Islamabad đăng cai các cuộc đàm phán khi Mỹ và Iran tìm cách thoát khỏi bế tắc của chiến tranh. Nhưng sự thiếu tin tưởng sâu sắc và căng thẳng khu vực đang đe dọa tiến trình này.
Cảnh sát kiểm tra an ninh để chuẩn bị cho cuộc đàm phán của phái đoàn Mỹ và Iran tại Islamabad, Pakistan, ngày 8/4/2026. Ảnh: THX/TTXVN
Tại Islamabad, các vỉa hè đang được sơn sửa, lực lượng an ninh vốn đã dày đặc tiếp tục được tăng cường, và bầu không khí vừa kỳ vọng vừa lo lắng đang bao trùm thủ đô Pakistan khi nơi đây chuẩn bị tổ chức các cuộc gặp mà cả thế giới sẽ theo dõi vào cuối tuần này.
Đúng sáu tuần sau khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc không kích phối hợp vào Iran khiến Lãnh tụ tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei thiệt mạng, châm ngòi cho cuộc chiến khiến hàng nghìn người chết ở nhiều quốc gia, làm tê liệt hoạt động qua eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển dầu mỏ quan trọng nhất thế giới - và đẩy giá năng lượng tăng vọt, Islamabad sẽ đăng cai đàm phán Mỹ - Iran vào ngày 11/4 với sự tham gia của quan chức cấp cao hai nước.
Các cuộc họp diễn ra chỉ vài ngày sau khi Washington và Tehran đồng ý một lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần do Pakistan làm trung gian, trong bối cảnh thỏa thuận này đã bắt đầu bị thử thách bởi những cách hiểu khác nhau về các điều khoản ngừng giao tranh và các cuộc ném bom leo thang của Israel vào Liban.
Các cuộc tấn công của Iran vào các nước láng giềng vùng Vịnh, ngoài Israel, trong suốt cuộc chiến cũng khiến trung tâm xuất khẩu năng lượng lớn nhất thế giới và một đầu mối quan trọng của thương mại, du lịch và đổi mới rơi vào trạng thái bất ổn kể từ khi giao tranh bắt đầu vào ngày 28/2.
Quyết định của Tehran ngay sau đó trên thực tế đóng cửa eo biển Hormuz, nơi vận chuyển khoảng 20% lượng dầu và khí đốt toàn cầu trong thời bình, ngoại trừ các tàu của những quốc gia đạt được thỏa thuận với Iran, đã làm rung chuyển thị trường toàn cầu và đẩy giá năng lượng lên mức cao kỷ lục trong nhiều năm.
Cuối tuần này, các đại diện cấp cao từ những bên chủ chốt trong cuộc chiến sẽ hội tụ tại thủ đô Islamabad của Pakistan, nằm ở chân dãy Margalla Hills.
Dưới đây là tất cả những gì về các cuộc đàm phán sắp tới tại Islamabad, từ thành phần tham dự, địa điểm tổ chức, nội dung nghị sự, các trở ngại tiềm tàng đến những gì mà thế giới có thể kỳ vọng.
Khi nào và ở đâu diễn ra các cuộc đàm phán?
Các cuộc đàm phán dự kiến bắt đầu vào cuối tuần này tại Islamabad sau khi Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif chính thức mời hai bên tiến hành thương lượng nhằm đạt được một giải pháp toàn diện cho cuộc chiến.
Nhà Trắng xác nhận các cuộc thảo luận chính thức sẽ bắt đầu vào sáng 11/4, theo giờ địa phương.
Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran ngày 8/4 cho biết các cuộc đàm phán có thể kéo dài tới 15 ngày, cho thấy khả năng một số thành viên phái đoàn sẽ ở lại Islamabad sau hôm 11/4 hoặc quay lại thủ đô Pakistan cho các vòng đàm phán tiếp theo.
Khách sạn Serena ở Islamabad sẽ đón tiếp các phái đoàn. Nằm cạnh Bộ Ngoại giao trong “Vùng Đỏ” - khu vực tập trung các cơ quan chính phủ và đại sứ quán - khách sạn Serena đã được trưng dụng từ tối 8/4 đến ngày 12/4, yêu cầu khách rời đi. Đây cũng được dự kiến là nơi diễn ra đàm phán.
Chính quyền đã tuyên bố ngày 9 và 10/4 là ngày nghỉ tại Islamabad, ngoại trừ các dịch vụ thiết yếu như cảnh sát, bệnh viện và tiện ích công cộng.
An ninh được siết chặt trên toàn thành phố. Vùng Đỏ bị phong tỏa, trong khi các lối vào chính của Islamabad cũng bị đóng.
Ai sẽ tham dự đàm phán?
Nhà Trắng xác nhận Phó Tổng thống Mỹ JD Vance sẽ dẫn đầu phái đoàn Mỹ, cùng với các đặc phái viên hàng đầu của Tổng thống Donald Trump là ông Steve Witkoff và ông Jared Kushner – con rể nhà lãnh đạo Mỹ.
Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf và Ngoại trưởng Abbas Araghchi dự kiến dẫn đầu phái đoàn Iran. Hiện chưa rõ có đại diện nào từ Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) - lực lượng đang dẫn dắt phản ứng quân sự của Tehran - tham dự hay không. Ông Ghalibaf từng là chỉ huy IRGC.
Tuy nhiên, các quan chức Pakistan cảnh báo rằng chưa có gì chắc chắn cho đến khi các phái đoàn thực sự đến nơi.
Đại sứ Iran tại Pakistan, ông Reza Amiri Moghadam, vào hôm 9/4 từng đăng trên nền tảng mạng xã hội X rằng phái đoàn Iran sẽ đến vào tối cùng ngày.
Theo ông Moghadam, “bất chấp sự hoài nghi của dư luận Iran do các vi phạm ngừng bắn lặp lại của Israel nhằm phá hoại sáng kiến ngoại giao”, phái đoàn đến để “tiến hành các cuộc đàm phán nghiêm túc dựa trên 10 điểm do Iran đề xuất”. Nhưng ông Moghadam đã xóa bài đăng chỉ vài giờ sau.
Các cuộc đàm phán sẽ diễn ra như thế nào?
Thủ tướng Sharif dự kiến chủ trì chính thức và tổ chức các cuộc gặp riêng sơ bộ với từng bên vào ngày 10/4 hoặc sáng sớm 11/4, tùy thời điểm các phái đoàn đến.
Phó Thủ tướng kiêm Ngoại trưởng Ishaq Dar, người đã tham gia ngoại giao con thoi suốt cuộc xung đột, dự kiến sẽ điều phối các cuộc đàm phán chính vào ngày 11/4.
Chưa rõ Tổng tham mưu trưởng quân đội Pakistan, Thống chế Asim Munir, có tham gia hay không.
Vào ngày 11/4, các đoàn Mỹ và Iran dự kiến ngồi ở hai phòng riêng biệt, với các quan chức Pakistan làm trung gian chuyển thông điệp giữa hai bên.
Việc Phó Tổng thống Vance tham gia là một diễn biến quan trọng. Các quan chức Iran tỏ ra hoài nghi về việc tiếp tục làm việc với các ông Witkoff và Kushner. Họ nhắc lại các cuộc đàm phán trước đó tại Muscat (Oman) và Geneva (Thụy Sĩ) vào tháng 2, và việc Mỹ bắt đầu ném bom Iran ngay khi các cuộc đàm phán vẫn đang diễn ra. Họ coi ông Vance là người cởi mở hơn trong việc chấm dứt xung đột.
Được xem là ứng viên tiềm năng cho đề cử tổng thống của đảng Cộng hòa năm 2028, ông Vance đã thể hiện lập trường thận trọng đối với việc Mỹ can dự quân sự kéo dài tại Trung Đông.
Hơn ba chục đơn xin thị thực từ các cơ quan truyền thông quốc tế đã được nộp, với ít nhất 20 nhà báo được chấp thuận. Các quan chức cũng xác nhận một đội an ninh Mỹ gồm 30 người đã đến Islamabad.
Vì sao là Pakistan?
Pakistan đã nổi lên như một bên trung gian quan trọng giữa Washington và Tehran trong những tuần gần đây. Dù từng có căng thẳng với cả hai, Islamabad hiện duy trì quan hệ làm việc với cả hai bên.
Trong những ngày gần đây, Tổng tham mưu trưởng Asim Munir đã có nhiều cuộc điện đàm với các lãnh đạo Mỹ và Iran trong nỗ lực ngoại giao căng thẳng.
Pakistan có đường biên giới dài 900 km với Iran và là quốc gia có cộng đồng Hồi giáo Shia lớn thứ hai thế giới, điều này làm tăng vai trò của họ đối với Tehran.
Không giống phần lớn Trung Đông, Pakistan không có căn cứ quân sự của Mỹ, giúp họ có thêm uy tín trong mắt Iran. Đồng thời, Pakistan được Mỹ chỉ định là đồng minh ngoài NATO quan trọng từ năm 2004.
Tuy nhiên, vị trí đại sứ Mỹ tại Islamabad thường xuyên bị bỏ trống. Kể từ năm 2018, chỉ có một đại sứ được phê chuẩn là Donald Blome (2022 - đầu 2025). Hiện vị trí này đang trống.
Tổng thống Mỹ gần nhất thăm Pakistan là ông George W. Bush vào tháng 3/2006. Phó Tổng thống gần nhất thăm Pakistan là ông Joe Biden vào tháng 1/2011.
Chuyến thăm dự kiến của ông Vance - sau 15 năm - tập trung vào việc chấm dứt chiến tranh thay vì quan hệ song phương, là mức độ can dự hiếm thấy của Mỹ tại Islamabad.
Những vấn đề nào được đưa ra bàn thảo?
Hai bên bước vào đàm phán với nhiều khác biệt lớn.
Kế hoạch hòa bình 10 điểm của Iran yêu cầu giám sát eo biển Hormuz, rút lực lượng chiến đấu Mỹ khỏi Trung Đông và chấm dứt các hoạt động quân sự chống lại các lực lượng đồng minh, cùng nhiều yêu cầu khác.
Mỹ chưa chính thức chấp nhận các điều khoản này, dù Tổng thống Trump gọi đây là “cơ sở khả thi để đàm phán”. Nhà Trắng cho rằng Iran sẵn sàng từ bỏ kho uranium làm giàu - một yêu cầu không thể thương lượng - nhưng Iran chưa chính thức xác nhận điều đó.
Một tranh cãi khác liên quan đến Liban.
Các cuộc ném bom của Israel vào Liban khiến hơn 200 người thiệt mạng hôm 9/4, là đợt tấn công mạnh nhất kể từ khi chiến tranh Iran bắt đầu.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cảnh báo Tehran có thể rút khỏi lệnh ngừng bắn nếu các cuộc tấn công của Israel tiếp diễn, yêu cầu Mỹ phải chọn giữa ngừng bắn hoặc tiếp tục chiến tranh thông qua Israel. Ông Araghchi viện dẫn tuyên bố của Thủ tướng Sharif rằng lệnh ngừng bắn áp dụng trên toàn khu vực, bao gồm cả Liban.
Tuy nhiên, Phó Tổng thống Vance cho biết thỏa thuận không bao gồm Liban, quan điểm cũng được ông Trump và Nhà Trắng ủng hộ.
Ông Masood Khalid, cựu đại sứ Pakistan tại Trung Quốc, nhận định bầu không khí đã bị “đầu độc” trước khi đàm phán bắt đầu và cho rằng Israel đang phá hoại tiến trình bằng các cuộc không kích liên tục nhằm khiến các bên cứng rắn hơn và làm đổ vỡ đàm phán.
Nhà phân tích độc lập Sahar Khan tại Washington đồng tình: “Thiếu niềm tin là trở ngại lớn nhất. Hiện cả Washington và Tehran đều cố chứng minh mình ‘chiến thắng’ bằng các yêu cầu tối đa, nhưng nếu lệnh ngừng bắn được giữ và họ thực sự gặp nhau, đó sẽ là bước tiến quan trọng nhất”.
Những kịch bản có thể xảy ra và các trở ngại tiềm tàng là gì?
Theo các nhà phân tích, một thỏa thuận cuối cùng khó có khả năng đạt được trong ngắn hạn do sự thiếu tin tưởng sâu sắc từ cả hai phía.
Đại sứ Iran tại Islamabad, Reza Amiri Moghadam, trong bài đăng đã bị xóa, cho biết Tehran coi các cuộc tấn công liên tục của Israel là nỗ lực nhằm phá hoại tiến trình đàm phán.
Liban đang nổi lên như điểm bất đồng trung tâm. Ông Khalid cho biết lời mời của Thủ tướng Sharif đã đề cập rõ ràng đến Liban, cho thấy trước đó đã có các cuộc thảo luận với Washington.
Cựu đại sứ Pakistan tại Trung Quốc này nói: “Ông Netanyahu (Thủ tướng Israel) đã ngay lập tức bác bỏ lập trường của Pakistan, trong khi Tổng thống Trump sau đó cũng loại Liban ra khỏi phạm vi của lệnh ngừng bắn”.
Trong khi đó, ông Khalid nhấn mạnh: “Iran kiên quyết yêu cầu chấm dứt các hành động tấn công của Israel tại Liban, và họ nhận được sự ủng hộ của một số quốc gia quan trọng như Pháp. Chìa khóa nằm trong tay Tổng thống Trump”.
Nhà phân tích Khan thì mô tả Liban là “điểm gãy” tiềm tàng giữa Mỹ và Israel khi nói rằng: “Một thỏa thuận bền vững chỉ có thể đạt được nếu Israel ngừng tấn công. Trong tất cả các vòng đàm phán, chính Israel đã phá vỡ chúng bằng việc tấn công Iran. Cuối cùng, lựa chọn thuộc về Mỹ: hoặc là từ bỏ lệnh ngừng bắn và tấn công Iran, hoặc là buộc Israel phải tuân thủ lệnh ngừng bắn, nếu không sẽ có hậu quả”.
Bà Dania Thafer, giám đốc điều hành của Diễn đàn Quốc tế vùng Vịnh, cho rằng việc Israel không tham gia đàm phán là một thách thức mang tính cấu trúc.
Bà Thafer nói: “Israel là một bên trong cuộc chiến, và cũng là bên có lợi ích lớn nhất trong việc tiếp tục cuộc chiến này, vì vậy họ cần phải tham gia vào quá trình đàm phán và thỏa thuận cuối cùng. Nếu không, họ luôn có thể lập luận rằng Israel chưa từng đồng ý với bất kỳ điều khoản nào”.
Trong khi đó, ông Khalid cho rằng các lập trường cứng rắn tối đa có thể sẽ dịu lại theo thời gian.
Ông Khalid nói: “Một mức độ đồng thuận nhất định giữa Mỹ và Iran về vấn đề hạt nhân, cũng như một dạng hiểu biết đa phương để mở lại eo biển Hormuz, là điều có thể xảy ra, vì cả hai bên đều đang có dấu hiệu mệt mỏi và muốn có một khoảng nghỉ khỏi xung đột”.
Về câu hỏi ai sẽ là bên bảo đảm hòa bình, ông Khalid tỏ ra hoài nghi khi nói rằng: “Không có quốc gia đơn lẻ nào sẵn sàng đóng vai trò bảo đảm thay cho Mỹ hoặc Israel. Trung Quốc không thể chấp nhận rủi ro bảo đảm cho hành vi của Mỹ và Israel”.
Ông Khalid nói thêm rằng bất kỳ thỏa thuận nào cũng có thể sẽ cần sự hậu thuẫn của các quốc gia chủ chốt ở Trung Đông, các thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc, và một nghị quyết ràng buộc.
Nhà phân tích Khan cho rằng vấn đề bên bảo đảm là quá sớm để bàn tới, vì “Trung Quốc không cần thiết phải tham gia vào vòng đàm phán này.
Bà Khan nhấn mạnh: “Các lệnh ngừng bắn là quá trình lặp lại nhiều bước, và mục tiêu đầu tiên là xây dựng lòng tin. Nếu Mỹ có thể kiềm chế Israel và buộc nước này ngừng tấn công Lebanon trong thời gian đàm phán, đó sẽ là một bước tiến đáng kể, và Trump có thể coi đó là một chiến thắng”.
Theo tính toán của hãng tin Reuters công bố ngày 9/4, nguồn thu của Nga từ thuế dầu mỏ sẽ tăng gấp đôi lên 9 tỷ USD trong tháng 4 trong bối cảnh cuộc khủng hoảng dầu khí hiện nay.
Các bể chứa dầu tại cơ sở lọc dầu Novokuibyshevsk của Nga. Ảnh: TASS/TTXVN
Tính toán này là một trong những bằng chứng cụ thể đầu tiên cho thấy khoản lợi nhuận bất ngờ mà Nga, nước xuất khẩu dầu lớn thứ hai thế giới, thu được giữa cuộc chiến Iran. Cuộc chiến này đã gây ra đợt khủng hoảng năng lượng nghiêm trọng nhất trong thời gian gần đây.
Iran gần như đã đóng cửa eo biển Hormuz sau khi bị Mỹ và Israel không kích vào cuối tháng 2, khiến giá dầu Brent vượt xa mốc 100 USD/thùng.
Nguồn thu chính của Nga từ ngành dầu khí dựa trên sản lượng khai thác. Thuế xuất khẩu dầu thô đã được xóa bỏ từ đầu năm 2024 trong đợt điều chỉnh thuế toàn diện. Đây là đợt cải cách thuế kéo dài nhiều năm trong ngành dầu khí.
Theo tính toán dựa trên dữ liệu sản lượng sơ bộ và giá dầu, trong tháng 4 này, thuế khai thác tài nguyên đối với sản lượng dầu của Nga sẽ tăng từ mức 327 tỷ ruble trong tháng 3 lên khoảng 700 tỷ ruble (9 tỷ USD). Khoản thu này tăng khoảng 10% so với tháng 4/2025. Trong cả năm 2026, Nga dự kiến thu 7.900 tỷ ruble từ thuế khai thác tài nguyên.
Theo dữ liệu của Bộ Kinh tế Nga, giá trung bình dầu Urals của Nga (được sử dụng để tính thuế) đã tăng lên 77 USD/thùng trong tháng 3, mức cao nhất kể từ tháng 10/2023.
Mức này tăng 73% so với 44,59 USD/thùng hồi tháng 2 và cao hơn mức 59 USD được giả định trong ngân sách nhà nước năm nay.
Ngày 8/4, Điện Kremlin cho biết có rất nhiều đề nghị mua năng lượng Nga từ nhiều nơi khác nhau trong bối cảnh cuộc khủng hoảng năng lượng toàn cầu nghiêm trọng đang làm rung chuyển nền tảng của thị trường dầu khí.
Tuy nhiên, các nhà kinh tế Nga nhiều lần cảnh báo rằng mức lợi nhuận bất ngờ này của Nga có giới hạn và năm 2026 có thể là một năm khó khăn.
Bộ Tài chính Nga ngày 8/4 cho biết Nga đã ghi nhận thâm hụt ngân sách 4.580 tỷ ruble, tương đương 1,9% tổng sản phẩm quốc nội, trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 3/2026.
Ngoài ra, các cuộc tấn công của Ukraine nhằm vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Nga cũng làm giảm thu nhập và đe dọa cắt giảm sản lượng dầu.
Quy mô khoản lợi nhuận bất ngờ của Nga cuối cùng sẽ phụ thuộc vào việc cuộc khủng hoảng Iran kéo dài bao lâu.
Trong khi đó, theo kênh CNN, giá dầu tương lai của Mỹ đã nhanh chóng quay trở lại mốc 100 USD/thùng trong ngày 9/4 khi lệnh ngừng bắn với Iran vẫn chưa khiến eo biển Hormuz mở cửa hoàn toàn. Giá dầu WTI tăng 5,5% lên 99,61 USD/thùng trong các giao dịch gần đây. Giá dầu có lúc đạt 100,29 USD/thùng vào sáng 9/4, quay lại mức ba chữ số lần đầu tiên kể từ khi lệnh ngừng bắn được công bố.
Giá dầu thô tại châu Á cũng tăng trong phiên giao dịch 9/4. Vào đầu giờ chiều nay theo giờ Việt Nam, giá dầu thô Brent tăng 2,18 USD, tương đương 2,3%, lên 96,93 USD/thùng.
Trong phiên giao dịch trước đó, cả hai loại dầu này đều đã giảm xuống dưới mức 100 USD/thùng. Giá dầu WTI lao dốc 16%, tương đương 18,54 USD, trong ngày 8/4. Đây là mức giảm theo giá trị USD trong một ngày lớn nhất kể từ khi giao dịch hợp đồng tương lai bắt đầu vào tháng 3/1983 và là mức giảm theo tỷ lệ phần trăm lớn nhất kể từ đại dịch COVID-19 năm 2020.
Các chuyên gia nhận định rằng dù giá dầu vừa phục hồi ngày 9/4, nhưng rủi ro ngắn hạn vẫn còn đáng kể do tiến trình đàm phán tại Trung Đông chưa ổn định. Eo biển Hormuz chưa hoàn toàn mở cửa tiếp tục là yếu tố bất định lớn đối với thị trường năng lượng và tài chính toàn cầu.
Báo cáo của Bộ Lao động Mỹ công bố hôm 9/4 cho thấy số đơn xin trợ cấp thất nghiệp tăng lên 219.000 (đã điều chỉnh mùa vụ), tăng 16.000 so với kỳ trước.
Người dân tham dự hội chợ việc làm tại San Mateo, bang California (Mỹ). Ảnh (tư liệu) minh họa: AP/TTXVN
Các đơn xin trợ cấp thất nghiệp mới tại Mỹ tăng ở mức vừa phải trong tuần trước, không cho thấy dấu hiệu suy yếu của thị trường lao động và có thể tạo dư địa để Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) giữ nguyên lãi suất khi cơ quan này theo dõi tác động kinh tế từ cuộc chiến Mỹ - Israel với Iran.
Một bức tranh cập nhật hơn về giá cả sẽ có vào ngày 10/4 khi Cục Thống kê Lao động Mỹ công bố số liệu chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 3/2026. Dự báo đồng thuận cho rằng lạm phát toàn phần sẽ tăng 0,9% trong tháng, đẩy lạm phát lên 3,3%, gần như cao hơn gần 1 điểm phần trăm so với tháng 2. CPI lõi dự kiến tăng 0,3% so với tháng 2/2026 và 2,7% so với cùng kỳ năm ngoái.
Bộ Thương mại Mỹ ngày 9/4 cho biết Chỉ số giá tiêu dùng cá nhân (PCE) trong tháng 2/2026 tăng lên 2,8%, cao hơn mục tiêu 2% của Fed, trong khi chỉ số PCE lõi (không tính giá thực phẩm và năng lượng vốn hay thay đổi), tăng lên 3%. Cả hai chỉ số này đều đúng như thị trường dự đoán.
Fed coi PCE là công cụ chính để dự báo lạm phát, còn PCE lõi là công cụ tốt hơn để dự báo xu hướng lâu dài hơn. Cả hai chỉ số này đều tăng 0,4% so với tháng 1/2026, cũng đúng như thị trường dự đoán.
Bên cạnh số liệu lạm phát, báo cáo của Bộ Thương mại cũng cho thấy chi tiêu tiêu dùng tăng 0,5% trong tháng, trong khi thu nhập cá nhân giảm 0,1%. Các nhà kinh tế trước đó dự đoán chi tiêu tăng 0,6% và thu nhập tăng 0,4%.
Ngoài ra, Bộ Thương mại báo cáo rằng tăng trưởng kinh tế trong quý IV/2025 thậm chí còn chậm hơn so với mức đã báo cáo trước đó.
Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) - thước đo tổng giá trị của mọi hàng hóa và dịch vụ được sản xuất - chỉ tăng 0,5%, giảm so với mức 0,7% ghi nhận trước đó và mức ước tính ban đầu là 1,4%. Tỷ lệ tăng trưởng cả năm vẫn duy trì ở mức 2,1%.
Bộ Thương mại cho biết việc điều chỉnh giảm chủ yếu do đầu tư thấp hơn dự kiến. Một chỉ số quan trọng về nhu cầu, gọi là doanh số cuối cùng thực tế cho khu vực tư nhân trong nước, bị hạ xuống còn 1,8%, giảm 0,6 điểm phần trăm so với ước tính đầu tiên.
Ông David Russell, trưởng bộ phận chiến lược thị trường toàn cầu tại TradeStation, nhận xét “giá tháng 2 phù hợp dự báo nhưng thu nhập yếu và GDP lại bị điều chỉnh giảm thêm. Điều đó có nghĩa là tình trạng đình lạm còn tệ hơn dự kiến ngay cả trước khi chiến sự Iran bắt đầu. Những so sánh với thập niên 1970 có thể đang gia tăng khi nhà đầu tư đánh giá lệnh ngừng bắn mong manh”.
Dữ liệu lạm phát này bao trùm giai đoạn trước cuộc chiến do Mỹ và Israel phát động chống lại Iran, vì vậy không phản ánh đợt tăng mạnh giá năng lượng trong xung đột. Giá dầu từng có lúc vượt 100 USD/thùng, trong khi giá xăng tăng hơn 1 USD/gallon (1 gallon = 3,78 lít).
Phần lớn quan chức Fed tỏ ra thận trọng khi công khai cam kết về lãi suất trong lúc theo dõi diễn biến. Biên bản cuộc họp tháng 3 của Fed công bố hôm 8/4 cho thấy các nhà hoạch định chính sách lo ngại về cả hai mục tiêu kép là ổn định giá cả và việc làm, nhưng nhìn chung có xu hướng hạ lãi suất vào cuối năm nay.
Theo ông Sal Guatieri, chuyên gia kinh tế của BMO Capital Markets, dữ liệu kinh tế nêu trên, cộng với dự đoán lạm phát sẽ tăng do giá năng lượng và nhiều sản phẩm khác tăng, có lẽ càng khiến Fed không muốn hạ lãi suất.
Cùng lúc đó, thị trường dự đoán Fed sẽ giữ nguyên lãi suất khi thị trường lao động chậm lại nhưng vẫn tạo đủ việc làm để giữ tỷ lệ thất nghiệp ổn định.
Tỷ phú Elon Musk công khai chỉ trích dự án đường sắt cao tốc của bang California (Mỹ), gọi đây là một công trình lãng phí quy mô lớn.
Tỷ phú Elon Musk. Ảnh: Getty Images/TTXVN
Theo California Post ngày 9/4, một cuộc tranh luận gay gắt đã bùng nổ khi doanh nhân tỷ phú Elon Musk - ông chủ của các hãng xe điện Tesla, công ty công nghệ vũ trụ SpaceX, mạng xã hội X và công ty trí tuệ nhân tạo xAI - công khai chỉ trích dự án đường sắt cao tốc của bang California (Mỹ), gọi đây là một công trình lãng phí quy mô lớn và đặt nghi vấn về động cơ tài chính phía sau.
Trong một phát biểu trên mạng xã hội, người giàu nhất thế giới với khối tài sản ròng lên đến 806 tỷ USD theo tính toán của Forbes, cho rằng mục đích thực sự của dự án không phải là vận chuyển hành khách mà là tạo dòng tiền cho các cơ quan hành chính, đơn vị tư vấn và công đoàn. Ông nhận định rằng hàng tỷ USD đã được chi tiêu nhưng không mang lại hiệu quả tương xứng, đồng thời cho rằng việc thiếu một hệ thống giao thông hiệu quả về chi phí là điều có chủ ý.
Dự án đường sắt cao tốc California ban đầu được đề xuất vào năm 2008 với ngân sách khoảng 33 tỷ USD, nhưng hiện đã tăng lên đến 126 tỷ USD do các vấn đề pháp lý kéo dài và khó khăn trong việc thu hồi đất. Theo kế hoạch hiện tại, tuyến đường nối giữa Los Angeles và San Francisco có thể không hoàn thành trước giai đoạn 2030 đến 2033, và vẫn chưa có nguồn tài chính rõ ràng cho toàn bộ tuyến.
Ông Musk cũng đề xuất rằng công ty của ông có thể xây dựng một hệ thống giao thông thay thế với chi phí thấp hơn đáng kể, nhấn mạnh các giải pháp công nghệ như hệ thống đường hầm và vận chuyển tốc độ cao hiện đại.
Phát biểu của ông Musk nhắm trực tiếp vào chính sách hạ tầng của Thống đốc bang Gavin Newsom, người đã bảo vệ dự án và bảo đảm nguồn tài trợ 1 tỷ USD mỗi năm từ ngân sách của bang California đến năm 2045 nhằm duy trì tiến độ xây dựng.
Tuy nhiên, dự án đang đối diện thêm thách thức khi chính quyền liên bang đã chấm dứt khoản tài trợ 4 tỷ USD vào đầu năm 2026, làm gia tăng áp lực tài chính. Dù vậy, gần 130 km hạ tầng cơ bản đã được hoàn thành, chuyển trọng tâm sang việc lắp đặt đường ray và hệ thống điện.
Ông Hunter Biden thách thức các con trai của Tổng thống Mỹ Donald Trump tỉ thí một trận trong lồng sắt.
Trong video được truyền thông Mỹ công bố ngày 9.4, ông Hunter Biden, con trai cựu Tổng thống Mỹ Joe Biden, cho biết đã nhận được cuộc gọi từ ông Andrew Callaghan, nhà báo người Mỹ kiêm dẫn chương trình cho kênh Channel 5. Ông Callaghan cho biết mình đang lên kế hoạch tổ chức trận đấu võ đài giữa con trai của đương kim tổng thống và cựu tổng thống Mỹ.
“Tôi đã nói rằng tôi sẽ tham gia, chắc chắn 100% nếu như ông Callaghan tổ chức được. Nếu ông ấy không thể sắp xếp thì tôi vẫn sẽ đến”, ông Hunter Biden nói, gửi lời thách thức đến hai ông Donald Trump Jr và Eric Trump, những người con trai của Tổng thống Donald Trump.
Ông Hunter Biden ngày 9.4 tuyên bố chấp nhận "so găng" tay đôi với các con trai của Tổng thống Donald Trump
ẢNH: CHỤP MÀN HÌNH CHANNEL 5
Nhà Trắng và các con trai ông Trump chưa phản hồi tuyên bố trên.
Hiện chưa rõ một cuộc so găng như vậy có thể diễn ra hay không. Trong khi đó, tại Nhà Trắng vào tháng 6 cũng sẽ diễn ra cuộc đấu võ thuật tổng hợp giữa các võ sĩ UFC, như một phần của chuỗi sự kiện kỷ niệm 250 năm Quốc khánh Mỹ, Reuters đưa tin.
Vào năm 2023, 2 tỉ phú công nghệ Elon Musk và Mark Zuckerberg cũng đã đề nghị lên sàn đấu võ, thế nhưng sự kiện không diễn ra.
Trong lịch sử nước Mỹ giai đoạn đầu từng ghi nhận những màn đối kháng bằng vũ lực, kinh điển là cuộc đấu súng vào năm 1804 giữa cố Phó tổng thống Aaron Burr và cố Bộ trưởng Tài chính Alexander Hamilton. Ông Hamilton bị bắn trúng và qua đời sau đó, trong khi sự nghiệp chính trị của ông Burr cũng chấm dứt do phải nhận những chỉ trích nặng nề.
Mỹ đang thúc đẩy áp dụng cơ chế đăng ký tự động cho những nam giới đủ tiêu chuẩn thực hiện nghĩa vụ quân sự, nhằm giảm thủ tục và tiết kiệm chi phí.
Cơ quan Quản lý Quân dịch Mỹ (SSS), đơn vị phụ trách cơ sở dữ liệu những công dân là nam giới có thể được gọi nhập ngũ trong tình huống khẩn cấp, đã gửi đề xuất quy định mới về "tự động đăng ký" cho Văn phòng Thông tin và Các vấn đề Quy định thuộc Nhà Trắng hồi cuối tháng 3 và đang chờ phê duyệt cuối cùng.
Quy định này dựa vào Đạo luật Ủy quyền Quốc phòng cho năm tài khóa 2026, được Tổng thống Donald Trump ký ban hành vào tháng 12/2025, trong đó yêu cầu chuyển từ cơ chế đăng ký theo sự chủ động của cá nhân sang tự động thông qua tích hợp dữ liệu liên bang.
Mỹ chưa kích hoạt lệnh gọi nhập ngũ bắt buộc kể từ năm 1973 và từ đó chỉ tuyển những người tình nguyện ký hợp đồng phục vụ trong quân đội. Dù vậy, SSS vẫn duy trì hệ thống đăng ký nghĩa vụ quân sự để sẵn sàng trong trường hợp khẩn cấp.
Quy định mới dự kiến có hiệu lực từ tháng 12. SSS nói quy định "tự động đăng ký" này nhằm đơn giản hóa thủ tục và cho phép chính quyền liên bang điều chỉnh nguồn lực, chuyển chi phí từ các hoạt động tuyên truyền, vận động sang các mục tiêu củng cố năng lực sẵn sàng chiến đấu và huy động lực lượng.
Quân nhân Mỹ diễn tập tại căn cứ Fort Polk, bang Louisiana, tháng 11/2022. Ảnh: US Army
Hệ thống tuyển quân của Mỹ được thiết lập từ năm 1917 dưới thời tổng thống Woodrow Wilson sau khi nước này tham gia Thế chiến I. Chế độ nghĩa vụ quân sự bắt buộc đã được đình chỉ vào năm 1975 dưới thời tổng thống Gerald Ford.
Đến năm 1980, tổng thống Jimmy Carter đưa ra cơ chế danh sách dự phòng là SSS để đảm bảo Mỹ có khả năng huy động quân số nhanh chóng trong trường hợp khẩn cấp.
Hiện nay, hầu hết nam công dân Mỹ và người nhập cư trong độ tuổi 18-25 phải tự đăng ký vào danh sách sẵn sàng thực hiện nghĩa vụ quân sự trong vòng 30 ngày kể từ sinh nhật 18 tuổi. Họ cũng có thể đăng ký muộn đến trước khi tròn 26 tuổi. Những người không đăng ký có thể bị coi là vi phạm luật liên bang, đối mặt với các hình phạt như không đủ điều kiện tham gia các chương trình phúc lợi liên bang, bị phạt tới 250.000 USD hoặc tối đa 5 năm tù.
Tuy nhiên, tỷ lệ đăng ký đã giảm trong những năm gần đây, một phần do tùy chọn đăng ký bị loại khỏi các mẫu đơn vay vốn sinh viên liên bang từ năm 2022, vốn trước đó chiếm khoảng 1/4 số lượt đăng ký.
Với quy định mới, nam giới sẽ được tự động đưa vào hệ thống trong vòng 30 ngày sau khi đủ 18 tuổi, thông qua việc kết nối với các nguồn dữ liệu liên bang.
Tổng thống Mỹ không thể đơn phương quyết định áp dụng lệnh gọi nhập ngũ bắt buộc mà cần sự phê chuẩn của quốc hội. Nhà Trắng cho biết việc khôi phục chế độ nghĩa vụ quân sự "không phải là kế hoạch hiện tại", dù vẫn để ngỏ các phương án trong tương lai.
Tòa án ở California bác nỗ lực biến garage thành nhà ở của một chủ hộ tại khu condo, khi ban quản trị cho rằng dự án này vi phạm quy định nội bộ.
Tòa án sơ thẩm hạt San Diego tuần trước ra phán quyết về tranh chấp pháp lý kéo dài hơn một năm giữa ông Adam Hardesty, chủ một căn hộ tại khu condo Mystic Point ở thành phố Carlsbad, bang California, với ban quản trị khu dân cư này.
Hardesty muốn cải tạo garage của mình thành nhà ở phụ trội (ADU) để cho thuê, kiếm thêm thu nhập. ADU là các đơn vị nhà ở nhỏ, độc lập, được xây thêm trên lô đất có nhà chính, nhằm gia tăng tiện ích sống, tạo thêm phòng ở cho gia đình hoặc cho thuê.
Đối với nhà riêng ở Mỹ, chủ nhà gần như toàn quyền sử dụng tài sản trên đất của mình và chỉ chịu sự quản lý chung của chính quyền địa phương. Nhưng ở các khu căn hộ hoặc khu dân cư khép kín, chủ nhà thường phải chấp hành quy định riêng của Ban Quản trị Khu dân cư (HOA), từ việc sửa chữa, cho thuê đến cách sử dụng không gian, tiêu chuẩn sinh hoạt.
Khu nhà ở Mystic Point ở Carlsbad, bang California, ngày 19/5. Ảnh: CalMatters
Tại Mỹ, HOA là tổ chức tư nhân được thành lập để quản lý, duy trì và đặt ra các quy tắc cho một khu dân cư, khu căn hộ (condo), hoặc một khu đô thị được quy hoạch sẵn. Tại các condo, chủ nhà sở hữu bên trong căn hộ, phần ngoài là sở hữu chung, nên họ không thể tùy ý cải tạo, thay đổi công năng như ở nhà riêng.
Khoảng 1/3 dân số bang California sống trong các khu vực chịu sự quản lý của HOA. Nghị viện bang năm 2019 thông qua đạo luật nới lỏng các hạn chế cấp địa phương đối với việc xây dựng nhà ở mới, nhằm tăng nguồn cung nhà ở cho người dân.
Trước khi cải tạo garage thành nhà phụ trội, ông Hardesty đã nghiên cứu các bản đồ quy hoạch địa phương, liên hệ với chính quyền thành phố và xin được giấy phép xây dựng.
Tuy nhiên, Ban Quản trị Khu dân cư Mystic Point phản đối, cho rằng quy định nội bộ cấm sử dụng garage vào mục đích khác ngoài đỗ xe, nên không chấp nhận dự án cải tạo của ông Hardesty.
Hardesty, khi đó là thành viên của HOA Mystic Point, lập luận rằng đạo luật năm 2019 của nghị viện bang California đã vô hiệu hóa mọi hạn chế của ban quản trị đối với các căn nhà phụ trội.
Sau khi tham khảo ý kiến từ một chuyên viên quy hoạch thuộc Sở Nhà ở và Phát triển Cộng đồng California, ông Hardesty tin rằng pháp luật đứng về phía mình nên vẫn cho khởi công cải tạo garage từ tháng 2/2025. HOA Mystic Point sau đó đã khởi kiện.
Trong các tài liệu nộp lên tòa, ban quản trị này cho rằng đạo luật năm 2019 không áp dụng cho các khu nhà ở dạng condo như Mystic Point, mà chỉ có hiệu lực với những khu đất được quy hoạch cho mục đích nhà ở đơn lập.
Do khu đất của ông Hardesty có nhiều loại hình nhà ở, không chỉ nhà đơn lập, mà còn nhà townhouse (liền kề) và các căn hộ condo nhỏ, nên luật không thể áp dụng trong trường hợp này, HOA Mystic Point lập luận.
Trong phán quyết tuần trước, thẩm phán Victor Torres đứng về phía HOA Mystic Point ở cả hai luận điểm.
"Nếu nghị viện bang muốn áp dụng với cả loại hình condo, họ hoàn toàn có thể viết rõ hơn trong luật, nhưng đã không làm vậy", ông Torres giải thích. "Tương tự, việc áp dụng luật này cho lô đất có quy hoạch đa dạng như của ông Hardesty cũng sẽ trái ý tưởng mà cơ quan lập pháp đặt ra khi thiết kế luật".
Do đó, thẩm phán bác yêu cầu được phép cải tạo garage thành nhà ở phụ trội để cho thuê của Hardesty.
Cho tới nay, chính quyền bang chưa can thiệp vào cuộc chiến pháp lý này. Dù các cơ quan quản lý nhà ở và văn phòng tổng chưởng lý bang thường can thiệp khi chính quyền địa phương ngăn cản một dự án xây dựng có dấu hiệu vi phạm luật, họ hiếm khi làm vậy với các HOA.
Thẩm phán Torres thừa nhận vụ kiện rất phức tạp, cho biết ông không thực sự nghiêng hẳn về bên nào. Dù ra phán quyết có lợi cho HOA, ông lưu ý đây chưa phải hồi kết của vụ kiện. "Tôi tin tôi sẽ còn được Tòa phúc thẩm 'giảng giải' thêm về vụ kiện này", ông nói.
Hardesty cho biết ông muốn kháng cáo, nhưng không còn tài chính. Hai vợ chồng ông đã chi hơn 100.000 USD cho vụ này, gồm tiền cải tạo garage và chi phí thuê luật sư.
Ben Christopher, bình luận viên bất động sản của CalMatters, cho rằng trong cuộc chiến pháp lý này, ông Hardesty đã đối mặt với khả năng cốt lõi của HOA, đó là hạn chế cư dân sử dụng khu đất theo ý thích của mình.
Ông Christopher dẫn các nghiên cứu cho thấy giá nhà tại các khu condo có HOA quản lý thường có giá cao hơn những khu quy hoạch lỏng lẻo. Nói cách khác, nhiều người sẵn sàng trả thêm tiền để tránh khả năng xuất hiện những căn nhà cải tạo tự phát trong khu mình ở.
Quân đội Hoa Kỳ sẽ tự động cho ghi danh nam công dân hội đủ điều kiện vào danh sách nhập ngũ qua Hệ Thống Tuyển Chọn Quân Dịch (SSS) trước tháng Mười Hai năm nay, theo USA TODAY cho biết hôm thứ Năm, 9 tháng Tư.
Quy trình ghi danh tự động mới đã được Quốc Hội phê chuẩn theo Đạo Luật Ủy Quyền Quốc Phòng (NDAA) cho năm tài chính 2026. Tổng Thống Donald Trump đã ký ban hành đạo luật này vào ngày 18 tháng Mười Hai, 2025. Binh sĩ Lục Quân Hoa Kỳ. (Ảh minh họa: John Moore/Getty Images)
"Sự thay đổi về mặt pháp lý này sẽ chuyển giao trách nhiệm ghi danh từ các cá nhân nam giới sang SSS thông qua việc kết hợp số liệu với các nguồn dữ kiện cấp liên bang. SSS sẽ cho triển khai triển thực hiện sự thay đổi này chậm nhất là vào tháng Mười Hai, 2026, giúp việc tinh giản quy trình cho ghi danh, đồng thời kéo theo sự sắp xếp lại sự tương ứng về mặt nhân sự", theo SSS đưa ra trong một bản tuyên bố công khai.
Theo USA TODAY, hiện nay, nam công dân Hoa Kỳ hội đủ điều kiện, trong độ tuổi từ 18 đến 25, bắt buộc phải ghi danh trực tuyến thông qua SSS.
Họ phải điền vào mẫu đơn, cung cấp họ tên đầy đủ, địa chỉ cư trú, ngày sinh và số An Sinh Xã Hội.
Người đang phục vụ trong quân đội theo diện quân dịch toàn thời gian liên tục từ năm 18 tuổi đến hết năm 26 tuổi sẽ không bị bắt buộc phải ghi danh vào quân ngũ. Ngoài ra, những người do phải nằm bệnh viện hoặc bị giam giữ trong suốt toàn bộ khoảng thời gian từ năm 18 đến 25 tuổi cũng được cho miễn trừ.
SSS chỉ quy định việc ghi danh vào quân ngũ đối với nam giới. Nữ giới có thể tự nguyện xin ghi danh.
Theo bài báo từ The New Republic, nhiều thành viên đảng Dân Chủ nhanh chóng lên tiếng chỉ trích việc chính quyền đặt sai trọng tâm ưu tiên.
"Nếu họ có thể tự động ghi danh cho chúng ta tham gia CHIẾN TRANH, thì họ cũng có thể tự động ghi danh cho chúng ta đi BẦU CỬ", bà Sarah McGee, người thuộc đảng Dân Chủ và đang ứng cử vào Hạ Viện Hoa Kỳ, có viết trên nền tảng X.
Những người khác đã cho đăng lại các bài đăng cũ của ông Stephen Miller, phó chánh văn phòng Tòa Bạch Ốc, trong đó ông lập luận rằng "nam thiếu niên nên bỏ phiếu cho ông Trump để tránh bị động viên nhập ngũ tham chiến trong Đệ Tam Thế Chiến của bà Kamala và bà Cheney".
Cố Tổng Thống Woodrow Wilson đã cho thiết lập ra SSS vào năm 1917, sau khi Hoa Kỳ đã tham chiến trong Đệ Nhất Thế Chiến. Theo luật liên bang, hầu hết nam giới trong độ tuổi từ 18 đến 25 đều bắt buộc phải ghi danh với SSS, phòng khi Quốc Hội và tổng thống sẽ đưa ra quyết định ban hành lệnh quân dịch.
Hiện nay, những người này phải tự ghi danh trong vòng 30 ngày kể từ ngày sinh nhật thứ 18. Tuy nhiên, họ vẫn được phép ghi danh muộn mà không bị phạt cho đến khi bước qua tuổi 26.
Lần cuối cùng mà Hoa Kỳ cho thực hiện chế độ quân dịch bắt buộc là vào năm 1973, trong bối cảnh Chiến Tranh Việt Nam. Việc cho tái áp dụng lại chế độ quân dịch trong thời đại hiện nay thậm chí sẽ còn gây ra những thảm họa to lớn hơn nữa, theo nhận định của The New Republic.
Theo SSS, kể từ năm 1973 đến nay, việc tuyển quân bắt buộc đã không còn được thực hiện. Những ai tình nguyện nhập ngũ sẽ được hưởng nhiều quyền lợi tốt về tiền thưởng, phúc lợi xã hội khác nữa. Tuy nhiên xu hướng hiện nay cùa giới trẻ đã không còn hứng thú nhiều với việc gia nhập quân đội để tiến thân.
Hormuz mở cửa trên giấy, nhưng biển vẫn lạnh người qua lại
Eo biển Hormuz – yết hầu của dòng chảy năng lượng toàn cầu, nơi mỗi ngày từng chứng kiến hơn 100 con tàu dầu qua lại – nay được tuyên bố “mở cửa trở lại”, nhưng thực tế lại là một bức tranh đầy bất an, khiến giới vận tải biển “đứng hình” trước sóng gió chính trị. Hormuz lúc này, thuyền không dám theo luồng, bởi chưa biết ai là người cầm lái thật sự giữa vùng biển đầy mìn chính trị và quân sự.
Dù lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần giữa Mỹ và Iran đã phần nào làm dịu bầu trời Trung Đông, nhưng dưới mặt nước, nỗi lo vẫn cuộn sóng. Các hãng tàu lớn, các nhà phân tích và giới điều hành logistics đều đồng thanh một nhận định: quá sớm để quay lại bình thường. Không có đảm bảo an toàn rõ ràng từ Iran, không có hướng dẫn cụ thể về thời điểm hay cách thức di chuyển, và cũng không có một tầm nhìn dài hạn nào về tương lai của tuyến đường này. Hơn 20% dầu thế giới bị “kẹt cổ chai”
Hormuz không chỉ là một eo biển – nó là huyết mạch của nền kinh tế toàn cầu. Khoảng 20% nguồn cung dầu thế giới đi qua vùng nước hẹp chỉ 21 dặm này. Khi dòng chảy bị gián đoạn, cả thế giới rung chuyển.
Thị trường đã phản ứng ngay lập tức: khi tin ngừng bắn được công bố, giá dầu lao dốc, chứng khoán bật tăng. Nhưng niềm vui “chưa kịp nở đã vội tàn”. Chỉ vài ngày sau, thực tế phũ phàng xuất hiện – rất ít tàu dám đi qua. Giá dầu lại quay đầu tăng, lấp ló ngưỡng 100 USD/thùng, như một lời cảnh báo rằng “lửa chưa tắt hẳn thì khói còn bay”.
Theo dữ liệu, trước chiến sự, mỗi ngày có hơn 100 tàu hàng đi qua Hormuz. Nhưng hiện tại, chỉ có 2 tàu dầu hoặc khí thực sự dám thử vận may sau lệnh ngừng bắn. Trong khi đó, hơn 400 tàu chở dầu, cùng hàng chục tàu LPG và LNG vẫn nằm chờ trong khu vực – một “bãi đỗ khổng lồ” giữa biển khơi.
Các hãng tàu: “An toàn là trên hết”
Hãng vận tải biển lớn thứ năm thế giới, Hapag-Lloyd, hiện có 6 tàu container bị kẹt tại khu vực Hormuz, nhưng vẫn quyết định “án binh bất động”. Người phát ngôn Nils Haupt khẳng định: ưu tiên hàng đầu là sự an toàn của thủy thủ đoàn, và với đánh giá rủi ro hiện tại, không thể mạo hiểm.
Tâm lý chung của giới vận tải là “đợi người khác thử trước”. Không ai muốn là con tàu đầu tiên bước vào vùng nước chưa được bảo đảm. Một câu nói rất thật từ giới chuyên gia: “Người ta chỉ đi khi biết chắc sẽ không bị bắn.”
Thực tế, các công ty vận tải thậm chí còn không có thông tin liên lạc trực tiếp với phía Iran để xác định quy trình đi lại. Không ai biết cơ quan nào có quyền cấp phép, không ai biết hành lang an toàn nằm ở đâu. Một vùng biển nhưng lại như “vùng xám pháp lý”.
Iran vẫn nắm “cổ họng” Hormuz
Giới chuyên gia nhận định thẳng thắn: Iran vẫn là bên kiểm soát thực tế eo biển Hormuz. Nhưng điều đáng lo là họ chưa đưa ra bất kỳ kế hoạch rõ ràng nào để đảm bảo an toàn hàng hải.
Thậm chí, lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) còn bị cho là đang thu phí lên tới 2 triệu USD mỗi tàu để cho phép đi qua – thanh toán bằng nhân dân tệ hoặc tiền điện tử, nhằm né tránh hệ thống tài chính dựa trên đồng USD.
Điều này biến Hormuz thành không chỉ là tuyến đường vận tải mà còn là “điểm thu phí chiến lược”, nơi địa chính trị và kinh tế hòa làm một.
Trong khi đó, lãnh đạo Iran cảnh báo rằng thời gian đang cạn dần, và bất kỳ vi phạm nào của thỏa thuận ngừng bắn sẽ phải trả giá đắt. Tehran cũng khẳng định Lebanon là một phần của thỏa thuận – điều mà phía Mỹ phủ nhận, khiến tình hình càng thêm rối ren. Ngừng bắn mong manh – hòa bình chưa tới
Lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần được xem là “cái phao cứu sinh”, nhưng thực chất chỉ là một giải pháp tạm thời, đầy điều kiện và rủi ro. Một chuyên gia nhận định: “Nó loại bỏ kịch bản tệ nhất, nhưng không tạo ra sự an tâm.”
Căng thẳng càng gia tăng khi Iran cáo buộc Israel vi phạm lệnh ngừng bắn tại Lebanon, trong khi Mỹ khẳng định Lebanon không nằm trong thỏa thuận. Mỗi bên một cách hiểu – và chính sự khác biệt này khiến thỏa thuận trở nên mong manh như “sợi chỉ treo chuông”.
Trong khi đó, Tổng thống Donald Trump vẫn tỏ ra lạc quan về một thỏa thuận hòa bình sắp tới, thậm chí cho biết Iran “đang trở nên hợp lý hơn”. Nhưng giữa lời nói và thực tế, khoảng cách vẫn còn rất xa. Hệ quả lan rộng: xăng tăng 40%, kinh tế toàn cầu bị đe dọa
Chiến sự không chỉ dừng lại ở Trung Đông – nó lan ra khắp thế giới qua từng giọt xăng. Giá xăng tại Mỹ đã tăng khoảng 40% (tương đương 1,18 USD/gallon) kể từ khi chiến tranh bùng nổ.
Và ngay cả khi dầu bắt đầu lưu thông trở lại, việc đưa giá về mức cũ 3 USD/gallon sẽ không dễ dàng. Chuỗi cung ứng cần thời gian phục hồi, tàu phải quay lại, dầu phải được bơm lên – tất cả đều mất nhiều ngày, thậm chí nhiều tháng.
Một chuyên gia cảnh báo: nếu tình trạng này kéo dài thêm một đến hai tuần nữa, hậu quả không chỉ là giá năng lượng mà còn là toàn bộ nền kinh tế toàn cầu. Lạm phát, chi phí vận tải, giá thực phẩm – tất cả sẽ bị kéo theo như “dây chuyền domino”.
Hormuz hôm nay giống như một cánh cửa đã mở nhưng không ai dám bước qua. Trên giấy tờ, chiến tranh tạm dừng. Nhưng trong lòng người, trong quyết định của các hãng tàu, trong từng con sóng ngoài khơi – sự bất an vẫn còn đó.
“Chưa thấy quan tài chưa đổ lệ” – câu nói dân gian ấy dường như đang phản ánh đúng tâm lý của giới vận tải biển. Họ sẽ không quay lại cho đến khi có đảm bảo rõ ràng, minh bạch và đáng tin cậy.
Eo biển Hormuz – nơi từng là biểu tượng của dòng chảy thương mại toàn cầu – giờ đây trở thành phép thử cho niềm tin, cho ngoại giao, và cho cả sự ổn định của thế giới. Và câu hỏi lớn vẫn còn bỏ ngỏ: liệu hòa bình có thật sự đến, hay chỉ là một khoảng lặng trước cơn bão lớn hơn?
Officials with NASA gave an update Thursday on the re-entry process for the Artemis II mission ahead of Friday's planned splashdown.
CBS News 24/7 is the premier anchored streaming news service from CBS News and Stations that is available free to everyone with access to the internet and is the destination for breaking news, live events, original reporting and storytelling, and programs from CBS News and Stations' top anchors and correspondents working locally, nationally and around the globe. It is available on more than 30 platforms across mobile, desktop and connected TVs for free, as well as CBSNews.com and Paramount+ and live in 91 countries.
Watch: NASA gives update ahead of Artemis II's Friday splashdown
Giới chức Mỹ đang ráo riết chuẩn bị cuộc đàm phán với Iran ở Pakistan, thậm chí giữa lúc Israel tiến hành không kích dữ dội Lebanon, khiến cho thỏa thuận ngưng bắn mới đạt được có nguy cơ bị đổ vỡ, theo nguồn tin từ CNN hôm thứ Năm, 9 tháng Tư.
Ông Trump đang muốn củng cố thỏa thuận về ngưng bắn mà ông ca ngợi là chiến thắng này, và có nhiều phần ông sẽ không chọn rút ra khỏi cuộc đàm phán sẽ diễn ra vào ngày mai, thứ Sáu 10/4 này. Xe ủi đất đang dọn dẹp đống đổ nát của tòa nhà bị sập sau vụ không kích của Israel ở Beirut, Lebanon, hôm thứ Năm, 9/4. (Ảnh: Getty Images)
Phó Tổng Thống JD Vance, người sẽ dẫn đầu phái đoàn thương thuyết của Mỹ đếnPakistan, đã trở lại Washington, D.C., hôm thứ Năm sau chuyến bay đêm từ Hungary về Mỹ.
Phát biểu với báo chí trước khi rời Budapest, ông Vance tuyên bố những điểm bất đồng có liên quan đến Lebanon chỉ là "sự hiểu lầm trong điều khoản trong thỏa thuận ngưng bắn, và không nên để sự hiểu lầm như vậy làm đổ vỡ cuộc đàm phán".
"Nếu Iran quyết định rút lui, vậy là ngu xuẩn, nhưng đó là quyền lựa chọn của họ", ông Vance cho biết thêm.
Tuy nhiên, Iran và các bên làm trung gian quốc tế đều cảnh cáo về tình trạng phía Israel tiếp tục tấn công Lebanon có thể phá hoại nỗ lực đàm phán.
Trong cuộc điện đàm với ông Steve Witkoff, đặc phái viên Mỹ, hôm sáng thứ Năm, ông Badr Abdelatty, Ngoại trưởng Ai Cập, cảnh cáo cho biết, "Việc Israel tấn công Lebanon sẽ phá hoại mọi nỗ lực của vùng này và quốc tế trong việc giữ yên ổn cho Trung Đông", theo bản tuyên bố do văn phòng ông Abdelatty đưa ra.
Pakistan, nơi đứng ra làm trung gian hàng đầu cho thỏa thuận ngưng bắn giữa Mỹ với Iran, khẳng định Lebanon nằm trong thỏa thuận này. Mấy ngày qua, Pakistan âm thầm cố gắng giúp giải quyết những điểm bất đồng, theo những người biết về vấn đề này.
Trong khi đó, hôm thứ Năm, ông Benjamin Netanyahu, Thủ tướng Israel, loan báo ông ra lệnh Nội Các của ông bắt đầu "thương thuyết trực tiếp với Lebanon càng sớm càng tốt".
Ông Netanyahu cho hay Lebanon là bên yêu cầu được đàm phán trực tiếp. Ông cho biết, cuộc đàm phán sẽ tập trung vào việc giải giới Hezbollah, nhóm phiến quân khủng bố ở Lebanon do Iran hậu thuẫn, và thành lập mối bang giao ôn hòa giữa Israel với Lebanon.
Lebanon chưa lên tiếng về lời tuyên bố của ông Netanyahu.
Ông Netanyahu quyết định đàm phán trực tiếp với Lebanon sau khi Tổng Thống Trump yêu cầu Israel nên làm như vậy và giảm bớt mọi hoạt động tấn ông Lebanon, theo một giới chức Mỹ và một người thông thạo vấn đề này cí nói với CNN.
Tuy nhiên, trong thông điệp qua video gửi đến người dân Israel tối hôm thứ Năm (theo giờ địa phương), ông Netanyahu một lần nữa khẳng định, không có thỏa thuận ngưng bắn nào với Lebanon.
"Tôi muốn tuyên bố với quý vị: Không có thỏa thuận ngưng bắn nào ở Lebanon. Chúng tôi sẽ tiếp tục tấn công Hezbollah bằng vũ lực, và cho đến khi nào khôi phục được an ninh cho quý vị", ông Netanyahu cho biết.
Trước đó, một giới chức Israel cho CNN hay "Không có thỏa thuận ngưng bắn nào lúc này", đồng thời nhấn mạnh thêm rằng, "Cuộc đàm phán sẽ diễn ra giữa tiếng súng".
Hôm thứ Tư 8/4, Phó Tổng Thống Vance cho biết ,"Israel thực sự ngỏ ý sẽ cho kiềm chế đôi chút ở Lebanon". Nhưng hôm thứ Năm, quân đội Israel tiếp tục không kích Lebanon và ra lệnh cư dân nhiều nơi phía Nam Beirut phải sơ tản ngay sau khi rocket của bọn khủng bố Hezbollah tiếp tục cho nã vào lãnh thổ của Israel.
Một cựu nhân viên trong Bộ Lục Quân, từng hỗ trợ cho đơn vị biệt kích Delta Force, đã bị bắt hôm thứ Tư, 8 tháng Tư, với tội danh đã tiết lộ bí mật quân sự cho ký giả viết về nhóm đặc nhiệm này, theo Politico.
Sau đó cùng ngày, bà Courtney Williams, 40 tuổi, cư dân ở Wagram, North Carolina, ra tòa liên bang ở Raleigh và bị truy tố tội chuyển giao thông tin quốc phòng trái phép. Tội này có thể mang án tù tối đa là 10 năm.
Căn cứ Fort Bragg ở North Carolina. (Ảnh minh họa: Facebook Fort Bragg)
Bà Williams đã tiết lộ về chiến thuật, kỹ thuật và thủ tục của đơn vị quân đội đặc biệt đóng tại căn cứ Fort Bragg, theo hồ sơ truy tố của FBI. Những chi tiết đó được xếp loại "bí mật và bị cấm chuyển giao ra bên ngoài", theo công tố viên cho hay.
Biên bản của nhân viên đặc vụ FBI trong vụ án này không nêu ra tên của đơn vị đặc biệt hay ký giả đó, nhưng chi tiết trong hồ sơ tòa án trùng khớp chi tiết trong quyển sách của ký giả Seth Harp hồi năm ngoái về đơn vị Delta Force cũng như bài báo cho đăng trên Politico.
Ký giả Harp cho biết, bà Williams từng nhiều năm "bị quấy nhiễu thô bạo theo kiểu quấy rối tình dục trong lúc làm công việc cung cấp cho binh sĩ đặc nhiệm sổ thông hành, bằng lái xe và thẻ ngân hàng giúp họ tránh bị phát giác khi được điều đi ngoại quốc". Cuối cùng, bà đã chính thức nộp đơn khiếu nại lên Ủy Ban Cơ Hội Làm Việc Công Bằng và đạt được sự thỏa thuận dàn xếp, theo lời ông Harp kể lại.
Ông Harp gi đây cho rằng bà Williams bị cáo buộc một cách bất công. "Bà Courtney Williams là cựu chiến binh, người mẹ, người Mỹ yêu nước. Bà không phạm phải bất cứ tội ác nào. Bộ Tư Pháp đang bị rối loạn của ông Trump (Tổng Thống Donald Trump) thậm chí sẽ không nói bà bị cáo buộc đã tiết lộ ra tin mật nào. Việc bà bị bắt giam là đáng phẫn nộ", ông Harp viết trên mạng xã hội X. "Vậy thì, khi có nhiều nhân viên đặc vụ và sĩ quan Delta Force quấy rối tình dục và kỳ thị phụ nữ ở nơi làm việc, liệu đó có phải tin mật hay không?"
Ông Kash Patel, giám đốc Cơ Quan Điều Tra Liên Bang (FBI), hoan nghênh về vụ bắt giữ bà Williams.
"FBI và đối tác của chúng tôi vừa bắt một cựu nhân viên SOCOM (Bộ Tư Lệnh Hành Quân Đặc Biệt Mỹ), người từng hỗ trợ cho các binh sĩ hàng đầu của chúng ta, vì bị nghi chuyển giao tin mật cho ký giả", ông Patel có viết trên X. "Hãy xem vụ này là thông điệp gửi cho bất cứ kẻ nào muốn tiết lộ tin rò rỉ: Chúng tôi sẽ giải quyết những vụ này, và chúng tôi sẽ cho bắt giữ. FBI không khoan dung bất cứ kẻ nào cố phản bội đất nước chúng ta và gây ra nguy hiểm cho người Mỹ".
Đối thủ chủ chốt của Burger King và McDonald's, Carl's Jr., nhận thấy mình ở vị trí tương tự như một trong những công ty điều hành được nhượng quyền thương mại lớn nhất, đã nộp đơn xin khai phá sản theo Chương 11 trong luật Phá sản.
(Minh họa)
Theo các tài liệu được nộp trên PacerMonitor, công ty Carl's Jr. đã nộp đơn xin khai phá sản dưới nhiều công ty con khác nhau, bao gồm Senior Classic Leasing, DFG Restaurants và Second Star Holdings.
Carl's Jr., công ty đang đứng ra điều hành 65 nhà hàng trên khắp California, một tiểu bang có hơn 575 địa điểm của chuỗi cửa hàng bánh mì kẹp thịt thức ăn nhanh. Các địa điểm bán hàng của Carl's Jr. kiếm được ít tiền hơn các nhà hàng McDonald's và Burger King (Minh họa)
"Trong những năm gần đây, một số chủ nhận được nhượng quyền thương mại thức ăn nhanh lớn đã nộp đơn xin khai phá sản. Điều này bao gồm hồ sơ phá sản vào tháng 11 năm 2023 cho công ty nhượng quyền Starboard Group của Wendy và công ty nhượng quyền Premier Kings của Burger King. Và vào tháng 4 năm ngoái, một công ty nhượng quyền lớn khác của Burger King, Consolidated Burger Holdings, cũng đã nộp đơn xin được bảo vệ theo Chương 11 đạo luật Phá sản.
Chi phí tăng cao và nhu cầu sút giảm đã gây tổn hại lớn cho mức doanh thu của các nhà hàng. Lao động, thực phẩm và tiền thuê nhà đều tăng lên khá cao, những yếu tố buộc phải đi đến quyết định khai phá sản.
"Tất cả những áp lực mà các bên nhận nhượng quyền cho là gây ra vấn đề với mô hình kinh tế thực sự không có dấu hiệu giảm bớt tác động của nạn lạm phát khi bước quanăm 2024", theo ghi nhận của ông Eric Danner, một đối tác trong hoạt động cho tái lập cơ cấu và giải quyết tranh chấp về quyền lợi
Giám đốc FBI Kash Patel (Minh họa)
FBI đã bắt giữ một cựu nhân viên thuộc Bộ Tư lệnh Tác chiến Đặc biệt vì bị cáo buộc đã tung tin rò rỉ về vụ chiến đấu cơ F-15E của Hoa Kỳ đã bị bắn rơi trên bầu trời Iran vào cuối tuần trước, theo nguồn tin từ cơ quan FBI cho công bố ra hôm thứ Tư 8/4.
Giám đốc FBI Kash Patel mô tả về kẻ bị nghi ngờ làm rò rỉ thông tin là "cựu nhân viên SOCOM, nơi hỗ trợ hệ thống quân sự cao cấp nhất của chúng tôi, về tội danh loan truyền thông tin bí mật cho một người trong giới truyền thông".
Trong cuộc họp báo hôm thứ Hai vừa qua tại Tòa Bạch Ốc, Tổng thống Donald Trump có nói với các phóng viên rằng, "Chính phủ đang muốn tìm ra kẻ nào đã cho rò rỉ tin tối mật đó", cho đó là "một kẻ bệnh hoạn"
Trong cuộc họp báo, tổng thống cho biết chính quyền của ông sẽ cho điều tra tận gốc công ty truyền thông giấu tên này đã cố tình tiết lộ ra câu chuyện này, gây áp lực buộc họ phải tiết lộ nguồn gốc tin này bị rò rỉ, đe dọa cho bỏ tù khi viện dẫn về an ninh quốc gia.
Trong hơn hai ngày qua, chính quyền và Ngũ Giác Đài đã từ chối xác nhận vụ Iran đã bắn rơi chiếc F-15 E và báo cáo sau đó về vụ phi công bị mất tích, bất chấp nhiều giới truyền thông đã đưa tin ra.
Trump tuyên bố vụ rò rỉ này đã khiến cho viên phi công bị mất tích và lực lượng giải có thể sẽ gặp nguy hiểm lớn.
"Có một số điều mà bạn không thể làm, bởi vì khi tiết lộ ra, đột nhiên, cả đất nước Iran biết rằng có một viên phi công của chúng ta đang có mặt ở đâu đó trên đất của họ đang tìm mọi cách để giành lấy mạng sống của mình, và điều đó cũng gây ra khó khăn nhiều hơn đối với tính mạng của người phi công mất tích và những người đang đi tìm anh ta", ông Trump cho biết.
Ông Trump lập luận rằng, vụ rò rỉ này đã dẫn đến việc Iran đưa ra thông báo sẽ trọng thưởng rất lớn cho bất cứ ai bắt sống được người phi công bị bắn rơi.
"Vì vậy, ngoài một quân đội thù địch, rất tài năng, rất tốt, rất xấu xa, chúng ta còn có hàng triệu người đang cố gắng truy lùng để giành được giải thưởng quá lớn này"
Bất chấp vụ tin tức nào bị rò rỉ ra, viên sĩ quan phụ trách hệ thống vũ khí ở ghế sau, một đại tá Không quân, đã được giải cứu thành công hôm Chủ nhật sau một chiến dịch táo bạo gồm có hàng trăm quân nhân, với hàng chục loại máy bay khác nhau, trong đó có một số phi cơ đã hứng chịu hỏa lực của kẻ thù và bị cho phá hủy tại chổ.
SOCOM có trụ sở chính đặt tại Căn cứ Không quân MacDill ở Tampa, Fla.
Ông Patel cảm ơn văn phòng của FBI tại hiện trường Charlotte, N.C. vì đã hỗ trợ việc điều tra và cảnh cáo những kẻ rò rỉ tin tức bí mật trong tương lai.
"Đây là một thông điệp gửi đến bất cứ kẻ nào dám tung tin rò rỉ: chúng tôi sẽ tiến hành điều tra và giải quyết những vụ án loại này và đang thực hiện các vụ bắt giữ. FBI sẽ không dung thứ cho những kẻ tìm cách phản bội lại đất nước chúng ta và khiến cho người Mỹ bị tổn hại", ông Patel cho đăng tải trên X.
Dĩ nhiên thông tin về danh tính của kẻ nghi phạm bị bắt giữ này được giữ kín trong lúc còn trong vòng điều tra của FBI.
(Minh họa)
Nhiều người đăng ký trên trang mạng Reddit phản ảnh cho rằng ứng dụng YouTube trên TV đang thấy xuất hiện ra các quảng cáo không thể cho bỏ qua và kéo dài đến 90 giây, vượt xa giới hạn chính thức cho phép là 30 giây.
Theo quy định về định dạng quảng cáo của YouTube TV, quảng cáo không thể cho bỏ qua trên thiết bị TV (connected TV) chỉ được phép kéo dài tối đa là 30 giây, trong khi trên thiết bị di động sẽ bị giới hạn ở 15 giây. Vì vậy, các quảng cáo dài 90 giây rõ ràng đã vượt quá quy định hiện hành.
Trước những tranh cãi này, Google hiện vẫn chưa đưa ra hồi âm chính thức nào. Một số phân tích gia cho rằng, YouTube có thể đang cho thử nghiệm việc kéo dài thời gian quảng cáo không thể cho bỏ qua nhằm gây áp lực lên nhóm người còn lưỡng lự, từ đó thúc đẩy họ phải đăng ký vào dịch vụ YouTube Premium đến 15,99 USD/tháng/cá nhân.(Tham khảo thêm ở đây: https://www.youtube.com/premium)
Trước đây, mức quảng cáo 30 giây không thể cho bỏ qua đã bị đánh giá là gần chạm ngưỡng chịu đựng của người xem. Việc xuất hiện quảng cáo 90 giây càng khiến cho sự trải nghiệm xem nội dung bị ảnh hưởng nghiêm trọng hơn.
Diễn Đàn Người Việt Hải Ngoại. Tự do ngôn luận, an toàn và uy tín. Vì một tương lai tươi đẹp cho các thế hệ Việt Nam hãy ghé thăm chúng tôi, hãy tâm sự với chúng tôi mỗi ngày, mỗi giờ và mỗi giây phút có thể. VietBF.Com Xin cám ơn các bạn, chúc tất cả các bạn vui vẻ và gặp nhiều may mắn.
Welcome to Vietnamese American Community, Vietnamese European, Canadian, Australian Forum, Vietnamese Overseas Forum. Freedom of speech, safety and prestige. For a beautiful future for Vietnamese generations, please visit us, talk to us every day, every hour and every moment possible. VietBF.Com Thank you all and good luck.
