Ngày 13/4, Bộ Y tế phát đi khuyến cáo về bệnh do não mô cầu - một bệnh truyền nhiễm cấp tính nguy hiểm, có thể diễn tiến nhanh và gây tử vong nếu không được phát hiện, điều trị kịp thời.

Theo số liệu giám sát từ tuần 1 đến tuần 14 năm 2026, cả nước ghi nhận 24 ca mắc, trong đó có 4 trường hợp tử vong. Trẻ em dưới 15 tuổi chiếm tới 46% tổng số ca bệnh. Các ca mắc hiện xuất hiện rải rác trong cộng đồng, chưa hình thành ổ dịch tập trung, song có xu hướng gia tăng so với cùng kỳ năm 2025 (14 ca).

BS.CKI Bạch Thị Chính, Giám đốc Y khoa Hệ thống Tiêm chủng VNVC, cho biết nguồn lây duy nhất của vi khuẩn não mô cầu là con người, chủ yếu qua đường hô hấp khi tiếp xúc với giọt bắn từ dịch tiết mũi họng.

Bệnh não mô cầu không chỉ nguy hiểm ở tốc độ biến chứng chỉ trong 24 giờ, mà còn ở khả năng “ẩn mình” trước khi bùng phát.

Theo bác sĩ Chính, điểm nguy hiểm là sau khi xâm nhập, vi khuẩn có thể “cư trú” tại vùng hầu họng trong thời gian dài mà không gây triệu chứng, hoặc chỉ biểu hiện nhẹ như ho, sốt kéo dài, đau nhức… nên dễ bị nhầm với cảm lạnh thông thường. Trong giai đoạn này, vi khuẩn vẫn âm thầm tồn tại và lây lan trong cộng đồng, chỉ được phát hiện khi bệnh đã chuyển nặng.

Theo Hội Y học Dự phòng Việt Nam, khoảng 10–20% người trong cộng đồng là người lành mang vi khuẩn não mô cầu. Tỷ lệ này cao hơn ở thanh thiếu niên và người trẻ (25–32%), thậm chí có thể lên tới 50% trong các đợt dịch. Thời gian mang vi khuẩn trung bình khoảng 9 tháng, trong đó gần 40% trường hợp kéo dài trên 16 tháng.

Vi khuẩn viêm não mô cầu có thể “cư trú” tại vùng hầu họng trong thời gian dài mà không gây triệu chứng.

Mặc dù không phải tất cả người mang vi khuẩn đều phát bệnh, họ vẫn có thể trở thành nguồn lây, làm gia tăng nguy cơ bùng phát dịch. Đáng chú ý, vi khuẩn não mô cầu có nhiều nhóm huyết thanh khác nhau. Tại Việt Nam, 5 nhóm phổ biến gồm A, B, C, Y, W đang lưu hành đồng thời, khiến công tác phòng chống càng phức tạp.
Phòng bệnh như thế nào?

Các chuyên gia khuyến cáo, để phòng bệnh hiệu quả, người dân cần duy trì thói quen vệ sinh cá nhân tốt như rửa tay thường xuyên, đeo khẩu trang nơi công cộng, súc họng bằng dung dịch sát khuẩn; đồng thời ăn uống đủ chất, tập luyện để nâng cao sức đề kháng.

Khi xuất hiện các dấu hiệu nghi ngờ như sốt cao, đau đầu, buồn nôn, cứng cổ, nổi ban xuất huyết, người dân cần đến ngay cơ sở y tế để được khám và điều trị kịp thời, tránh biến chứng nặng và nguy cơ tử vong.

Hiện nay, tiêm vắc xin được đánh giá là biện pháp chủ động và hiệu quả nhất để phòng bệnh não mô cầu. Các nhóm huyết thanh phổ biến như A, B, C, Y đều đã có vắc xin phòng ngừa.

Bộ Y tế khuyến cáo người dân thực hiện nghiêm các biện pháp phòng bệnh, bao gồm: giữ vệ sinh cá nhân; đảm bảo môi trường sống thông thoáng, sạch sẽ; nâng cao thể trạng; và chủ động phát hiện sớm, điều trị kịp thời khi có triệu chứng.

Đồng thời, Bộ đề nghị các cơ quan báo chí tăng cường truyền thông về mức độ nguy hiểm của bệnh, dấu hiệu nhận biết sớm và các biện pháp phòng ngừa, nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe bản thân và cộng đồng.

Cây xanh thường giúp mặt tiền ngôi nhà trở nên dễ chịu, mát mắt và có sức sống hơn. Sự hiện diện của cây cối cũng góp phần tạo cảm giác thư giãn, giảm căng thẳng và khiến không gian sống gần gũi với thiên nhiên hơn. Tuy nhiên, theo quan niệm phong thủy, không phải loại cây nào cũng phù hợp để trồng trước cửa ra vào. Một số loại bị cho là có thể cản trở dòng năng lượng tích cực, từ đó ảnh hưởng đến cảm giác hanh thông, sự yên ổn và tài lộc của gia đình.

Dưới đây là 6 loại cây thường được khuyên nên tránh trồng ngay trước cửa nhà.
1. Cây lớn, tán lá rậm rạp

Những cây có tán lớn hoặc thân lớn trồng ngay chính diện cửa ra vào là điều nên tránh. Lý do là chúng có thể tạo cảm giác cản trở, làm dòng năng lượng đi vào nhà bị chậm lại hoặc bị chặn đứng.

Không chỉ mang ý nghĩa biểu tượng về sự trì trệ, những cây này còn tạo bóng đổ lớn lên mặt tiền nhà vào ban ngày. Trong quan niệm phong thủy, điều đó không được xem là cát lành, vì dễ khiến không gian trước nhà trở nên u tối, thiếu sự thông thoáng cần có.
2. Cây có gai hoặc lá sắc nhọn

Những loại cây như xương rồng hay các bụi cây có lá nhọn thường không được khuyến khích trồng trước cửa chính. Các chi tiết sắc, nhọn bị cho là tạo ra nguồn năng lượng gắt, dễ làm tăng cảm giác căng thẳng, bức bối trong sinh hoạt hằng ngày.

Theo cách lý giải này, cây có gai có thể khiến bầu không khí trong nhà trở nên thiếu mềm mại, dễ phát sinh va chạm, mâu thuẫn hoặc cảm giác khó chịu giữa các thành viên.
3. Cây me

Cây me cũng là cái tên thường được nhắc đến trong nhóm cây không nên trồng trước cửa nhà. Theo quan niệm của một số nước trên thế giới, loại cây này mang liên tưởng tới nguồn rung động không tích cực, dễ ảnh hưởng đến sự bình yên về tinh thần và cảm xúc của gia đình.

Do đó, cây me trồng trước cửa nhà có thể làm xáo trộn dòng năng lượng tự nhiên, từ đó ảnh hưởng đến cảm giác an ổn, sự hài hòa cũng như quá trình phát triển tinh thần của các thành viên trong nhà.
4. Cây bông

Cây bông bị xem là không phù hợp với khu vực trước cửa nhà. Đây là nhóm cây gắn với sự thiếu ổn định về tài chính hoặc làm suy giảm đà tăng trưởng về tiền bạc.

Ngoài yếu tố biểu tượng, loại cây này còn có thể làm khu vực lối vào dễ bám bụi, tạo cảm giác lộn xộn, kém sạch sẽ, trong khi cửa chính vốn được xem là bộ mặt của cả ngôi nhà.
5. Cây chết hoặc đang héo úa

Cây đã chết, úa vàng hoặc trong tình trạng tàn lụi rõ rệt là điều nên loại bỏ khỏi khu vực cửa ra vào càng sớm càng tốt. Theo quan niệm phong thủy, đây là hình ảnh gắn với sự suy giảm, mất sức sống và trì trệ.

Không chỉ khiến mặt tiền trở nên thiếu sức sống, những chậu cây héo úa còn có thể tạo cảm giác nặng nề, làm lối vào kém hấp dẫn và bớt đi sự tươi mới vốn cần có ở khu vực đón khách, đón khí.
6. Cây dây leo bám trực tiếp lên tường hoặc quanh cửa

Những loại cây leo, dây leo phủ lên tường ngoài hoặc ôm quanh khu vực cửa chính cũng được khuyên nên hạn chế. Dù nhìn qua có thể khá mềm mại và trang trí tốt, chúng lại bị cho là tạo cảm giác "siết" lấy cấu trúc ngôi nhà, cản trở dòng năng lượng ra vào.

Xét ở khía cạnh thực tế, dây leo bám tường lâu ngày còn có thể giữ ẩm, làm hư hại bề mặt, đồng thời tạo môi trường cho côn trùng trú ngụ. Vì vậy, nếu vẫn muốn trồng, nhiều người chọn làm giàn hoặc khung đỡ riêng thay vì để cây bám trực tiếp vào tường mặt tiền.

Thông tin mang tính tham khảo.

Nguồn: Times of India

Theo nghiên cứu về gánh nặng toàn cầu của bệnh tật, thương tích và các yếu tố rủi ro (GBD) được công bố trên tạp chí Lancet Gastroenterology & Hepatology mới đây do Viện Đo lường và Đánh giá Sức khỏe, một viện nghiên cứu y tế công cộng thuộc Đại học Washington ở Seattle (Mỹ) thực hiện, bệnh gan nhiễm mỡ liên quan đến rối loạn chuyển hóa (MASLD), trước đây được gọi là bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu (NAFLD), là một trong những bệnh về gan phổ biến nhất và đang phát triển nhanh nhất trên toàn cầu.

Theo ước tính mới nhất, hiện có 1,3 tỷ người trên toàn thế giới mắc MASLD, tăng 143% chỉ trong ba thập kỷ. Khoảng 1/6 dân số (16%) bị ảnh hưởng.

Dự báo tỷ lệ mắc bệnh sẽ còn tăng cao hơn nữa, chủ yếu do sự tăng trưởng dân số toàn cầu kết hợp với những thay đổi trong lối sống, chẳng hạn như tình trạng béo phì và lượng đường trong máu cao ngày càng gia tăng.

Theo nghiên cứu, năm 1990 có khoảng 500 triệu người mắc MASLD. Đến năm 2023, con số này đã tăng lên 1,3 tỷ. Dự kiến đến năm 2050, MASLD sẽ ảnh hưởng đến 1,8 tỷ người, tăng 42% so với năm 2023.

Tỷ lệ mắc bệnh toàn cầu đã tăng lên 14.429 trường hợp trên 100.000 người vào năm 2023, tương ứng với mức tăng 29% so với năm 1990.

MASLD phổ biến hơn ở nam giới so với nữ giới và có tỷ lệ mắc cao nhất ở người lớn tuổi từ 80 đến 84 tuổi. Tuy nhiên, số người bị ảnh hưởng nhiều nhất lại ở độ tuổi trẻ hơn, khoảng 35-39 tuổi ở nam giới và 55-59 tuổi ở nữ giới.

Lượng đường trong máu cao là nguyên nhân hàng đầu gây ra các vấn đề sức khỏe liên quan đến MASLD trên toàn cầu, tiếp theo là chỉ số BMI cao và hút thuốc, cho thấy mối liên hệ chặt chẽ với bệnh tiểu đường loại 2 và béo phì.

Nghiên cứu cũng cho thấy rằng mặc dù số người mắc bệnh ngày càng tăng, nhưng tác động tổng thể đến sức khỏe, được đo bằng số năm mất đi do bệnh tật hoặc tử vong, vẫn ổn định.

Điều đó cho thấy những tiến bộ trong điều trị và chăm sóc đang giúp mọi người sống lâu hơn và khỏe mạnh hơn, và sự gia tăng số ca bệnh chủ yếu xảy ra ở giai đoạn đầu của bệnh.

Tuy nhiên, số lượng ca bệnh ngày càng tăng vẫn đồng nghĩa với việc nhiều người có nguy cơ mắc các biến chứng nghiêm trọng như xơ gan hoặc ung thư trong tương lai.

MASLD thường liên quan đến tình trạng thừa cân và thường có thể được điều trị bằng cách thay đổi lối sống.

Theo Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS), bệnh này thường không gây ra bất kỳ triệu chứng nào, và nhiều người mắc bệnh mà không hề hay biết. Bệnh thường chỉ được phát hiện khi bệnh nhân làm xét nghiệm vì một lý do khác.

Các triệu chứng có thể bao gồm cảm giác rất mệt mỏi, cảm thấy không khỏe nói chung và đau hoặc khó chịu ở gan, thường cảm thấy ở vùng bụng dưới bên phải xương sườn.

Các tác giả cho biết những phát hiện này nhấn mạnh rằng MASLD đang ngày càng ảnh hưởng đến người trẻ tuổi, trong bối cảnh sức khỏe và lối sống ngày càng xấu đi.

Sự gia tăng số ca mắc bệnh đã nhấn mạnh tầm quan trọng của việc nhận thức đây là một ưu tiên sức khỏe toàn cầu và việc phát triển các chính sách, chiến dịch nâng cao nhận thức và các biện pháp can thiệp để giảm thiểu tác động ngày càng tăng của nó và ngăn ngừa các biến chứng trong tương lai, họ cho biết.

Sau khi các cuộc đàm phán cuối tuần qua giữa Mỹ và Iran tại Islamabad kết thúc mà không đạt được thỏa thuận, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố, hải quân nước này sẽ “bắt đầu quá trình phong tỏa tất cả các tàu thuyền cố gắng ra vào eo biển Hormuz”.

Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ ngày 13/4 cho biết, các tàu thuyền trái phép đi vào hoặc rời khỏi khu vực bị phong tỏa sẽ phải đối mặt với "việc chặn đầu, chuyển hướng hoặc bị bắt giữ". Tuy nhiên, lực lượng Mỹ sẽ không cản trở quyền tự do hàng hải đối với các tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz đến và đi từ các cảng không thuộc Iran, tuyên bố cho biết.

Đáp trả Tổng thống Trump, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran cảnh báo rằng các tàu quân sự tiếp cận eo biển sẽ bị coi là vi phạm lệnh ngừng bắn và sẽ bị xử lý dứt khoát.

Việc chặn các chuyến tàu chở dầu của Iran của Iran sẽ cắt đứt một nguồn cung dầu quan trọng khỏi thị trường thế giới. Iran đã xuất khẩu 1,84 triệu thùng dầu thô/ngày trong tháng 3, và 1,71 triệu thùng dầu thô/ngày trong tháng 4. Con số này cao hơn so với mức trung bình 1,68 triệu thùng dầu thô được xuất khẩu mỗi ngày trong năm 2025, theo dữ liệu của Kpler.

Tuy nhiên, sự gia tăng sản lượng dầu của Iran trước khi chiến tranh bắt đầu vào ngày 28/2 đã khiến lượng dầu của Iran được chất lên tàu gần đạt mức kỷ lục, với hơn 180 triệu thùng đang được vận chuyển hoặc lưu trữ trên tàu, tính đến đầu tháng này. Trong số đó, khoảng 100 triệu thùng đang ở ngoài khơi Malaysia, Indonesia và Trung Quốc.

Hoạt động vận tải đường thủy qua eo biển Hormuz, vốn bị hạn chế nghiêm trọng do lệnh phong tỏa của Iran kể từ khi chiến tranh bùng phát, vẫn gần như bị đình trệ bất chấp thỏa thuận ngừng bắn kéo dài hai tuần giữa Washington và Tehran từ ngày 7/4.

Ngày 14/4, một tàu chở dầu của Trung Quốc chở methanol được bốc dỡ tại Hamriyah thuộc Các Tiểu vương quốc Ả-rập Thống nhất đã đi qua eo biển Hormuz, dường như là chuyến đi đầu tiên của một tàu chở dầu qua eo biển này kể từ khi lệnh phong tỏa của Mỹ có hiệu lực.

Ngày 12/4, trước khi Mỹ áp lệnh phong tỏa, hai tàu chở dầu mang cờ Pakistan là Shalamar và Khairpur đã tiến vào vùng Vịnh để bốc dỡ hàng hóa từ Các Tiểu vương quốc Ả-rập Thống nhất và Kuwait. Tàu thứ ba - tàu chở dầu thô cỡ lớn (VLCC) Mombasa B mang cờ Liberia - cũng đã đi qua eo biển và đang neo đậu trong Vịnh.

Hình ảnh vệ tinh cho thấy, khoảng 20 tàu đang ở gần bờ biển Iran với thiết bị phát tín hiệu định vị bị tắt, đặc biệt là gần đảo Kharg và cảng Assaluyeh.

Theo Kpler, tính đến ngày 7/4, có khoảng 187 tàu chở dầu chất đầy hàng, mang theo 172 triệu thùng dầu thô và các sản phẩm tinh chế, đang ở trong Vịnh.

Trước chiến tranh, hầu hết dầu xuất khẩu của Iran được vận chuyển đến Trung Quốc. Tháng trước, Mỹ đã công bố miễn trừ lệnh trừng phạt, cho phép các nước mua khác, bao gồm cả Ấn Độ, nhập khẩu dầu của Iran. Ấn Độ dự kiến sẽ nhận lô hàng dầu thô đầu tiên từ Iran sau 7 năm trong tuần này.

Khoảng 20% lượng dầu và khí đốt tự nhiên xuất khẩu toàn cầu được vận chuyển qua eo biển Hormuz, với hầu hết các lô hàng hướng đến châu Á, khu vực nhập khẩu lớn nhất.

Đây là con tàu đầu tiên băng qua eo biển Hormuz và rời khỏi vùng Vịnh thành công kể từ khi Tổng thống Mỹ Donald Trump áp đặt lệnh phong tỏa vào sáng qua.

Dữ liệu hàng hải từ các công ty theo dõi dữ liệu tàu biển LSEG, MarineTraffic và Kpler cho thấy tàu Rich Starry rời điểm neo đậu Sharjah (ngoài khơi Dubai - Các Tiểu vương quốc Ả Rập thống nhất) vào ngày 13-4, tiếp cận eo biển Hormuz rồi quay ngược lại trước khi chính thức tiến vào biển Ả Rập vào sáng nay.

Điểm đáng lưu ý là cả con tàu này và chủ sở hữu của nó là công ty vận tải biển Thượng Hải Xuân Nhuận (Shanghai Xuanrun Shipping Co. Ltd.) đều đang nằm trong danh sách trừng phạt của Mỹ vì các giao dịch liên quan đến Iran.

Con tàu mang theo thủy thủ đoàn người Trung Quốc, vận chuyển khoảng 250.000 thùng methanol vừa được bốc xếp lên tàu từ cảng Hamriyah thuộc Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE).

Trước hành động của Washington, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Quách Gia Côn ngày 14-4 gọi lệnh phong tỏa này là một bước đi "nguy hiểm và thiếu trách nhiệm".

Ông Quách phát biểu: "Trong bối cảnh các bên liên quan đã đạt được thỏa thuận ngừng bắn tạm thời, việc Mỹ tăng cường hiện diện quân sự và thực hiện các chiến dịch phong tỏa sẽ chỉ làm trầm trọng thêm các mâu thuẫn và gia tăng căng thẳng. Trung Quốc kêu gọi các bên tuân thủ nghiêm ngặt thỏa thuận ngừng bắn, tập trung vào đối thoại và đàm phán hòa bình... nhằm sớm khôi phục hoạt động hàng hải bình thường tại eo biển".

Bắc Kinh khẳng định chỉ có chấm dứt hoàn toàn các hành động thù địch mới có thể tạo điều kiện cho một giải pháp lâu dài.

Những diễn biến trên tiếp diễn sau khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố quân đội Mỹ sẽ chặn các tàu Iran và bất kỳ tàu nào đã trả phí cho Iran. Ông khẳng định hôm 13-4 rằng các tàu tấn công nhanh của Iran nếu tiếp cận khu vực phong tỏa sẽ bị tiêu diệt.

Theo thông báo từ Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), các tàu bè sẽ phải đối mặt với nguy cơ bị "đánh chặn, chuyển hướng và bắt giữ" bất kể treo cờ nước nào.

Đáp lại, Tehran đe dọa sẽ tấn công các tàu hải quân đi qua eo biển và trả đũa các cảng của các nước láng giềng vùng Vịnh. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cảnh báo bất kỳ tàu quân sự nào tiếp cận eo biển đều sẽ bị coi là vi phạm lệnh ngừng bắn.

Trong khi đó, các đồng minh NATO bao gồm Anh và Pháp tuyên bố sẽ không tham gia vào cuộc xung đột hay chiến dịch phong tỏa nào, đồng thời nhấn mạnh nhu cầu cấp thiết là phải mở lại tuyến đường thủy huyết mạch.

Căng thẳng bùng phát sau khi các vòng đàm phán tại Islamabad vào ngày 11-4 giữa Mỹ và Iran thất bại. Phía Mỹ do Phó Tổng thống JD Vance dẫn đầu và phía Iran do Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf dẫn đầu đã không thể đạt được thỏa thuận lâu dài do còn nhiều khác biệt.

Tuy nhiên, hãng tin AP mới đây dẫn lời các quan chức Mỹ cho biết một vòng đàm phán mới giữa Mỹ và Iran có thể được tổ chức vào ngày 16-4.

Tàu sân bay USS George H.W. Bush hiện hoạt động ngoài khơi Namibia. Đi cùng còn có các tàu khu trục USS Donald Cook, USS Mason, USS Ross và tàu tiếp vận nhanh USNS Arctic.

Toàn bộ biên đội USS George H.W. Bush đã đi vòng qua lục địa châu Phi để tới biển Ả Rập, nơi Mỹ đang tăng cường hiện diện hải quân.

Đây là hướng đi khác thường với một tàu sân bay xuất phát từ bờ Đông nước Mỹ. Thay vì băng qua eo Gibraltar để vào Địa Trung Hải, biên đội chọn lộ trình dài hơn, men theo châu Phi để tránh biển Đỏ và eo biển Bab el-Mandeb.

"Toàn bộ biên đội đang đi theo hướng này" - 2 quan chức quốc phòng Mỹ xác nhận với USNI News.

Lý do chính nằm ở rủi ro an ninh trên trục biển Đỏ - Bab el-Mandeb, nơi lực lượng Houthi tại Yemen từng liên tiếp dùng máy bay không người lái (UAV) và tên lửa tấn công tàu Mỹ cũng như tàu thương mại trong các năm 2024 và 2025.

Chưa có tàu sân bay Mỹ nào đi qua Bab el-Mandeb - có nghĩa là "Cổng nước mắt" trong tiếng Ả Rập - kể từ khi USS Dwight D. Eisenhower vượt eo biển này vào tháng 12-2023, không lâu sau khi Houthi mở chiến dịch tập kích nhằm vào vận tải biển.

Động thái điều chuyển USS George H.W. Bush diễn ra đúng lúc Mỹ bắt đầu phong tỏa eo biển Hormuz sáng 13-4 (giờ Mỹ), sau tuyên bố của Tổng thống Donald Trump.

Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) sau đó công bố việc phong tỏa tại tuyến hàng hải chiến lược này sẽ được áp dụng "một cách công bằng" với các tàu ra vào các cảng và vùng duyên hải của Iran, bao gồm các cảng của Iran trên vịnh Ả Rập và vịnh Oman. Lực lượng Mỹ sẽ không cản trở quyền tự do hàng hải đối với các tàu đi qua Hormuz để tới hoặc rời các cảng không thuộc Iran.

Mỹ cho biết thời gian "ân hạn" cho các tàu trung lập đang neo tại cảng Iran rời đi đã kết thúc lúc 10 giờ sáng 13-4 (giờ Mỹ). Sau mốc này, mọi tàu ra vào khu vực bị phong tỏa mà không được phép đều có thể bị chặn, buộc đổi hướng hoặc bị bắt giữ.

CENTCOM cũng nêu rõ hàng cứu trợ nhân đạo như lương thực, thuốc men và các mặt hàng thiết yếu khác vẫn được phép lưu thông nhưng phải qua kiểm tra.

Đô đốc Daryl Caudle, Tư lệnh Hải quân Mỹ, thừa nhận phong tỏa Hormuz là chiến dịch lớn và phức tạp. Do đó, Mỹ phải tính tới nguy cơ thủy lôi, mức độ tranh chấp trên không và cả nền tảng pháp lý đủ chắc để thực thi phong tỏa.

Chiến dịch phong tỏa eo biển Hormuz tiếp tục được mở rộng khi nhiều tàu quét mìn, tàu chiến và tàu hỗ trợ của Mỹ đang dịch chuyển về phía Trung Đông.

Tâm điểm là 2 tàu quét mìn USS Chief và USS Pioneer đã rời cảng ở Singapore hôm 10-4 và đi theo hướng Tây rồi di chuyển qua eo biển Malacca.

Hai tàu này đã nhận lệnh đến khu vực tác chiến của CENTCOM, cơ quan đặc trách hoạt động của quân đội Mỹ tại Trung Đông.

Tàu tác chiến ven bờ chống thủy lôi USS Tulsa cũng đi theo hướng Tây Bắc ở eo Malacca từ ngày 3-4 sau nhiều tuần neo tại Singapore. Trước đó, USS Tulsa cùng USS Santa Barbara và USS Canberra từng được triển khai tiền phương ở Bahrain.

Bên cạnh đó, tàu căn cứ viễn chinh USS John L. Canley cũng được theo dõi khi đi về hướng Tây qua Singapore ngày 23-3, rồi xuất hiện ở Ấn Độ Dương.

Trang War Zone nhận định con tàu này có thể đóng vai trò bệ đỡ cho trực thăng săn mìn, xuồng không người lái hoặc các hoạt động kiểm tra, khám xét tàu trên biển.

Tuy nhiên, hướng đi và nhiệm vụ cuối cùng của USS John L. Canley vẫn chưa được Hải quân Mỹ công bố chính thức.

Trực thăng săn mìn là phương tiện chuyên dùng để phát hiện và hỗ trợ phá thủy lôi từ trên không nhưng không thể thay thế hoàn toàn tàu quét mìn chuyên dụng.

Lệnh phong tỏa Hormuz của Mỹ có hiệu lực

Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố đã "tiêu diệt" 158 tàu của Iran như một phần của lệnh phong tỏa do Mỹ áp đặt. "Hải quân Iran đang nằm dưới đáy biển", ông viết trên mạng xã hội Truth Social.

Tổng thống Mỹ cho rằng những tàu mà họ chưa đánh trúng là "tàu tấn công nhanh" của Iran, không được coi là "mối đe dọa lớn" đối với lệnh phong tỏa của Mỹ.

Tổng thống Trump hôm thứ Hai tuyên bố rằng Hải quân Mỹ sẽ tấn công bất kỳ tàu nào của Iran cố gắng vượt qua eo biển Hormuz. "Cảnh báo: Nếu bất kỳ tàu nào trong số này đến gần khu vực phong tỏa của chúng ta, chúng sẽ bị tiêu diệt ngay lập tức", ông viết trên mạng xã hội.

Bộ Chỉ huy Trung ương Mỹ cho biết sẽ phong tỏa tất cả các cảng và khu vực ven biển vùng Vịnh của Iran vào lúc 10 giờ sáng ngày thứ Hai (giờ Mỹ)

Lệnh phong tỏa sẽ áp dụng cho tất cả các tàu thuyền, bất kể quốc tịch.
2 tàu kịp đi qua: Có liên quan đến Iran

Vài giờ trước khi lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ đối với các tàu từ các cảng của Iran có hiệu lực vào thứ Hai, hai tàu có liên quan đến Iran đã rời Vịnh Ba Tư qua eo biển Hormuz, theo Kpler, một công ty theo dõi tàu toàn cầu.

Các vụ vượt biển này cho thấy mặc dù số lượng tàu thuyền đi qua eo biển đã giảm mạnh, nhưng các tàu có liên hệ với Iran vẫn tiếp tục di chuyển qua tuyến đường thủy này với tần suất gần bằng thời điểm trước các cuộc tấn công đầu tiên của Mỹ và Israel vào cuối tháng Hai, theo Kpler. Lượng dầu vận chuyển qua eo biển trong 4 tuần tính đến Chủ nhật trung bình đạt 2,2 triệu thùng mỗi ngày.

Một trong những con tàu, tàu chở dầu Auroura mang cờ Panama, được cho là đang chở một lượng naphtha của Iran, một loại sản phẩm dầu mỏ.

Tàu chở dầu thứ hai, New Future, đã bốc dỡ dầu diesel tại cảng Hamriyah ở Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất và mang cờ Quần đảo Marshall. Ba chuyến giao dịch trước đó của New Future là với Iran.

Alexis Ellender, một nhà phân tích tại Kpler, cho biết "vẫn còn một lượng nhỏ hàng hóa được vận chuyển qua" vào thứ Hai trước khi lệnh phong tỏa có hiệu lực.

Số lượng tàu trung bình đi qua eo biển Hormuz trước chiến tranh là hơn 120 chiếc mỗi ngày. Chỉ có 28 tàu đi qua trong hai ngày qua, bao gồm 14 tàu vào Chủ nhật, chủ yếu là các tàu có liên hệ với Iran.

Arsenio Dominguez, người đứng đầu Tổ chức Hàng hải Quốc tế, cơ quan của Liên Hợp Quốc chịu trách nhiệm về an toàn và an ninh hàng hải, hôm thứ Hai cho biết việc phong tỏa hải quân là vi phạm luật pháp quốc tế. Ông phát biểu tại một cuộc họp báo ở London rằng các quốc gia "không có quyền phong tỏa một eo biển quốc tế được sử dụng cho giao thông hàng hải quốc tế".

Ông Dominguez cho biết tình hình ở khu vực eo biển Hormuz vẫn là mối quan ngại nghiêm trọng, với 20.000 thủy thủ trên 1.600 tàu bị mắc kẹt ở Vịnh Ba Tư.

"Luôn có nguy cơ tàu bị nhắm mục tiêu hoặc tấn công, điều này tất nhiên gây nguy hiểm đến tính mạng của các thủy thủ", ông nói. Ông cũng cho biết thêm, sự gián đoạn đối với vận tải biển quốc tế đã gây ra những hậu quả nghiêm trọng đối với nền kinh tế toàn cầu và an ninh lương thực.

Tờ EurAsia Times ngày 14/4 đưa tin, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran đang đứng trước nguy cơ đổ vỡ sau khi các cuộc đàm phán hòa bình lâm vào bế tắc, một trong những máy bay tiếp nhiên liệu của Không quân Mỹ (USAF) bị hư hại trong cuộc tấn công tên lửa của Iran được cho là đã "quay trở lại" Vương quốc Anh trong tình trạng không nguyên vẹn.

Một chiếc KC-135R Stratotanker 59-1444 có khả năng thuộc về một đơn vị Không quân Vệ binh Quốc gia Ohio (Mỹ) đã được phát hiện hạ cánh tại căn cứ không quân RAF Mildenhall ở Vương quốc Anh vào ngày 12/4.

Theo EurAsia Times, hình ảnh về chiếc máy bay đã được chia sẻ rộng rãi trên mạng xã hội. Các bức ảnh cho thấy hàng chục miếng vá kim loại không đều nhau để bịt các lỗ thủng trên khắp thân, cánh và đuôi máy bay.

Theo báo cáo từ các nhóm tình báo nguồn mở (OSINT), những miếng vá được tiến hành ngay tại hiện trường này, hay còn được gọi chính thức là hoạt động "Sửa chữa hư hỏng trong chiến đấu" (Battle Damage Repair - BDR), đã cho phép máy bay tự di chuyển từ Trung Đông đến căn cứ không quân RAF Mildenhall, từ đó có thể tiếp tục hành trình đến Mỹ để sửa chữa và đại tu.

Đáng chú ý, hoạt động BDR đề cập đến việc đánh giá nhanh chóng và các biện pháp khắc phục tạm thời được áp dụng cho máy bay bị hư hại do mảnh đạn, tên lửa hoặc hỏa lực mặt đất. Mục đích của BDR, như được thấy từ các miếng vá trên KC-135R, là khôi phục khả năng bay cần thiết để máy bay bị hư hại có thể nhanh chóng quay trở lại chiến đấu, thay vì phải nằm im hoặc cần sửa chữa trong thời gian dài tại các xưởng bảo dưỡng xa chiến trường.

Hoạt động BDR là cần thiết trong các cuộc xung đột cường độ cao, nơi các máy bay trên mặt đất bị hư hại nhưng không bị phá hủy sẽ trở nên "hoàn toàn vô dụng" cho đến khi chúng được sửa chữa. BDR đặc biệt quan trọng đối với các máy bay hỗ trợ cỡ lớn, không tàng hình như máy bay tiếp nhiên liệu, vốn khó tìm nơi trú ẩn hơn và dễ bị hư tổn hơn trên đường băng so với máy bay chiến đấu.

Các đội sửa chữa và phục hồi máy bay (ABDR) như trong Không quân Mỹ thực hiện các công việc tương tự như xưởng bảo dưỡng tại chiến trường, tiết kiệm hàng triệu USD và giờ công lao động.

Tuy nhiên, EurAsia Times đưa tin, hành trình của chiếc KC-135 đến Mildenhall không phải là không gặp sự cố. Vào ngày 10/4, khi đang bay về hướng tây bắc trên Địa Trung Hải, máy bay đã phải thay đổi mã phát đáp (squawk) của mình thành 7700 - mã khẩn cấp toàn cầu. Sau đó, nó quay đầu và hạ độ cao xuống Sân bay Quốc tế Chania - một sân bay dân sự-quân sự chung gần Căn cứ Hỗ trợ Hải quân Souda Bay (Hy Lạp).

Các chuyên gia tin rằng nguyên nhân của sự cố khẩn cấp có thể là vấn đề về áp suất cabin liên quan đến các biện pháp khắc phục tạm thời, mặc dù nguyên nhân chính xác về sự cố vẫn chưa được tiết lộ.

Phi đội máy bay tiếp nhiên liệu đã cũ của Mỹ bị quá tải

EurAsia Times dẫn lời các chuyên gia cho biết, không thể loại trừ khả năng chiếc máy bay này là một trong năm máy bay tiếp nhiên liệu bị hư hại trong cuộc tấn công tên lửa của Iran vào căn cứ không quân Prince Sultan tại Ả Rập Xê Út. Cuộc tấn công của Iran đã gây thiệt hại cho nhiều khí tài Mỹ có giá trị cao khác, bao gồm cả máy bay cảnh báo sớm và kiểm soát trên không E-3 Sentry.

Mức độ thiệt hại đối với từng khí tài vẫn chưa được xác định rõ do thông tin hạn chế từ Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ (CENTCOM); tuy nhiên, việc này đã bộc lộ những điểm yếu trong việc bố trí các khí tài có giá trị cao ở tiền tuyến trong một cuộc xung đột.

Căn cứ không quân Prince Sultan nằm cách bờ biển Iran khoảng 600 km, đóng vai trò là một trung tâm quan trọng nhưng lại thiếu các hầm trú ẩn kiên cố cho các máy bay cỡ lớn như KC-135, có lẽ do kích thước và chi phí của chúng. Điều này có nghĩa là các máy bay đậu ngoài trời trên sân đỗ trở thành "mục tiêu dễ dàng" cho tên lửa và máy bay không người lái của Iran.

Theo EurAsia Times, ngoài năm chiếc KC-135 bị hư hại tại căn cứ Prince Sultan, hai chiếc khác cũng bị hư hại nghiêm trọng trong một vụ được mô tả là va chạm trên không giữa hai máy bay tiếp nhiên liệu. Một trong hai máy bay này đã rơi ở phía tây Iraq vào tháng 3, trong khi chiếc máy bay thứ hai liên quan đến vụ tai nạn đã hạ cánh an toàn.

Thiệt hại đối với máy bay KC-135 trong "Chiến dịch Epic Fury" cũng nhấn mạnh sự quá tải đối với phi đội máy bay tiếp nhiên liệu đã cũ của Mỹ trong các hoạt động cường độ cao. KC-135 là một nhân tố quan trọng để duy trì các hoạt động không quân tầm xa, cho phép máy bay chiến đấu, máy bay ném bom và các loại máy bay khác duy trì hoạt động trên không với khoảng cách xa. KC-135 tiếp nhiên liệu trên không cho máy bay của Không quân, Hải quân, Thủy quân lục chiến Mỹ, cũng như các quốc gia đồng minh.

Phi đội KC-135 (đã hoạt động hơn 60 năm) hiện nay phụ thuộc vào các bộ phận được tháo dỡ từ những máy bay đã ngừng hoạt động. Hơn nữa, loại máy bay thay thế nó là KC-46 Pegasus, vẫn nhỏ hơn phi đội KC-135, đã chậm tiến độ nhiều năm và gặp phải các vấn đề kỹ thuật dai dẳng.

Theo các nguồn tin, Mỹ đã ra lệnh phục hồi hoạt động của các máy bay tiếp nhiên liệu vốn đã ngừng hoạt động nhằm lấp đầy khoảng trống do thiệt hại gây ra và có thể tiếp tục các hành động quân sự nhắm vào Iran sau khi các cuộc đàm phán đi vào bế tắc.

Theo Đài TST (Nga), lực lượng Nga đang tiếp tục duy trì sức ép trên nhiều hướng, từ Zaporizhzhia, Konstantinovka đến Sumy và Kharkov. Trong khi đó, Ukraine được cho là buộc phải khẩn cấp điều lực lượng dự bị để giữ các tuyến phòng thủ trọng yếu.

Giữa lúc các diễn biến trên thực địa cho thấy Nga vẫn đang giữ nhịp tiến công, trên mạng bất ngờ lan truyền thông tin về một "báo cáo mật" mà Bộ trưởng Quốc phòng Nga ông Andrey Belousov được cho là đã trình lên Tổng thống Nga ông Vladimir Putin.
Nga ồ ạt nã bom FAB, giao tranh lan rộng

Tại phía Đông tỉnh Zaporizhzhia, cụm quân "Vostok" đang triển khai các hoạt động tiến công nhằm kiểm soát các khu dân cư như Vozdvizhenka, Verkhnyaya Tersa, Komsomolskoye và Charivnoye. Bàn đạp phía sau sông Volchya tiếp tục được mở rộng, trong khi nhiều cứ điểm quan trọng của Ukraine đã bị kiểm soát.

Trên hướng Orekhov, các đơn vị thuộc Tập đoàn quân 58 duy trì hoạt động ngày đêm, kết hợp hỏa lực với tác chiến điện tử để làm suy giảm năng lực phòng thủ của Ukraine, tạo điều kiện cho các mũi tiến công áp sát khu dân cư phía Nam.

Theo các nguồn tin Nga, Ukraine chống trả quyết liệt và sử dụng số lượng lớn UAV để kìm hãm đà tiến công, nhưng việc Nga liên tục tăng cường các phương tiện tác chiến điện tử đang khiến tình hình thêm bất lợi cho phía Kiev.

Ở mặt trận Konstantinovka, giao tranh được mô tả là đặc biệt ác liệt. Theo các nguồn tin Nga, bom FAB đang được sử dụng để đánh vào các vị trí cố thủ trong khu đô thị, trong khi các trận đánh cũng lan rộng xuống khu vực Tây Nam thành phố.

Cùng lúc đó, Bộ Tổng tham mưu Ukraine được cho là đã dồn phần lớn lực lượng dự bị nhằm giữ tuyến phòng thủ ngoài của Konstantinovka. Tuy nhiên, lữ đoàn 93, đơn vị trấn giữ khu vực này, đang gặp khó khăn do thiếu hỗ trợ và phải chịu sức ép liên tục từ UAV cũng như pháo binh Nga trên các tuyến tiếp tế.

Theo đánh giá từ phía Nga, nếu tiếp tục rút khỏi Dolgaya Balka, Ukraine có nguy cơ bị bao vây từ phía Tây, đe dọa tuyến tiếp tế duy nhất của khu vực. Trong bối cảnh đó, "mệnh lệnh máu" "Không lùi một bước" đã được Kiev ban bố tới các đơn vị phòng thủ.

Nhìn tổng thể, những gì diễn ra ở Zaporizhzhia và Konstantinovka cho thấy Nga không chỉ duy trì được sức ép mà còn đang tìm cách bào mòn dần năng lực giữ tuyến của Ukraine bằng cách kết hợp bom lượn, pháo binh, UAV và tác chiến điện tử.
Phòng tuyến bị xuyên thủng, Ukraine điều khẩn quân tiếp viện

Nếu ở Zaporizhzhia và Konstantinovka, sức ép chủ yếu đến từ hỏa lực và các mũi tiến công trực diện, thì ở hướng Sumy, bức tranh nổi bật hơn lại là nỗ lực huy động lực lượng để vá các điểm xung yếu.

Theo thông báo từ phía Nga, cụm quân của nước này đang tiến công trên nhiều khu vực như Shostka, Sumy và Krasnopol, với mức tiến sâu từ 150 đến 450 mét trong một ngày.

Phía Ukraine cũng thừa nhận Nga gia tăng hoạt động quân sự tại đây, trong đó có những mũi tiến công được cho là đã vượt sâu tới 1,5 km từ khu vực biên giới. Trước diễn biến này, Ukraine đã điều động lực lượng dự bị, bao gồm các đơn vị chống tăng độc lập số 92 và 209, tới tăng cường phòng thủ.

Ngoài ra, theo TST, các điểm tập kết binh lực của Ukraine tại Sumy liên tục bị tấn công trong hai ngày gần đây, gây thiệt hại đáng kể về nhân lực và trang bị.

Các nhóm phân tích độc lập cũng ghi nhận một số khu vực phòng tuyến của Ukraine bị xuyên thủng với độ sâu lên tới 3 km. Người phát ngôn lực lượng Ukraine, ông Tregubov, bày tỏ lo ngại trước việc Nga gia tăng sức ép và đánh vào các điểm yếu trong hệ thống phòng thủ.

Nhìn chung, Ukraine đang phải căng lực lượng trên nhiều hướng cùng lúc trong khi Nga vẫn duy trì nhịp độ tiến công ổn định. Chính trong bối cảnh này, một yếu tố mới bắt đầu thu hút sự quan tâm của giới quan sát: sự thay đổi trong cách sử dụng UAV của phía Nga.

Theo nhà quan sát quân sự ông Yuri Podolyaka, dựa trên các video và thông tin thực địa, lực lượng Nga được cho là đã nhận một chỉ thị mới: ưu tiên tấn công bộ binh Ukraine thay vì tập trung vào phương tiện và khí tài.

Nếu nhận định này chính xác, đây có thể là một điều chỉnh đáng kể về chiến thuật. Theo các phân tích từ phía Nga, cách tiếp cận này có thể gây áp lực lớn hơn lên lực lượng Ukraine, đặc biệt là các đơn vị mới được huy động và chưa được huấn luyện đầy đủ để đối phó UAV.

Một số nguồn tin cho rằng đây là bước điều chỉnh nhằm hạn chế lợi thế của Ukraine trong chiến tranh UAV, đồng thời giúp Nga duy trì nhịp độ tiến công trên nhiều hướng.
Rộ tin báo cáo mật

Đáng lưu ý, theo TST, giữa lúc thông tin về việc Nga giữ thế chủ động trên chiến trường liên tục xuất hiện, tại Nga bất ngờ lan truyền tin về một "báo cáo mật" liên quan trực tiếp đến năng lực UAV của Nga.

Theo các nguồn tin nội bộ của TST, Bộ trưởng Quốc phòng Nga ông Andrey Belousov đã trình lên Tổng thống Nga ông Vladimir Putin một bản báo cáo chi tiết về tình hình UAV tại khu vực chiến sự, trong đó đề cập đến vấn đề mà các phóng viên chiến trường nói tới nhiều tuần qua: ưu thế của Ukraine trong lĩnh vực máy bay không người lái, thậm chí là "khoảng cách công nghệ đáng báo động".

Nội dung được cho là trong báo cáo đã ngay lập tức gây chú ý. Nhiều phóng viên chiến trường và chuyên gia quân sự sau khi tiếp cận tài liệu đã đưa ra đánh giá đáng lo ngại. Ông Vladislav Shurygin nhận định: "Tình hình chiến sự của chúng ta, nói nhẹ là đang không ổn".

Theo nội dung lan truyền, vấn đề không chỉ nằm ở số lượng hay chất lượng UAV, mà còn ở sự chênh lệch về thế hệ công nghệ. Trên tuyến tiếp xúc, tình hình thay đổi rất nhanh; những giải pháp còn được coi là tiên tiến vào mùa đông, đến tháng 4 đã trở nên lạc hậu.

Trước đó, các phóng viên chiến trường nhiều lần nhắc tới việc Ukraine sử dụng UAV hoạt động trên các tần số khó bị phát hiện bởi hệ thống tác chiến điện tử của Nga.

Nay, theo các thông tin mới, còn xuất hiện cả những loại UAV "im lặng", gần như không phát ra âm thanh cho đến sát thời điểm tấn công. Điều này khiến việc phát hiện bằng thính giác gần như không thể, đồng thời làm giảm đáng kể khả năng phản ứng của lực lượng trên mặt đất.

Ngoài vấn đề công nghệ, tài liệu còn đề cập đến sự phụ thuộc lớn vào nguồn cung linh kiện từ nước ngoài.

Nguồn tin của TST cho biết, Tổng thống Putin được cho là đã đồng ý với những đánh giá nêu trong báo cáo và cam kết sẽ trực tiếp theo dõi tình hình. Vấn đề UAV được xem là ưu tiên.

Dù chưa có bằng chứng xác nhận tính xác thực của tài liệu, nhiều chuyên gia cho rằng các nội dung trong đó phù hợp với những cảnh báo đã xuất hiện trên mạng trong thời gian gần đây.

Ông Vladislav Shurygin cho rằng Ukraine đang tích cực phát triển và triển khai mọi phương án UAV cũng như hệ thống đối phó, trong khi phía Nga vẫn gặp rào cản trong việc đưa vào sử dụng và mua sắm các hệ thống mới.

Trong khi đó, ông Alexey Chadayev, người đứng đầu một trung tâm phát triển UAV, nhận định tiềm năng của Nga trong lĩnh vực này vẫn còn lớn, nhưng cần được sử dụng hiệu quả hơn.

Nếu những thông tin nói trên phản ánh đúng thực trạng, thì nghịch lý của chiến trường hiện nay là trong lúc Nga vẫn gia tăng sức ép trên nhiều hướng và buộc Ukraine phải liên tục điều quân chống đỡ, phía Moscow lại đồng thời phải đối mặt với những cảnh báo không dễ bỏ qua về nguy cơ tụt hậu công nghệ trong một lĩnh vực ngày càng mang tính quyết định: UAV.

Trong một cuộc phỏng vấn với hãng tin RBC-Ukraine, nghị sĩ Fedir Venislavskyi - người đứng đầu Tiểu ban An ninh Quốc gia, Quốc phòng và Đổi mới Quốc phòng thuộc Ủy ban An ninh Quốc gia, Quốc phòng và Tình báo của Quốc hội Ukraine - cho biết, trong suốt cuộc xung đột với Nga, các đơn vị thuộc Cơ quan Tình báo Quốc phòng Ukraine (HUR) đã phóng thành công tên lửa vào không gian hai lần.

Theo nghị sĩ Venislavskyi, HUR đã phóng tên lửa từ lãnh thổ Ukraine vào không gian vũ trụ hai lần. Lần phóng đầu tiên đạt độ cao hơn 100 km, trong khi lần thứ hai đạt 204 km. Cả hai kết quả đều được ghi nhận chính thức bằng các thiết bị kỹ thuật.

"Đây là một tình huống đặc biệt đối với một quốc gia đang tham gia vào một cuộc xung đột toàn diện. Điều đó có nghĩa là Ukraine đã có khả năng kỹ thuật để chống lại các hệ thống tấn công tương tự của đối phương và phá hủy chúng trong không gian", ông Venislavskyi nói.

Nghị sĩ Venislavskyi nhấn mạnh rằng đó không phải là các cuộc thử nghiệm mà là nhiệm vụ chiến đấu thực sự.

"Chúng tôi [Ukraine] có những tên lửa mà hầu như không ai biết đến, nhưng chúng có khả năng tấn công lãnh thổ đối phương ở khoảng cách lên tới 500 km và bay với tốc độ siêu thanh. Chúng tôi đang sử dụng chúng một cách thành thạo. Nhưng mục đích chính của chúng là thực hiện các hành động đặc biệt", ông Venislavskyi khẳng định.

Theo nghị sĩ Venislavskyi, ngoài những lần phóng đó, một đơn vị đặc nhiệm của HUR đã hoàn thành một nhiệm vụ độc đáo khác — phóng tên lửa từ máy bay vận tải ở độ cao khoảng 8 km.

"Đây là lần đầu tiên điều này được thực hiện trên lục địa châu Âu và chỉ là lần thứ hai trong lịch sử thế giới. Mỹ là quốc gia đầu tiên đạt được thành tựu này vào giữa những năm 1970. Tuy nhiên, độ cao triển khai của chúng tôi [Ukraine] là một kỷ lục", ông Venislavskyi nhấn mạnh.

Theo giải thích của nghị sĩ này, hệ thống trên không đó có thể sớm phát triển thành một "sân bay vũ trụ trên không". Việc phóng tên lửa từ trên không giúp tiết kiệm năng lượng cần thiết để xuyên qua các tầng khí quyển dày đặc, làm tăng đáng kể tầm bắn và hiệu quả tấn công. Hệ thống này dự kiến sẽ được sử dụng cho cả mục đích dân sự và để chống lại Oreshnik - loại tên lửa đạn đạo tầm trung mới được Nga tuyên bố là "bất khả chiến bại".

"Đây là những kết quả độc đáo mà nhóm chúng tôi đạt được dưới sự lãnh đạo của HUR. Chúng tôi sẽ tiếp tục nỗ lực theo hướng này", ông Venislavskyi kết luận.
"Hãy chờ xem"

Theo trang tin UNN, những tuyên bố của nghị sĩ Ukraine Venislavskyi về khả năng đánh chặn tên lửa Oreshnik của Nga trong không gian làm dấy lên những nghi ngờ lớn về mặt kỹ thuật. Việc tạo ra một hệ thống như vậy đòi hỏi các công nghệ, nguồn lực và năng lực sản xuất mà Ukraine hiện đang thiếu. Điều này được chuyên gia quân sự người Ukraine Oleksiy Hetman nêu ra trong cuộc phỏng vấn với UNN.

Chuyên gia Hetman nhấn mạnh rằng để bắn trúng mục tiêu ở độ cao khoảng 200 km, tên lửa đánh chặn phải có những đặc điểm gần giống với phương tiện phóng vào không gian.

"Với tư cách là người có trình độ kỹ thuật, tôi muốn hỏi - điều này có thể thực hiện được như thế nào? Để một tên lửa đưa được tải trọng lên độ cao như vậy, trên thực tế nó phải đi vào quỹ đạo, và điều này đòi hỏi vận tốc vũ trụ. Đây là những yêu cầu rất cao đối với động cơ, thiết kế và nguồn cung cấp nhiên liệu", ông Hetman đặt câu hỏi.

Chuyên gia này nói thêm rằng ngay cả các chương trình không gian trên thế giới cũng sử dụng tên lửa nhiều tầng cỡ lớn để lên được quỹ đạo, vì vậy việc tạo ra một tên lửa đánh chặn nhỏ gọn dường như là một nhiệm vụ vô cùng khó khăn.

Ngoài ra, chuyên gia Hetman cũng bình luận về giả định rằng một tên lửa như vậy có thể được phóng từ máy bay, đóng vai trò là tầng đầu tiên của phương tiện phóng. Theo ông, công nghệ phóng từ trên không thực sự tồn tại, nhưng điều này không giải quyết được vấn đề chính - đó là nhu cầu về khả năng tăng tốc mạnh mẽ để đạt tốc độ cực cao.

"Phóng [tên lửa] từ máy bay mang lại một lợi thế nhất định về độ cao phóng. Nhưng điều này không loại bỏ được các định luật vật lý. Vẫn cần một động cơ mạnh mẽ và một lượng nhiên liệu lớn. Chỉ đơn giản là treo tên lửa dưới máy bay là chưa đủ", ông nhấn mạnh.

Chuyên gia Hetman lưu ý rằng các hệ thống phòng thủ tên lửa có khả năng hoạt động ở độ cao lớn thực sự tồn tại trên thế giới, nhưng chúng là những tổ hợp chiến lược cấp cao, riêng lẻ và cực kỳ đắt đỏ, đồng thời nhấn mạnh rằng ông không cáo buộc nghị sĩ Venislavskyi - người đưa ra tuyên bố gây chú ý ở trên - là nói dối, nhưng tin rằng mọi người cần thêm thông tin cụ thể hơn.

"Tôi không nói điều đó là bất khả thi về nguyên tắc. Có lẽ vẫn còn một số chi tiết chưa được nêu ra. Nhưng với hình thức được trình bày hiện tại, nó hầu như không giống với một khái niệm kỹ thuật thực sự. Nếu đây là một dự án phát triển nghiêm túc, cần phải có những giải thích rõ ràng. Chúng ta hãy chờ xem", ông Hetman nói.