Ukraine vừa công bố hình ảnh về một loại tên lửa mới dành cho tổ hợp phòng không Osa-AKM, được kỳ vọng sẽ giải quyết tình trạng khan hiếm đạn dược và nâng cao hiệu quả tác chiến.

Quân đội Ukraine vừa đưa vào sử dụng một loại tên lửa phòng không mới, nhiều khả năng được thiết kế riêng cho hệ thống Osa-AKM từ thời Liên Xô. Thông tin này được xác định dựa trên các hình ảnh từ video của Tổng thống Volodymyr Zelensky nhân ngày tôn vinh ngành công nghiệp quốc phòng.

Phân tích kỹ thuật loại tên lửa mới
Các mảnh vỡ và hình ảnh được công bố cho thấy loại tên lửa chưa xác định này có hình dáng bên ngoài rất giống với dòng đạn phòng không 9M33 của Liên Xô, đặc biệt là phiên bản 9M33M3. Các chuyên gia quân sự nhận định hệ thống dẫn hướng phóng, cánh lái phía trước và đặc biệt là cụm cánh lái đuôi gần như tương đồng với nguyên mẫu gốc.Hiện tại vẫn chưa có thông tin chính thức liệu đây là một bản sao hoàn chỉnh của Liên Xô được sản xuất trên nền tảng linh kiện hiện đại, hay là một biến thể hoàn toàn mới với các tính năng kỹ thuật ưu việt hơn.

Liên hệ với dự án tên lửa T382
Việc xuất hiện loại đạn mới này gợi nhắc đến dự án tên lửa T382 mà Cục Thiết kế Luch từng phát triển cho tổ hợp T38 Stilet (phiên bản hiện đại hóa của Osa-AKM). Theo thiết kế, T382 có trọng lượng 140kg, tầm bắn lên tới 20km và tốc độ tối đa đạt 850m/s. Tuy nhiên, các tài liệu công khai trước đây cho thấy dự án T382 mới chỉ dừng lại ở mức độ mô hình.

Sự xuất hiện của loại tên lửa mới này cho thấy nỗ lực của Ukraine trong việc tự chủ nguồn cung đạn dược cho các hệ thống phòng không tầm thấp, giúp duy trì năng lực bảo vệ bầu trời trước các cuộc tấn công bằng phương tiện bay không người lái.

Quân đội Mỹ đã dùng hết tên lửa PrSM ngay từ đầu xung đột Iran dù loại vũ khí này chưa hoàn tất thử nghiệm, nguồn bổ sung đang được gấp rút triển khai.
Theo tạp chí hàng không Aviation Week, ngay từ những ngày đầu của cuộc xung đột với Iran, quân đội Mỹ đã sử dụng hết toàn bộ lượng tên lửa tấn công thế hệ mới (PrSM), nhưng sẽ sớm bổ sung thêm số lượng mới.

Thông tin này được ông Jimmy Arter, quan chức phụ trách chuyển đổi và rút kinh nghiệm tại Trung tâm Hỏa lực Xuất sắc thuộc căn cứ Sill của lục quân Mỹ tiết lộ tại một hội nghị quân sự.

"Chúng tôi đã dùng hết toàn bộ lượng PrSM hiện có ngay từ đầu cuộc chiến, hiện đang nhận thêm những quả khác”, ông nói.

Quân đội Mỹ đã đặt mua 130 tên lửa PrSM trước năm tài chính 2024 và tiếp tục bổ sung thêm 250 quả trong năm tài chính 2025. Tuy vậy, chưa rõ tập đoàn quốc phòng Lockheed Martin đã bàn giao được bao nhiêu trong số này trước khi chiến sự với Iran bùng nổ vào ngày 28/2.Điểm đáng chú ý là việc PrSM được đưa vào chiến đấu khi chưa hoàn tất quy trình đánh giá vận hành. Tuy nhiên, phía quân đội Mỹ cho rằng dữ liệu thực chiến đã khiến quá trình đó trở nên thừa thãi.

“Chúng tôi coi như đã hoàn thành thử nghiệm ngay trên chiến trường. Chúng tôi không cần phải tiến hành thêm bất kỳ thử nghiệm nào nữa”, ông Arter nhấn mạnh.

Tiểu đoàn 1, Trung đoàn Pháo binh Dã chiến số 121, thuộc Vệ binh Quốc gia bang Wisconsin là đơn vị đầu tiên phóng thành công trong thực chiến loại tên lửa đạn đạo này.

PrSM (Precision Strike Missile) là dòng tên lửa đạn đạo tầm ngắn mới do tập đoàn quốc phòng Lockheed Martin phát triển, có tầm bắn hơn 400 km. Việc PrSM được triển khai gấp rút phản ánh nhu cầu cấp bách trên chiến trường. Trong giai đoạn đầu xung đột từ cuối tháng 2, Mỹ đã tiến hành loạt cuộc tấn công quy mô lớn nhằm vào hệ thống phòng không, cơ sở chỉ huy và hạ tầng quân sự của Iran.

Nga cho rằng nước này có thể tiếp nhận số uranium đã làm giàu của Iran như một phần trong thỏa thuận hòa bình tiềm năng giữa Washington với Tehran.

Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov ngày 13/4 cho biết Nga đã nhiều lần đề xuất tiếp nhận lượng uranium đã làm giàu của Iran, trong trường hợp Tehran - Washington đạt được thỏa thuận về chương trình hạt nhân Iran và cần bên thứ ba đứng ra cất giữ, theo RIA Novosti.

"Đề xuất này đã được Tổng thống Vladimir Putin đề cập trong những tiếp xúc với cả Mỹ và những quốc gia Trung Đông. Chúng tôi vẫn để ngỏ phương án này, dù chưa ghi nhận động thái nào từ các bên", ông Peskov nói.

Ông Peskov bày tỏ lo ngại việc Mỹ và Iran không đạt được thỏa thuận trong cuộc đàm phán cuối tuần qua cho thấy nguy cơ xung đột kéo dài, thêm rằng Nga sẵn sàng hỗ trợ các nỗ lực hạ nhiệt xung đột.


Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov tại Moskva, Nga ngày 22/1. Ảnh: Reuters

Iran được cho là đang sở hữu khoảng 400 kg uranium được làm giàu đến tỷ lệ 60%, gần đạt cấp độ vũ khí là 90%. Số uranium này là một trong những vấn đề then chốt trong các cuộc đàm phán giữa Tehran và Washington, đồng thời là mối quan ngại lớn của chính quyền Tổng thống Donald Trump.

Nga, quốc gia sở hữu kho vũ khí hạt nhân lớn nhất thế giới, trong những năm qua nhiều lần đề nghị tiếp nhận lượng uranium này như một phần của bất kỳ thỏa thuận nào nhằm hạn chế chương trình hạt nhân của Iran và góp phần giảm căng thẳng.

Phó tổng thống JD Vance cho biết Washington không chỉ muốn đảm bảo Iran không sở hữu vũ khí hạt nhân, mà còn muốn thiết lập các cơ chế để ngăn chặn khả năng này, bao gồm việc loại bỏ năng lực làm giàu uranium của Tehran. Ông Vance cho rằng số uranium trên nên được đưa ra khỏi lãnh thổ Iran nhằm đảm bảo minh bạch và tăng khả năng giám sát.

NYTimes dẫn các nguồn thạo tin cho biết trong các cuộc đàm phán tại Islamabad, Mỹ đã đề xuất Iran ngừng làm giàu uranium trong 20 năm, trong khi Tehran đưa ra phương án 5 năm. Hai bên cũng chưa thống nhất về việc có đưa uranium ra khỏi Iran hay không.

Trong xung đột 12 ngày hồi tháng 6/2025, Mỹ và Israel đã tấn công các cơ sở hạt nhân Iran, tuyên bố phá hủy năng lực làm giàu uranium của nước này. Tuy nhiên, đến nay vẫn chưa rõ 400 kg uranium đã làm giàu của Iran đang ở đâu.

VietBF@sưu tập

Quan chức Iran ước tính thiệt hại trong chiến sự là khoảng 270 tỷ USD, yêu cầu Mỹ, Israel và các nước vùng Vịnh bồi thường.

"Bồi thường chiến tranh là một trong những chủ đề mà đội ngũ đàm phán theo đuổi và đã được đặt ra trong vòng đối thoại ở Islamabad. Ước tính thiệt hại cần được cân nhắc ở nhiều tầng lớp khác nhau. Chúng tôi đánh giá tổn thất từ những đòn tấn công của Mỹ và Israel là khoảng 270 tỷ USD", Fatemeh Mohajerani, người phát ngôn chính phủ Iran, nói trong cuộc phỏng vấn với hãng thông tấn Nga RIA Novosti hôm nay.

Bà lưu ý rằng đây mới là ước tính sơ bộ sau 6 tuần chiến sự, số liệu thực tế có thể cao hơn sau khi Iran tiến hành đầy đủ đánh giá. Ngoài yêu cầu bồi thường nhắm đến Mỹ và Israel, Iran cho rằng một số nước tại vùng Vịnh tham gia chiến dịch của Washington cũng cần chịu trách nhiệm liên đới.


Khói lửa bốc lên từ một kho chứa dầu ở Tehran, Iran sau đòn không kích của Israel ngày 7/3. Ảnh: AFP

Đại sứ Iran Amir-Saeid Iravani ngày 13/4 gửi thư cho Liên Hợp Quốc, trong đó đề nghị 5 nước vùng Vịnh gồm Bahrain, Arab Saudi, Qatar, Các tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) và Jordan bồi thường thiệt hại chiến tranh.

Giới chức Iran chỉ ra rằng các nước vùng Vịnh cho phép Mỹ sử dụng lãnh thổ hoặc không phận để tiến hành chiến dịch là hành động vi phạm nghĩa vụ quốc tế. "Những nước này cần bồi thường đầy đủ cho mọi thiệt hại của Iran, bao gồm cả tổn thất vật chất lẫn tinh thần", bức thư có đoạn.

Bộ Ngoại giao UAE từng tuyên bố nước này không cho phép sử dụng lãnh thổ hoặc không phận cho các hoạt động quân sự chống lại Iran, đồng thời khẳng định cam kết trung lập và duy trì ổn định khu vực.

Căng thẳng ngoại giao gia tăng sau khi Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc thông qua nghị quyết số 2817, lên án những cuộc tấn công của Iran nhằm vào các nước vùng Vịnh. Tehran chỉ trích nghị quyết này, cho rằng nội dung văn kiện không công bằng và không có cơ sở pháp lý.

VietBF@sưu tập

Một số quốc gia như Đức, Hà Lan và Italy nhấn mạnh việc mở rộng cần gắn với tiến trình cải cách thực chất, không dựa trên ngoại lệ mang tính địa chính trị.Nhiều quốc gia chủ chốt trong Liên minh châu Âu (EU) hiện chưa sẵn sàng thảo luận về việc kết nạp Ukraine trong tương lai gần, trong bối cảnh khối này tiếp tục duy trì quan điểm thận trọng, nhấn mạnh yêu cầu cải cách và các tiêu chí kỹ thuật.

Theo các nguồn tin được truyền thông châu Âu dẫn lại, đa số các nước thành viên EU chưa có động lực mở rộng tranh luận về tư cách thành viên của Ukraine ở thời điểm hiện tại, dù vẫn khẳng định ủng hộ tiến trình hội nhập lâu dài của Kiev.

Trước đó, Ủy viên châu Âu phụ trách mở rộng Marta Kos cho rằng Ukraine khó có thể gia nhập EU trước năm 2027 theo khuôn khổ quy định hiện hành, đồng thời cho biết Ủy ban châu Âu đang xem xét phương án lộ trình gia nhập theo từng giai đoạn.Một số quốc gia như Đức, Hà Lan và Italy nhấn mạnh việc mở rộng cần gắn với tiến trình cải cách thực chất, không dựa trên ngoại lệ mang tính địa chính trị.

Trong khi đó, một số nước ủng hộ Ukraine như Thụy Điển và Đan Mạch đề xuất hoàn tất đàm phán vào cuối năm 2027, song các quan chức EU thừa nhận các nước chủ chốt vẫn chưa sẵn sàng khởi động giai đoạn tiếp theo của tiến trình.

Ukraine và Moldova được trao quy chế ứng viên EU từ tháng 6/2022, và các cuộc đàm phán gia nhập chính thức đã được khởi động từ năm 2025. Tuy nhiên, theo thực tiễn mở rộng của EU, quá trình này thường kéo dài nhiều năm và không đảm bảo kết quả cuối cùng, do phụ thuộc vào việc đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn chính trị, kinh tế và pháp lý của khối.

Liên quan đến tình hình Ukraine, Tổng thống nước này Volodymyr Zelensky đang tiếp tục chuỗi hoạt động ngoại giao tại châu Âu nhằm củng cố quan hệ với các đối tác chủ chốt.

Tại Berlin, ông Zelensky đã có cuộc hội đàm với Thủ tướng Đức Friedrich Merz trong khuôn khổ tham vấn chính phủ song phương, trước khi tiếp tục thăm Na Uy để gặp Thủ tướng Jonas Gahr Store.

Các cuộc tiếp xúc diễn ra trong bối cảnh tiến trình hòa đàm liên quan đến xung đột Ukraine vẫn gặp nhiều trở ngại. Giới quan sát cho rằng việc tăng cường ngoại giao cấp cao với các nước châu Âu phản ánh nỗ lực của Kiev trong việc duy trì sự ủng hộ quốc tế, đồng thời giữ đà cho tiến trình hội nhập dài hạn vào EU./.

Quan chức Mỹ tiết lộ nước này đã dùng hết kho tên lửa đạn đạo PrSM ngay trong giai đoạn đầu xung đột Trung Đông.

Tạp chí hàng không Aviation Week hôm 13/4 cho biết thông tin được tiết lộ bởi Jimmy Arter, quan chức phụ trách chuyển đổi và rút kinh nghiệm tại Trung tâm Hỏa lực Xuất sắc thuộc căn cứ Sill của lục quân Mỹ. "Chúng tôi đã bắn sạch kho dự trữ Tên lửa Tấn công Chính xác (PrSM) trong giai đoạn đầu cuộc chiến, nhiều quả nữa đang được chuyển đến", ông cho hay.

Lục quân Mỹ đưa tên lửa PrSM vào thực chiến trước khi hoàn thành giai đoạn thử nghiệm và đánh giá ban đầu. Dù vậy, kết quả chiến đấu cho thấy quy trình này dường như không còn cần thiết. "Hoạt động thử nghiệm đã được thực hiện trên thực tế. Chúng tôi không cần tiến hành thêm bất kỳ thử nghiệm nào sau đó", ông Arter cho hay.

Lầu Năm Góc chưa bình luận về thông tin.

Tên lửa PrSM và các vũ khí tham chiến trong video tổng hợp về 24 giờ đầu chiến dịch của Mỹ. Video: CENTCOM

Bộ tư lệnh Trung tâm (CENTCOM), cơ quan phụ trách hoạt động của quân đội Mỹ ở Trung Đông, trước đó xác nhận tên lửa đạn đạo PrSM đã lần đầu thực chiến trong xung đột với Iran. Trung đoàn Pháo binh Dã chiến số 121, thuộc Vệ binh Quốc gia bang Wisconsin, là đơn vị đầu tiên khai hỏa loại đạn này trong thực chiến.

Lục quân Mỹ đã đặt mua 240 tên lửa PrSM trước năm tài chính 2024 và thêm 250 quả trong năm tài chính 2025. Không rõ tập đoàn Lockheed Martin đã bàn giao bao nhiêu quả đạn trước khi xung đột bùng phát hôm 28/2.

"Đến nay chỉ có 100 quả PrSM được lên kế hoạch bàn giao, phần nhiều đã được dùng trong hoạt động huấn luyện và thử nghiệm, nên ngay từ đầu kho dự trữ đã không có nhiều tên lửa", Colby Badhwar, nhà nghiên cứu an ninh thuộc tổ chức Trung tâm Phân tích Chính sách châu Âu, cho hay.

PrSM là tên lửa đạn đạo tầm ngắn do tập đoàn quốc phòng Lockheed Martin phát triển, nhằm thay thế cho Tên lửa Chiến thuật Lục quân (ATACMS) đời cũ.

Tên lửa PrSM sở hữu các tính năng vượt trội so với ATACMS, với đầu đạn nổ mạnh nặng 90 kg và tầm bắn trên 500 km. Nó có thể được khai hỏa từ pháo phản lực HIMARS và M270, với cơ số lần lượt là 2 và 4 quả. Phiên bản tiếp theo của PrSM dự kiến đạt tầm bắn khoảng 1.000 km, xa gấp đôi bản gốc.


Tên lửa PrSM khai hỏa trong cuộc thử nghiệm tại bang California, Mỹ hồi tháng 3/2025. Ảnh: US Army

Thông tin được công bố giữa lúc xuất hiện lo ngại rằng quân đội Mỹ đã tiêu hao quá nhiều vũ khí trong xung đột Trung Đông. Điều này làm kho dự trữ bị hao hụt và có thể khiến Washington gặp bất lợi trong nỗ lực đối phó với các đối thủ ngang hàng trong tương lai.

Trong đề xuất ngân sách của Lầu Năm Góc cho năm tài chính 2027, hải quân Mỹ xin cấp khoảng 3 tỷ USD để mua 785 tên lửa Tomahawk, tăng hơn 14 lần so với năm trước.

VietBF@sưu tập

Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb cho biết Iran đang nắm ưu thế trong cuộc xung đột với Israel và Mỹ vì nước này kiểm soát eo biển Hormuz, một tuyến đường thủy chiến lược mà phần lớn nguồn cung dầu mỏ của thế giới đi qua.

Phát biểu trong một sự kiện ở Viện Brookings tại Washington (Mỹ), Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb cho biết, eo biển Hormuz đã thực sự trở thành một đòn bẩy chiến lược mạnh mẽ của Iran.

Ông Alexander Stubb cho rằng, việc Iran kiểm soát tuyến đường vận chuyển này tương đương với "vũ khí hạt nhân", vì tầm quan trọng của eo biển đối với thị trường năng lượng toàn cầu."Iran đang nắm giữ nhiều quân bài chủ chốt", ông Stubb nói, đồng thời cho rằng tình hình hiện nay phần nào xuất phát từ các lựa chọn chính sách của Mỹ.

Hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz sụt giảm mạnh

Theo dữ liệu theo dõi tàu thuyền, lượng tàu ra vào các cảng biển của Iran ở Vịnh Ba Tư và Vịnh Oman rất thấp trong ngày đầu tiên Mỹ tuyên bố áp đặt phong tỏa.Theo công ty tư vấn hàng hải Windward, "hoạt động vận chuyển vẫn tiếp diễn nhưng bị hạn chế và không đồng đều".

Dữ liệu từ MarineTraffic ghi nhận một tàu chở dầu Rich Starry đã đi qua eo biển vào rạng sáng 14/4. Con tàu này thuộc sở hữu của Full Star Shipping Ltd, có liên hệ với một công ty vận tải tại Thượng Hải và bị Mỹ trừng phạt từ năm 2023 vì liên quan đến Iran.

Một tàu khác là Elpis cũng đi qua khu vực trong đêm, nhưng sau đó gần như đứng yên tại Vịnh Oman. Nguyên nhân dừng di chuyển vẫn chưa rõ ràng. Tàu này đã bị Mỹ trừng phạt vào năm 2025 vì cáo buộc liên quan đến việc mua bán và vận chuyển dầu mỏ của Iran.

Thực thi phong tỏa: Phức tạp và nhiều rủi ro

Theo đánh giá của các chuyên gia, việc thực thi lệnh phong tỏa của Mỹ sẽ không đơn giản.

Báo cáo của Windward cho rằng việc kiểm soát các tàu rời đi có thể dễ hơn, nhưng sẽ phức tạp hơn nhiều với tàu nhập cảnh hoặc những tàu sử dụng các biện pháp che giấu hành trình.

Ông Bjorn Hojgaard, Giám đốc điều hành của Anglo-Eastern, nhận định, không nên hiểu đây là một lệnh phong tỏa tuyệt đối ngay tại eo biển.

"Các tàu từng giao thương qua eo biển này có thể phải đối mặt với sự can thiệp ở bất cứ đâu trên thế giới", ông nói.

Chuyên gia hàng hải Erik Bethel cũng cảnh báo việc thực thi sẽ "rất rắc rối", đặc biệt khi xuất hiện hiện tượng tàu tắt thiết bị định vị.

Theo dữ liệu vệ tinh, khoảng 20 tàu đang hoạt động gần bờ biển Iran - đặc biệt quanh đảo Kharg và cảng Assaluyeh trong tình trạng tắt tín hiệu theo dõi, làm gia tăng lo ngại về các hoạt động vận chuyển.

🔮 Tử vi 12 con giáp ngày 15/04/2026 (Mùng 28 Tết Đinh Mùi): Đây là ngày mang năng lượng khá cân bằng, thuận lợi cho công việc, tài chính và các mối quan hệ. Một số tuổi có cơ hội thăng tiến, trong khi vài tuổi cần chú ý đến cảm xúc và sức khỏe.

🐭 Tuổi Tý
Công việc: Khởi sắc, dễ được cấp trên ghi nhận.

Tài lộc: Có lộc nhỏ, tài chính ổn định.

Tình cảm: Hài hòa, thuận lợi trong giao tiếp.

Sức khỏe: Tốt, tinh thần phấn khởi.

🐮 Tuổi Sửu
Công việc: Ổn định, có quý nhân hỗ trợ.

Tài lộc: Khởi sắc, dễ có khoản thu bất ngờ.

Tình cảm: Bình ổn, thuận lợi.

Sức khỏe: Tốt.

🐯 Tuổi Dần
Công việc: Hanh thông, dễ được đề bạt.

Tài lộc: Khá tốt, nhiều cơ hội mới.

Tình cảm: Hài hòa, thuận lợi.

Sức khỏe: Tốt.

🐰 Tuổi Mão
Công việc: Ổn định, dễ thích nghi.

Tài lộc: Duy trì mức ổn định.

Tình cảm: Ngọt ngào, thuận lợi.

Sức khỏe: Tốt.

🐲 Tuổi Thìn
Công việc: Có áp lực, cần kiên nhẫn.

Tài lộc: Trung bình, nên giữ đệm tài chính.

Tình cảm: Hài hòa, dễ đồng thuận.

Sức khỏe: Ổn định.

🐍 Tuổi Tỵ
Công việc: Có khởi sắc nhưng dễ gặp tiểu nhân.

Tài lộc: Hao hụt nhẹ, tránh đầu tư nóng.

Tình cảm: Có rạn nứt do thiếu tin tưởng.

Sức khỏe: Cần nghỉ ngơi hợp lý.

🐎 Tuổi Ngọ
Công việc: Sự nghiệp thăng hoa, nhiều cơ hội phát triển.

Tài lộc: Khá tốt, dễ có khoản thu bất ngờ.

Tình cảm: Hài hòa.

Sức khỏe: Tốt.

🐐 Tuổi Mùi
Công việc: Vận trình ổn định, ít áp lực.

Tài lộc: Có cơ hội mới.

Tình cảm: Hài hòa, thuận lợi.

Sức khỏe: Tốt.

🐒 Tuổi Thân
Công việc: Có thể gặp rắc rối nhỏ, cần kiên nhẫn.

Tài lộc: Trung bình, nên kiểm soát chi tiêu.

Tình cảm: Hài hòa, nên chủ động quan tâm.

Sức khỏe: Tốt.

🐓 Tuổi Dậu
Công việc: Có cơ hội, dễ đạt thành quả.

Tài lộc: Khởi sắc, nhiều cơ hội mới.

Tình cảm: Hài hòa.

Sức khỏe: Tốt.

🐕 Tuổi Tuất
Công việc: Có cơ hội nhưng dễ chi tiêu vượt khả năng.

Tài lộc: Hao hụt, cần kiểm soát kỹ.

Tình cảm: Dễ vướng bận.

Sức khỏe: Cần nghỉ ngơi hợp lý.

🐖 Tuổi Hợi
Công việc: Tích cực, tinh thần thoải mái.

Tài lộc: Khá tốt, dễ nhận lộc đầu năm.

Tình cảm: Thuận lợi, dễ gắn kết.

Sức khỏe: Tốt.

VietBF@sưu tập

Trong cõi nhân sinh, cổ nhân vẫn thường dạy rằng "Cứng quá thì gãy", hay "Mạnh dùng sức, yếu dùng chước". Thế nhưng, đối với Donald Trump, thế giới dường như chỉ vận hành xoay quanh ba trục bánh xe duy nhất: sức mạnh, vũ lực và quyền uy tuyệt đối. Những "quy luật sắt" này không chỉ là kim chỉ nam cho nhiệm kỳ tổng thống của ông mà còn là linh hồn của một thương hiệu cá nhân được xây dựng trên sự đối đầu và leo thang xung đột không ngừng nghỉ. Trump và những thuộc hạ thân tín chưa bao giờ che giấu niềm tin vào sự thống trị của mình, sẵn sàng vung thanh gươm quyền lực Mỹ để gặt hái những chiến tích kinh tế, địa chính trị và đối nội. Tuy nhiên, giữa một bối cảnh quốc tế đang chao đảo và những biến động nội tại ngày càng dữ dội, người ta bắt đầu thấy những vết rạn trên tấm khiên bất bại ấy. Phương thức cưỡng chế của Trump đang dần lộ ra những giới hạn nghiệt ngã, đẩy ông vào những góc hẹp chính trị đầy rẫy hiểm nguy.

Quyền lực tuyệt đối hay chỉ là ảo ảnh của sức mạnh?
Trong thế giới chính trị hiện đại, nơi “mạnh được yếu thua” dường như vẫn là quy luật bất thành văn, nhiệm kỳ của Donald Trump nổi lên như một thử nghiệm táo bạo của triết lý quyền lực: lấy sức mạnh, áp lực và đối đầu làm công cụ điều hành. Ông không che giấu niềm tin rằng quyền lực của mình gần như tuyệt đối, rằng nước Mỹ có thể áp đặt ý chí lên thế giới nếu đủ cứng rắn. Nhưng “ở hiền gặp lành, ở ác gặp ác”, những diễn biến trong và ngoài nước đang cho thấy: quyền lực dù lớn đến đâu cũng có giới hạn của nó.

Trump xây dựng hình ảnh một nhà lãnh đạo không khoan nhượng, sẵn sàng leo thang xung đột để đạt mục tiêu kinh tế, địa chính trị và nội bộ. Chính sách của ông không chỉ là chiến lược quốc gia mà còn là phần kéo dài của thương hiệu cá nhân: đối đầu, áp lực và buộc đối phương phải khuất phục. Tuy nhiên, thế giới không phải bàn cờ một chiều. Khi các biến động quốc tế trở nên hỗn loạn hơn, khi nội bộ nước Mỹ dậy sóng, phương pháp “leo thang để thắng” bắt đầu bộc lộ những điểm yếu chí mạng.
Cuộc chiến tại Iran đang trở thành bài kiểm tra khắc nghiệt nhất cho học thuyết của Trump. Bản năng của một người thích áp đặt đã thôi thúc ông tung ra những đòn tấn công nhắm thẳng vào quân đội, tham vọng hạt nhân và tầm ảnh hưởng khu vực của Tehran – những điều mà các đời tổng thống trước đây luôn e dè né tránh. Nhưng "vỏ quýt dày có móng tay nhọn", việc Tehran kiên quyết không cúi đầu trước những yêu sách của Washington đang phơi bày sự hữu hạn của quyền lực Mỹ. Trump đang đứng trước những ngã rẽ đầy cay đắng: Hoặc tiếp tục leo thang xung đột để buộc Iran tuân thủ, nhưng cái giá phải trả có thể là máu của binh sĩ Mỹ và một cú sốc kinh tế toàn cầu; hoặc tuyên bố chiến thắng rồi rút lui, nhưng thực tế việc Iran vẫn nắm giữ eo biển Hormuz và các kho uranium làm giàu sẽ khiến lời tuyên bố ấy chẳng khác nào một sự huyễn hoặc. Để thoát khỏi cái bẫy tự mình giăng ra, Trump chọn cách kết hợp sức mạnh quân sự với sự ngoan cố không nhượng bộ, thiết lập một cuộc phong tỏa mới tại eo biển Hormuz nhằm bóp nghẹt hơi thở kinh tế của Iran, bất chấp những hệ lụy khủng khiếp lên thị trường năng lượng thế giới.
Chiến tranh Iran – phép thử khắc nghiệt nhất của học thuyết Trump
Cuộc chiến với Iran đã trở thành bài kiểm tra tối hậu cho cách tiếp cận của Trump. Quyết định tấn công vào tham vọng quân sự và hạt nhân của Tehran – điều mà nhiều đời tổng thống trước né tránh – phản ánh rõ bản năng ưa đối đầu của ông. Nhưng Iran không phải là đối thủ dễ khuất phục. Sự kiên quyết không nhượng bộ của Tehran đang dần bóc trần giới hạn sức mạnh của Mỹ – và của chính Trump.

Tổng thống Mỹ đứng trước những lựa chọn khó khăn: leo thang chiến tranh để buộc Iran đầu hàng, nhưng đổi lại là nguy cơ thương vong tăng cao và cú sốc kinh tế toàn cầu; hoặc tuyên bố chiến thắng và rút lui, nhưng điều đó sẽ bị phủ nhận bởi thực tế Iran vẫn kiểm soát eo biển Hormuz và duy trì kho uranium làm giàu. “Tiến thoái lưỡng nan” – thế cờ mà dân gian vẫn gọi là “đi cũng dở, ở không xong”.

Giải pháp mà Trump chọn là kết hợp sức mạnh quân sự với lập trường không lùi bước. Việc phong tỏa eo biển Hormuz nhằm bóp nghẹt kinh tế Iran, nhưng cũng giống con dao hai lưỡi, có thể gây chấn động thị trường năng lượng toàn cầu. Khi “gậy ông đập lưng ông”, cái giá phải trả có thể không chỉ là kinh tế mà còn là uy tín chính trị.
Cái uy của vị thế siêu cường dường như đang vấp phải sự kháng cự từ chính những người bạn đồng hành cũ. Trump đã thất bại trong việc lôi kéo các đồng minh NATO vào một cuộc chiến mà họ phản đối kịch liệt. Ngay cả những lời đe dọa rời bỏ liên minh cũng không thể lay chuyển được lợi ích quốc gia của các nước này. Sự thiếu hụt đồng thuận từ đồng minh đã tước đi của Mỹ những lựa chọn chiến lược mà họ từng dựa dẫm trong quá khứ. Ở một mặt trận khác, lối đánh "phủ đầu" bằng thuế quan có thể hiệu quả với những đối tác nhỏ, nhưng với một siêu cường kinh tế như Trung Quốc, câu chuyện lại hoàn toàn khác. Bắc Kinh đã đáp trả bằng quân bài đất hiếm, dùng nguy cơ chiến tranh thương mại để làm tan chảy thị trường toàn cầu, buộc Trump phải chùn bước. Iran dường như đã học được bài học này: nước Mỹ không hề bất bại trước các cú sốc kinh tế, và họ đang nỗ lực bắt nền kinh tế ấy làm con tin thông qua việc đóng cửa huyết mạch giao thương đường thủy.
NATO, Trung Quốc và những giới hạn của sức ép quyền lực
Không chỉ ở Trung Đông, cách tiếp cận cứng rắn của Trump cũng gặp trở ngại ở nhiều mặt trận khác. Ông đã không thể buộc các đồng minh NATO tham gia vào cuộc chiến mà họ không được thông báo trước. Ngay cả những lời đe dọa rút khỏi liên minh cũng không khiến các quốc gia này từ bỏ lợi ích riêng. Điều đó cho thấy một thực tế: sức mạnh Mỹ không còn tuyệt đối như trước, và đồng minh không phải lúc nào cũng “nghe lời”.

Trong kinh tế, Trump từng thành công khi sử dụng chiến tranh thuế quan để ép các đối tác nhượng bộ. Nhưng Trung Quốc – một siêu cường kinh tế – đã đáp trả bằng việc đe dọa cắt nguồn đất hiếm, khiến thị trường toàn cầu rung chuyển và buộc Mỹ phải xuống thang. Iran dường như đã học được bài học này, và đang tận dụng điểm yếu của Mỹ: sự phụ thuộc vào ổn định kinh tế toàn cầu.
Sức hút chính trị của Trump không chỉ dừng lại ở biên giới nước Mỹ mà còn lan tỏa sang tận trời Âu, nhưng những kết quả gần đây cho thấy "phép màu" này đang nhạt dần. Việc ông dồn sức ủng hộ Thủ tướng Hungary Viktor Orbán đã kết thúc trong ê chề khi cử tri nước này thẳng thừng từ chối vị "mạnh thường quân" ấy. Thất bại của Orbán không chỉ là đòn giáng mạnh vào cá nhân Trump mà còn làm phá sản dự án biến Châu Âu thành một "vùng MAGA" thu nhỏ. "Gieo gió gặt bão", ngay tại quê nhà, những chính sách đối nội cứng rắn cũng đang gây ra làn sóng phản ứng ngược. Dưới sức ép của dư luận sau vụ hai người Mỹ bị đặc vụ liên bang sát hại tại Minnesota, Trump đã buộc phải xuống nước trong chương trình trục xuất hàng loạt. Thêm vào đó, việc thất bại trong việc dùng luật pháp để trừng phạt kẻ thù chính trị – dẫn đến sự ra đi của Bộ trưởng Tư pháp Pam Bondi – cho thấy những "hàng rào" hiến pháp vẫn đang kiên cường bảo vệ nền dân chủ Mỹ trước những cơn sóng dữ.
Làn sóng phản kháng: từ Hungary đến chính nước Mỹ
Sự suy giảm ảnh hưởng của Trump không chỉ diễn ra trên chiến trường hay bàn đàm phán, mà còn lan sang chính trị quốc tế và nội địa. Việc ông hậu thuẫn Thủ tướng Hungary Viktor Orbán – biểu tượng của chủ nghĩa dân túy – đã thất bại khi cử tri Hungary quay lưng. Đây là cú đánh mạnh vào tham vọng “xuất khẩu MAGA” sang châu Âu.

Ở trong nước, các chính sách của Trump cũng vấp phải phản ứng dữ dội. Chương trình trục xuất hàng loạt bị phản đối sau những vụ việc gây tranh cãi, buộc ông phải điều chỉnh. Những nỗ lực sử dụng luật pháp để trừng phạt đối thủ chính trị không thành công, dẫn đến việc sa thải Bộ trưởng Tư pháp Pam Bondi. Rõ ràng, hệ thống kiểm soát và cân bằng của Mỹ vẫn tồn tại, không dễ bị phá vỡ.

Ngay cả Giáo hoàng Leo XIV cũng công khai phản đối chiến tranh Iran và tuyên bố không sợ chính quyền Trump. Điều này cho thấy ảnh hưởng đạo đức và tinh thần cũng là một mặt trận mà Trump không thể kiểm soát.

“Tôi có quyền làm mọi thứ”: niềm tin và thực tế
Trump từng tuyên bố: “Tôi có quyền làm bất cứ điều gì tôi muốn. Tôi là Tổng thống Hoa Kỳ.” Ông tin rằng giới hạn duy nhất đối với hành động của mình là “đạo đức cá nhân”. Niềm tin này phản ánh một cách nhìn quyền lực mang tính cá nhân hóa cực đoan, đi ngược lại tinh thần phân quyền của hệ thống cộng hòa Mỹ.

Việc ông phát động chiến tranh mà không tham khảo Quốc hội hay chuẩn bị dư luận cho thấy xu hướng tập trung quyền lực. Các quan chức Nhà Trắng thường trả lời rằng chỉ có tổng thống mới biết mình sẽ làm gì tiếp theo – một dấu hiệu rõ ràng của việc xem nhẹ nguyên tắc chia sẻ quyền lực.
Trump chưa bao giờ giấu giếm quan điểm rằng mình sở hữu quyền lực không giới hạn. Ông từng tuyên bố: "Tôi có quyền làm bất cứ điều gì mình muốn với tư cách Tổng thống". Đối với ông, ranh giới duy nhất cho những hành động quốc tế chỉ là "đạo đức của chính mình". Niềm tin này được thể hiện qua việc ông phớt lờ vai trò của Quốc hội và không hề chuẩn bị tâm lý cho người dân trước khi phát động một cuộc chiến đã kéo dài sáu tuần. Các quan chức Nhà Trắng thường trả lời bằng một câu cửa miệng: "Chỉ Tổng thống mới biết mình sẽ làm gì", một minh chứng cho sự bác bỏ các nguyên tắc chia sẻ quyền lực trong hệ thống cộng hòa. Stephen Miller, phó chánh văn phòng Nhà Trắng, đã đúc kết triết lý này bằng một câu nói đầy lạnh lùng: "Chúng ta sống trong một thế giới thực được vận hành bởi sức mạnh, vũ lực và quyền uy".
Iran – nơi “hào quang bất khả chiến bại” bắt đầu rạn nứt
Ban đầu, chiến tranh Iran mang dáng dấp quen thuộc của các cuộc xung đột Mỹ từng tham gia: ưu thế không quân áp đảo, sức mạnh hủy diệt vượt trội. Nhưng lịch sử đã nhiều lần chứng minh: sức mạnh quân sự không đảm bảo chiến thắng tuyệt đối. Iran, với tâm thế “chiến đấu sinh tồn”, sẵn sàng chịu đựng tổn thất để không khuất phục.

Phong tỏa eo biển Hormuz có thể khiến kinh tế Iran suy sụp, nhưng cũng cần thời gian. Trong khi đó, Trump không có nhiều thời gian khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ đang đến gần. Giá dầu tăng, lạm phát leo thang – những yếu tố này có thể trở thành “gót chân Achilles” của ông.
Dù từng thành công trong việc biến Đảng Cộng hòa thành công cụ thực hiện ý chí cá nhân hay trong các chiến dịch đặc biệt như bắt giữ Nicolás Maduro, nhưng vận may của Trump dường như đang cạn kiệt tại Iran. Lịch sử đã dạy rằng ưu thế không đối về hỏa lực không quân không bao giờ là đủ để tạo ra một chiến thắng tuyệt đối hay thay đổi chế độ. Trump có thể hy vọng cuộc phong tỏa eo biển Hormuz sẽ khiến Iran gục ngã và xin hòa, nhưng các nhà lãnh đạo Iran coi đây là cuộc chiến sinh tồn. Họ sẵn sàng để người dân chịu đựng gian khổ vô hạn để đánh cược vào việc Trump sẽ mất kiên nhẫn khi giá xăng dầu tăng cao và lạm phát phi mã trong năm bầu cử giữa nhiệm kỳ. Thời gian là thứ xa xỉ mà Trump và các ứng viên Đảng Cộng hòa không có.
Quyền lực có thật sự vĩnh cửu?
Sự sụp đổ của Orbán tại Hungary cũng là lời cảnh báo: mô hình lãnh đạo “mạnh tay” không thể tồn tại mãi trước dòng chảy dân chủ. Quyền lực, dù lớn đến đâu, cũng phải đối mặt với quy luật hao mòn của thời gian và sự phản kháng của xã hội.

Trump có thể đã từng ở đỉnh cao quyền lực, nhưng nhiệm kỳ thứ hai – theo quy luật tự nhiên của chính trị – luôn là giai đoạn suy giảm. Khi đối mặt với thách thức từ Iran bên ngoài và áp lực chính trị trong nước, “hào quang bất khả chiến bại” của ông đang dần phai nhạt.

Tại Châu Âu, sự kết thúc 16 năm cầm quyền của Orbán là một lời cảnh báo đanh thép. Nó cho thấy sự sụp đổ của một hình mẫu dân tộc cực đoan và việc cử tri sẵn sàng quay lưng với chủ nghĩa dân túy khi nó không còn đáp ứng được những nhu cầu thiết yếu về kinh tế và y tế. Ngay cả Đức Giáo hoàng Leo XIV cũng không ngần ngại bày tỏ sự phản đối chiến tranh và tuyên bố: "Tôi không sợ chính quyền Trump". Quyền lực không giới hạn của Trump vốn không có nền tảng trong Hiến pháp hay truyền thống chính trị Mỹ. Sự suy yếu tất yếu của một tổng thống nhiệm kỳ hai đang cộng hưởng với những thách thức từ Iran, làm lung lay hào quang của một "kẻ mạnh". Câu hỏi đặt ra là: Trong nỗ lực cuối cùng để chứng minh quyền lực của mình không hề phai nhạt, Donald Trump sẽ còn tung ra những nước cờ chấn động nào tiếp theo?
“Cao nhân tắc hữu cao nhân trị” – người mạnh đến đâu cũng sẽ gặp kẻ mạnh hơn hoặc hoàn cảnh buộc phải chùn bước. Câu hỏi lớn nhất lúc này không phải là Trump mạnh đến đâu, mà là ông sẽ làm gì khi nhận ra quyền lực của mình không còn tuyệt đối? Liệu ông sẽ tiếp tục leo thang để chứng minh sức mạnh, hay tìm một lối thoát danh dự?

Bởi trong chính trị cũng như đời sống, “nước đầy thì tràn, trăng tròn thì khuyết” – mọi đỉnh cao đều có lúc đi xuống. Và lịch sử luôn nghiêm khắc với những ai tin rằng quyền lực của mình là vô hạn.