Jalyn Brownworth, 32 tuổi, bị bắt với cáo buộc ngược đãi trẻ em sau khi pha sữa cho con sơ sinh bằng nước rửa kim tiêm ma túy đá.

Văn phòng Cảnh sát trưởng Quận Alachua, Florida cho biết Jalyn bị bắt vào ngày 9/4 sau khi nhân viên y tế tại một bệnh viện địa phương báo nghi ngờ con của cô ta có thể đã tiếp xúc với ma túy.


Jalyn Brownworth. Ảnh: Alachua County Sheriff's Office

Theo cảnh sát, Jalyn đưa con đến bệnh viện sau khi nhận thấy bé xuất hiện những thay đổi hành vi đáng lo ngại. Khi khám cho bé, nhân viên y tế nghi ngờ bé đã tiếp xúc với chất cấm và xét nghiệm.

Kết quả xác định, em bé dương tính với methamphetamine (ma túy đá). Cuộc điều tra ban đầu cho thấy Jalyn đã cho con bú sữa công thức pha bằng nước bị ô nhiễm. Cảnh sát cho biết, nước này trước đó đã được dùng để rửa kim tiêm mà Jalyn dùng để tiêm methamphetamine.

Theo cảnh sát, em bé được báo cáo trong tình trạng ổn định và đang hồi phục. Chính quyền không cung cấp chi tiết về người đang giữ quyền nuôi dưỡng. Hồ sơ tòa án trực tuyến cho thấy Jalyn bị ra lệnh không được liên lạc với em bé sau khi được thả khỏi tù.

Jalyn đã bị bắt và buộc tội bỏ bê trẻ em nhưng không gây thương tích. Hiện cô ta bị giam giữ tại nhà tù hạt Alachua, với mức bảo lãnh tại ngoại là 20.000 USD. Ngày ra tòa tiếp theo của cô chưa được xác định.

VietBF@sưu tập

Quân đội Mỹ đã bắt đầu phong tỏa giao thông vận tải ra vào các cảng biển của Iran, một động thái sẽ ngăn cản khoảng gần hai triệu thùng dầu của Iran được đưa vào thị trường thế giới mỗi ngày, làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu hụt nguồn cung toàn cầu.Sau khi các cuộc đàm phán cuối tuần qua giữa Mỹ và Iran tại Islamabad kết thúc mà không đạt được thỏa thuận, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố, hải quân nước này sẽ “bắt đầu quá trình phong tỏa tất cả các tàu thuyền cố gắng ra vào eo biển Hormuz”.

Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ ngày 13/4 cho biết, các tàu thuyền trái phép đi vào hoặc rời khỏi khu vực bị phong tỏa sẽ phải đối mặt với "việc chặn đầu, chuyển hướng hoặc bị bắt giữ". Tuy nhiên, lực lượng Mỹ sẽ không cản trở quyền tự do hàng hải đối với các tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz đến và đi từ các cảng không thuộc Iran, tuyên bố cho biết.

Đáp trả Tổng thống Trump, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran cảnh báo rằng các tàu quân sự tiếp cận eo biển sẽ bị coi là vi phạm lệnh ngừng bắn và sẽ bị xử lý dứt khoát.

Việc chặn các chuyến tàu chở dầu của Iran của Iran sẽ cắt đứt một nguồn cung dầu quan trọng khỏi thị trường thế giới. Iran đã xuất khẩu 1,84 triệu thùng dầu thô/ngày trong tháng 3, và 1,71 triệu thùng dầu thô/ngày trong tháng 4. Con số này cao hơn so với mức trung bình 1,68 triệu thùng dầu thô được xuất khẩu mỗi ngày trong năm 2025, theo dữ liệu của Kpler.Tuy nhiên, sự gia tăng sản lượng dầu của Iran trước khi chiến tranh bắt đầu vào ngày 28/2 đã khiến lượng dầu của Iran được chất lên tàu gần đạt mức kỷ lục, với hơn 180 triệu thùng đang được vận chuyển hoặc lưu trữ trên tàu, tính đến đầu tháng này. Trong số đó, khoảng 100 triệu thùng đang ở ngoài khơi Malaysia, Indonesia và Trung Quốc.

Hoạt động vận tải đường thủy qua eo biển Hormuz, vốn bị hạn chế nghiêm trọng do lệnh phong tỏa của Iran kể từ khi chiến tranh bùng phát, vẫn gần như bị đình trệ bất chấp thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần giữa Washington và Tehran từ ngày 7/4.

Ngày 14/4, một tàu chở dầu của Trung Quốc chở methanol được bốc dỡ tại Hamriyah thuộc Các Tiểu vương quốc Ả-rập Thống nhất đã đi qua eo biển Hormuz, dường như là chuyến đi đầu tiên của một tàu chở dầu qua eo biển này kể từ khi lệnh phong tỏa của Mỹ có hiệu lực.

Ngày 12/4, trước khi Mỹ áp lệnh phong tỏa, hai tàu chở dầu mang cờ Pakistan là Shalamar và Khairpur đã tiến vào vùng Vịnh để bốc dỡ hàng hóa từ Các Tiểu vương quốc Ả-rập Thống nhất và Kuwait. Tàu thứ ba - tàu chở dầu thô cỡ lớn (VLCC) Mombasa B mang cờ Liberia - cũng đã đi qua eo biển và đang neo đậu trong Vịnh.

Hình ảnh vệ tinh cho thấy, khoảng 20 tàu đang ở gần bờ biển Iran với thiết bị phát tín hiệu định vị bị tắt, đặc biệt là gần đảo Kharg và cảng Assaluyeh.

Theo Kpler, tính đến ngày 7/4, có khoảng 187 tàu chở dầu chất đầy hàng, mang theo 172 triệu thùng dầu thô và các sản phẩm tinh chế, đang ở trong Vịnh.

Trước chiến tranh, hầu hết dầu xuất khẩu của Iran được vận chuyển đến Trung Quốc. Tháng trước, Mỹ đã công bố miễn trừ lệnh trừng phạt, cho phép các nước mua khác, bao gồm cả Ấn Độ, nhập khẩu dầu của Iran. Ấn Độ dự kiến ​​sẽ nhận lô hàng dầu thô đầu tiên từ Iran sau 7 năm trong tuần này.

Khoảng 20% ​​lượng dầu và khí đốt tự nhiên xuất khẩu toàn cầu được vận chuyển qua eo biển Hormuz, với hầu hết các lô hàng hướng đến châu Á, khu vực nhập khẩu lớn nhất.

Hình ảnh AI của ông Trump tự ví như Chúa gây tranh cãi, nhận phản ứng gay gắt và ông phải xóa bỏ để giảm thiểu phản ứng tiêu cực.Tối 12/4 theo giờ Mỹ, ông Trump cho đăng trên mạng xã hội Truth Social một hình ảnh AI của chính mình, với tạo hình rõ ràng là Đức Chúa Trời.

Không ngờ hành động này lại “chọc vào tổ ong”. Ngay cả những người ủng hộ ông trung thành trong phong trào MAGA cũng nổi giận, chỉ trích ông là báng bổ thần linh.

Trong bức ảnh, ông Trump mặc áo choàng trắng, khoác khăn đỏ, hai tay phát ra ánh sáng thiêng, đang “chữa bệnh” cho một người nằm trên giường. Xung quanh là binh lính, y tá và người đứng xem, tất cả đều thể hiện sự thành kính như đang tôn thờ.

Phía sau là hàng loạt biểu tượng nước Mỹ: quốc kỳ, Tượng Nữ thần Tự do, Nhà Trắng, quân đội Mỹ, đại bàng đầu trắng và máy bay chiến đấu — gần như mọi biểu tượng có thể nghĩ tới đều được ông đưa vào.

Trong giai đoạn đầu xung đột với Iran, từng có nhiều mục sư từ khắp nước Mỹ tụ tập tại Nhà Trắng để cầu nguyện cho Trump. Khi đó, ông đứng ở trung tâm, nhiều người đặt tay lên ông và cầu nguyện.

Có vẻ như ông Trump thấy “chưa đủ”, nên lần này trực tiếp “hóa thân thành Chúa”. Cựu đồng minh của Trump, nữ nghị sĩ Đảng Cộng hòa Marjorie Taylor Greene, phản ứng gay gắt, gọi bức ảnh này “không chỉ là báng bổ, mà còn mang tính phản Kitô”.Ngôi sao mạng cánh hữu Riley Gaines cũng mỉa mai: “Tại sao? Tôi thực sự không hiểu vì sao ông ấy lại đăng cái này. Dù cố ý hay vô ý, có hai điều chắc chắn: một là ông ấy cần học sự khiêm tốn; hai là Chúa không thể bị báng bổ”.

Bình luận viên bảo thủ Michael Knowles thì yêu cầu Trump lập tức xóa ảnh.

Ông Trump đã lên tiếng giải thích về bức ảnh gây tranh cãi, nói rằng đó là hình ảnh ông như một “bác sĩ”, chứ không phải tự ví mình là Chúa. “Đó không phải ẩn dụ như mọi người nghĩ,” ông nói. “Tôi đăng bức ảnh đó vì tôi cho rằng đó là hình ảnh một bác sĩ, có liên quan đến Hội Chữ thập đỏ. Chúng tôi ủng hộ Hội Chữ thập đỏ. Chỉ có truyền thông giả mới bóp méo chuyện này”.

Ông nói thêm: “Bức ảnh nhằm thể hiện tôi là một bác sĩ có thể khiến mọi thứ tốt hơn, và thực tế tôi đã làm được điều đó”.

Dù vậy, bức ảnh “thần thánh” đó đã âm thầm biến mất khỏi tài khoản Truth Social của ông. Có vẻ áp lực quá lớn, buộc ông phải “xuống nước”, xóa bỏ bức ảnh.

Đây không phải lần đầu ông Trump phải xóa bài vì phản ứng dữ dội. Trước đó, ông từng chia sẻ một video so sánh vợ chồng Obama với khỉ và cũng phải gỡ xuống sau làn sóng chỉ trích.

Không quân Mỹ đang đặt mục tiêu sở hữu 100 chiếc máy bay ném bom tàng hình B-21 Raider, được kỳ vọng sẽ thay thế các 'lão tướng" như B-2 Spirit và B-1B.Những bài học thực tế từ các chiến dịch gần đây cho thấy việc giành ưu thế trên không không còn dễ dàng, ngay cả khi đối đầu với những hệ thống phòng không không quá hiện đại. Trong nhiều trường hợp, máy bay Mỹ buộc phải tấn công từ khoảng cách xa bằng các loại vũ khí tầm xa đắt đỏ, do không thể tiếp cận sâu vào không phận đối phương một cách an toàn.Trong bối cảnh đó, vai trò của các nền tảng tàng hình trở nên đặc biệt quan trọng. Các máy bay như B-2 vẫn có thể xâm nhập không phận đối phương để thực hiện các đòn đánh chính xác, nhưng số lượng hạn chế và chi phí vận hành rất cao khiến việc triển khai bị giới hạn. Trong khi đó, các tiêm kích như F-35 Lightning II hay F-15E ngày càng đối mặt với rủi ro lớn hơn khi hoạt động trong môi trường phòng không dày đặc.

Chính vì vậy, B-21 Raider được thiết kế để trở thành "xương sống" mới của lực lượng ném bom Mỹ. Không chỉ sở hữu khả năng tàng hình vượt trội trên nhiều dải tần radar, B-21 còn được tích hợp kiến trúc số hóa hiện đại, cho phép cập nhật nhanh phần mềm, cảm biến và vũ khí. Máy bay này không chỉ đơn thuần mang bom, mà còn có thể đóng vai trò như một trung tâm điều phối tác chiến trên không, kết nối và chia sẻ dữ liệu với toàn bộ lực lượng.

Tuy nhiên, vấn đề không chỉ nằm ở chất lượng – mà còn ở số lượng.

Trong thực tế, không phải toàn bộ phi đội đều sẵn sàng chiến đấu cùng lúc. Một phần đáng kể luôn phải dành cho bảo dưỡng, huấn luyện hoặc nâng cấp. Theo các thống kê quân sự, chỉ khoảng 50–60% số máy bay có thể triển khai ngay khi cần. Điều đó có nghĩa là, nếu Mỹ sở hữu 100 chiếc B-21, thì số máy bay thực sự sẵn sàng chiến đấu trên toàn cầu có thể chỉ vào khoảng 50–60 chiếc và còn ít hơn nữa nếu phân bổ cho nhiều khu vực cùng lúc.


Trong kịch bản Mỹ phải thực hiện nhiệm vụ đồng thời ở châu Âu và khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương, con số này nhanh chóng trở nên thiếu hụt. Đó là chưa kể đến xu hướng chiến sự hiện đại đang chuyển sang các cuộc xung đột kéo dài, tiêu hao liên tục thay vì kết thúc nhanh chóng như các kịch bản thời Chiến tranh Lạnh.

Nhiều lãnh đạo quân sự Mỹ cho rằng mục tiêu 100 chiếc B-21 phản ánh những giả định cũ và không còn phù hợp. Một số đề xuất đã nâng con số cần thiết lên khoảng 145 chiếc, kết hợp với các máy bay B-52 Stratofortress được nâng cấp, nhằm đảm bảo khả năng duy trì sức mạnh tấn công toàn cầu trong thời gian dài.

Điểm đáng chú ý là, khác với chương trình B-2 trước đây, B-21 hiện đang phát triển đúng tiến độ và kiểm soát chi phí khá tốt. Năng lực sản xuất cũng được mở rộng, cho phép tăng sản lượng nếu có quyết định chính trị phù hợp. Điều đó có nghĩa là rào cản lớn nhất hiện nay không còn nằm ở công nghệ hay công nghiệp, mà ở lựa chọn chiến lược: Mỹ có sẵn sàng đầu tư nhiều hơn để chuẩn bị cho các cuộc xung đột tương lai hay không.

Một thanh niên Thổ Nhĩ Kỳ đã quay về trường cũ và xả súng trong ngày 14.4, làm ít nhất 16 người bị thương trước khi tự sát.

AP đưa tin vụ xả súng xảy ra tại trường trung học dạy nghề tại huyện Siverek, tỉnh Sanliurfa (đông nam Thổ Nhĩ Kỳ) ngày 14.4. Tay súng 19 tuổi, mang theo khẩu shotgun (súng hoa cải), đã về lại trường cũ và xả súng bừa bãi.


Thành viên lực lượng an ninh bao vây ngôi trường trong khi học sinh được sơ tán trong vụ xả súng ngày 14.4 tại huyện Siverek, tỉnh Sanliurfa (Thổ Nhĩ Kỳ)

ẢNH: AFP

Các đơn vị cảnh sát đặc nhiệm được triển khai nhưng tay súng không chịu đầu hàng.

Hung thủ trốn trong tòa nhà và sau đó tự sát bằng khẩu súng mang theo, theo tỉnh trưởng Hasan Sildak. Tòa bộ nhân viên và học sinh đã được sơ tán. Hình ảnh từ video lan truyền trên mạng xã hội cho thấy hàng chục sinh viên tháo chạy về phía cổng trường và ra ngoài đường.

Ít nhất 16 người bị thương trong vụ xả súng, gồm một giáo viên đang trong tình trạng nguy kịch. Các nạn nhân đã được đưa đi cấp cứu tại bệnh viện và hiện còn 12 người nằm viện, theo Reuters. Hầu hết nạn nhân được cho là học sinh trong khi có một người là cảnh sát.

Chưa rõ động cơ gây án của tay súng. Theo AP, các vụ xả súng hiếm khi xảy ra tại Thổ Nhĩ Kỳ.

Ông Sildak cho biết hung thủ là cựu học sinh, sinh năm 2007. "Kẻ đó đã tự sát khi bị cảnh sát bao vây. Chúng tôi đã sơ tán ngôi trường và sẽ tiến hành điều tra kỹ lưỡng vụ việc bi thảm này", vị quan chức tuyên bố.

VietBF@sưu tập

Thời gian gần đây, sự khó đoán cùng loạt phát ngôn cực đoan của Tổng thống Trump đã làm bùng lại cuộc tranh luận: Liệu đây là một phần trong chiến lược có tính toán hay phản ánh sự thiếu ổn định trong phong cách lãnh đạo?

Đáng chú ý nhất là tuyên bố về khả năng "xóa sổ nền văn minh Iran" cùng những chỉ trích nhắm vào Giáo hoàng liên quan đến chính sách đối ngoại và vấn đề an ninh.

Việc Tổng thống Mỹ Donald Trump chia sẻ hình ảnh, được cho là sản phẩm AI, mô tả ông khoác áo choàng trắng thực hiện cử chỉ chữa lành, đã gây ra nhiều tranh luận trước khi bị gỡ bỏ.

Những diễn biến này làm dấy lên các luồng ý kiến khác nhau về tính ổn định, sức khỏe tinh thần qua hành động của Tổng thống. Tuy nhiên, Nhà Trắng đã bác bỏ các nghi ngại, khẳng định sự sắc sảo của ông luôn khiến các đối thủ phải dè chừng.

Đối thủ nói ông Trump mất kiểm soát

Dù trước đây từng có các Tổng thống Mỹ bị nghi ngờ về năng lực, nhưng theo New York Times, chưa từng có vị Tổng thống Mỹ nào bị đặt câu hỏi về trạng thái ổn định nhiều như ông Trump.Các nghị sĩ Dân chủ, vốn từ lâu đã đặt nghi vấn về trạng thái tâm lý của ông Trump, tiếp tục kêu gọi áp dụng Tu chính án thứ 25 để bãi nhiệm Tổng thống.

Một số nghi ngại cũng bắt đầu xuất hiện trong phe cánh hữu, bao gồm các cựu đồng minh của ông Trump trong đảng Cộng hòa.

Cựu nghị sĩ Marjorie Taylor Greene, người từng ủng hộ ông Trump nhưng gần đây đã rạn nứt sâu sắc với ông, cho rằng cần viện dẫn Tu chính án thứ 25. Bà Greene nói với CNN rằng việc đe dọa hủy diệt nền văn minh Iran “không phải lời lẽ cứng rắn, mà là sự điên rồ”.

Một số nghi vấn về trạng thái tinh thần của ông Trump còn đến từ những người từng làm việc cùng ông. Ty Cobb, luật sư Nhà Trắng trong nhiệm kỳ đầu của ông Trump, thấy lo ngại về các bài đăng mang tính hiếu chiến thường xuất hiện trên tài khoản mạng xã hội của ông Trump lúc nửa đêm. Bà Stephanie Grisham, cựu Thư ký báo chí Nhà Trắng, nhận định “ông ấy có vẻ không ổn”.

Đáp lại, ông Trump gọi những người có bình luận tiêu cực về ông là “có IQ thấp và ai cũng biết điều đó”. Ông bình luận: “Họ là những kẻ sẵn sàng nói bất cứ điều gì chỉ để nhận được chút ít sự chú ý rẻ tiền”.

Các nghị sĩ Cộng hòa và nội các vẫn ủng hộ Tổng thống Trump, nhưng những lo ngại về ông cũng đang gia tăng trong dư luận Mỹ. Các khảo sát gần đây cho thấy ngày càng nhiều người Mỹ đặt câu hỏi về khả năng điều hành đất nước của Tổng thống Trump ở tuổi 79.

Khảo sát của Reuters/Ipsos trong tháng 2 cho thấy 45% người Mỹ tin ông Trump “minh mẫn và đủ khả năng xử lý các thách thức”, con số này giảm từ mức 54% trong khảo sát năm 2023. Nhưng có 61% người Mỹ cho rằng ông Trump đang trở nên thất thường hơn theo tuổi tác.

Một khảo sát khác của YouGov hồi tháng 9/2025 ghi nhận 49% người Mỹ cho rằng ông Trump quá già để làm Tổng thống, con số này tăng so với mức 34% hồi đầu năm 2024.

Trong những ngày gần đây, các nghị sĩ Dân chủ tiếp tục chỉ trích mạnh mẽ Tổng thống Trump. Nghị sĩ Jamie Raskin thậm chí gửi thư đề nghị bác sĩ Nhà Trắng đánh giá tình trạng sức khỏe tinh thần của Tổng thống, cho rằng có “dấu hiệu sa sút trí tuệ và suy giảm nhận thức” ở Tổng thống, cùng các biểu hiện “ngày càng thiếu mạch lạc, bất ổn”.

Người ủng hộ nói Tổng thống Trump có chiến thuật “cáo già”

Ở chiều ngược lại, những người ủng hộ Tổng thống cho rằng sự bất ổn, khó đoán của ông Trump có tính chiến lược. Họ tin rằng ông Trump biết chính xác mình đang làm gì. Việc ông đôi khi sử dụng áp lực ở mức tối đa, thậm chí gây tranh cãi, đều có tính chiến lược.

Trong nhiệm kỳ đầu, ông Trump từng tự nhận định bản thân là “một thiên tài ổn định” và nhiều lần tuyên bố đã vượt qua các bài kiểm tra nhận thức với kết quả hoàn hảo. Khi được hỏi về những chỉ trích gần đây nhằm vào ông, Tổng thống Trump nói: “Tôi chưa nghe những điều đó. Nhưng nếu quả thực có chuyện như vậy, thì đất nước này cần có nhiều người như tôi”.Người phát ngôn Nhà Trắng Davis Ingle trả lời New York Times rằng ông Trump có “sự sắc bén, năng lượng vượt trội và cường độ làm việc hiếm thấy”.

Trong lịch sử Mỹ, không ít Tổng thống Mỹ từng bị đối thủ chính trị nghi ngờ về trạng thái tâm lý, từ John Adams, Andrew Jackson cho đến Theodore Roosevelt, Franklin Roosevelt.

Tổng thống Mỹ Abraham Lincoln từng đối mặt trầm cảm, Tổng thống Woodrow Wilson suy giảm sau đột quỵ, Tổng thống Lyndon B. Johnson có lúc hưng cảm, lúc u uất, còn Tổng thống Ronald Reagan bị nghi có dấu hiệu Alzheimer vào cuối nhiệm kỳ.

Một số người ủng hộ ông Trump hiện so sánh ông với Tổng thống Richard Nixon, người từng theo đuổi “học thuyết bất thường”. Ông Nixon từng cố tình khắc sâu tính khó đoán của bản thân để gây sức ép trong hoạt động đàm phán với các đối thủ.

Bản thân ông Trump cũng từng nói với Đại sứ Mỹ tại Liên Hợp Quốc, bà Nikki Haley, rằng “hãy cứ để họ nghĩ tôi điên”. Ông cũng nói với cựu Bộ trưởng Tư pháp William Barr rằng “bí quyết của một đăng tải hay trên mạng xã hội là có vừa đủ độ điên”.

Theo giảng viên lịch sử Julian Zelizer của Đại học Princeton, mức độ quan tâm của công chúng tới trạng thái tinh thần của ông Trump vượt xa hầu hết Tổng thống Mỹ trước đây.

Ông Zelizer cho rằng trong thời đại mạng xã hội, mọi thứ diễn ra công khai hơn và với phong cách ít tuân thủ chuẩn mực hơn. Vốn là người không thích tuân theo các chuẩn mực thông thường, ông Trump “cảm thấy tự do hơn khi bộc lộ sự giận dữ và hành động theo cảm tính”.

Trong nhiệm kỳ thứ hai, ông Trump dường như ít kiềm chế hơn. Ông thậm chí sử dụng từ ngữ cục cằn hơn trong một số đăng tải thể hiện sự giận dữ.

Một khác biệt lớn so với nhiệm kỳ đầu của ông Trump: Nội các của ông trong nhiệm kỳ hai được đánh giá là tuyệt đối trung thành và luôn thể hiện sự ủng hộ Tổng thống. Với nội các hiện tại, không có những tiếng nói đưa ra quan điểm trái ngược với ông Trump, không có các nỗ lực trong nội bộ để kiềm chế ông.

Theo New York Times, phong cách của ông Trump vẫn sẽ giúp ông nhận được sự ủng hộ từ một bộ phận cử tri. “Trong bối cảnh chính trị Mỹ ngày càng phân cực, có những người ưa chuộng phong cách lãnh đạo này”, giảng viên lịch sử Zelizer nhận định.

Đây là ba lý do khiến Tổng thống Donald Trump, dù nhiều lần chỉ trích gay gắt NATO, cũng khó có thể đưa Mỹ rời khỏi liên minh này.Tổng thống Mỹ Donald Trump đã gặp Tổng thư ký NATO Mark Rutte vào ngày 8/4 trong một cuộc thảo luận mà ông Rutte mô tả là “rất thẳng thắn” và “rất cởi mở”.

Hai bên được cho là đã thảo luận về cuộc chiến Mỹ - Israel chống lại Iran, trong đó theo người phát ngôn Nhà Trắng Karoline Leavitt, ông Trump tin rằng NATO “đã bị thử thách và họ đã thất bại”.Sau đó, ông Trump đăng trên nền tảng Truth Social của mình rằng: “NATO đã không có mặt khi chúng ta cần họ, và họ cũng sẽ không có mặt nếu chúng ta cần họ lần nữa”.

Cuộc gặp của Tổng thống Mỹ với ông Rutte diễn ra một tuần sau khi ông nói với hãng tin Reuters rằng ông “hoàn toàn” đang cân nhắc việc rút Mỹ khỏi NATO, sau khi các đồng minh của Mỹ từ chối tham gia chiến dịch Mỹ - Israel chống Iran. Tuy nhiên, theo tờ The Conversation, điều này rất khó xảy ra vì ba lý do.

Thứ nhất, vào năm 2023, Quốc hội Mỹ đã ban hành một đạo luật cấm tổng thống “đình chỉ, chấm dứt, từ bỏ hoặc rút Mỹ khỏi Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương” - hiệp ước thành lập NATO - nếu không có sự tư vấn và chấp thuận của Thượng viện hoặc một đạo luật của Quốc hội.

Rất khó có khả năng điều này sẽ thay đổi trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11 năm nay, và gần như không thể sau đó nếu đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát Hạ viện.

Thứ hai, tư cách thành viên NATO được người dân Mỹ ủng hộ.

Một khảo sát của Pew năm 2025 cho thấy 66% người Mỹ tin rằng nước này được hưởng lợi từ việc tham gia NATO, trong khi 32% cho rằng ngược lại. Dù nước Mỹ bị chia rẽ — với 77% cử tri Dân chủ ủng hộ NATO so với 45% cử tri Cộng hòa — nhưng nhìn chung, đa số người Mỹ vẫn ủng hộ liên minh này.

Thứ ba, rời NATO sẽ làm suy yếu đáng kể sức mạnh quân sự của Mỹ.

Điều 5 của Hiến chương NATO quy định rằng một cuộc tấn công vũ trang nhằm vào một quốc gia thành viên sẽ được coi là tấn công vào tất cả, kích hoạt cơ chế phòng thủ tập thể.

Hơn nửa thế kỷ nghiên cứu của các nhà sử học và chuyên gia quan hệ quốc tế đã kết luận rằng việc rời NATO sẽ khiến Mỹ yếu đi rõ rệt.

Năm 1989, nhà sử học Paul Kennedy trong công trình nghiên cứu chi tiết về chiến tranh kéo dài 500 năm - "The Rise and Fall of the Great Powers" (Sự trỗi dậy và sụp đổ của các cường quốc) - đã chỉ ra rằng yếu tố quyết định thành công trong chiến tranh là nguồn lực mà các bên có thể huy động.

Ông đưa ra ví dụ về hai cuộc thế chiến và cho thấy một lý do quan trọng khiến Đức thất bại là phe Đồng minh có thể huy động nhiều nguồn lực hơn - về nhân lực, sản xuất vũ khí và tài sản kinh tế — so với Đức và các đồng minh của họ. Cuối cùng, điều này mang tính quyết định trong cả hai cuộc chiến.

Nghiên cứu về năng lực quân sự của các quốc gia đã được tiến hành hơn nửa thế kỷ trong khuôn khổ dự án Correlates of War, do nhà khoa học chính trị Mỹ J. David Singer sáng lập năm 1963. Dự án này nhằm thu thập dữ liệu một cách hệ thống về nguyên nhân và hậu quả của chiến tranh.

Một trong những bộ dữ liệu là Chỉ số Tổng hợp về Năng lực Quốc gia, kết hợp các yếu tố nhân khẩu học, công nghiệp, kinh tế và quân sự của các quốc gia như Mỹ và Trung Quốc. Chỉ số càng cao, quốc gia đó càng có nhiều nguồn lực để tiến hành chiến tranh.

Biểu đồ cho thấy Trung Quốc là quốc gia mạnh nhất với điểm số 23, trong khi Mỹ đứng thứ hai với 13 điểm. Có 5 quốc gia NATO khác trong bảng này ngoài Mỹ: Đức, Thổ Nhĩ Kỳ, Anh, Pháp và Italy. Tổng điểm của 6 nước NATO là 20, gần với Trung Quốc.

Khi cộng thêm các thành viên NATO còn lại, tổng điểm của NATO vượt xa Trung Quốc. Do đó, giả định rằng Mỹ có thể tự mình đối đầu với Trung Quốc trong trường hợp xảy ra xung đột là điều đáng nghi ngờ.

Tờ The Conversation kết luận rằng Mỹ mạnh hơn rất nhiều khi là một phần của NATO, và các cố vấn của ông Trump nên nhấn mạnh mạnh mẽ thông điệp này.

Sự sống của Sao Kim có thể đang ẩn mình trong những đám mây và có "họ hàng xa" với chúng ta.

Theo Universe Today, một nghiên cứu mới đã tính toán về khả năng tồn tại sự sống trên Sao Kim cũng như cách mà sự sống được "gieo mầm".

Đó là một câu chuyện thú vị và liên quan mật thiết đến Trái Đất.


Sao Kim - Ảnh: NASA

Trình bày tại Hội nghị Khoa học Mặt trăng và hành tinh năm 2026 (LPSC), một nhóm các nhà khoa học từ Phòng thí nghiệm Vật lý ứng dụng Đại học Johns Hopkins (JHUAPL) và Phòng thí nghiệm Quốc gia Sandia (Mỹ) cho biết họ đã sử dụng Phương trình Sự sống Sao Kim (VLE) để tính toán xác suất hành tinh này có sự sống.

VLE do nhà khoa học hành tinh Noam Izenberg của JHUAPL và cộng sự phát triển năm 2021, nhóm nghiên cứu cho rằng sự sống có thể tồn tại trong các đám mây của Sao Kim ít nhất vài ngày mỗi thế kỷ.

Tương tự phương trình Drake nổi tiếng trong thiên văn học, phương trình VLE phân tích xác suất sống thành một chuỗi các yếu tố mà khi nhân với nhau sẽ cho ra ước tính về khả năng sống.

Phương trình này được tính theo công thức L = O x R x C. Trong đó, L là khả năng tồn tại sự sống hiện tại, O là khả năng sự sống hình thành hoặc được đưa đến, R là khả năng chống chịu của hệ sinh thái và C là khả năng duy trì liên tục của các điều kiện sống.

Dựa trên khung lý thuyết này, các nhà khoa học lập luận rằng có khả năng các vật thể như thiên thạch đã vận chuyển hàng tỉ tế bào từ Trái Đất sang Sao Kim, nơi chúng sống sót được ít nhất là một thời gian ngắn.

Nhóm nghiên cứu cũng kể lại câu chuyện chi tiết thông qua "mô hình bánh kếp": Thiên thạch bị ép bẹt ra và vỡ vụn theo chiều ngang, thành hình dạng giống như một chiếc bánh kếp, khi lao vào "biển mây" của Sao Kim.

Quá trình này giúp các tế bào được phân tán rộng rãi trong tầng mây thay vì bị thiêu rụi hoàn toàn hoặc va chạm mạnh vào bề mặt nóng rực của hành tinh.

Các tính toán cũng cho thấy tổng số lượng tế bào tích lũy trong 1 tỉ năm qua có thể lên đến 20 tỉ.

Với phát hiện trên, nếu sau này các sứ mệnh khám phá sao kim như DAVINCI+ hay VERITAS thực sự tìm thấy dấu vết vi sinh vật trong các đám mây axit của Sao Kim, đó có thể là sự sống "bản địa", mà cũng có thể là sự sống từ Trái Đất di cư sang, hoặc hậu duệ của sự sống di cư đó.

Điều này cũng nhắc nhở chúng ta rằng các hành tinh trong hệ Mặt Trời không hề cô lập mà luôn có sự trao đổi vật chất qua lại, bao gồm cả sự sống.

VietBF@sưu tập

Hải quân Mỹ được giao nhiệm vụ khó khăn nhất trong chiến dịch: rà phá thủy lôi tại tuyến hàng hải chiến lược Eo biển Hormuz.
Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết Hải quân Mỹ có nhiệm vụ phong tỏa toàn bộ cảng của Iran, cả bên trong lẫn bên ngoài Eo biển Hormuz, bắt đầu từ 10h ngày 13/4 (giờ miền Đông Mỹ). Kể từ khi xung đột nổ ra, Iran đã kiểm soát chặt chẽ Eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển năng lượng quan trọng của thế giới.Hiện tại, ít nhất 15 tàu chiến thuộc Hải quân Mỹ đang túc trực tại khu vực Trung Đông và tham gia trực tiếp vào chiến dịch này.

Tổng thống Donald Trump úp mở rằng phạm vi nhiệm vụ có thể rộng hơn đáng kể, thậm chí vượt ra ngoài khu vực Vịnh Ba Tư.

"Tôi cũng đã chỉ đạo Hải quân Mỹ tìm kiếm và chặn bắt mọi tàu thuyền trên vùng biển quốc tế đã trả phí cho Iran. Không ai trả khoản phí bất hợp pháp đó được đảm bảo an toàn trên biển", Tổng thống Trump tuyên bố.

Mục tiêu của chiến dịch là gia tăng tối đa sức ép lên Iran bằng cách bóp nghẹt nguồn thu từ xuất khẩu năng lượng. Tuy nhiên, để giải quyết cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu do chiến tranh gây ra, một nhiệm vụ không kém phần phức tạp là rà phá các bãi thủy lôi mà Iran có thể đã triển khai.

Rà phá thủy lôi: thách thức kỹ thuật phức tạp
Tổng thống Trump ngày 11/4 cho biết Hải quân Mỹ đã bắt đầu hoạt động rà phá thủy lôi tại Eo biển Hormuz. CENTCOM xác nhận thông tin này, cho biết hai tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường của Mỹ đã tiến vào khu vực để "tạo điều kiện cho hoạt động rà phá thủy lôi".

Nhiệm vụ mới đánh dấu sự chuyển dịch trọng tâm của cuộc xung đột, từ không chiến sang tác chiến trên biển. Tính đến nay, phần lớn hoạt động quân sự diễn ra trên không, dù một tàu ngầm Mỹ từng đánh chìm một tàu hộ vệ của Iran ngoài khơi Sri Lanka trong giai đoạn đầu xung đột.

Máy bay hải quân xuất phát từ các tàu sân bay cũng đã tham gia chiến dịch. Tuy nhiên, các nhiệm vụ này được đánh giá là ít phức tạp và bớt rủi ro hơn so với những gì Hải quân Mỹ đang phải đối mặt.Song song với phong tỏa, nhiệm vụ rà phá thủy lôi được đánh giá là đặc biệt khó khăn. Theo nguồn tin tình báo Mỹ, Iran đã triển khai một số lượng thủy lôi nhất định tại Eo biển Hormuz ngay từ giai đoạn đầu xung đột.

Các tàu khu trục Mỹ đi qua eo biển gần đây nhiều khả năng nhằm thị phạm khả năng di chuyển an toàn hơn là thực hiện trực tiếp nhiệm vụ rà phá, theo CNN.

Hoạt động này thường được thực hiện bằng thiết bị không người lái dưới nước, tàu chiến ven bờ chuyên dụng và trực thăng. Thủy lôi có nhiều loại khác nhau: từ thủy lôi tiếp xúc, thủy lôi từ tính, âm thanh đến thủy lôi áp suất. Mỗi loại phản ứng với những tín hiệu khác nhau từ tàu thuyền.

Một số loại thủy lôi hiện đại còn kết hợp nhiều cơ chế kích nổ, thậm chí chỉ phát nổ sau khi một số lượng tàu nhất định đã đi qua, khiến việc phát hiện và vô hiệu hóa trở nên đặc biệt khó khăn.

Hai phương pháp chính để xử lý thủy lôi là "quét" và "săn tìm". Với thủy lôi neo, lực lượng rà phá sẽ cắt dây neo để chúng nổi lên mặt nước và bị phá hủy. Với thủy lôi đáy biển, các thiết bị sẽ mô phỏng tín hiệu của tàu để kích nổ từ xa.

Tuy nhiên, các phương pháp truyền thống không hiệu quả đối với những loại thủy lôi phức tạp, buộc phải sử dụng sóng âm, laser và các công nghệ tiên tiến để phát hiện và tiêu diệt.

Một thách thức khác là năng lực rà phá thủy lôi của Mỹ hiện bị hạn chế. Hải quân Mỹ đã cho ngừng hoạt động các tàu rà phá chuyên dụng tại Bahrain từ năm ngoái, thay thế bằng các tàu tác chiến ven bờ song vị trí triển khai của chúng không được công bố.

Do đó, giới phân tích cho rằng Washington có thể phải dựa vào các đồng minh và đối tác để thực hiện đầy đủ nhiệm vụ rà phá tại Eo biển Hormuz.

Chiến lược phong tỏa
Bên cạnh việc săn tìm thủy lôi, kế hoạch phong tỏa cũng là một nhiệm vụ quan trọng dành cho Hải quân Mỹ trong giai đoạn nhạy cảm. Phong tỏa không chỉ là một biện pháp quân sự mà còn là công cụ chiến tranh kinh tế.

Theo Cẩm nang Newport về Luật tác chiến hải quân, phong tỏa bao gồm việc "thu giữ hàng hóa bị cấm và bắt giữ hoặc phá hủy tài sản của đối phương trên biển".

Biện pháp này nhằm tước đi nguồn thu xuất khẩu và khả năng nhập khẩu phục vụ chiến tranh của đối phương.

Để đảm bảo tính hợp pháp, việc phong tỏa phải đáp ứng một số điều kiện: phải được công bố rõ ràng; phải có hiệu lực thực tế với đủ lực lượng thực thi; áp dụng không phân biệt đối xử với tàu của mọi quốc gia; không nhắm trực tiếp vào dân thường và không được cản trở quyền tiếp cận các cảng trung lập hoặc phong tỏa hoàn toàn các eo biển quốc tế như Hormuz.

Các chuyên gia cho rằng việc phong tỏa các cảng Iran, phần lớn nằm trong Vịnh Ba Tư, là khả thi về mặt kỹ thuật nếu Mỹ duy trì được ưu thế trên biển. Tuy nhiên, điều này chưa được đảm bảo.Iran vẫn có khả năng đáp trả bằng nhiều phương tiện như thủy lôi, tàu nhỏ mang tên lửa, thiết bị bay không người lái trên không và trên mặt nước cũng như tên lửa hành trình phóng từ đất liền. Những mối đe dọa này khiến nhiệm vụ phong tỏa tiềm ẩn rủi ro cao.

Một số chuyên gia cảnh báo rằng nếu Iran coi đây là hành động xâm phạm chủ quyền hoặc mở rộng chiến tranh trên biển, nguy cơ bùng phát xung đột quân sự quy mô lớn hơn là điều khó tránh khỏi.

Để thực thi phong tỏa, Hải quân Mỹ có thể cần triển khai nhiều nhóm tác chiến tàu sân bay, tàu khu trục và phối hợp với lực lượng hải quân của các đồng minh như UAE và Saudi Arabia. Các đội kiểm soát tàu thương mại, thường gồm 10-14 người, sẽ tiến hành tiếp quản và điều hướng tàu về cảng để tạm giữ.

Tuy nhiên, quy trình này mất nhiều thời gian. Trong khi đó, trước chiến tranh, mỗi ngày có khoảng 130 tàu đi qua Eo biển Hormuz - nơi vận chuyển khoảng 20% sản lượng dầu khí toàn cầu.

Theo một báo cáo của tờ New York Times, Washington đã đề nghị đình chỉ các hoạt động hạt nhân của Iran trong 20 năm. Đáp lại, Iran đề xuất đình chỉ chương trình hạt nhân của nước này trong tối đa 5 năm.Tờ New York Times dẫn nguồn thạo tin cho biết, trong cuộc đàm phán ở Islamabad, Mỹ và Iran đã trao đổi các đề xuất về việc đình chỉ các hoạt động hạt nhân của Iran, nhưng vẫn còn nhiều bất đồng sâu sắc. Tehran đề xuất đình chỉ làm giàu uranium trong tối đa 5 năm - một đề nghị mà chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đã bác bỏ, nhấn mạnh rằng thời hạn phải là 20 năm.

Diễn biến này đánh dấu một sự thay đổi lớn so với các yêu cầu trước đó của chính quyền Mỹ, rằng Tehran phải chấm dứt vĩnh viễn việc làm giàu uranium trong nước và từ bỏ khả năng chế tạo vũ khí hạt nhân.

Việc Iran từ chối chấm dứt các kế hoạch hạt nhân, tháo dỡ cơ sở hạ tầng hạt nhân và đưa kho nhiên liệu ra khỏi nước này luôn là vấn đề gây tranh cãi trong các cuộc đàm phán. Các vấn đề khác bao gồm việc khôi phục quyền tự do đi lại ở eo biển Hormuz và chấm dứt sự hỗ trợ của Iran cho các phong trào như Hamas, Hezbollah.Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance, người dẫn đầu nhóm đàm phán của Mỹ trong các cuộc thảo luận, cho biết hôm 13/4 rằng hai bên đã có “một số cuộc trò chuyện tốt đẹp”, và giờ đây trách nhiệm thuộc về Tehran.

“Câu hỏi lớn nhất là phía Iran có đủ linh hoạt hay không”, ông Vance nói trên Fox News.

Trước đó cùng ngày, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết, chính quyền của ông đã nhận được một cuộc gọi từ Iran, tuyên bố rằng Tehran "rất muốn đạt được một thỏa thuận”.

Ông Trump không nói rõ liệu Washington có đồng ý một vòng đàm phán khác trước khi lệnh ngừng bắn hết hạn vào ngày 21/4 hay không, mặc dù nhiều hãng truyền thông, trích dẫn các quan chức Mỹ và các nguồn tin khu vực, cho biết cả hai bên đều để ngỏ khả năng đàm phán thêm.

Tổng thống Mỹ Trump cũng khẳng định điểm mấu chốt trong các cuộc đàm phán với Iran "là vấn đề hạt nhân", đồng thời cho biết ưu tiên hàng đầu của Mỹ là thu hồi uranium làm giàu của Iran.