomas Ryan - nhà kinh tế học tại Capital Economics cũng cho rằng sự hiện diện của Powell có thể có tác động về chính sách tiền tệ, khi thống đốc Stephen Miran - người được ông Trump đề cử năm ngoái và liên tục bỏ phiếu ủng hộ giảm lãi suất thời gian qua - có thể phải rời đi. "Powell sẽ khiến quan điểm của Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) nghiêng theo hướng thắt chặt hơn, làm phức tạp thêm nhiệm vụ của Chủ tịch Fed kế tiếp nếu muốn giảm lãi suất trong ngắn hạn", ông nói.

Ngày 29/4, Kevin Warsh - người được Tổng thống Mỹ Donald Trump đề cử làm Chủ tịch Fed nhiệm kỳ tới - đã được Ủy ban Ngân hàng Thượng viện Mỹ bỏ phiếu thông qua. Sắp tới, việc phê chuẩn sẽ được chuyển lên Thượng viện Mỹ. Các nghị sĩ có thể bỏ phiếu sớm nhất là vào 2 tuần tới.

Trên Fox Business, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent chỉ trích quyết định của Powell. Ông cho rằng việc này "vi phạm các thông lệ của Fed" và là "sự xúc phạm" với Warsh cũng như các quan chức khác "khi cho rằng các ứng viên Cộng hòa khác không quan tâm đến thể chế của Fed, và chỉ Powell mới có thể duy trì tính toàn vẹn của cơ quan này".

Ngoài các vấn đề trên, một rắc rối pháp lý khác của Fed chưa được giải quyết là nỗ lực của ông Trump nhằm sa thải thống đốc Lisa Cook. Tòa án Tối cao Mỹ vẫn đang xem xét vụ kiện này.

Bên cạnh đó, hiện chưa rõ khi nào Tổng thanh tra Fed sẽ công bố kết quả điều tra dự án cải tạo trụ sở. Thượng nghị sĩ Tim Scott - Chủ tịch Ủy ban Ngân hàng Thượng viện Mỹ đã đề nghị cơ quan này đưa ra kết quả trong vòng 3 tháng.

Powell nhấn mạnh Fed vẫn đang chịu nhiều sức ép pháp lý. "Đến nay, chúng tôi vẫn thành công trong việc bảo vệ Fed", ông cho biết, nhưng khẳng định việc này "vẫn chưa kết thúc".

VietBF@sưu tập

Reuters cho rằng hồ sơ IPO của SpaceX ám chỉ không ai có thể sa thải Elon Musk khỏi vị trí Chủ tịch kiêm CEO mà không được sự đồng ý của chính ông.

Hồ sơ của công ty hàng không vũ trụ SpaceX viết rằng Musk "chỉ có thể bị loại khỏi Hội đồng Quản trị hoặc các vị trí này bằng kết quả bỏ phiếu của nhóm cổ đông nắm giữ cổ phiếu hạng B". Đây là loại cổ phiếu có quyền biểu quyết nhiều gấp 10 lần bình thường mà Musk sẽ nắm sau khi SpaceX làm IPO, khiến việc bãi nhiệm thực chất phụ thuộc vào lá phiếu của chính ông.

"Nếu nắm lượng lớn cổ phiếu hạng B trong thời gian dài, ông ấy có thể tiếp tục kiểm soát việc bầu và bãi nhiệm đa số HĐQT của chúng tôi", hồ sơ cho biết.


Elon Musk phát biểu tại một sự kiện của SpaceX tại California tháng 8/2017. Ảnh: Reuters

SpaceX sử dụng cấu trúc cổ phiếu hai hạng khi làm IPO. Đây là mô hình phổ biến khi niêm yết của các hãng công nghệ do nhà sáng lập lãnh đạo. Việc này giúp họ và các cổ đông đầu tiên có quyền kiểm soát lớn hơn so với cổ đông đại chúng. Dù vậy, kể cả với cấu trúc này, HĐQT thường vẫn có quyền chính thức trong việc thay CEO, dù nhà sáng lập có thể gây tác động thông qua quyền biểu quyết.

Còn tại SpaceX, các điều khoản hiện tại trao cho Musk quyền phủ quyết với bất kỳ nỗ lực nào nhằm bãi nhiệm ông. Đây là mức độ kiểm soát mà các chuyên gia quản trị doanh nghiệp cho rằng vượt xa thông lệ.

"Quy định này không phổ biến. Thông thường, việc bãi nhiệm CEO là quyết định của HĐQT, còn cổ đông kiểm soát sẽ dựa vào quyền lực của mình để thay đổi hội đồng", Lucian Bebchuk - Giáo sư tại Trường Luật Harvard cho biết.

SpaceX cũng từng cảnh báo các nhà đầu tư tiềm năng rằng cấu trúc này "sẽ hạn chế hoặc loại bỏ khả năng của bạn trong việc tác động lên các vấn đề doanh nghiệp và bầu HĐQT".

Cấu trúc cổ phiếu hai hạng rất phổ biến với các hãng công nghệ do nhà sáng lập dẫn dắt khi làm IPO những năm gần đây. Facebook (niêm yết năm 2012) đã cấp loại cổ phiếu có quyền biểu quyết lớn cho các cổ đông trước IPO, trong đó có Chủ tịch kiêm CEO Mark Zuckerberg. Quyền biểu quyết sau đó tập trung dần vào một số cá nhân, khi các nhà đầu tư ban đầu bán bớt cổ phần. Các đợt niêm yết gần đây có xu hướng tập trung nhiều cổ phiếu có quyền biểu quyết lớn vào tay nhà sáng lập hơn.

Reuters trước đó cho biết SpaceX dự kiến chia cổ phiếu thành hạng A dành cho nhà đầu tư đại chúng và hạng B - có quyền biểu quyết cao dành cho nội bộ. Musk sẽ nắm phần lớn quyền biểu quyết, gắn quyền kiểm soát HĐQT và khả năng điều hành trực tiếp với số cổ phần ông nắm giữ. Cấu trúc này khác với Tesla - một công ty khác do Musk điều hành, khi hãng xe điện chỉ có một loại cổ phiếu.

VietBF@sưu tập

Cole Allen chụp ảnh selfie trong phòng khách sạn, sau đó mang vũ khí và tìm cách xông vào bữa tiệc mà Tổng thống Trump tham dự ở Washington.

Trong hồ sơ gửi lên tòa án liên bang ở thủ đô Washington ngày 29/4, các công tố viên Mỹ cho biết nghi phạm Cole Allen đã ở trong phòng riêng tại khách sạn Washington Hilton, liên tục theo dõi những website cập nhật lịch trình và vị trí của Tổng thống Donald Trump.

Allen sau đó chuẩn bị vũ khí, chụp một bức selfie bằng điện thoại rồi di chuyển khỏi phòng vào khoảng 20h30 ngày 25/4, trước khi tìm cách xông vào phòng tiệc ở tầng hầm khách sạn, nơi Tổng thống Trump cùng nhiều quan chức cấp cao đang dự tiệc chiêu đãi phóng viên chuyên trách Nhà Trắng.

Hình ảnh được công bố cho thấy nghi phạm mặc đồ đen, đeo cà vạt đỏ, mang theo một con dao, bao đeo vai dành cho súng ngắn và túi đựng đạn.


Cole Allen chụp ảnh selfie trước khi bắt đầu âm mưu ám sát Tổng thống Donald Trump tại khách sạn Washington Hilton ngày 25/4. Ảnh: AFP

Khi Allen rời phòng, những email do nghi phạm cài đặt trước đó bắt đầu được tự động gửi đến người thân và bạn bè, kèm theo tuyên bố giải thích động cơ hành động.

Video từ camera giám sát do ông Trump đăng trên mạng xã hội cho thấy Allen chạy nhanh qua máy dò kim loại. Lực lượng an ninh lập tức quay về hướng nghi phạm và chĩa súng. Allen đã đấu súng với mật vụ Mỹ nhưng không trúng đạn, sau đó bị khống chế.

Allen đã trình diện trước tòa án liên bang ở Washington ngày 27/4. Nghi phạm bị cáo buộc âm mưu ám sát Tổng thống Mỹ và có thể đối mặt án tù chung thân nếu bị kết tội. Ngoài ra, Allen còn bị cáo buộc vận chuyển trái phép vũ khí xuyên bang và nổ súng trong khi thực hiện hành vi bạo lực.

Các công tố viên cho biết họ đã mô tả những chi tiết về quá trình chuẩn bị cho "một cuộc tấn công ác ý khó hình dung nổi" trong hồ sơ gửi lên tòa án liên bang và đề nghị thẩm phán bác đơn xin tại ngoại.

"Cần tiếp tục giam bị cáo trong thời gian chờ xét xử. Động cơ mang tính chính trị của bị cáo càng củng cố lập luận cần tiếp tục giam giữ, bởi yếu tố này vẫn tồn tại chừng nào bị cáo còn bất đồng với chính phủ", hồ sơ có đoạn.

Allen là giáo viên có học vấn cao đến từ thành phố Torrance, bang California. Nghi phạm còn là nhà phát triển game, từng quyên góp cho chiến dịch tranh cử tổng thống của ứng viên đảng Dân chủ Kamala Harris vào tháng 10/2024.

Các công tố viên cho biết nghi phạm đã đi tàu hỏa đến Washington, mang theo nhiều vũ khí. Trong email gửi người thân và bạn bè, Allen đã liệt kê mục tiêu nhắm đến là các quan chức trong chính quyền ông Trump "theo thứ tự từ cao nhất xuống thấp nhất". Nghi phạm không định nhắm vào Mật vụ, cảnh sát Đồi Capitol hay lực lượng Vệ binh Quốc gia trừ khi cần thiết.

Đây là âm mưu ám sát thứ ba nhằm vào Tổng thống Trump trong chưa đầy hai năm. Nhà Trắng cáo buộc các chính trị gia Dân chủ và truyền thông vì kích động chủ nghĩa cực đoan, dẫn đến sự việc.

VietBF@sưu tập

USS Gerald R. Ford dường như sẽ rời Trung Đông trong vài ngày tới, kết thúc đợt triển khai dài nhất của tàu sân bay Mỹ trong nhiều thập kỷ.

Báo Washington Post ngày 29/4 dẫn lời các quan chức Mỹ cho biết USS Gerald R. Ford sẽ bắt đầu hành trình về nước trong vài ngày tới. Chưa rõ thời điểm tàu khởi hành, song một người nói rằng chiến hạm này dự kiến cập cảng tại bang Virginia vào giữa tháng 5.

USS Gerald R. Ford đang hoạt động ở biển Đỏ và không tham gia chiến dịch phong tỏa cảng biển Iran. Sau khi trở về cảng, tàu sẽ trải qua quá trình sửa chữa và bảo trì toàn diện. Động thái này khiến Mỹ còn hai tàu sân bay ở Trung Đông là USS George H.W. Bush và USS Abraham Lincoln.

Lầu Năm Góc chưa bình luận về thông tin.


Tàu sân bay USS Gerald R. Ford trên đường tới Địa Trung Hải ngày 22/3. Ảnh: US Navy

Nhóm tác chiến tàu sân bay Ford rời căn cứ Norfolk ở bang Virginia từ cuối tháng 6/2025. Tính đến ngày 29/4, USS Gerald R. Ford đã hoạt động ngoài khơi 310 ngày, tức là hơn 10 tháng liên tiếp, và lập kỷ lục về đợt triển khai dài nhất của một tàu sân bay Mỹ trong nhiều thập kỷ.

Thời gian triển khai kéo dài dẫn đến nguy cơ thủy thủ đoàn gặp vấn đề về tinh thần và suy giảm năng lực sẵn sàng chiến đấu của chiến hạm. Cựu chuẩn đô đốc Mỹ Mark Montgomery cho biết trang thiết bị trên tàu sẽ bắt đầu hỏng hóc sau khoảng 8 tháng không được về cảng bảo dưỡng và sửa chữa.

Đám cháy bùng phát trong khu giặt là của tàu sân bay Ford hồi giữa tháng 3 đã hoành hành suốt hơn 30 giờ, khiến hàng trăm thủy thủ phải chuyển chỗ nghỉ và hải quân Mỹ phải đưa đệm dành cho tàu USS John F. Kennedy tới bổ sung chiến hạm này.

Giới lãnh đạo Lầu Năm Góc từng thừa nhận về những thách thức mà thủy thủ đoàn phải đối mặt trong thời gian dài làm nhiệm vụ trên biển.

Tại phiên điều trần ở quốc hội Mỹ hôm 29/4, nhiều nghị sĩ chất vấn Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth rằng cái giá mà con tàu và thủy thủ đoàn phải trả có thực sự cần thiết hay không. Ông Hegseth trả lời rằng quyết định gia hạn được đưa ra sau "quá trình cân nhắc khó khăn", có tham vấn với hải quân Mỹ.

Làm nhiệm vụ trên biển quá lâu không chỉ ảnh hưởng đến khả năng hoạt động trong tương lai của chính USS Gerald R. Ford, mà còn tác động đến mức độ sẵn sàng của các tàu chiến khác, bởi các nhà máy của Mỹ có năng lực giới hạn và thường xuyên chậm tiến độ bảo dưỡng tàu hải quân.

USS Gerald R. Ford là chiến hạm đắt nhất trong lịch sử hải quân Mỹ với mức giá bàn giao gần 13 tỷ USD. Tuy nhiên, chiến hạm từng gặp nhiều vấn đề trong quá trình chế tạo, dẫn đến tình trạng chậm tiến độ và đội giá, cũng như trải qua nhiều trục trặc khi triển khai làm nhiệm vụ.

VietBF@sưu tập

Công điện của Bộ Ngoại giao Mỹ cho thấy Washington đang kêu gọi các quốc gia thành lập "liên minh quốc tế" nhằm mở lại eo biển Hormuz.

Reuters hôm nay dẫn nội dung công điện đề ngày 28/4 của Bộ Ngoại giao Mỹ mà hãng thông tấn này tiếp cận được, trong đó cho biết Ngoại trưởng Marco Rubio đã phê duyệt thành lập Cơ chế Tự do Hàng hải (MFC). Đây được mô tả là sáng kiến chung của Bộ Ngoại giao Mỹ và Lầu Năm Góc.

"MFC là bước đi đầu tiên mang tính then chốt nhằm thiết lập cơ chế an ninh hàng hải hậu xung đột ở Trung Đông. Khuôn khổ này nhằm bảo đảm an ninh năng lượng dài hạn, bảo vệ cơ sở hạ tầng hàng hải trọng yếu, duy trì các quyền và hoạt động đi lại tự do trên những tuyến đường biển chiến lược", công điện có đoạn.


Xuồng cao tốc của Iran tiếp cận tàu hàng định đi qua eo biển Hormuz ngày 21/4. Ảnh: AFP

Bộ Ngoại giao Mỹ sẽ giữ vai trò là đầu mối giữa các quốc gia đối tác với ngành vận tải biển. Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ ở Trung Đông, sẽ đảm nhiệm điều phối lưu thông hàng hải theo thời gian thực và liên lạc với tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz.

Theo công điện, các đại sứ quán Mỹ cần truyền đạt thông điệp này dưới hình thức trao đổi trực tiếp với quốc gia sở tại trước ngày 1/5, nhưng không áp dụng với "đối thủ" của Washington.

Một quốc gia có thể tham gia liên minh dưới nhiều hình thức, như nỗ lực ngoại giao, chia sẻ thông tin, thực thi biện pháp trừng phạt, hiện diện hải quân hoặc phương án hỗ trợ khác. "MFC là sáng kiến tách biệt với chiến dịch 'gây sức ép tối đa' của Tổng thống Donald Trump, cũng như với các cuộc đàm phán đang diễn ra", công điện có đoạn.

Giới chức Mỹ chưa bình luận về thông tin.

Trước khi chiến sự Trung Đông bùng phát hôm 28/2, eo biển Hormuz là huyết mạch lưu thông của khoảng 20% nguồn cung dầu thô và khí đốt thế giới, cùng với 1/3 nguyên liệu sản xuất phân bón cho ngành nông nghiệp toàn cầu.

Iran đã gần như phong tỏa eo biển này, buộc tàu thương mại phải xin phép hoặc nộp phí để đi qua và cấm phương tiện có liên hệ với Mỹ - Israel, cùng những bên khác tham gia vào cuộc xung đột.

Hải quân Mỹ cũng thực thi lệnh phong tỏa, cảnh báo sẽ bắt giữ tất cả tàu hàng đến hoặc đi từ cảng Iran, cũng như các phương tiện đã nộp phí cho Tehran. Tình trạng này khiến tàu thương mại đối mặt với vòng "phong tỏa kép" khi hoạt động ở khu vực.

CENTCOM ngày 29/4 cho biết quân đội Mỹ đã buộc 42 tàu thương mại quay đầu.

Tổng thống Trump cảnh báo lệnh phong tỏa của Mỹ có thể kéo dài nhiều tháng, cho rằng biện pháp này hiệu quả hơn chiến dịch tấn công Iran. Trang Axios đưa tin chỉ huy CENTCOM Brad Cooper dự kiến trình bày cho lãnh đạo Mỹ trong hôm nay về những biện pháp quân sự có thể thực hiện nhằm vào Iran.

VietBF@sưu tập

Bộ Giáo dục Mỹ điều tra Đại học Stanford về các hoạt động "tăng cường đa dạng" mà chính quyền Trump coi là phân biệt đối xử.

Trong thông cáo ngày 29/4, Bộ Giáo dục Mỹ nói rằng Trung tâm Nguồn lực Hội đồng Quốc gia (NBRC) thuộc Đại học Stanford đang vận hành chương trình giúp các giáo viên tương lai, trong đó có những người "tự nhận là người da màu", được nhận chứng chỉ hành nghề cấp quốc gia.

"Hiệp hội Giáo viên California, đối tác trong nỗ lực này, từng quảng cáo rằng chương trình của Stanford nhằm mục tiêu tăng cường đa dạng trong lực lượng giáo viên được chứng nhận trên toàn quốc. Họ cũng tự hào đã trả toàn bộ học phí cho một số giáo viên thuộc nhóm 'người da đen, bản địa và da màu (BIPOC)', giúp những người này có chứng chỉ do NBRC cung cấp", thông cáo có đoạn.


Một phần khuôn viên Đại học Stanford ở thành phố Stanford, bang California, năm 2017. Ảnh: Reuters

Phản hồi trước thông tin, Đại học Stanford cho biết chương trình được đề cập "không còn tiếp nhận giáo viên mới và đang khép lại", khẳng định đang đáp ứng nghĩa vụ bắt buộc theo luật và "duy trì môi trường không có những hành động phân biệt đối xử bị cấm".

Đại học Stanford thêm rằng chương trình cấp chứng chỉ hành nghề giảng dạy được mở cửa cho "tất cả giáo viên tiểu học và trung học, bất kể chủng tộc".

Kể từ khi trở lại Nhà Trắng, Tổng thống Donald Trump đã triển khai chiến dịch nhằm "tái định hình" giáo dục đại học Mỹ. Nỗ lực này không chỉ tập trung vào cải tổ hệ thống cấp phép, giảm tài trợ từ ngân sách liên bang, hạn chế các chương trình đa dạng, công bằng và hòa nhập (DEI), mà còn nhắm đến kiểm soát các cuộc biểu tình trên khuôn viên trường, hạn chế tuyển sinh viên quốc tế.

Các nhà bảo vệ dân quyền tại Mỹ cho rằng hoạt động DEI giúp giải quyết những bất công lịch sử đối với các nhóm bị gạt ra lề xã hội như phụ nữ, cộng đồng LGBT và các dân tộc thiểu số.

Tuy nhiên, ông Trump cho rằng DEI đi ngược lại nguyên tắc trọng dụng người tài. Tổng thống Mỹ coi đây là hành vi phân biệt đối xử ngược, gây bất công cho những nhóm như nam giới và người da trắng. Ông hồi năm ngoái ký nhiều sắc lệnh hành pháp nhằm xóa bỏ DEI trong chính phủ và trong khu vực tư nhân.

Chính quyền Trump cũng đe dọa sẽ đóng băng tài trợ cho các trường đại học vì những vấn đề như hoạt động DEI, các sáng kiến khí hậu, chính sách chuyển giới và biểu tình ủng hộ Palestine.

VietBF@sưu tập

Cơ quan chức năng cũng xác nhận phương tiện gặp nạn là loại máy bay hai động cơ Diamond DA41 Twin Star.

Một vụ tai nạn hàng không nghiêm trọng vừa xảy ra tại sân bay Parafield, thành phố Adelaide, bang Nam Úc vào ngày 29/4, khi một chiếc máy bay hạng nhẹ đâm thẳng vào nhà chứa máy bay, gây ra một vụ hỏa hoạn lớn và khiến ít nhất hai người tử vong.

Người đưa tin dẫn thông tin từ tờ Metro, các nạn nhân thiệt mạng được xác định là phi công và một hành khách có mặt trên chuyến bay, cả hai đều tử vong tại chỗ do vết thương quá nặng.

Ngay sau khi nhận được tin báo về vụ va chạm và đám cháy bùng phát dữ dội, các dịch vụ khẩn cấp đã lập tức có mặt tại hiện trường để triển khai công tác cứu hộ.

Sự cố xảy ra tại khu vực sân bay nằm giữa các khu dân cư đông đúc, khiến những cột khói đen đặc bốc cao và có thể quan sát được từ khoảng cách hàng dặm.

ĐT

Theo ghi nhận của đài 7news, vụ tai nạn cũng khiến khoảng 11 công nhân đang làm việc bên trong nhà chứa máy bay bị thương với nhiều vết bỏng nghiêm trọng và đã được nhanh chóng chuyển đến bệnh viện điều trị.

Công tác cứu nạn vẫn đang được tiến hành khẩn trương trong bối cảnh các nhà chức trách chưa thể xác định chính xác tổng số người có mặt trên máy bay cũng như bên trong nhà chứa vào thời điểm xảy ra va chạm, dẫn đến lo ngại số lượng thương vong có thể tiếp tục tăng cao.

Trong nỗ lực cứu hộ ban đầu, một số học viên phi công đã được đưa ra ngoài an toàn. Cơ quan chức năng cũng xác nhận phương tiện gặp nạn là loại máy bay hai động cơ Diamond DA41 Twin Star.

Chia sẻ với đài ABC Australia, ông John Swanell, một nhân chứng đang lái xe ngang qua khu vực sân bay, bàng hoàng kể lại rằng mọi chuyện diễn ra quá nhanh khi ông chỉ kịp nghe thấy một tiếng va chạm lớn trước khi chiếc máy bay lao xuống đất. Ông cho biết thêm, chỉ vài phút sau khi khói bắt đầu bốc lên từ tòa nhà bị sập, toàn bộ hiện trường đã trở nên tối đen như mực.

Trước tình hình khói bụi bao trùm diện rộng, lực lượng cứu hỏa đã phát đi cảnh báo yêu cầu cư dân ở các khu vực lân cận ở yên trong nhà để đảm bảo an toàn. Những người gặp vấn đề về hô hấp do hít phải khói cũng được khuyến cáo nên sớm tìm đến sự hỗ trợ của bác sĩ.

Hiện tại, Cơ quan An toàn Giao thông Úc (ATSB) đã chính thức xác nhận việc khởi động một cuộc điều tra toàn diện để làm rõ nguyên nhân dẫn đến vụ tai nạn thảm khốc của chiếc Diamond DA41 này.

Từ tháng 10 đến tháng 12/2025, Úc ghi nhận 20 sự cố hàng không, khiến 9 người thiệt mạng.

Vụ tai nạn thảm khốc nhất xảy ra vào ngày 11/10, khi một máy bay Piper Cherokee rơi xuống sân bay Shellharbour, New South Wales, khiến 3 người trên máy bay tử vong.

VietBF@ sưu tập

Diễn viên Park Dong Bin (tên thật Park Jong Moon) - gương mặt quen thuộc của cả màn ảnh rộng lẫn truyền hình Hàn Quốc - qua đời ngày 29/4, hưởng dương 56 tuổi.

Financialpost cho hay theo cảnh sát Pyeongtaek (tỉnh Gyeonggi) ngày 30/4, nam diễn viên được phát hiện đã qua đời vào khoảng 16h25 ngày 29/4 tại tòa nhà thương mại ở khu Jangan, thành phố Pyeongtaek.

Địa điểm này được cho là nhà hàng anh đang chuẩn bị khai trương vào đầu tháng 5, khiến thông tin càng thêm xót xa. Kết quả điều tra ban đầu cho thấy không có dấu hiệu tội phạm hay thư tuyệt mệnh tại hiện trường.

Tốt nghiệp khoa Sân khấu - Điện ảnh của Đại học Chung-Ang, Park Dong Bin bắt đầu sự nghiệp với phim The Gingko Bed (1996), trước khi gây ấn tượng mạnh với công chúng qua Shiri (1998). Sau đó, anh liên tục góp mặt trong nhiều tác phẩm nổi bật của điện ảnh Hàn Quốc như Danjukbiyeonsu, Volcano High, Taegukgi: The Brotherhood of War hay The Joseon Beautiful Three Musketeers...


Nam diễn viên Park Dong Bin qua đời ở tuổi 56, khi sắp chạm mốc 30 năm sự nghiệp.

Ở thể loại cổ trang hay hiện đại, nam diễn viên luôn được giới chuyên môn và khán giả đánh giá cao, ưu ái gọi là diễn viên thực lực.

Anh cũng nổi tiếng với cảnh diễn kinh điển trong bộ phim truyền hình It Was Love", khi quá sốc trước thông tin vừa nghe, quên mất mình đang uống nước cam và để nước trào ra khỏi miệng. Phân cảnh này sau đó được nhiều chương trình truyền hình khác parody (nhại lại).

Về đời tư, Park Dong Bin kết hôn với nữ diễn viên Lee Sang Yi vào năm 2020, được xem là một trong những cặp vợ chồng nghệ sĩ tiêu biểu. Hai người có một con gái. Trên truyền thông, anh thường xuyên chia sẻ tình cảm dành cho gia đình. Khi tham gia chương trình truyền hình, Dong Bin từng chia sẻ về con gái mắc bệnh tim bẩm sinh và đã trải qua phẫu thuật.

Linh cữu của Park Dong Bin được quàn tại phòng VIP 5 (tầng 4), nhà tang lễ Dân sinh thành phố Anseong, tỉnh Gyeonggi. Lễ đưa tang diễn ra lúc 8h30 sáng 1/5. Sau đó, anh sẽ được an táng tại nghĩa trang Woosung, sau khi đi qua Công viên tưởng niệm Yongin Peace Forest.

VietBF@ sưu tập

Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cho rằng, Tổng thống Mỹ Donald Trump đang cố gắng buộc Iran “đầu hàng” bằng cách gây áp lực kinh tế và lợi dụng sự chia rẽ nội bộ ở Tehran.


Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf. (Ảnh: Reuters)
Ông Ghalibaf, một nhà đàm phán chủ chốt trong các cuộc đàm phán ngừng bắn với Mỹ, cáo buộc các đối thủ của Iran đang “cố gắng làm suy yếu đất nước từ bên trong thông qua chiến thuật bao vây và thao túng truyền thông”.

Ông kêu gọi công chúng Iran duy trì sự đoàn kết, cho rằng đó là cách duy nhất để chống lại cái mà ông gọi là “âm mưu” của đối phương.

“Mọi hành động gây chia rẽ đều là một phần trong kế hoạch của đối phương”, ông Ghalibaf nói, khẳng định rằng các quan chức Iran “đều là những người tuân theo mệnh lệnh của lãnh tụ tối cao”.

Trước đó, một tuyên bố chung của quốc hội được ký ngày 27/4 với đa số phiếu thuận đã bày tỏ sự ủng hộ đối với nhóm đàm phán của Iran, bao gồm cả ông Ghalibaf.

Về tình hình eo biển Hormuz, ông Ghalibaf cho biết, việc Mỹ phong toả eo biển đã góp phần khiến giá dầu tăng lên gần 120 USD/thùng. “Điểm dừng tiếp theo: 140 USD/thùng. Vấn đề của việc phong toả không phải là lý thuyết, mà là tư duy”, ông Ghalibaf nói.

“Đường ống đó sẽ phát nổ từ bên trong”, ông Trump nói tuần trước trên Fox News. “Một điều gì đó xảy ra khiến nó phát nổ. Chỉ còn khoảng ba ngày nữa trước khi điều đó xảy ra. Và khi nó phát nổ, bạn sẽ không bao giờ có thể xây dựng lại nó như cũ”.

Chủ tịch Quốc hội Iran cũng nhắc đến phát biểu của ông Trump hồi cuối tuần rằng, việc tích tụ dầu thừa sẽ sớm gây thiệt hại vĩnh viễn cho cơ sở hạ tầng năng lượng của nước này.

Ông Ghalibaf nói: “Ba ngày trôi qua, không có giếng dầu nào phát nổ. Chúng ta có thể duy trì đến 30 ngày và phát trực tiếp giếng dầu đó trên X”.

Cùng ngày, Bộ trưởng Dầu mỏ Iran Mohsen Paknejad đã kêu gọi người dân cắt giảm tiêu thụ, gọi “tiết kiệm và giữ gìn” là nguyên tắc chung “và là nghĩa vụ tôn giáo”, đồng thời bác bỏ tác động của lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ.

“Mỹ sẽ không đạt được gì thông qua việc phong tỏa hải quân Iran”, ông Paknejad nói.

Bộ trưởng khẳng định “không cần lo lắng” về nguồn cung và phân phối nhiên liệu, nói thêm rằng các nhân viên ngành dầu mỏ đang làm việc suốt ngày đêm để ngăn chặn bất kỳ sự gián đoạn nào.

VietBF@ sưu tập

Ông Kevin Warsh sắp ngồi vào chiếc ghế nóng nhất của chính sách tiền tệ Mỹ giữa lúc Fed bị kéo căng bởi sức ép từ Nhà Trắng, những rạn nứt nội bộ ngày càng lộ rõ và quyết định phá lệ ở lại của ông Jerome Powell, khiến quá trình chuyển giao lần này trở thành một trong những thời khắc bất ổn nhất của ngân hàng trung ương Mỹ nhiều thập kỷ qua.

Ông Kevin Warsh chỉ còn vài tuần nữa sẽ bước vào ghế Chủ tịch Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed). Nhưng thay vì tiếp quản một ngân hàng trung ương vận hành theo kỷ luật đồng thuận quen thuộc, ông đang nhận lại một định chế bị kéo căng giữa áp lực chính trị, xung đột pháp lý và bất đồng nội bộ ngày càng sâu sắc về đường đi của lãi suất.


Ông Kevin Warsh sẽ nhậm chức chủ tịch Fed ở giai đoạn cơ quan này đối mặt với chia rẽ sâu sắc. Nguồn: WNEM
Tuần trước, ông Warsh còn nói Fed cần “một cuộc cải tổ đúng nghĩa”. Nhưng những diễn biến vào ngày 30-4 cho thấy ông có thể còn phải xử lý một cuộc khủng hoảng niềm tin lớn hơn nhiều so với những gì ông hình dung.

Jerome Powell, người ông Warsh sắp thay thế, bất ngờ tuyên bố sẽ chưa rời Fed ngay sau khi chuyển giao chức vụ vào tháng tới mà tiếp tục ở lại Hội đồng Thống đốc với tư cách thống đốc.

Đây là lần đầu tiên trong 75 năm một chủ tịch Fed không rời ngân hàng trung ương khi người kế nhiệm tiếp quản, đồng nghĩa ông Warsh sẽ bước vào chiếc ghế quyền lực nhất định chế này mà không có toàn bộ không gian để tái lập trật tự từ đầu.

Động thái của ông Powell cũng phản ánh mức độ căng thẳng mà Fed đang phải chịu từ chính quyền Donald Trump. Suốt nhiều tuần qua, Nhà Trắng liên tục gia tăng chỉ trích nhằm vào Fed, từ những đòn công kích công khai đến các sức ép pháp lý nhắm vào bộ máy lãnh đạo.

Trong khi đó, ông Powell thừa nhận điều ông lo ngại nhất lúc này không chỉ là lạm phát hay tăng trưởng mà là nguy cơ ngân hàng trung ương dần mất khả năng điều hành chính sách tiền tệ mà không bị chi phối bởi yếu tố chính trị.

“Tôi lo những cuộc tấn công này đang bào mòn định chế,” ông Powell nói.

Phản ứng từ phía ông Trump đến ngay sau đó. Tổng thống Mỹ chế nhạo rằng ông Powell muốn ở lại vì “không thể kiếm được việc ở nơi nào khác”, còn Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cho rằng chính ông Powell là người phá vỡ thông lệ lâu nay của Fed.

Tuy nhiên, áp lực bên ngoài chưa phải vấn đề duy nhất ông Warsh phải đối mặt. Ngay tại cuộc họp chính sách ngày 30-4, Fed ghi nhận tới bốn phiếu bất đồng, mức cao nhất kể từ năm 1992, cho thấy sự thống nhất vốn là nền tảng quyền lực mềm của ngân hàng trung ương này đang rạn nứt nhanh hơn dự kiến.

Ba chủ tịch Fed khu vực công khai phản đối việc tiếp tục phát tín hiệu nới lỏng chính sách, cho rằng nền kinh tế Mỹ chưa cho phép giảm lãi suất khi giá năng lượng tăng mạnh, lạm phát lõi vẫn quanh 3% và tác động từ các mức thuế quan áp từ năm ngoái vẫn chưa tan hết khỏi giá hàng tiêu dùng.

Ở chiều ngược lại, thống đốc Stephen Miran, người do ông Trump bổ nhiệm, lại muốn cắt giảm lãi suất sớm hơn để hỗ trợ tăng trưởng.

Sự chia tách này khiến Fed lần đầu tiên sau nhiều năm không còn phát đi một tín hiệu chính sách đủ rõ ràng cho thị trường. Một bên muốn tiếp tục giữ lãi suất cao để ghìm lạm phát. Bên còn lại chịu sức ép từ Nhà Trắng phải nới lỏng chi phí vay vốn trong bối cảnh tăng trưởng chậm lại.

Khủng hoảng năng lượng toàn cầu càng khiến thế cân bằng đó mong manh hơn. Việc Eo biển Hormuz đóng cửa trong tháng này đã đẩy giá dầu leo thang trở lại, làm dấy lên nguy cơ lạm phát nhập khẩu đúng lúc Washington muốn hạ lãi suất để giảm áp lực lên doanh nghiệp và người tiêu dùng.

Ngay cả trong nội bộ đảng Cộng hòa, ông Warsh cũng khó chờ đợi một sự hậu thuẫn tuyệt đối. Thượng nghị sĩ John Kennedy ngày 30-4 tuyên bố Fed cần tiếp tục ưu tiên kiểm soát lạm phát, cho thấy tiếng nói đòi giảm lãi suất nhanh hiện không còn là đồng thuận chính trị hoàn toàn ở Washington.

Điều đó có nghĩa ông Warsh, dù được ông Trump đưa lên ghế Chủ tịch Fed, sẽ không dễ dàng biến ngân hàng trung ương thành công cụ thực thi mong muốn của Nhà Trắng. Muốn thay đổi chính sách, ông cần ít nhất sáu lá phiếu đồng thuận trong Ủy ban Thị trường Mở Liên bang, trong khi ông Powell vẫn ngồi lại và một bộ máy ngày càng sẵn sàng công khai phản đối.

Fed vì thế đang bước vào giai đoạn khác hẳn nhiều thập kỷ trước, khi tiếng nói của chủ tịch gần như đủ để neo kỳ vọng thị trường và giữ bộ máy vận hành trong cùng một quỹ đạo.

Ông Warsh không chỉ tiếp quản chiếc ghế quyền lực nhất của chính sách tiền tệ Mỹ.

Ông đang tiếp quản một Fed mà quyền lực của chủ tịch bị thu hẹp, sự độc lập của định chế bị thử thách và mọi quyết định lãi suất sắp tới đều có nguy cơ biến thành một cuộc bỏ phiếu chính trị thực sự.

VietBF@ sưu tập