Thâm hụt ngân sách của Nga đã nới rộng lên mức cao kỷ lục trong 4 tháng đầu năm, bất chấp giá dầu tăng mạnh nhờ căng thẳng ở Trung Đông.

Theo dữ liệu sơ bộ do Bộ Tài chính Nga công bố, thâm hụt ngân sách liên bang trong giai đoạn tháng 1-4 lên tới 5.877-5.900 nghìn tỷ rúp (79,5 tỷ USD), cao hơn nhiều so với kế hoạch cả năm. Tỷ lệ thâm hụt hiện đã lên tới 2,5% GDP, trong khi mục tiêu ngân sách đặt ra chỉ là 1,6% GDP.

Diễn biến này cho thấy ngay cả khi giá dầu tăng trở lại và doanh thu từ xuất khẩu năng lượng được cải thiện, Moscow vẫn chưa thể giảm áp lực tài khóa trong bối cảnh chi tiêu quân sự và ngân sách công tiếp tục ở mức cao. Giá dầu tăng mạnh nhờ xung đột liên quan Iran chỉ mang lại sự hỗ trợ hạn chế cho ngân sách Nga, thay vì tạo ra bước ngoặt rõ rệt như nhiều người kỳ vọng.

Một trong những điểm sáng hiếm hoi là nguồn thu từ dầu trong tháng 4 đã tăng lên mức cao nhất trong 6 tháng, nhờ giá dầu thế giới leo thang sau khi vận tải năng lượng qua eo biển Hormuz bị gián đoạn.

Tuy nhiên, tính chung 4 tháng đầu năm, doanh thu dầu khí của Nga vẫn giảm 38,3% so với cùng kỳ năm ngoái, xuống còn khoảng 2.298 nghìn tỷ rúp. Nguyên nhân chủ yếu là dầu Nga được bán với mức chiết khấu lớn trong những tháng đầu năm, trước khi giá tăng trở lại.

Trong khi nguồn thu chưa phục hồi tương xứng, chi tiêu lại tiếp tục phình to. Dữ liệu Bộ Tài chính Nga cho thấy tổng chi ngân sách trong 4 tháng đầu năm tăng gần 16% so với cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, khoản chi mua sắm công tăng tới 41%, phản ánh áp lực ngân sách lớn từ chiến sự tại Ukraine cũng như nhu cầu duy trì hoạt động của bộ máy nhà nước và công nghiệp quốc phòng.

Bộ Tài chính Nga vẫn khẳng định quỹ đạo chi tiêu hiện “phù hợp với kế hoạch”, đồng thời cho rằng mục tiêu cân bằng ngân sách về mặt cơ cấu vào cuối năm vẫn có thể đạt được.

Dẫu vậy, Ngân hàng Trung ương Nga tỏ ra thận trọng hơn. Thống đốc Elvira Nabiullina gần đây cảnh báo rằng các điều kiện bên ngoài đang xấu đi gần như liên tục đối với cả xuất khẩu lẫn nhập khẩu, trong khi rủi ro lạm phát gia tăng đáng kể vì xung đột Trung Đông và khả năng thay đổi chính sách tài khóa.

Các nhà hoạch định chính sách tiền tệ của Nga cũng cho rằng tốc độ chi tiêu hiện nay có thể tạo ra “xung lực tài khóa” lớn hơn dự kiến, đồng nghĩa với việc lộ trình cắt giảm lãi suất sẽ phải thận trọng hơn. Điều này đặc biệt quan trọng với nền kinh tế Nga, vốn đang chịu lãi suất cao kéo dài và có dấu hiệu chững lại.

Reuters trích dẫn đánh giá từ tổ chức TsMAKP cho biết tăng trưởng kinh tế Nga năm nay có thể chỉ còn 0,5-0,7%, trong khi GDP quý I đã giảm 0,3%.

Đầu năm nay, giới chức Nga từng tính tới việc hạ ngưỡng giá dầu dùng trong quy tắc ngân sách để làm chậm tốc độ cạn kiệt dự trữ. Dù kế hoạch này tạm thời bị gác lại khi giá dầu tăng, Moscow vẫn cho thấy sự dè dặt.

Bộ trưởng Tài chính Anton Siluanov nhiều lần nhấn mạnh ưu tiên lớn nhất là ổn định tài chính và giảm phụ thuộc vào giá năng lượng.

VietBF@sưu tập

Khoảng cách chênh lệch giữa giá mua và bán USD ngày càng tăng khi giá mua sụt giảm nhanh hơn bán ra, lên 250 - 280 đồng/USD. Các ngoại tệ khác cũng tiếp tục giảm.
Giá USD tại Vietcombank mua vào ở mức 26.087 - 26.117 đồng, bán ra 26.367 đồng; ACB mua vào 26.100 - 26.130 đồng, bán ra còn 26.367 đồng; Vietinbank mua vào 26.095 đồng, bán ra 26.367 đồng… Trong tuần qua, giá mua USD của ngân hàng có xu hướng giảm mạnh, trong khi giá bán ra gần như không thay đổi. Điều này khiến chênh lệch giữa giá mua và bán USD tăng lên 250 - 280 đồng.

Giá các ngoại tệ khác cũng tiếp tục giảm nhẹ. Tại Vietcombank, giá EUR giảm 20 đồng, mua vào 30.026 - 30.329 đồng, bán ra 31.633 đồng; bảng Anh giảm 70 đồng, mua vào 34.646 - 34.996 đồng, bán ra 36.144 đồng; yen Nhật giảm 0,86 đồng, mua vào 159,07 - 160,68 đồng, bán ra 169,3 đồng...


Ngân hàng giảm giá mua USD

ẢNH: NGỌC THẮNG

Tương tự, giá USD trên thị trường thế giới giảm, chỉ số USD-Index mất 0,23 điểm, còn 97,84 điểm. Đồng USD ghi nhận tuần giảm thứ 2 liên tiếp khi giới đầu tư tiếp tục đặt kỳ vọng thận trọng vào khả năng cuộc xung đột giữa Mỹ và Iran sớm được giải quyết. Tổng thống Mỹ Donald Trump khẳng định lệnh ngừng bắn vẫn được duy trì bất chấp các hành động thù địch mới giữa hai nước. Căng thẳng vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt khi lực lượng Mỹ và Iran tiếp tục đấu hỏa lực trong khu vực, trong khi Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) cũng hứng chịu thêm các cuộc tấn công mới.

Đồng USD gần như không biến động sau khi số liệu việc làm tại Mỹ trong tháng 4 tăng mạnh hơn dự kiến, trong khi tỷ lệ thất nghiệp giữ nguyên ở mức 4,3%. Thị trường lao động vẫn duy trì sức chống chịu tốt và củng cố kỳ vọng rằng Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed) sẽ tiếp tục giữ nguyên lãi suất thêm một thời gian nữa.

VietBF@sưu tập

Giữa những ngày tháng Năm năm 2026 đầy biến động, khi tiếng súng trên chiến trường Trung Đông tạm lắng bởi lệnh ngừng bắn kéo dài hơn một tháng, thế giới lại đổ dồn sự chú ý vào một nhân vật đầy bí ẩn tại Iran: Mojtaba Khamenei. Kể từ sau cuộc tập kích kinh hoàng của liên quân Mỹ - Israel cướp đi sinh mạng của cha mình cùng hàng loạt tướng lĩnh cấp cao, vị tân Lãnh đạo Tối cao này vẫn là một dấu hỏi lớn đối với tình báo phương Tây. "Rồng thiêng uốn khúc", dù không xuất hiện trước công chúng, nhưng Mojtaba được cho là đang nắm giữ chiếc chìa khóa định đoạt số phận cuộc đàm phán với Washington giữa lúc Tehran đang rệu rã dưới gọng kìm cấm vận.

Sự im lặng đáng sợ và những vết sẹo của chiến tranh

Tình báo Mỹ nhận định rằng Mojtaba Khamenei đang đóng vai trò cực kỳ quan trọng trong việc định hình chiến lược chiến tranh cùng các quan chức cấp cao Iran. Tuy nhiên, quyền lực thực sự trong một bộ máy chính trị đang rạn nứt này vẫn là một màn sương mờ ảo. Có nguồn tin cho rằng Mojtaba đang trực tiếp điều phối cách thức Iran quản lý các cuộc đàm phán với Mỹ nhằm chấm dứt chiến tranh. Điều kỳ lạ là, kể từ khi bị thương nặng trong cuộc tấn công đầu cuộc chiến, ông chưa từng xuất hiện trước công chúng. Người ta đồn đoán về sức khỏe của ông như "đoán mò trong hang tối". Mojtaba tuyệt đối không sử dụng bất kỳ thiết bị điện tử nào để giao tiếp mà chỉ tương tác qua thư tín hoặc gặp trực tiếp những người thân tín nhất.

Nguồn tin tình báo tiết lộ tân Lãnh đạo Tối cao đang phải điều trị những vết bỏng nghiêm trọng ở một bên cơ thể, ảnh hưởng đến cả khuôn mặt, cánh tay, thân mình và chân. Trái ngược với những báo cáo u ám từ phương Tây, ông Mazaher Hosseini – người đứng đầu bộ phận nghi lễ văn phòng Lãnh đạo Tối cao – lại khẳng định Mojtaba đang hồi phục thần tốc và "đang có sức khỏe hoàn hảo". Hosseini cho biết vết thương chỉ là những mảnh đạn nhỏ và yêu cầu người dân đừng vội vã, vì "vàng thật không sợ lửa", Mojtaba sẽ lên tiếng khi thời điểm chín muồi. Gần đây nhất, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cũng tuyên bố đã có cuộc hội đàm trực tiếp kéo dài hai giờ rưỡi với Mojtaba, đánh dấu lần đầu tiên một quan chức hàng đầu xác nhận sự hiện diện thực tế của vị lãnh đạo này.

Operation Economic Fury: Gọng kìm siết chặt và sức chống chịu của Tehran

Trong khi chính quyền Trump đang hân hoan với thành công của chiến dịch quân sự "Operation Epic Fury", họ cũng đồng thời triển khai "Operation Economic Fury" – một cuộc phong tỏa kinh tế và quân sự toàn diện. Một quan chức tình báo cấp cao nhấn mạnh: "Lệnh phong tỏa của Tổng thống đang gây ra những thiệt hại thực tế và cộng hưởng, cắt đứt thương mại, nghiền nát doanh thu và đẩy nhanh sự sụp đổ kinh tế mang tính hệ thống." Thế nhưng, "tre già măng mọc", Iran vẫn chứng tỏ một sức bền đáng kinh ngạc. Báo cáo từ CIA cho thấy Iran có thể chịu đựng thêm ít nhất 4 tháng nữa dưới lệnh phong tỏa trước khi nền kinh tế hoàn toàn sụp đổ.

Về mặt quân sự, dù bị tàn phá nặng nề, nhưng năng lực phòng thủ của Iran vẫn còn đó. Nếu như trước đây tình báo Mỹ cho rằng chỉ một nửa số bệ phóng tên lửa của Iran còn sót lại, thì con số này hiện được điều chỉnh lên mức 2/3. Chính lệnh ngừng bắn kéo dài đã vô tình cho Tehran thời gian quý báu để "đào xới" lại những khí tài bị vùi lấp dưới đống đổ nát sau các đợt oanh tạc. Tại eo biển Hormuz, dòng chảy giao thương gần như đình trệ hoàn toàn khi cả hai bên đều tuyên bố quyền kiểm soát vùng nước này. Đây thực sự là một ván cờ vây nghẹt thở, nơi "sai một ly đi một dặm".

Ai thực sự cầm lái tại Tehran: "Phù thủy xứ Oz" hay những bóng hồng quyền lực?

Sự vắng mặt của Mojtaba dẫn đến những so sánh đầy châm biếm từ giới phân tích Mỹ, gọi tình trạng này là sự kết hợp giữa "Phù thủy xứ Oz" và bộ phim "Weekend at Bernie's". Nhiều người đặt câu hỏi liệu các quan chức cấp cao Iran có đang mượn danh nghĩa Mojtaba để thúc đẩy chương trình nghị sự cá nhân hay không. Trong khi Mojtaba chỉ thỉnh thoảng tiếp cận được tiến trình ra quyết định, thì các quan chức Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) và Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf mới là những người thực sự vận hành guồng máy hàng ngày.

Ghalibaf – một cựu chỉ huy IRGC cứng rắn nhưng lại có khả năng đàm phán với những nhà ngoại giao "mặc suit" – đã nổi lên như gương mặt đại diện chính của Cộng hòa Hồi giáo trong vòng đàm phán đầu tiên tại Islamabad. Tuy nhiên, sự rạn nứt trong nội bộ lãnh đạo Iran đã khiến Phó Tổng thống Mỹ JD Vance và Ngoại trưởng Marco Rubio bày tỏ sự quan ngại sâu sắc. Ông Rubio thừa nhận: "Hệ thống của họ vẫn bị chia rẽ và rối loạn chức năng, điều đó đang trở thành trở ngại lớn cho hòa bình." Người Mỹ dường như đang rơi vào mê cung khi không biết ai mới thực sự là người có quyền ký vào bản thỏa thuận cuối cùng.

Ván bài lật ngửa của Donald Trump và viễn cảnh tương lai

Tổng thống Donald Trump, với phong cách quen thuộc, đã tuyên bố rằng Iran đã trải qua một cuộc thay đổi chế độ và mô tả những người đàm phán hiện tại của Tehran là "hợp lẽ phải". Ông tự tin rằng "Trump đang nắm giữ mọi quân bài tốt nhất" để chấm dứt giấc mơ hạt nhân của Iran một lần và mãi mãi. Tuy nhiên, các chuyên gia như Ali Vaez từ International Crisis Group lại cho rằng hệ thống Iran đang cố tình sử dụng hình ảnh Mojtaba như một "tấm lá chắn" để bảo vệ các nhà đàm phán khỏi sự chỉ trích nội bộ. Khi Mojtaba "mất tích", việc gán ghép các quyết định cho ông là cách an toàn nhất để xoa dịu những thành phần cực đoan trong nước.

"Đất có lề, quê có thói", sự hiểu lầm về tư duy và cách phản ứng của người Iran trước các mối đe dọa đang khiến chính quyền Trump gặp khó khăn. Dù Mỹ đã gia hạn lệnh ngừng bắn vô thời hạn để Iran có thời gian đưa ra một đề xuất thống nhất, nhưng con đường phía trước vẫn mịt mờ như sương giăng trên đỉnh núi Alborz. Liệu "chiến dịch kinh tế cuồng phong" của Trump có thể buộc một Iran đang chia rẽ phải đầu hàng, hay ý chí sắt đá của những người kế vị cứng rắn sẽ tiếp tục kéo dài cuộc đối đầu này? Khi các cuộc giao tranh lẻ tẻ vẫn diễn ra bất chấp lệnh ngừng bắn, thế giới hiểu rằng hòa bình ở Trung Đông chưa bao giờ là một món quà dễ dàng có được.

Nước Nga vừa đi qua một ngày 9/5 đầy khác biệt trong lịch sử. Khi những tia nắng tháng Năm đổ xuống những viên gạch cổ kính của Quảng trường Đỏ, người ta không còn thấy những khối thép khổng lồ của dàn xe tăng hạng nặng hay những tên lửa liên lục địa uy hiếp mặt đất. Thay vào đó là một bầu không khí trầm mặc, xen lẫn những hy vọng mong manh về một vận hội mới cho hòa bình. Đúng như câu tục ngữ "Sau cơn mưa trời lại sáng", lễ kỷ niệm 81 năm chiến thắng Phát xít năm nay diễn ra trong bối cảnh một lệnh ngừng bắn ba ngày vừa có hiệu lực, mang theo giấc mơ về sự đoàn tụ cho hàng ngàn gia đình.

Sự im lặng của thép và bản hùng ca về thế hệ tiếp nối

Lần đầu tiên sau gần hai thập kỷ, lễ duyệt binh Ngày Chiến thắng dưới sự chủ trì của Tổng thống Vladimir Putin lại thiếu vắng hoàn toàn các thiết bị quân sự hạng nặng. Không còn những tiếng xích sắt nghiền trên mặt đường, Quảng trường Đỏ năm nay chứng kiến sự lên ngôi của sức mạnh tinh thần và những hình ảnh được dàn dựng công phu. Thay vì phô diễn khí tài, điện Kremlin đã chọn trình chiếu những thước phim sống động từ tiền tuyến của "chiến dịch quân sự đặc biệt" trên các màn hình lớn, truyền tải thông điệp về một cuộc chiến đang tiếp diễn.

Trong bài phát biểu của mình, Tổng thống Putin đã khéo léo đan cài sợi dây liên kết giữa quá khứ và hiện tại. Ông khẳng định: "Kỳ tích vĩ đại của thế hệ chiến thắng là nguồn cảm hứng cho những người lính đang thực hiện nhiệm vụ hôm nay. Họ đang đối mặt với một lực lượng hung hãn được trang bị và hỗ trợ bởi toàn bộ khối NATO. Tuy vậy, những anh hùng của chúng ta vẫn tiến bước." Hình ảnh ông Putin ngồi giữa một cựu binh Thế chiến II – cụ Svet Turunov và một "Anh hùng Nga" hiện đại – Leonid Ryzhov, như một minh chứng sống động cho lời khẳng định: "Con nhà tông không giống lông cũng giống cánh", truyền thống yêu nước của người Nga vẫn chảy trôi qua nhiều thế hệ.

Lệnh ngừng bắn bất ngờ và cuộc trao đổi nhân đạo lịch sử

Giữa những căng thẳng leo thang khi Ukraine liên tục có các cuộc tập kích sâu vào hạ tầng dầu mỏ của Nga, một tia sáng đã lóe lên ngay trước thềm lễ hội. Nhờ sự trung gian điều phối, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã thông báo về một lệnh ngừng bắn kéo dài ba ngày từ 9/5 đến 11/5. Đây là một bước đi đầy bất ngờ sau những cáo buộc vi phạm lệnh ngừng bắn đơn phương trước đó từ cả hai phía.

Điểm sáng lớn nhất của thỏa thuận này chính là cuộc trao đổi tù binh quy mô lớn theo thể thức "1.000 đổi 1.000" đã được cả Điện Kremlin và Tổng thống Zelensky xác nhận. Trong bối cảnh "Máu chảy ruột mềm", dù đứng ở hai đầu chiến tuyến, hành động nhân đạo này như một liều thuốc xoa dịu nỗi đau của hàng ngàn người mẹ, người vợ đang mòn mỏi chờ tin con, tin chồng. Lễ duyệt binh dù bị thu hẹp về quy mô để đảm bảo an ninh, nhưng lại mang sức nặng của một thông điệp hòa bình hiếm hoi trong suốt nhiều năm xung đột.

Quảng trường Đỏ trong vòng vây an ninh và sự vắng bóng của truyền thông quốc tế

Dưới bầu trời Moscow, các phi đội máy bay chiến đấu vẫn thực hiện màn trình diễn trên không đầy ấn tượng, nhưng dưới đất, sự thắt chặt an ninh là điều có thể cảm nhận rõ rệt. Không chỉ cắt giảm khí tài, chính quyền Nga còn siết chặt quản lý internet và dịch vụ viễn thông tại thủ đô để "đảm bảo an toàn công cộng". Các nhà mạng lớn đã cảnh báo người dân về việc gián đoạn tin nhắn và internet di động trong suốt thời gian diễn ra lễ hội.

Đáng chú ý, sự kiện năm nay trở nên "khép kín" hơn bao giờ hết với truyền thông phương Tây. Nhiều hãng tin lớn như CNN đã bị hủy thẻ tác nghiệp vào phút chót với lý do "thay đổi định dạng lễ duyệt binh". Mọi hình ảnh về cuộc diễu hành của hơn 1.000 binh sĩ từ mặt trận và các đơn vị quốc tế, bao gồm cả quân đội Triều Tiên, đều chủ yếu được cung cấp qua ống kính của các đài truyền hình nhà nước Nga. Sự hiện diện của các nguyên thủ quốc gia như Tổng thống Belarus Lukashenko, Quốc vương Malaysia, cùng lãnh đạo các nước Kazakhstan và Uzbekistan cho thấy những nỗ lực duy trì vòng tròn ngoại giao của Nga trong một thế giới đầy biến động.

Nỗi đau cũ, vết thương mới và khát vọng ngày mai

Lịch sử Nga là một cuốn sử thi viết bằng máu và nước mắt, nơi 27 triệu người con của Liên bang Xô viết đã ngã xuống trong Thế chiến II để đổi lấy hòa bình. Tổng thống Putin đã không ngừng nhắc lại con số đau thương ấy để tạo dựng sự đồng thuận cho cuộc chiến hiện tại. Tuy nhiên, trong bối cảnh kinh tế tăng trưởng chậm lại và những hạn chế về đời sống xã hội ngày càng gia tăng, người dân Nga dường như đang phải gồng mình gánh vác những sức ép từ nhiều phía.

"Lửa thử vàng, gian nan thử sức", nước Nga đang đứng trước những thử thách nghiệt ngã của thời đại. Lễ duyệt binh năm 2026 không rầm rộ tiếng động cơ, không choáng ngợp bởi khí tài hiện đại, nhưng nó lại để lại một dư vị sâu sắc về sự tĩnh lặng trước cơn bão. Liệu lệnh ngừng bắn ba ngày này có phải là khởi đầu cho một chương mới, hay chỉ là một nốt lặng tạm thời trong bản nhạc binh lửa? Chỉ có thời gian mới trả lời được, nhưng hôm nay, ít nhất trên Quảng trường Đỏ, những người lính đã có thể bước đi mà không phải nghe tiếng pháo gầm vang từ phía chân trời.