Cụ ông cao tuổi nhất nước Mỹ chia sẻ bí quyết sống thọ đơn giản, ai cũng có thể thực hành được mỗi ngày.

Cụ Luis Cano (sinh ngày 9/12/1914) sống tại bang New Jersey, hiện là người cao tuổi nhất nước Mỹ. Ở tuổi 112, cụ là minh chứng cho việc tuôn thủ những thói quen nhỏ, đều đặn có thể kéo dài tuổi thọ. Tổ chức LongeviQuest, chuyên theo dõi những người sống thọ nhất thế giới xếp hạng cụ là người già thứ 112 trên toàn cầu.

Chia sẻ về bí quyết để có thể sống lâu và minh mẫn, cụ Cano đưa ra những lời khuyên hết sức giản đơn. Cụ nhấn mạnh vào lối sống lành mạnh với ba nguyên tắc vàng là hạn chế uống rượu bia, chú trọng vào giấc ngủ ngon và tuyệt đối không hút thuốc lá.

Đối với cụ, kỷ luật trong sinh hoạt chính là nền tảng cốt lõi của sức khỏe. Khi được hỏi để làm sao có một cuộc đời thực sự đáng sống, cụ Cano chỉ tóm gọn trong hai chữ: "Sống tốt".


Bí quyết sống trường thọ của cụ Cano là ít uống rượu bia, không hút thuốc lá và ngủ ngon mỗi ngày.

Sự tử tế và đạo đức trong cách đối nhân xử thế chính là chìa khóa để giữ cho tâm hồn luôn được thanh thản, từ đó sức khỏe, tuổi thọ cũng được kéo dài.

Cuộc đời cụ Cano là hành trình dài băng qua những thăng trầm lịch sử. Thời trẻ, cụ từng phục vụ trong quân đội Colombia và sau đó điều hành một đội xe buýt lớn.

Năm 1948, cụ kết hôn với bà Alicia Angelo Cano. Đến những năm 1990, gia đình cụ quyết định di cư và định cư tại Long Island, New York. Hai cụ có với nhau tất cả là 10 người con.

Cụ Cano chia sẻ rằng thành tựu lớn nhất đời mình không phải là tiền tài hay danh vọng, mà chính là việc xây dựng và duy trì được tổ ấm hạnh phúc. Cụ đang tận hưởng những năm tháng xế chiều bên cạnh hai người con tại New Jersey. Dù người vợ hiền qua đời vào năm 2004, cụ vẫn tiếp tục xây dựng gia đình đoàn kết, lớn mạnh, chăm lo cho 11 người cháu, 5 chắt và 2 chút.

Từng là người đam mê câu cá và yêu thích máy bay, giờ đây cụ dành phần lớn thời gian ngồi bên cửa sổ, lặng lẽ ngắm nhìn thế giới và chiêm nghiệm về cuộc đời. Hình ảnh những chiếc máy bay lướt qua bầu trời vẫn mang lại cho cụ niềm vui giản đơn mỗi ngày.

Tại địa phương, cụ Cano trở thành biểu tượng đáng kính. Mỗi dịp sinh nhật, khi tấm biển chúc mừng được đặt trước sân nhà, những người lái xe ngang qua thường bấm còi như cách để tôn vinh sự trường thọ của cụ.

Ngay cả Thị trưởng Derek Armstead cũng thường xuyên ghé thăm để trò chuyện và trao tặng bằng khen vinh danh những đóng góp cũng như cuộc đời phi thường của cụ. Câu chuyện của cụ Luis Cano là lời nhắc nhở rằng, sự trường thọ không đến từ những điều cao siêu, mà bắt nguồn từ thói quen điều độ và một tấm lòng lương thiện.

Người giữ kỷ lục sống thọ nhất nước Mỹ trước đây là cụ bà Elizabeth Francis (sinh ngày 25/7/1909), qua đời vào cuối tháng 10/2024 tại bang Texas, hưởng thọ 115 tuổi.

VietBF@sưu tập

Tiến trình đàm phán Mỹ - Iran đã rơi vào bế tắc sau khi Bộ trưởng Ngoại giao Iran Abbas Araghchi rời Pakistan và các đặc phái viên của Mỹ không đến Islamabad hôm 25-4 như kế hoạch.

Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết đã hủy chuyến đi của con rể Jared Kushner và đặc phái viên Steve Witkoff sau khi nhận được đề xuất từ phía Iran, đánh giá nó không đáp ứng kỳ vọng của ông. Sau đó, nhà lãnh đạo Mỹ nói Iran đã đưa ra một đề xuất "tốt hơn" nhưng vẫn chưa đủ để ông chấp nhận. Ông Donald Trump không nêu chi tiết, nhưng nhấn mạnh điều kiện then chốt là Iran "sẽ không sở hữu vũ khí hạt nhân".

Sau vòng đàm phán đầu tiên không đạt kết quả cách đây 2 tuần, giới chức Iran đặt câu hỏi về mức độ đáng tin cậy của Mỹ, nhất là khi Washington tiến hành phong tỏa các cảng của Iran nhằm đáp trả việc Tehran siết kiểm soát eo biển Hormuz. "Vẫn còn phải chờ xem liệu Mỹ có thực sự nghiêm túc với con đường ngoại giao hay không" - Bộ trưởng Ngoại giao Araghchi trả lời hãng thông tấn nhà nước IRNA của Iran.

Một nhà ngoại giao Iran nói với tờ The Wall Street Journal rằng nếu ông Araghchi nhận thấy vẫn có khả năng đạt được thỏa thuận sau khi tham vấn các bên trung gian, hai bên vẫn có thể gặp nhau trong vài ngày tới.

Một số chuyên gia nhận định Iran chưa sẵn sàng đàm phán trực tiếp với Mỹ khi lập trường 2 bên vẫn quá khác biệt. Các vấn đề còn gây bất đồng lớn là kho uranium làm giàu của Iran, căng thẳng tại eo biển Hormuz, cũng như những lo ngại về chương trình tên lửa và việc Tehran hỗ trợ các lực lượng ủy nhiệm vũ trang trong khu vực.

Iran lưu ý rằng các cuộc đàm phán gián tiếp với Mỹ trong năm ngoái và đầu năm nay về chương trình hạt nhân - vấn đề cốt lõi gây căng thẳng lâu nay - đã kết thúc bằng việc Tehran bị Mỹ và Israel tấn công, khiến nước này càng thêm dè dặt. Trong cuộc điện đàm hôm 25-4, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian nói với Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif rằng Tehran sẽ không tham gia đàm phán trong thế bị gây sức ép hoặc phong tỏa.

Theo báo The Wall Street Journal, thế bế tắc hiện nay khiến Tổng thống Donald Trump đứng trước những lựa chọn khó khăn: Leo thang xung đột, chấp nhận một thỏa thuận không như mong muốn hoặc tiếp tục duy trì phong tỏa để gây sức ép, buộc Iran nhượng bộ.

Nhà lãnh đạo này dường như không muốn quay lại con đường chiến sự bởi điều đó có thể khiến Mỹ lún sâu hơn vào cuộc xung đột mà ông từng kỳ vọng sẽ kết thúc trong vòng 4–6 tuần. Dù vậy, việc Mỹ duy trì phong tỏa các cảng của Iran trong khi eo biển Hormuz chưa khai thông có nguy cơ gây thêm tổn hại cho kinh tế toàn cầu.

Ngay cả khi giải quyết được vấn đề phong tỏa, hai bên vẫn phải thu hẹp khoảng cách lớn liên quan chương trình hạt nhân của Iran. Mỹ muốn Iran chuyển toàn bộ lượng uranium làm giàu cao ra khỏi lãnh thổ, đòi hỏi nước này tạm dừng làm giàu uranium trong 20 năm.

Các nước trung gian cho rằng Washington có thể chấp nhận để Tehran thực hiện một số hoạt động liên quan trong thập kỷ thứ hai. Trong khi đó, Iran cho biết có thể cân nhắc tạm dừng làm giàu uranium trong 5 năm và khả năng chương trình này bị hạn chế nghiêm ngặt trong 5 năm tiếp theo.

Tehran cũng xem việc duy trì chương trình hạt nhân là lằn ranh đỏ. Đại sứ Iran tại Ấn Độ Mohammad Fattahi hôm 25-4 nhấn mạnh rằng đàm phán chỉ có thể đạt "kết quả đúng đắn" khi đối phương công nhận quyền sử dụng năng lượng hạt nhân vì mục đích hòa bình của Iran.

Sau gần 8 tuần xung đột tại Iran, các nghị sĩ Đảng Cộng hòa tại Quốc hội đã bác bỏ những nỗ lực lặp đi lặp lại của Đảng Dân chủ nhằm đình chỉ chiến dịch và buộc Tổng thống Trump, người đã khơi mào xung đột mà không có sự ủy quyền của Quốc hội, phải tham vấn các nhà lập pháp về chiến dịch quân sự này, New York Times (NYT) đưa tin.

Tuy nhiên, một số thành viên trong Đảng Cộng hòa đã ra tín hiệu rằng một thời hạn pháp định then chốt trong những tuần tới có thể là một "điểm bùng phát", khi họ kỳ vọng Tổng thống Trump lựa chọn: hoặc là xuống thang xung đột, hoặc là tìm kiếm sự chấp thuận của Quốc hội để tiếp tục.

Đảng Dân chủ đã nhiều lần tìm cách viện dẫn một điều khoản của Nghị quyết Quyền hạn Chiến tranh năm 1973 (War Powers Resolution), một đạo luật nhằm hạn chế khả năng tiến hành chiến tranh của tổng thống Mỹ mà không có sự phê chuẩn của Quốc hội, để phản đối cuộc xung đột tại Iran. Tuy nhiên, nỗ lực này liên tiếp thất bại. Lần mới nhất là hôm 22/4 vừa qua.

Dù vậy, đạo luật này cũng thiết lập một loạt thời hạn, mà mốc đầu tiên là ngày 1/5 tới đây và điều đó có thể làm gia tăng áp lực lên chính quyền Trump trong những ngày tới.

"Đồng hồ đếm ngược" 60 ngày

Khi Mỹ bắt đầu các cuộc không kích phối hợp với không quân Israel vào ngày 28/2, Tổng thống Trump cho biết ông đang hành động dưới quyền hạn Tổng tư lệnh để bảo vệ các căn cứ của Mỹ tại Trung Đông và "thúc đẩy các lợi ích quốc gia thiết yếu của Mỹ". Ông khẳng định hành động này được thực hiện vì mục đích "tự vệ tập thể cho các đồng minh trong khu vực, bao gồm cả Israel".

Nhiều nghị sĩ Đảng Dân chủ đã bác bỏ lý lẽ đó và tiếp tục tranh luận rằng ông Trump đã hành động phi pháp. Các quan chức Nhà Trắng và hầu hết các nghị sĩ Cộng hòa tại Đồi Capitol lại cho rằng ông đang hoạt động trong khuôn khổ của quy chế quyền hạn chiến tranh, vốn thiết lập một "đồng hồ đếm ngược" 60 ngày, buộc một tổng thống phải rút quân đội Mỹ khỏi các hoạt động thù địch nếu không có sự ủy quyền sử dụng lực lượng quân sự (AUMF) từ Quốc hội.

Mặc dù xung đột bắt đầu vào cuối tháng 2, nhưng ông Trump đã chính thức thông báo cho Quốc hội về chiến dịch vào ngày 2/3. Theo NYT, giai đoạn 60 ngày bắt đầu từ ngày đó và sẽ kết thúc vào ngày 1/5.

Một số nghị sĩ Cộng hòa đã ra tín hiệu rằng họ sẽ không ủng hộ bất kỳ nỗ lực nào nhằm gia hạn chiến dịch quá mốc 60 ngày.

Thượng nghị sĩ John Curtis (Đảng Cộng hòa, bang Utah), đã viết trong một bài luận hồi đầu tháng này rằng ông "sẽ không ủng hộ hành động quân sự tiếp diễn vượt quá khung thời gian 60 ngày mà không có sự chấp thuận của Quốc hội".

Các nghị sĩ Cộng hòa khác, bao gồm Hạ nghị sĩ Brian Mast (bang Florida), Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Hạ viện, cảnh báo rằng ông Trump có thể mất đi sự ủng hộ đáng kể nếu cuộc xung đột kéo dài sang tháng 5.

Ngay sau khi phe Cộng hòa vừa suýt soát chặn đứng một nghị quyết về quyền hạn chiến tranh tại Hạ viện tuần trước, ông Mast cho biết có thể sẽ có "một kết quả bỏ phiếu khác sau 60 ngày", ám chỉ đến thời hạn chót ngày 1/5.

Theo quy định, một khi thời hạn 60 ngày ban đầu trôi qua, các lựa chọn của tổng thống để tiếp tục chiến dịch quân sự mà không có sự phê chuẩn của Quốc hội sẽ trở nên hạn hẹp.

Tại thời điểm đó, ông Trump thực tế sẽ có 3 lựa chọn: tìm kiếm sự ủy quyền của Quốc hội để tiếp tục chiến dịch, bắt đầu cắt giảm sự can thiệp của Mỹ, hoặc tự gia hạn cho mình.

Luật pháp cho phép gia hạn triển khai quân một lần duy nhất trong 30 ngày nếu tổng thống chứng thực bằng văn bản rằng cần thêm thời gian để tạo điều kiện cho việc rút quân Mỹ một cách an toàn, nhưng điều này không cấp quyền để tiếp tục tiến hành một chiến dịch tấn công.

Quyền hạn của Quốc hội Mỹ

Các nhà lập pháp Mỹ có quyền cấp phép bất cứ lúc nào để ông Trump tiếp tục chiến dịch bằng cách thông qua một Nghị quyết Ủy quyền Sử dụng Lực lượng Quân sự (AUMF). Những biện pháp như vậy đã trở thành cách thức chính yếu để Quốc hội phê duyệt các chiến dịch quân sự thay vì một bản tuyên chiến chính thức, điều vốn chưa từng được thực hiện kể từ Thế chiến II.

Mặc dù phe Cộng hòa nhìn chung đã thống nhất trong việc chặn đứng các nỗ lực của phe Dân chủ nhằm đình chỉ xung đột, vẫn chưa rõ liệu họ có đoàn kết như vậy khi vấn đề chuyển sang "chủ động ủy quyền" cho cuộc xung đột hay không.

Quốc hội Mỹ đã không bỏ phiếu ủng hộ sử dụng lực lượng quân sự kể từ năm 2002, thời điểm các nhà lập pháp ủy quyền tấn công Iraq.

Ông Trump có thể phớt lờ hạn chót?

Các chính quyền Mỹ lâu nay vẫn tranh luận rằng, Hiến pháp trao quyền hạn rộng rãi cho tổng tư lệnh. Điều đó có nghĩa là những hạn chế mà luật quyền hạn chiến tranh đặt ra cho tổng thống là vi hiến.

Vào năm 2011, Tổng thống Barack Obama đã tiếp tục một hoạt động can thiệp quân sự tại Libya vượt quá mốc 60 ngày, với lập luận rằng đạo luật này không áp dụng vì "các hoạt động của Mỹ không liên quan đến chiến đấu kéo dài hoặc giao tranh bằng hỏa lực trực tiếp với các lực lượng đối thủ, cũng không bao gồm bộ binh Mỹ".

Mặc dù điều này đã vấp phải sự phản đối từ cả hai đảng vào thời điểm đó, một số nhà lập pháp dự đoán rằng chính quyền Trump có thể đưa ra lập luận tương tự về vấn đề Iran.

Trong nhiệm kỳ đầu tiên của mình, ông Trump cũng từng phản ứng tương tự với đạo luật này vào năm 2019 khi ông phủ quyết một nghị quyết lưỡng đảng nhằm chấm dứt sự can thiệp quân sự của Mỹ vào cuộc chiến của Ả Rập Saudi tại Yemen. Khi đó, ông nói rằng biện pháp này là một "nỗ lực không cần thiết và nguy hiểm nhằm làm suy yếu quyền hạn hiến định của tôi".

Tuy nhiên, theo NYT, việc phớt lờ thời hạn chót có thể gây ra vấn đề chính trị cho Đảng Cộng hòa, phe vốn cho đến nay đã dành cho chính quyền sự tự do rộng rãi để tiến hành tấn công mà không cần sự can thiệp của Quốc hội hay bất kỳ sự giám sát chính thức nào.

Bước tiến mới từ Viện Trung tâm Zhukovsky

Trong kỷ nguyên mà mọi thiết bị đều được "thông minh hóa" bằng chip và cảm biến, các chuyên gia tại Trung tâm Nghiên cứu Quốc gia mang tên Zhukovsky (NITS) đã chọn một lối đi riêng đầy táo bạo. Họ vừa công bố việc phát triển thành công hệ thống làm mát tự điều chỉnh cho động cơ tuabin khí mà hoàn toàn không phụ thuộc vào các thiết bị điều khiển điện tử. Thành tựu này không chỉ là một cải tiến kỹ thuật đơn thuần mà là một lời giải thông minh cho bài toán độ bền trong môi trường khắc nghiệt. Việc loại bỏ hệ thống điện tử điều khiển làm mát giúp động cơ giảm thiểu rủi ro hỏng hóc do nhiệt độ cao, đồng thời tối ưu hóa khối lượng và độ tin cậy của toàn bộ hệ thống hàng không.

Cơ chế "trí thông minh vật liệu" thay thế chip điều khiển

Nguyên lý cốt lõi của công nghệ này nằm ở khả năng kiểm soát lưu lượng khí làm mát đi vào các cánh tuabin. Thông thường, ở các động cơ truyền thống, lượng khí làm mát được thiết lập cố định hoặc điều khiển qua các van điện tử. Tuy nhiên, trong môi trường nhiệt độ cực cao, các cảm biến điện tử thường đối mặt với nguy cơ sai số hoặc hư hỏng.

Giải pháp của Zhukovsky là sử dụng vật liệu có hiệu ứng ghi nhớ hình dạng hoặc các cấu trúc lưỡng kim đặc biệt. Khi nhiệt độ dòng khí thay đổi, các chi tiết trong hệ thống làm mát sẽ tự động biến dạng cơ học để đóng hoặc mở các khe dẫn khí.

Thiết kế dựa trên bố cục máy phát khởi động được thiết kế lại với rôto hình "cốc" và stato đồng tâm được đặt trong một vỏ bọc trung tâm. Giải pháp này cho phép giảm kích thước theo trục và điều chỉnh mô hình luồng khí làm mát.

Không khí nén từ máy nén được làm lạnh sơ bộ đến nhiệt độ dưới 100 °C và đi vào khoang trung tâm thông qua các thanh giằng xuyên tâm của vỏ máy.

Luồng khí sau đó chia thành hai mạch. Mạch thứ nhất làm mát mặt trước của cuộn dây stato thông qua một khe hở dọc trục với gioăng kín kiểu mê cung. Mạch thứ hai được dẫn đến vùng phía sau, nơi nó đi qua các kênh hình vòng và xuyên tâm, làm mát nam châm và mạch từ của rôto.

Phản ứng tức thì: Hệ thống phản hồi trực tiếp với nhiệt độ mà không cần thông qua bước xử lý tín hiệu trung gian.

Độ tin cậy tuyệt đối: Loại bỏ hoàn toàn các lỗi phần mềm hoặc chập cháy mạch điện trong điều kiện vận hành cường độ cao.

Tự cân bằng: Hệ thống luôn duy trì trạng thái nhiệt lý tưởng cho các bộ phận quan trọng nhất của động cơ.

Tối ưu hiệu suất và kéo dài tuổi thọ động cơ

Việc tiết chế lượng khí làm mát một cách chính xác mang lại lợi ích kép về cả kinh tế lẫn kỹ thuật. Khi động cơ hoạt động ở chế độ tải thấp, hệ thống sẽ tự động giảm lượng khí trích từ máy nén để làm mát. Năng lượng tiết kiệm được từ việc giảm trích khí này được chuyển trực tiếp thành lực đẩy, giúp tăng hiệu suất nhiệt động lực học của động cơ thêm đáng kể.

Bên cạnh đó, việc giữ cho nhiệt độ các cánh tuabin không bị quá nhiệt cũng như không bị "làm lạnh quá mức" giúp giảm ứng suất nhiệt. Điều này giúp kéo dài tuổi thọ vật liệu, giảm tình trạng mỏi nhiệt và rạn nứt bề mặt cánh tuabin. Nó còn có tác dụng giảm chi phí bảo trì do chu kỳ thay thế các linh kiện chịu nhiệt được kéo dài hơn so với các thiết kế cũ. Bên cạnh đó, sự thay đổi này giúp tiết kiệm nhiên liệu: Việc tối ưu hóa dòng khí làm mát giúp giảm mức tiêu hao nhiên liệu tổng thể trên mỗi giờ bay.

Tầm nhìn tương lai của ngành động cơ hàng không

Sự thành công của Viện Zhukovsky đã chứng minh rằng: Đỉnh cao của công nghệ đôi khi là sự giản lược hóa. Trong bối cảnh Nga đang nỗ lực tự chủ công nghệ hàng không hoàn toàn, việc phát triển được các hệ thống cơ-nhiệt tự vận hành giúp họ thoát khỏi sự phụ thuộc vào các linh kiện bán dẫn phức tạp vốn đang bị thắt chặt về cung ứng toàn cầu.

Hệ thống làm mát không điện tử này được kỳ vọng sẽ trở thành tiêu chuẩn mới trên các dòng động cơ tuabin khí thế hệ tiếp theo, phục vụ cho cả mục đích dân dụng và quân sự. Nó mở ra một hướng nghiên cứu mới về "vật liệu thông minh" – nơi bản thân vật chất đảm nhận vai trò của cả cảm biến lẫn bộ điều khiển.

Với bước đột phá này, Viện Zhukovsky không chỉ tái khẳng định vị thế của nền khoa học hàng không Nga mà còn mang đến một tư duy thiết kế mới: Tin tưởng vào sức mạnh của vật lý thuần túy để tạo ra những cỗ máy hoạt động bền bỉ trong những điều kiện khắc nghiệt nhất của bầu trời.

Đêm 1980, tôi ngồi co ro ở mũi ghe. Biển đen như mực, chỉ có tiếng máy đuôi tôm rên từng hồi. Mười hai người, một can nước, vài nắm gạo rang. Mẹ dặn: “Đừng quay đầu”. Tôi không quay, nhưng nước mắt cứ chảy. Không phải vì sóng tát, mà vì sau lưng là xóm chài Mỹ Khê, là mái lá, là tiếng bà ngoại gọi “Tý ơi” mỗi buổi chiều.
Ngày thứ ba, ghe chết máy. Nắng đốt da, môi nứt máu. Thằng Út khát quá, khóc không ra tiếng. Chú Ba múc nước biển, định dỗ nó uống. Tôi hất đi. Mặn chát, uống vào là chết. Đêm đó, Út lịm trên tay tôi. Tôi không muốn chôn nó xuống biển. Cứ ôm vậy, đến khi xác lạnh.
Tàu nước ngoài vớt chúng tôi ngày thứ bảy. Lên boong, họ phát bánh mì, nước uống. Tôi đói, cắn một miếng, muốn nghẹn. Bánh mì không mặn. Nhưng sao cổ họng tôi vẫn chát.
Ba mươi năm ở California, tôi có nhà, có xe, có con tốt nghiệp đại học. Đêm đêm tôi hay mơ thấy biển. Trong mơ, tôi vẫn ôm Út, vẫn nghe tiếng máy ghe rên từng chập. Tỉnh dậy, gối ướt. Vợ bảo: “Anh lại nhớ nhà”.
Tôi không nhớ nhà.
Nhà tôi chìm ở đâu đó ngoài Biển Đông rồi. Tôi chỉ nhớ vị mặn. Vị mặn của nước biển, vị mặn của nước mắt, vị mặn của những cái tên không bao giờ được gọi nữa.
Xa xứ không buồn vì đất lạ. Xa xứ buồn vì mình mang theo một nghĩa địa không bia mộ trong tim, đi đâu cũng nặng.

VietBF@sưu tập

"Người cung cấp phòng thủ" nhưng không có khả năng tự vệ

Theo RT, chính quyền Ukraine đang cố gắng biến kinh nghiệm quân sự của mình thành một sản phẩm có thể bán cho các cường quốc giàu có ở Trung Đông.

Ukraine đã phải đối mặt với máy bay không người lái do Iran sản xuất và các cuộc tấn công bằng tên lửa của Nga. Nước này hiện đang tự quảng bá mình như một phòng thí nghiệm của chiến tranh hiện đại, một quốc gia được cho là đã học được cách chống lại chính những mối đe dọa đang khiến một số khu vực trong vùng lo lắng.

Đây là điểm mâu thuẫn rõ ràng: Ukraine tự xưng là nhà cung cấp chuyên môn an ninh trong khi vẫn phụ thuộc vào các hệ thống nước ngoài để phòng thủ cho chính mình. Ukraine nói về việc bảo vệ các nước khác, nhưng lại tiếp tục yêu cầu phương Tây cung cấp hệ thống phòng không, máy bay đánh chặn, đạn pháo, tài chính và hỗ trợ kỹ thuật.

Một quốc gia không thể bảo vệ bầu trời của mình và cần sự giúp đỡ từ bên ngoài sẽ khó có thể thuyết phục các cường quốc giàu có trong khu vực rằng họ có thể trở thành một nhà cung cấp an ninh đáng tin cậy cho đối tác.

Không vận hành theo hệ tư tưởng phương Tây

Vấn đề sâu xa hơn đối với ông Zelensky là vấn đề chính trị. Dù Ukraine có hành động thế nào ở Trung Đông, họ cũng không thể ép buộc khu vực này thay đổi thái độ đối với Nga theo hướng xấu đi. Không phải 10%, thậm chí 1% cũng không thể xét về mặt chiến lược.

Các quốc gia trong khu vực không nhìn nhận Nga qua lăng kính cảm tính và ý thức hệ mà Ukraine và nhiều quốc gia phương Tây đang rao giảng.

Đối với họ, Nga là một trong những trung tâm quyền lực quan trọng và dễ đoán trong hệ thống quốc tế, mà nhiều nước trong số đó đã phát triển các mối quan hệ chiến lược, năng lượng, quân sự và ngoại giao lâu dài.

Điều này đặc biệt đúng đối với vùng Vịnh. ​​Saudi Arabia, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), Qatar và các quốc gia khác trong khu vực sẽ không hy sinh mối quan hệ đối tác với Nga để đáp ứng các yêu cầu của Ukraine.

Họ coi Nga là đối tác quan trọng trong thị trường năng lượng, cân bằng an ninh, hòa giải ngoại giao và chính trị đa cực toàn cầu. Nga cũng quan trọng vì nước này không bị coi là một cường quốc liên tục lên án các nước khác về vấn đề nội bộ trong khi áp đặt các điều kiện chính trị.

Nhiều quốc gia Trung Đông vẫn nhớ áp lực từ phương Tây, sự can thiệp, các cuộc thử nghiệm thay đổi chế độ, lệnh trừng phạt, sự chiếm đóng và các hoạt động chính trị mang tính phá hoại mà họ đã trải qua trong những thập kỷ qua, và xét trên bình diện lịch sử rộng hơn, trong nhiều thế kỷ.

Ông Zelensky và nhóm của ông dường như tin rằng có thể tiếp cận Trung Đông theo cách tương tự như Mỹ và EU. Họ dường như kỳ vọng rằng những lời kêu gọi cảm tính dựa trên "các giá trị", kết hợp với những lời hứa về quan hệ đối tác trong tương lai, sẽ tạo ra sự ủng hộ chính trị và tài chính quy mô lớn.

Nhưng đây là một sự hiểu sai nghiêm trọng về khu vực này. Trung Đông không hoạt động theo cùng một tâm lý chính trị như khối phương Tây - những lời lẽ hùng biện thời chiến sẽ không xóa bỏ được tính thực dụng của họ.

Họ sẽ lắng nghe, thương lượng, ký kết các thỏa thuận hạn chế khi cần thiết và tận dụng các cơ hội, nhưng họ sẽ không biến mình thành một căn cứ hậu phương mới cho Ukraine.

Hãy so sánh điều này với châu Âu, nơi nhiều tầng lớp tinh hoa đã gắn sự sống còn chính trị của họ với "dự án" Ukraine và tuyên bố rằng cuộc đấu tranh của Ukraine cũng là cuộc đấu tranh của châu Âu.

Bị mắc kẹt bởi luận điệu này, họ hầu như không có lựa chọn nào khác ngoài việc kéo dài cuộc xung đột với Nga bằng cái giá của Ukraine. Để đạt được mục đích đó, người châu Âu sẵn sàng cung cấp cho Ukraine vũ khí, tiền bạc và thông tin tình báo.

Điều đó sẽ không thể chấp nhận được ở Trung Đông. Các quốc gia trong khu vực không muốn chi trả cho một cuộc chiến không phục vụ các ưu tiên quốc gia cốt lõi của họ.

Họ không muốn gánh chịu gánh nặng Ukraine từ Mỹ và châu Âu. Họ không muốn trở thành công cụ của một chiến dịch địa chính trị khác được thiết kế ở nơi khác. Tuy nhiên, các quốc gia quân chủ vùng Vịnh có thể không hoàn toàn không quan tâm đến những gì Ukraine có thể cung cấp.

Họ vẫn có thể muốn một số công nghệ của Ukraine hoặc những bài học kinh nghiệm chiến trường chẳng hạn như phòng không, máy bay không người lái, an ninh lương thực và tái thiết.

Ông Zelensky đã từng thử và kết quả

Ukraine đã thất vọng sau năm 2022 khi Trung Đông từ chối tham gia chiến dịch trừng phạt của phương Tây chống lại Nga.

Giờ đây, Ukraine lại đến xin tiền và sự hợp tác từ chính những quốc gia đã từng từ chối họ trước đây. Họ sẽ chỉ trích các bên trong khu vực khi họ từ chối ủng hộ các lệnh trừng phạt của phương Tây, nhưng lại ve vãn họ khi cần tài chính.

Họ muốn được đối xử như một đối tác chiến lược, nhưng lý lẽ chính của Ukraine lại là cần sự hỗ trợ vì những người ủng hộ hiện tại không còn đủ và đáng tin cậy nữa.

Các chuyến thăm Saudi Arabia, UAE, Qatar, Jordan, Thổ Nhĩ Kỳ và Syria trong tháng 3 và tháng 4 dường như là những chuyến đi cần thiết. Ông Zelensky đang cố gắng thu thập điểm chính trị và thuyết phục các quốc gia giàu có rằng Ukraine có thể hữu ích.

Ông muốn cho thấy Ukraine vẫn còn những lựa chọn ngoài Mỹ và châu Âu. Nhưng trên thực tế, Ukraine đang tìm kiếm tiền vì cuộc chiến đang tiêu tốn nguồn lực nhanh hơn so với khả năng cung cấp của các nhà tài trợ truyền thống.

Ukraine cần kinh phí không chỉ cho vũ khí, mà còn cho tiền lương, lương hưu, hậu cần, sửa chữa năng lượng, tái thiết và hoạt động cơ bản của nhà nước. Chiến tranh càng kéo dài, Ukraine càng phụ thuộc vào sự hỗ trợ từ bên ngoài.

Chính quyền Ukraine không thể công khai thừa nhận mô hình hỗ trợ trước đây của họ đang suy yếu, vì điều này sẽ làm tổn hại đến tinh thần và khả năng đàm phán. Nhưng việc chuyển hướng sang Trung Đông để tìm kiếm nguồn lực thay thế, hoặc ít nhất là bổ sung, là một dấu hiệu rõ ràng về tình hình hiện tại.

Các quốc gia vùng Vịnh không hề ngây thơ. Họ sẽ không chấp nhận những đề nghị của Ukraine mà không tính toán kỹ lưỡng chi phí chiến lược. Và nếu cái giá phải trả là việc gia tăng tiếp xúc với Iran, làm phức tạp thêm quan hệ với Nga, hoặc bị cuốn vào một cuộc đối đầu do phương Tây dàn dựng, thì cái giá đó có thể rất cao.

Đây không phải là cách mà ông Zelensky thường được đối xử ở phương Tây. Ở đó, Ukraine được xem như một biểu tượng và việc ủng hộ nước này là một nghĩa vụ chính trị. Đối với Trung Đông, Ukraine là một bên có thể tham gia hoặc không nếu không có gì để cống hiến. Lợi ích luôn luôn được ưu tiên hơn thiện cảm.

Cuối cùng, điều mà Ukraine có thể hy vọng nhất là sự hợp tác có chọn lọc. Họ có thể nhận được các hợp đồng, tư vấn, đầu tư hạn chế, tham gia thảo luận về an ninh lương thực, máy bay không người lái, cơ sở hạ tầng và tái thiết.

Nhưng vùng Vịnh sẽ không bao giờ trở thành động lực tài chính mới cho cuộc chiến.

Nghi phạm xả súng được xác định là Cole Tomas Allen (31 tuổi) sống ở thành phố Torrance thuộc bang California. Hồ sơ trên mạng xã hội LinkedIn cho thấy người này là giáo viên bán thời gian tại C2 Education, công ty chuyên luyện thi và dạy kèm. C2 từng vinh danh Allen là "giáo viên của tháng" hồi cuối năm 2024.

Sau khi nghi phạm bị bắt, nhiều câu hỏi liên quan về công tác đảm an ninh cho sự tiệc tối chiêu đãi dành cho phóng viên chuyên trách Nhà Trắng tại khách sạn Washington Hilton đang được đặt ra. Trong video Tổng thống Mỹ Donald Trump đăng tải, nghi phạm vượt qua lớp hàng rào ngoài cùng của mật vụ Mỹ mới bị bắt giữ.

Nghi phạm lưu trú tại khách sạn?

Theo AP, công tác an ninh dành cho sự kiện thường niên này luôn được thắt chặt mỗi khi có Tổng thống tham dự. Đặc biệt khi khách sạn Washington Hilton từng là nơi xảy ra vụ ám sát hụt cựu Tổng thống Ronald Reagan. Lực lượng thực thi pháp luật cũng khẳng định hệ thống “bảo vệ nhiều lớp” của họ đã hoạt động đúng như thiết kế.

Tuy nhiên, Quyền cảnh sát trưởng Sở Cảnh sát Thủ đô Washington Jeffery W. Carroll cho biết nghi phạm được cho là khách hàng lưu trú trong khách sạn và dường như đó là cách hắn ta có thể ra vào khách sạn vào thời điểm xảy ra vụ việc.

Bởi vì kể từ 14h ngày 25/4, khách sạn Washington Hilton đóng cửa hoàn toàn, không cho phép người bên ngoài vào để chuẩn bị cho bữa tiệc tối bắt đầu lúc 20h cùng ngày. Thời điểm đó, bên ngoài có hàng chục người biểu tình tập trung dưới trời mưa - chủ yếu hướng sự chỉ trích của họ vào giới truyền thông có mặt tại sự kiện.

Việc ra vào khách sạn cũng bị hạn chế đối với khách lưu trú, kể cả những người có vé tham dự bữa tiệc tối, những người được mời tham dự một trong những buổi tiếp đón được tổ chức tại khách sạn trước hoặc sau bữa tối, những người có giấy tờ chứng minh có liên hệ với bữa tối này.

Có 2.300 khách mời tham dự sự kiện tại phòng khiêu vũ ngầm rộng lớn của khách sạn và họ đều phải trải qua một số khâu kiểm tra bổ sung để vào phòng, bao gồm việc xuất trình vé cho tình nguyện viên và nhân viên khách sạn cũng như đi qua máy dò kim loại do Cơ quan Mật vụ và Cục An ninh vận tải Mỹ.

Khoảnh khắc nghi phạm nổ súng vượt qua rào chắn mật vụ Mỹ tại bữa tiệc.

Thông tin về thời điểm nghi phạm nhận phòng khách sạn không được công bố ngay lập tức. Tuy nhiên, đoạn video từ camera an ninh do ông Trump công bố trên mạng xã hội ngay sau khi xảy ra vụ việc cho thấy tay súng chạy vụt qua các nhân viên an ninh khi họ đang tháo dỡ máy dò kim loại.

Theo quy định, sau khi Tổng thống ngồi vào chỗ trong phòng tiệc, những người tham dự khác không được phép vào khu vực an ninh, đó là lý do tại sao họ đang tháo dỡ các máy dò.

Biện pháp an ninh bên trong phòng khiêu vũ

Bên trong phòng khiêu vũ dành cho bữa tối, các biện pháp an ninh cũng được tăng cường thêm. Cơ quan Mật vụ Mỹ duy trì một vòng an ninh khác xung quanh Tổng thống, bao gồm vùng đệm ngăn cách ông và những người ngồi ở bàn chủ tọa với những người tham dự còn lại.

Các tấm giáp được giấu dưới bàn nơi ông Trump ngồi. Đặc vụ túc trực tại vị trí của họ phía trước sân khấu và hai bên cánh gà cùng với các đặc vụ phản công được trang bị vũ khí hạng nặng sẵn sàng đối phó với mối đe dọa. Lực lượng an ninh dành cho hàng chục người tham dự cấp cao khác cũng có mặt trong phòng khiêu vũ.

Tuy nhiên, phản ứng của các đội bảo vệ với các quan chức khác không đồng đều khi nghe thấy tiếng súng. Một số đặc vụ trèo qua ghế, lật bàn để tiếp cận người được bảo vệ, trong khi nhiều khách mời hoảng loạn chui xuống gầm bàn. Thời điểm sơ tán giữa các quan chức cũng có sự chênh lệch đáng kể.

Người phát ngôn của khách sạn đã chuyển các câu hỏi về biện pháp an ninh của họ cho Cơ quan Mật vụ Mỹ.

Khách sạn Washington Hilton có lịch sử lâu đời gắn liền với nhiều thời Tổng thống Mỹ.

Đây cũng là nơi xảy ra vụ ám sát cựu Tổng thống Ronald Reagan vào ngày 30/3/1981. Ông Reagan đang trở về xe limousine sau buổi diễn thuyết thì bị sát thủ bắn bằng súng lục, gây thương tích nặng.

Sau sự cố, khách sạn Washington Hilton thực hiện những cải tiến an ninh quy mô lớn đặc biệt phục vụ Tổng thống, bao gồm gara được bảo vệ nghiêm ngặt, thiết kế để chứa xe limousine của Tổng thống, dẫn đến thang máy và cầu thang riêng đưa họ đến phòng suite được bảo vệ dành riêng.

Do địa điểm này có lịch sử gắn liền với nhiều đời Tổng thống, Cơ quan Mật vụ Mỹ từ lâu cũng sử dụng nơi đây để huấn luyện một số đặc vụ, vì họ đã nghiên cứu kỹ lưỡng địa điểm này trong nhiều thập kỷ.

Một cặp vợ chồng người Mỹ tổ chức lễ kỷ niệm đám cưới vàng. Và một tờ báo ở địa phương đã cử phóng viên đến phỏng vấn ông chồng về bí quyết giữ gìn cuốc sống hôn nhân hạnh phúc. Người chồng kể:
- Lúc đó là tuần trăng mật. Chúng tôi đi thăm Grand Canyon, quyết định đi một chuyến xuống dưới hẻm núi bằng con la. Đi chưa được bao xa thì con la của vợ tôi bị trượt chân. Joana, vợ tôi, đã nhỏ nhẹ nói: "Đây là lần thứ nhất". Chúng tôi lại tiếp tục lên đường. Được một đoạn nữa thì con la đó lại bị trượt chân. Lần này, Joana cũng nhẹ nhàng nói: "Giờ là lần thứ hai". Được nửa dặm đường nữa thì con la bị trượt chân tiếp. Vợ tôi đã rút khẩu súng lục trong túi ra và bắn con la chết tươi. Thấy thế, tôi phản đối kịch liệt cách đối xử thô bạo của cô ấy. Khi đó, Joana cũng chỉ nhỏ nhẹ: "Đây là lần thứ nhất".
Thế là chúng tôi hạnh phúc đến tận hôm nay ...

VietBF@sưu tập

Khoảng 20h35 ngày 25/4 (giờ Mỹ), các khách mời tại bữa tiệc tối ở khách sạn Washington Hilton vội vàng tìm chỗ trú ẩn khi nghe thấy tiếng súng. Các nhân viên mật vụ lao về phía Tổng thống Trump, đưa ông và các thành viên Nội các rời khỏi khán phòng.

Quyền Cảnh sát trưởng Sở Cảnh sát Washington - Jeffery Carroll - sau đó cho biết, một tay súng đã xông vào cửa kiểm soát an ninh, mang theo một khẩu súng săn, một khẩu súng lục và nhiều con dao.

Nghi phạm nhanh chóng bị khống chế. Một đặc vụ đã bị thương và được đưa đến bệnh viện địa phương. “Một cuộc đấu súng đã xảy ra, nhưng nghi phạm không trúng đạn. Lực lượng an ninh đã ghì nghi phạm xuống đất và còng tay người này”, cảnh sát trưởng Carroll nói.

Khoảng 21h17, Tổng thống Trump đưa ra những bình luận đầu tiên sau vụ nổ súng, nói rằng lực lượng thực thi pháp luật "đã hành động nhanh chóng và dũng cảm." Ông xác nhận, "kẻ nổ súng đã bị bắt giữ".

20 phút sau, Tổng thống Trump đăng một bài viết khác, nói rằng lực lượng thực thi pháp luật đã đưa ông rời khỏi địa điểm tổ chức sự kiện. Bữa tiệc sẽ được lên lịch lại "trong vòng 30 ngày", ông Trump cho biết.

Khoảng 22h30, Tổng thống Trump tổ chức một cuộc họp báo tại Nhà Trắng, cùng với Giám đốc Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) và quyền Bộ trưởng Tư pháp.

Tổng thống Donald Trump khẳng định, ông và các trợ lý của mình không hề hay biết về bất kỳ mối đe dọa nào trước vụ xả súng tại bữa tiệc tối dành cho các phóng viên Nhà Trắng.

"Khi bạn tạo được tầm ảnh hưởng, họ sẽ tìm đến bạn. Khi bạn không tạo được tầm ảnh hưởng, họ sẽ để bạn yên", Tổng thống Trump nói.

Jeanine Pirro - Công tố viên Quận Columbia - nói với các phóng viên rằng nghi phạm đang phải đối mặt với hai cáo buộc, là sử dụng súng và tấn công một sĩ quan liên bang bằng vũ khí nguy hiểm. Theo kế hoạch, nghi phạm sẽ hầu tòa vào ngày 27/4.

Phó Giám đốc Cơ quan Mật vụ Mỹ - Matthew Quinn - cho biết trong một tuyên bố, nghi phạm vụ xả súng “đã cố gắng tạo ra một thảm kịch quốc gia”. “Nhưng sức mạnh của hệ thống an ninh nhiều lớp của chúng tôi đã được chứng minh”, ông Quinn nói.

Lực lượng an ninh lục soát ngôi nhà có liên quan đến nghi phạm. (Ảnh: AP)

Ngày 26/4/1986, vụ nổ tại lò phản ứng số 4 của Nhà máy điện hạt nhân Chernobyl làm rung chuyển thế giới, phát tán lượng khổng lồ bụi phóng xạ vào bầu khí quyển. Sau 40 năm, trong khi thiên nhiên đang dần xâm lấn những khu dân cư bỏ hoang, tại thị trấn Pripyat vẫn tồn tại một vật thể khét tiếng với tên gọi: "Móng vuốt tử thần".

Chiếc “Móng vuốt tử thần” rỉ sét nằm giữa rừng Chernobyl, vẫn phát ra mức phóng xạ nguy hiểm sau 40 năm thảm họa. (Nguồn: Shutterstock)

Thực chất, đây là một gầu ngoạm (cần cẩu gắp) công nghiệp nặng hàng tấn, được dùng để vận chuyển phế liệu. Tuy nhiên, trong những tháng ngày hỗn loạn sau vụ nổ, nó đã được huy động cho một nhiệm vụ cảm tử: dọn dẹp các mảnh vỡ lò phản ứng bị tàn phá.

Khi mái của lò phản ứng số 4 bị thổi bay, chiếc móng vuốt này được thả xuống từ lỗ hổng lớn để xúc các thanh graphite (than chì) và vật liệu hạt nhân siêu nóng đang rò rỉ.

Chính việc tiếp xúc trực tiếp với lõi lò phản ứng đã khiến khối kim loại này bị nhiễm xạ nặng nề, biến nó thành một trong những vật thể nguy hiểm nhất tại khu vực loại trừ.

Trên các diễn đàn mạng xã hội, "Móng vuốt tử thần" thường được thêu dệt là vật thể "chạm vào là chết". Tuy nhiên, dưới góc độ khoa học, sự thực có phần ít kịch tính hơn dù vẫn rất đáng lo ngại.

Các phép đo bằng máy Geiger tại những khe hở bị ô nhiễm nặng nhất trên chiếc móng vuốt cho thấy chỉ số có thể đạt mức 500 microsievert mỗi giờ (mức này cao gấp hàng nghìn lần phông phóng xạ tự nhiên, tương đương việc chỉ cần đứng gần vài giờ đã vượt giới hạn an toàn cả năm).

Dù không gây tử vong ngay lập tức như "Bàn chân voi" (khối corium nằm dưới hầm lò phản ứng), việc tiếp xúc gần vật thể này trong vài giờ có thể gây ra các triệu chứng mệt mỏi và làm tăng đáng kể nguy cơ ung thư về lâu dài.

Bất chấp những cảnh báo nguy hiểm, "Móng vuốt tử thần" lại trở thành điểm đến ưa thích của những người khám phá đô thị bất hợp pháp (Stalkers). Trong những năm gần đây, vật thể rỉ sét này liên tục bị phun sơn bằng những màu sắc rực rỡ, thậm chí có những bức ảnh gây sốc ghi lại cảnh du khách ngồi trực tiếp lên phần kim loại nhiễm xạ.

Các chuyên gia an toàn hạt nhân cảnh báo rằng, dù phóng xạ đã suy giảm sau 4 thập kỷ, nhưng các hạt bụi phóng xạ bám trên bề mặt kim loại rỉ sét vẫn có thể xâm nhập vào cơ thể qua đường hô hấp hoặc tiếp xúc trực tiếp nếu lớp sơn bị bong tróc.

Sự tồn tại của "Móng vuốt tử thần" giữa bãi phế liệu Pripyat không chỉ là một thách thức về môi trường mà còn là biểu tượng cho nỗ lực phi thường của những "người dọn dẹp" (Liquidators). Họ đã sử dụng những thiết bị thô sơ nhất để đối đầu với sức mạnh vô hình của hạt nhân nhằm ngăn chặn một thảm họa lớn hơn cho toàn châu Âu.

Sau 40 năm, chiếc móng vuốt vẫn nằm đó - rực rỡ dưới những lớp sơn xịt của hậu thế nhưng vẫn ẩn chứa bên trong sức mạnh hủy diệt thầm lặng, nhắc nhở chúng ta về cái giá quá đắt của những sai lầm công nghệ trong lịch sử.