Hôm thứ Sáu, Benjamin Netanyahu tiết lộ rằng ông đã âm thầm điều trị ung thư tuyến tiền liệt, công bố chẩn đoán này cùng với báo cáo y tế thường niên của mình.

Vị lãnh đạo 76 tuổi cho biết ông đã giữ kín báo cáo này trong khoảng hai tháng, với lý do việc công bố thông tin sớm hơn có thể bị Iran lợi dụng cho mục đích tuyên truyền.

Ông Netanyahu, thủ tướng tại vị lâu nhất của Israel, đã trải qua phẫu thuật vào tháng 12 năm 2024 để điều trị chứng phì đại tuyến tiền liệt, một thủ thuật mà văn phòng của ông đã tiết lộ vào thời điểm đó. Trong một cuộc kiểm tra tiếp theo, các bác sĩ đã phát hiện một khối u ác tính có kích thước nhỏ hơn một centimet trong tuyến tiền liệt của ông, theo một tuyên bố mà ông đăng tải trên mạng xã hội.

Văn phòng của ông cũng công bố các bức thư từ các bác sĩ nêu chi tiết chẩn đoán. Một bức thư cho biết: “Đây là phát hiện sớm một tổn thương rất nhỏ, không có di căn, vì tất cả các xét nghiệm khác đều xác nhận điều này một cách chắc chắn”.

Ông Netanyahu không nêu rõ ngày chẩn đoán chính xác. Tuy nhiên, một nguồn tin thân cận với vấn đề này cho biết với CNN rằng bệnh ung thư đã được phát hiện cách đây vài tháng. Thủ tướng bắt đầu điều trị xạ trị nhắm mục tiêu khoảng hai tháng rưỡi trước và đã hoàn thành quá trình điều trị, nguồn tin cho biết.

Ông Netanyahu cho biết ông đã lựa chọn phương pháp xạ trị có mục tiêu và báo cáo kết quả thành công.

“Tạ ơn Chúa, tôi vẫn khỏe mạnh,” anh viết trên mạng xã hội. “Tôi chỉ gặp một vấn đề nhỏ về tuyến tiền liệt và đã được điều trị hoàn toàn.”

Anne Hathaway đã gây ra ấn tượng mạnh tại buổi ra mắt cuốn phim "Mother Mary" với chiếc đầm đen xuyên thấu của Iris van Herpen.

Theo People, tối hôm 23/4 (theo giờ địa phương), Anne Hathaway đã trở thành tâm điểm củ giới truyền thông tại London, Anh quốc khi tham dự buổi công chiếu tác phẩm phim ảnh mới nhất của cô: "Mother Mary". Khác hoàn toàn với hình ảnh thanh lịch thường thấy, "biểu tượng thời trang" Hollywood đã chọn cho mình một diện mạo mang hơi hướm Gothic thật gợi cảm và quyến rũ.

Nữ diễn viên chưng diện với thiết kế maxi xuyên thấu nằm trong bộ sưu tập Couture Xuân/Hè 2020 của Iris van Herpen. Bộ trang phục được sáng tác ra từ chất liệu chiffon đen tuyền với điểm nhấn là phần cổ cách điệu như vòng choker và ống tay loe mềm mại.

Anne Hathaway chưng diện với thiết kế xuyên thấu tại sự kiện ra mắt cuốn phim "Mother Mary". (Ảnh: WireImage)

Việc Anne Hathaway lựa chọn trang phục này được đánh giá là sự tính toán thật tinh tế, đồng nhất với tinh thần của cuốn phim "Mother Mary". Trong phim, Anne đóng thủ vai một nữ ca sĩ tìm mọi cách hàn gắn mối giao du với người bạn thân cũ vốn là một chuyên gia thiết kế thời trang.

Để giữ sự tập trung tối đa vào thiết kế cầu kỳ của Iris van Herpen, ngôi sao phim "The Devil Wears Prada" đã cho tối giản hóa trang sức khi chỉ kết hợp cùng đôi khuyên tai vàng dáng tròn. Cô chọn kiểu tóc đuôi ngựa buộc nửa đầu trẻ trung nhưng không kém phần sang trọng.

Trước đó, trong chuỗi sự kiện quảng cáo cho phim "The Devil Wears Prada 2", Anne Hathaway liên tục biến hóa với các phong cách khác nhau. Ở London, cô khoe vẻ quý phái trong chiếc váy nhung xanh navy từ Atelier Versace. Trong khi tại New York, nữ diễn viên gây ấn tượng mạnh với thiết kế điêu khắc màu đỏ ruby của Louis Vuitton, khoe trọn vóc dáng với corset ôm sát.


Minh tinh gây ấn tượng mạnh trước ống kính nhiếp ảnh gia. (Ảnh: WireImage)

Chia sẻ về vai diễn trong phim "Mother Mary", Anne Hathaway cho biết cô phải thể hiện các ca khúc gốc được viết từi những nghệ sĩ hàng đầu như FKA Twigs, Jack Antonoff và Charli XCX. Tuy nhiên, việc chuyển từ kỹ thuật hát sân khấu sang hát phòng thu là một thử thách lớn.

"Tôi nhận ra mình chẳng biết cách hát trước micro làm sao cho đúng. Quá trình đào tạo trước đây của tôi thuần về nhạc kịch sân khấu. Nhạc pop thì ngược lại, nó cần một sức mạnh kiểu 'tự nhiên như không', điều vốn không phải sở trường của tôi", nữ diễn viên chia sẻ với tờ New York Times.

Dù có sở hữu giọng hát nội lực từng giúp cô đoạt giải Oscar cho cuốn phim "Les Misérables", Anne Hathaway vẫn khiêm tốn thừa nhận sau lần trải nghiệm này: "Tôi nhận ra mình hoàn toàn không phải là một ngôi sao nhạc pop. Tôi thích tập trung vào thế mạnh lớn nhất của mình là diễn xuất hơn".

Chiếc Stelato Z7 đã bất ngờ nằm bất động giữa sân khấu trong sự kiện trực tiếp của "Hoa què"(Huawei) tối hôm 22/4, gây ra nhiều tranh luận về chất lượng dòng xe mới này.

Stelato Z7 được xác định là mẫu xe điện hạng sang trọng, cạnh tranh trực tiếp với Mercedes, BMW. (Ảnh: IT Home)

Tối hôm 22/4, tại hội nghị ra mắt sản phẩm mới của Harmony Intelligent Mobility (HIMA), một "sự cố" hi hữu đã xảy ra. Chiếc xe điện Stelato Z7, mẫu xe chiến lược vừa được công bố, đã bất ngờ "nằm im bất động" ngay tại vị trí trung tâm sân khấu khi đang được cho truyền hình trực tiếp.

Sự việc này bắt đầu khi chương trình chuyển sang phần giới thiệu mẫu xe tiếp theo. Theo kịch bản, các xe trưng bày phải lần lượt được lái rời khỏi sân khấu. Trong khi 3 chiếc xe khác di chuyển khá thuận lợi, chiếc Stelato Z7 màu hồng vẫn đứng yên tại chỗ, không nhúc nhích một ly.

Video từ hiện trường cho thấy tài xế bên trong xe tỏ ra rất lúng túng, liên tục thao tác trên màn hình điều khiển và cố gắng cài vào tay số nhưng vẫn không thành công. Thậm chí, người này đã phải mở cửa bước xuống xe để cho kiểm tra nhanh rồi quay lại cabin thử lại nhiều lần, nhưng chiếc xe này vẫn đứng im bất động.

Tình huống trở nên thật gượng gạo khi Chủ tịch hãng bước ra sân khấu để thuyết trình về mẫu xe AITO M6. Do chiếc Stelato Z7 vẫn còn kẹt ở vị trí trung tâm, vị lãnh đạo này buộc phải đứng phát biểu ngay cạnh chiếc xe đang gặp "sự cố". Để tránh những bình luận tiêu cực trực tiếp, kênh livestream của sự kiện đã nhanh chóng cho khóa chức năng đưa ra bình luận.


(Minh họa)
Stelato Z7 là sản phẩm hợp tác trọng điểm giữa Huawei và tập đoàn BAIC. Trong dự án này, Huawei nắm giữ vai trò "linh hồn" khi cung cấp toàn bộ hệ thống lái thông minh, hệ điều hành HarmonyOS và các linh kiện cốt lõi. Dù được sản xuất bởi đối tác, Stelato Z7 vẫn được thị trường coi là "xe của Huawei" do hãng này trực tiếp tham gia thiết kế và phân phối.

Trên các nền tảng mạng xã hội như Weibo, từ khóa "Stelato Z7 nằm im" nhanh chóng leo lên top tìm kiếm. Nhiều người dùng bày tỏ sự nghi ngờ về độ tin cậy của hệ thống phần mềm trên xe.

"Sự việc này dễ làm khuếch đại nỗi lo ngại của khách hàng về tính ổn định của sản phẩm mới, đặc biệt là với một chiếc xe có giá hơn 200,000 nhân dân tệ (tương đương với 29,255 USD)", một blogger kỹ thuật tên Xiao Lin nhận định.

Trước những luồng ý kiến trái chiều, phía ban tổ chức sau đó đã đưa ra lời giải thích. Họ cho rằng đây là một sự hiểu lầm trong quy trình phối hợp. Theo đó, việc chiếc xe dừng lại là một phần của kế hoạch trưng bày cuối buổi, nhưng tài xế đã không nhận được chỉ thị rõ ràng nên đã có những thao tác thừa thãi gây ra hiểu lầm về lỗi kỹ thuật.

Tuy nhiên, lời giải thích này không thuyết phục được nhiều người. Khán giả chỉ ra rằng thái độ lúng túng của tài xế và việc anh phải xuống xe kiểm tra không giống với một kịch bản đã được dàn dựng.

"Nếu là sắp xếp từ trước, tài xế sẽ không phải vò đầu bứt tai và thử khởi động xe một cách vô vọng như vậy", người dùng trên Reddit cho biết.

"Sự cố" này xảy ra vào thời điểm nhạy cảm khi Huawei đang nỗ lực khẳng định vị thế trong ngành xe thông minh. Hiện tại, Stelato Z7 đang được mở bán với mức giá từ 32,000 USD.

Nguồn: Sina

Vừa qua, tại chương trình Bar Buddy, Nghệ sĩ Ưu tú Thành Lộc đã chia sẻ về cảm xúc của mình trong giai đoạn đại dịch Covid-19.

Nghệ sĩ Ưu tú Thành Lộc cho biết: “Tôi nhớ trong thời gian Covid-19, tôi thường xuyên quay những clip ngắn mà trước đây tôi cấm kỵ. Tôi không thích đăng tải những clip đời thường ở nhà lên mạng theo kiểu đó. Nhưng thực sự lúc ấy tôi rơi vào khủng hoảng, stress nên mới quay clip.

Tôi tự tạo tiếng cười để trấn an nỗi sợ của chính mình, đồng thời lan tỏa niềm vui đến mọi người xung quanh một cách tích cực. Tuy nhiên, trong lòng tôi thực sự rối bời vì không biết khi nào mình sẽ chết.

Trong những khoảnh khắc như vậy, tôi càng trân quý từng phút giây được sống, được tồn tại trong cuộc đời này. Từ đó, tôi nhận ra trách nhiệm của mình vẫn chưa kết thúc. Qua một cuộc đại dịch như vậy, tôi vẫn còn sống, ông trời chưa cho tôi đi. Khi Ngài chưa gọi, điều đó có nghĩa là tôi vẫn còn ‘nợ’ với cuộc đời này”.


Tiếp đó, Nghệ sĩ Ưu tú Thành Lộc chia sẻ về sự thay đổi trong công việc: “Sau đó, tôi chuyển sang một đơn vị hoàn toàn mới do chính mình thành lập – Sân khấu Thiên Đăng. Đây là một lý do ngoài ý muốn, buộc tôi phải rời bỏ nơi làm việc thân quen suốt nhiều chục năm để bước sang môi trường khác.

Tuy nhiên, khi đến một nơi mới, tôi lại có cơ hội thực hiện những điều ấp ủ bấy lâu mà trước đây chưa thể làm được. Tôi cũng không hoàn toàn bị động, bởi tôi ra đi trong tâm thế dứt khoát – đã quyết định là đi thật. Thời điểm đó, tôi cảm thấy không thể tiếp tục ở lại hay cộng tác nữa nên lựa chọn rời đi.

Thậm chí, tôi từng nghĩ mình sẽ không làm sân khấu nữa. May mắn là lúc đó có tới 5–6 dự án phim điện ảnh liên tiếp mời tham gia, nên tôi tin rằng vẫn có thể đảm bảo thu nhập và cuộc sống mà không cần quay lại sân khấu.

Thế nhưng, sau đó có những người bạn tìm đến, đề nghị cùng tôi làm sân khấu. Ban đầu, tôi thắc mắc vì sao vẫn phải quay lại khi bản thân không còn muốn tiếp tục. Nhưng họ đã nói một câu khiến tôi suy nghĩ rất nhiều: ‘Anh không có quyền bỏ sân khấu, khán giả không chấp nhận điều đó’. Chính điều này đã khiến tôi giật mình”.

Nghệ sĩ Ưu tú Thành Lộc sinh năm 1961 tại Sài Gòn. Gia đình anh có truyền thống nghệ thuật khi có cha là Nghệ sĩ Nhân dân Thành Tôn, mẹ là nghệ nhân hát bội Huỳnh Mai. Anh chị em của nghệ sĩ Thành Lộc là Bạch Long, Bạch Lê cũng đều đi theo con đường nghệ thuật.

Nghệ sĩ Ưu Thành Lộc tham gia nghệ thuật từ khi 8 tuổi, sớm thể hiện được tài năng của mình qua các vai diễn. Sau khi tốt nghiệp khoa diễn viên trường Cao đẳng Sân khấu Điện ảnh Thành phố Hồ Chí Minh, NSƯT Thành Lộc có thử sức ở một vài sân khấu kịch. Năm 1997, anh về sân khấu Idecaf và gắn liền tên tuổi với nơi này.

Nghệ sĩ Ưu tú Thành Lộc là nghệ sĩ được nhiều bạn nhỏ yêu mến với hàng loạt tác phẩm kịch thiếu nhi như Dế Mèn (Dế mèn phiêu lưu ký), Chuột tiên (Cô bé Lọ Lem), Thúy Mama (Công chúa chích chòe), Sói ghẻ (Cậu bé rừng xanh)... Ở vai trò đạo diễn, anh cũng ghi nhiều dấu ấn. Với hai vở Bí mật vườn Lệ Chi, Ngàn năm tình sử, nam nghệ sĩ từng giành giải Mai Vàng - hạng mục Đạo diễn sân khấu vào các năm 2007 và 2009.

Vietbf @ Sưu tầm

"The Devil Wears Prada 2" đang vấp phải sự phản đối dữ dội tại Trung Quốc. Nhiều người xem cho rằng tên một nhân vật nữ mang ý nghĩa miệt thị người châu Á.

Đoạn video trích xuất từ dự án do 20th Century Studios đăng tải vào giữa tháng 4 đã nhanh chóng châm ngòi cho một cuộc tranh luận gay gắt. Trong đó, nữ trợ lý gốc Á của nhân vật Andy Sachs tự xưng tên mình là Jin Chao. Cộng đồng mạng Trung Quốc lập tức chỉ ra cách phát âm của tên gọi này có sự tương đồng với một từ lóng mang tính xúc phạm sâu sắc.

Theo lý giải của NPR, cụm từ lóng này xuất hiện tại Mỹ vào cuối những năm 1800, thời điểm người dân có tâm lý bài trừ người lao động nhập cư do lo sợ "mối nguy da vàng". Thuật ngữ này được hình thành do người ngoại quốc cố tình nhại lại âm điệu tiếng Quan Thoại hay tiếng Quảng Đông. Hai tác giả Kent Ono, Vincent Pham cũng từng phân tích trong cuốn "Asian Americans and the Media" rằng hành vi nhại giọng người châu Á chính là một hình thức miệt thị nặng nề.

Không dừng lại ở vấn đề tên gọi, tạo hình cùng tính cách của nhân vật do nữ diễn viên 26 tuổi Helen Shen đảm nhận cũng gây thất vọng lớn. Một bộ phận người xem đánh giá tạo hình "mọt sách" của cô quá lạc quẻ, thiếu gu thẩm mỹ khi đặt cạnh môi trường thời trang xa xỉ hào nhoáng. Việc cô gái này liên tục khoe khoang thành tích học tập xuất sắc tại đại học Yale danh giá, đồng thời có thái độ công khai chê bai cấp trên đã vô tình củng cố một định kiến cũ. Đó là suy nghĩ mặc định những cá nhân gốc Á tuy xuất sắc trong học thuật nhưng lại rất kém cỏi trong giao tiếp xã hội. Lối diễn xuất thái quá của nữ diễn viên bị đánh giá đã biến hình tượng này trở thành một màn châm biếm người Trung Quốc.

, hàng loạt tài khoản thể hiện sự bức xúc, cho rằng hãng phim đang phớt lờ nạn phân biệt chủng tộc. Khán giả Hàn Quốc cũng để lại các ý kiến đồng tình với làn sóng phản đối này, kêu gọi công chúng không ra rạp ủng hộ tác phẩm.

Những phản ứng đa chiều trước thềm công chiếu
Trái ngược với sự giận dữ của khán giả tại châu Á, nhiều nhà phê bình quốc tế lại đưa ra góc nhìn bảo vệ tác phẩm. Theo SCMP, một số chuyên gia cho rằng công chúng nội địa đang phản ứng thái quá. Họ bênh vực dự án bằng lập luận rằng việc liên tưởng cái tên Jin Chao với từ lóng miệt thị là một sự gượng ép. Nhóm chuyên gia này cũng nhấn mạnh việc khắc họa định kiến trên màn ảnh không hoàn toàn đồng nghĩa với hành vi phân biệt chủng tộc. Hiện tại, cả đoàn làm phim lẫn dàn diễn viên đóng vai Jin Chao đều chọn cách giữ im lặng trước làn sóng chỉ trích.

Tác phẩm điện ảnh này sắp sửa ra mắt tại Trung Quốc vào ngày 30/4, ngay trước kỳ nghỉ lễ Lao động kéo dài năm ngày. Đây là một thách thức không nhỏ bởi phần đầu tiên từng gặt hái thành công vang dội tại đây vào năm 2007. Khi đó, phim đạt doanh thu tuần mở màn khoảng 10 triệu tệ, trở thành lựa chọn hàng đầu của nữ giới dịp Quốc tế Phụ nữ. Lịch chiếu dự kiến tại Mỹ ấn định vào ngày 1/5. Trong khi đó, khán giả Việt Nam sẽ có cơ hội thưởng thức các suất chiếu sớm trong hai ngày lễ 30/4, 1/5 trước ngày khởi chiếu chính thức 8/5.

Nội dung phần hai tiếp tục khai thác cuộc chiến quyền lực trong ngành xuất bản. Miranda Priestly phải lèo lái tạp chí "Runway" vượt qua giai đoạn ngành xuất bản suy thoái, dẫn tới những màn đối đầu căng thẳng với giám đốc quyền lực Emily Charlton. Ở một chiến tuyến khác, Andy Sachs phải nỗ lực tìm kiếm sự cân bằng giữa sự nghiệp với cuộc sống cá nhân.

Nhìn lại phần tiền nhiệm "The Devil Wears Prada" do đạo diễn David Frankel thực hiện dựa trên tiểu thuyết cùng tên, tác phẩm từng thu về hơn 325 triệu USD. Bộ phim không chỉ đem về hai đề cử Oscar mà còn khắc họa vô cùng chân thực sự lộng lẫy của nền công nghiệp thời trang cao cấp tại New York thông qua bàn tay của stylist Patricia Field. Cuộc hành trình đánh mất rồi tìm lại bản thân của Andy Sachs khi rời "Runway" để sang làm việc cho một tờ báo khác đã để lại dấu ấn sâu đậm trong lòng khán giả.

Vietbf @ Sưu tầm

“Nhờ có tụi nhỏ mà tôi học được nhiều điều. Ví dụ như biết xin lỗi dễ hơn, biết nhìn lại mình nhiều hơn”, diễn viên Thái Hòa tâm sự với PV Dân Việt.

Diễn viên Thái Hoà cho rằng danh xưng “ông hoàng phòng vé” là khán giả ưu ái gọi bởi bên cạnh những phim thành công thì nhiều phim anh đóng vẫn lỗ như thường.

Sau hai vai diễn tạo tiếng vang trong Địa đạo: Mặt trời trong bóng tối và Tử chiến trên không năm ngoái, diễn viên Thái Hoà trở lại với vai người cha trong phim Anh Hùng: Lật mặt anh hùng từ thiện tiền tỷ của đạo diễn Võ Thạch Thảo vào dịp lễ 30/4 năm nay.

Diễn viên Thái Hoà đã dành cho Dân Việt cuộc trò chuyện về vai diễn mới cũng như việc đồng hành cùng con trong diễn xuất.

Đóng người nghèo khổ thấy "dễ thở" hơn nhà giàu

Anh từng đảm nhận nhiều dạng vai khác nhau, vậy vai diễn lần này khiến anh thích nhất là gì?

- Thật ra khi tham gia đóng phim, có nhiều chuyện xảy ra trên đoàn mà người khác nhắc thì tôi mới nhớ lại. Nhưng điều đọng lại rõ nhất với tôi không phải là từng cảnh cụ thể, mà là quá trình vật lộn để tìm ra cách thể hiện tốt nhất cho một phân đoạn, tìm ra được hướng xử lý phù hợp cho từng cảnh quay. Những khoảnh khắc đó thì tôi nhớ rất kỹ nhưng lại ít khi chia sẻ.

Về vai diễn lần này, thì tôi chỉ nói rằng cuộc sống không cho mình lựa chọn những biến cố sẽ xảy ra, nhưng mình có thể chọn thái độ để đối diện với nó. Nhân vật Hùng ban đầu gặp những biến cố không mấy tốt đẹp và có xu hướng phản ứng tiêu cực. Nhưng chính những điều đó lại tạo nên một hành trình, giúp nhân vật dần chữa lành và thay đổi.

Trong phim "Anh Hùng: Lật mặt anh hùng từ thiện tiền tỷ", anh thực hiện những cảnh leo trèo khá nhiều, cảnh quay đó có khó với anh?

- Với người tập luyện chuyên nghiệp thì những động tác đó không quá khó. Nhưng tôi không phải vận động viên, nên khi phải thực hiện nhiều lần cũng khá vất vả. May là có đội cascadeur hỗ trợ rất kỹ, đảm bảo an toàn với dây, nệm… Dù vậy vẫn đau chứ, nhất là những cảnh phải “giả đau”, nhiều khi còn khó hơn đau thật.

Cảnh anh bị ngã trên thang dây lúc tập luyện trong phim khiến người khác có cảm giác đau theo. Thực tế, cảnh quay đó diễn ra như thế nào?

- Khi quay cảnh đó, ê-kíp có tính toán kỹ và có bảo hộ đầy đủ, nhưng khi lên hình thì khán giả thấy rất thật. Những cảnh như vậy vẫn có va chạm và đau, nhưng nằm trong mức kiểm soát được. Quan trọng là tôi phải diễn sao cho khán giả cảm nhận được độ “thốn” đó.

Anh từng nói, nghề diễn “rất sướng” vì được trải nghiệm nhiều cuộc đời khác nhau từ giàu cho đến nghèo. Vậy với phim này, theo anh cái “sướng” nằm ở đâu?

- Tôi cho rằng, đóng những vai kiểu “nhà giàu” mới là khổ chứ không hề sướng như mọi người nghĩ. Vì khi vào vai người giàu, lúc nào tóc tai cũng phải chỉn chu, quần áo luôn phải giữ sạch sẽ, gọn gàng. Những thứ đó đòi hỏi mình phải giữ ý liên tục, khá là mệt. Ngược lại, khi đóng những vai nghèo, khổ thì lại “dễ thở” hơn. Đi quay mà mệt thì có thể ngồi đâu cũng được, đồ đạc có dơ sẵn rồi nên không cần giữ gì nhiều.


Nhiều khi những cảnh nghĩ là “sướng” lại hóa ra rất mệt. Ví dụ như cảnh ăn tôm hùm, nghe thì thích thật, nhưng thực tế không phải chỉ quay một lần. Có khi phải quay đi quay lại nhiều lần, mỗi lần là phải ăn thật, vì máy quay cận mặt thì không thể giả vờ được. Một cảnh có thể ăn vài con, rồi quay góc khác lại ăn tiếp, diễn với bạn diễn cũng phải ăn nữa. Thành ra có khi ăn đến mức... không còn thấy ngon nữa.

Nói chung, những gì nhìn có vẻ sướng chưa chắc đã sướng. Nhưng với bộ phim này, cái “sướng” lớn nhất với tôi lại không nằm ở những thứ hào nhoáng đó mà là ở sự đơn giản. Không cần phải quá trau chuốt hình ảnh, makeup, không phải lo những thứ cầu kỳ.

“Với các con, tôi giống như một người bạn”

Anh đánh giá thế nào về khả năng tiếp cận khán giả của bộ phim lần này?

- Thật ra ngay từ lúc nhận kịch bản, tôi đã thấy đây là một thể loại khó. Nó không phải dạng phim dễ tiếp cận số đông.

Dàn diễn viên và ngay cả bản thân tôi cũng không phải “Idol”, kiểu diễn viên mà chỉ cần xuất hiện là khán giả sẽ mua vé. Danh xưng “vua phòng vé” là mọi người gọi vậy thôi chứ trước đây bên cạnh những phim được đón nhận rất tốt như Để mai tính… thì tôi cũng có những phim không được khán giả đón nhận và vẫn lỗ như thường.

Nên tôi hiểu là không phải cứ có mình trong phim là đảm bảo doanh thu. Điều đó còn phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố, từ câu chuyện, cách kể cho đến sự kết nối với khán giả.

Với tôi, khi tham gia một dự án như thế này, điều quan trọng nhất vẫn là mình làm hết sức với vai diễn. Còn việc phim có đến được với đông đảo khán giả hay không thì đó là chuyện tôi không kiểm soát được.

Anh nói mình không phải “idol”, nhưng nhiều bạn trẻ lại rất thích và thậm chí sẵn sàng nhận một dự án vì có anh tham gia. Anh nghĩ sao về điều đó?

- Tôi nghĩ điều đó cũng giống như chính tôi ngày xưa thôi, tôi cũng từng thích một ai đó và muốn được như họ.

Còn với tôi, có lẽ một phần là các bạn ưu ái, phần khác là các bạn thích quan điểm làm nghề của tôi. Sau này tôi nhận ra là bản thân không cần phải cố trở thành một hình mẫu nào đó.

Cuối cùng, hình ảnh của tôi trong mắt khán giả không phải là cố gắng “trở thành ai”, mà là cách tôi làm nghề, yêu nghề và quan điểm sống của tôi. Có thể các bạn thích điều đó, thích cách tôi đang làm nghề và gắn bó với nghề.

Nhiều diễn viên hiện nay chuyển hướng sang làm nhà sản xuất, đạo diễn. Anh có định hướng đó không?

- Bản thân tôi không thích làm vai trò khác. Có lúc tôi từng nghĩ sẽ làm nhiều thứ hơn nhưng rồi lại thấy mình thích làm diễn viên nhất.

Tôi từng nghĩ đến việc viết kịch bản, làm phim theo cách của mình, nhưng không muốn bị áp lực. Tôi muốn làm kiểu “đi chơi”, tức là mỗi ngày đi tìm một cách kể chuyện thú vị. Nhưng cứ mỗi lần có phim gọi thì tôi lại muốn tập trung hoàn toàn cho việc diễn xuất.

Trong phim có câu thoại con gái nói với anh Hùng: “Trong mắt con, ba là siêu nhân”. Ngoài đời, là một người cha, anh có lấy cảm xúc từ con mình để đưa vào vai diễn không?

- Không hẳn là lấy trực tiếp vì hai đứa con của tôi ngoài đời rất khác với nhân vật trong phim. Nhưng nhờ có tụi nhỏ mà tôi học được nhiều điều. Ví dụ như biết xin lỗi dễ hơn, biết nhìn lại mình nhiều hơn.

Tôi không nghĩ mình đang “dạy” con mà giống như mình đang học cùng tụi nhỏ. Với con, tôi giống như một người bạn, chơi game với đứa này, cà phê với đứa kia. Còn cảm xúc trong phim thì vẫn là từ kịch bản và hành trình của nhân vật.

Nói về con thì Hồ Thái Thiên Minh (Bom), con trai anh từng gây ấn tượng trong Tử chiến trên không, sau phim đó anh định hướng cho con ra sao?

- Việc tham gia phim Tử chiến trên không đến với Bom như một cái duyên thôi. Bom chưa có kinh nghiệm gì hết, nhưng may mắn đạo diễn Hàm Trần đã khơi gợi được cảm xúc bản năng của Bom để hoàn thành vai diễn đó. Với tôi, như vậy là đã ổn ở bước đầu rồi.

Sau phim đó, cũng có một số bên muốn mời Bom tham gia tiếp vì thấy con có ngoại hình sáng. Nhưng tôi nghĩ, nếu chỉ xem như một cuộc dạo chơi thì được, còn nếu muốn đi đường dài thì phải học bài bản. Vì vậy tôi cho con đi học thêm như các khóa về sản xuất, kỹ năng liên quan đến điện ảnh.

Hiện tại, Bom cũng đang chuẩn bị cho một vai chính. Tôi chủ yếu là trò chuyện, chia sẻ những điều cơ bản như cách hiểu nhân vật, cảm xúc, cách tiếp cận vai diễn… Còn nếu muốn đi sâu hơn thì chắc chắn phải học và làm việc nhiều hơn nữa. Sau này, “thầy” của con không chỉ là tôi mà còn là những người giỏi khác trong nghề.

Theo anh, điểm hạn chế của các diễn viên trẻ như con mình hiện nay là gì?

- Tôi chưa xem hết nên cũng không dám nói cụ thể, nhưng theo kinh nghiệm của tôi ngày xưa thì cái khó nhất thường là nắm bắt tâm lý nhân vật và lựa chọn cách diễn. Những điều đó cần thời gian và trải nghiệm. Hiện tại tôi vẫn đang đồng hành, hỗ trợ Bom trong quá trình đó.

Cảm ơn diễn viên Thái Hoà về cuộc trò chuyện!

Vietbf @ Sưu tầm

Tại tập 2 chương trình Chân dung Khánh Ly – Hát cùng nguồn cội, danh ca Khánh Ly đã có những chia sẻ chân thành về cuộc sống riêng tư cũng như chặng đường mưu sinh trước khi gặp cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn.

Nhắc về cuộc hôn nhân đầu tiên, danh ca Khánh Ly cho biết: “Tôi như một thằng con trai giữa một đám bạn trai. Những người bạn đó tử tế, dạy tôi những điều tử tế để bước vào cuộc sống”. Theo lời kể, những người bạn này đều lớn tuổi hơn bà, thường cùng nhau trò chuyện hoặc đi dạo quanh phố.

Chia sẻ về người chồng đầu tiên, danh ca Khánh Ly bộc bạch: “Nếu nói đó là tình yêu đầu tiên thì không hẳn, còn nếu nói đó là một lỗi lầm thì không đúng”. Từ mối quan hệ này, bà có con gái đầu lòng và đặt tên là Ly Cơ. Do không được gia đình chấp nhận, bà phải sống cùng bà nội. “Trong mắt mẹ và gia đình bên cha dượng tôi thì tôi là một đứa hư hỏng. Bà nội tôi nói rằng: Nếu mẹ không nuôi thì bà nuôi”, bà kể lại.

Liên quan đến con đường ca hát, nữ danh ca cho biết bà bắt đầu đi hát từ năm 16 tuổi trong một hoàn cảnh tình cờ. “Lúc đó tôi còn nhỏ lắm, mới 16 tuổi. Tôi được chị Minh Hiếu nhờ ‘em, hôm nay tới nhà hàng hát thế giùm chị, chị bận việc’”, bà nhớ lại. Tuy nhiên, khi đến nơi, bà bị chủ nhà hàng từ chối: “Nhà hàng của tôi là nhà hàng giá trị, thiếu ca sĩ thì để ban nhạc chơi chay. Tôi không thể để cho một ca sĩ vớ vẩn lên hát ở nhà hàng của tôi được”.


Không được chấp nhận, bà lặng lẽ ra về. Bước ngoặt đến vào năm 1962, khi một chủ phòng trà người Hoa tại Đà Lạt về Sài Gòn tìm ca sĩ. Dù không rõ ai đã giới thiệu, bà quyết định lên Đà Lạt thử giọng, đi cùng một ca sĩ khá nổi tiếng lúc bấy giờ là Ngân Hà. Phòng trà Night Club chính là nơi đánh dấu sự khởi đầu sự nghiệp của bà.

“Tôi lên Đà Lạt vì ở Sài Gòn chẳng ai chấp nhận tôi là ca sĩ cả. Một đứa mới 16, 17 tuổi, quần áo xuề xòa, phấn son không có. Tôi chẳng biết mình ở đâu ra, chỉ biết rằng có người nhận mình hát, cho mình một công việc là tốt rồi”, bà chia sẻ, đồng thời cho biết Đà Lạt cũng là nơi gia đình chồng bà sinh sống.

Danh ca Khánh Ly, tên thật Nguyễn Thị Lệ Mai, sinh năm 1945 tại Hà Nội, là một trong những giọng ca tiêu biểu của tân nhạc Việt Nam. Bà sớm bộc lộ năng khiếu âm nhạc từ nhỏ và từng tham gia các cuộc thi hát trước khi theo gia đình vào miền Nam sinh sống. Tuy nhiên, con đường đến với nghệ thuật của bà không hề bằng phẳng.

Những năm đầu thập niên 1960, Khánh Ly bắt đầu đi hát tại các phòng trà nhưng từng không được công nhận, thậm chí bị từ chối biểu diễn, buộc phải tìm kiếm cơ hội ở Đà Lạt. Bước ngoặt lớn trong sự nghiệp của bà đến khi gặp cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn vào cuối thập niên 1960. Sự kết hợp giữa giọng hát khàn, mộc mạc nhưng giàu cảm xúc của Khánh Ly và những ca khúc mang màu sắc triết lý, phản chiến của Trịnh Công Sơn đã nhanh chóng tạo nên dấu ấn đặc biệt, đưa tên tuổi bà trở thành một trong những giọng ca hàng đầu của Sài Gòn thời bấy giờ.

Không chỉ nổi tiếng trong nước, bà còn ghi dấu ấn trên sân khấu quốc tế khi biểu diễn tại nhiều quốc gia như Mỹ, Nhật Bản, Canada và châu Âu, trong đó các bản thu nhạc Trịnh tại Nhật Bản đạt doanh số cao. Sau năm 1975, Khánh Ly định cư tại Mỹ, tiếp tục ca hát và tham gia nhiều hoạt động cộng đồng dành cho người Việt xa xứ. Những năm gần đây, bà nhiều lần trở về Việt Nam biểu diễn, giao lưu với khán giả.

Ở tuổi ngoài 80, nữ danh ca vẫn giữ phong thái điềm đạm, bền bỉ với âm nhạc và xem việc “được sống và được hát” là điều quý giá nhất. Với hơn nửa thế kỷ cống hiến, Khánh Ly không chỉ là một ca sĩ nổi tiếng mà còn là biểu tượng văn hóa gắn liền với ký ức của nhiều thế hệ yêu nhạc Việt.

Vietbf @ Sưu tầm

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth cho biết trong cuộc họp báo hôm nay rằng việc phong tỏa hải quân của Mỹ đối với các cảng Iran “đang mở rộng và mang tính toàn cầu”.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth cho biết trong cuộc họp báo hôm nay rằng việc phong tỏa hải quân của Mỹ đối với các cảng Iran “đang mở rộng và mang tính toàn cầu”.

“Không có tàu nào rời eo biển Hormuz đi bất kỳ đâu trên thế giới mà không có sự cho phép của Hải quân Mỹ,” ông Hegseth nói.

Ông cho biết một tàu sân bay khác sẽ tham gia chiến dịch phong tỏa trong vài ngày tới.

Để nhấn mạnh hiệu quả của chiến dịch, Bộ trưởng Quốc phòng dẫn chứng việc Mỹ thu giữ hai con tàu trong tuần này “tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, những tàu đã rời các cảng Iran trước khi lệnh phong tỏa có hiệu lực.”

“Họ nghĩ rằng đã kịp thoát ra ngoài. Nhưng không phải vậy,” ông Hegseth nói. “Chúng tôi đã bắt giữ các tàu bị trừng phạt của họ, và sẽ còn bắt giữ thêm nữa.”

Mỹ chỉ trích đồng minh châu Âu
Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth hôm thứ Sáu đã chỉ trích các đồng minh châu Âu vì không hỗ trợ Mỹ đủ trong cuộc chiến với Iran, cho rằng Mỹ “hầu như không” sử dụng eo biển Hormuz và tình hình này “gắn với lợi ích của họ nhiều hơn là của chúng ta”.

“Chúng tôi không trông cậy vào châu Âu, nhưng họ cần eo biển Hormuz nhiều hơn chúng ta rất nhiều, và có lẽ nên bớt nói lại, bớt tổ chức các hội nghị hào nhoáng ở châu Âu mà bắt tay vào hành động thực tế” - ông Hegseth nói trong cuộc họp báo tại Lầu Năm Góc. “Đây là cuộc chiến của họ nhiều hơn là của chúng ta”.

Bộ trưởng Hegseth và Tổng thống Donald Trump nhiều lần công kích các đồng minh Mỹ, đặc biệt là các nước NATO, vì không hỗ trợ Washington sau khi Mỹ bắt đầu các hoạt động quân sự chống Iran từ ngày 28/2.


Tháng trước, ông Trump cũng chỉ trích các đồng minh châu Âu, nói rằng Mỹ thực tế “không cần bất kỳ sự giúp đỡ nào”, dù trước đó kêu gọi các nước điều tàu hải quân để hộ tống tàu chở dầu qua eo Hormuz.

Ngoại trưởng Iran dẫn đầu vòng đàm phán mới tại Pakistan
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi dự kiến tới Islamabad vào cuối ngày thứ Sáu để dẫn đầu vòng đàm phán mới giữa Mỹ và Pakistan, làm dấy lên câu hỏi vì sao ông - người từng giữ vai trò thứ hai trong vòng đàm phán gần hai tuần trước - nay lại trở thành trưởng đoàn.

Ông Mohammad Baghir Ghalibaf - cựu tướng IRGC đầy quyền lực và hiện là Chủ tịch Quốc hội Iran, là người đã dẫn đầu phái đoàn trước đó và đối thoại trực tiếp với Phó Tổng thống Mỹ JD Vance.

Tuyên bố của Tổng thống Trump rằng giới lãnh đạo Iran đang chia rẽ đã bị các quan chức Iran bác bỏ mạnh mẽ. Cả ông Araghchi và ông Ghalibaf đều có những phát biểu tương đồng trên mạng xã hội trong những ngày gần đây, trong đó ông Ghalibaf khẳng định: “Không có phe cực đoan hay ôn hòa, tất cả chúng tôi đều là người Iran và mang tinh thần cách mạng”.

Dù ông Trump kêu gọi Iran đưa ra “đề xuất của họ”, mục tiêu cụ thể của chuyến đi lần này của ông Araghchi vẫn chưa rõ. Tuy nhiên, động thái này được xem là thổi luồng sinh khí mới vào tiến trình đàm phán hòa bình vốn đang đình trệ.

Đức bác bỏ khả năng Tây Ban Nha bị đình chỉ khỏi NATO sau email từ Lầu Năm Góc
Đức đã bác bỏ mọi suy đoán rằng vị thế của Tây Ban Nha trong NATO có thể bị đe dọa, sau khi Reuters đưa tin một email của Lầu Năm Góc liệt kê khả năng đình chỉ Madrid khỏi liên minh như một phương án đang được Washington xem xét.

Khi được hỏi về thông tin này tại một cuộc họp báo ở Berlin, người phát ngôn chính phủ Đức khẳng định tư cách thành viên của Tây Ban Nha không bị nghi ngờ.

“Tây Ban Nha là một thành viên của NATO. Và tôi không thấy có lý do gì để điều đó thay đổi”.

Ông Netanyahu tiết lộ điều trị ung thư
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho biết ông đã âm thầm điều trị ung thư tuyến tiền liệt, thông tin được công bố hôm thứ Sáu cùng với kết quả kiểm tra sức khỏe định kỳ hàng năm.

Đây là lần đầu tiên nhà lãnh đạo tại vị lâu nhất trong lịch sử Israel thừa nhận mình được chẩn đoán mắc ung thư.

Ông Netanyahu, 76 tuổi, đã phẫu thuật do phì đại tuyến tiền liệt vào tháng 12/2024 - ca mổ khi đó đã được Văn phòng Thủ tướng công bố. Trong lần kiểm tra gần nhất sau phẫu thuật, ông cho biết các bác sĩ phát hiện một khối u ác tính ở tuyến tiền liệt, kích thước dưới 1 cm.

Văn phòng Thủ tướng cũng công bố hai bức thư của các bác sĩ kèm theo thông báo trên mạng xã hội. Một bức thư nêu rõ: “Đây là phát hiện sớm của một tổn thương rất nhỏ, không có di căn, như tất cả các xét nghiệm khác đã xác nhận một cách chắc chắn.”

“Tạ ơn Chúa, tôi khỏe mạnh” - ông Netanyahu viết trên mạng xã hội. “Tôi gặp một vấn đề y tế nhỏ liên quan đến tuyến tiền liệt và đã được điều trị hoàn toàn”.

Ông cho biết đã trì hoãn công bố báo cáo sức khỏe hàng năm - trong đó có thông tin về chẩn đoán ung thư - trong 2 tháng để tránh bị Iran lợi dụng cho mục đích tuyên truyền.

Thụy Sĩ dần mở lại đại sứ quán tại Tehran
Chính phủ Thụy Sĩ cho biết đang từng bước mở lại đại sứ quán tại Iran và đã cử một nhóm nhỏ các nhà ngoại giao tới đây trong tuần này.

Đại sứ quán ở Tehran đã tạm thời đóng cửa từ ngày 11/3 do lo ngại an ninh liên quan đến cuộc chiến Mỹ - Israel với Iran.

Thụy Sĩ, quốc gia có chính sách trung lập vũ trang lâu đời, đã đình chỉ cấp mới các giấy phép xuất khẩu vũ khí sang Mỹ và Israel, đồng thời hạn chế không phận đối với các hoạt động quân sự của Mỹ.

Vietbf @ Sưu tầm

Chương trình visa "thẻ vàng" do ông Trump đề xuất ra, nay mới chỉ cấp cho 1 người, trong khi có tin nói nhưng chưa được kiểm chứng ra, có hàng trăm hồ sơ khác đang chờ được xét duyệt, với kỳ vọng sẽ thu hút vốn cả ngàn tỷ USD và nguồn nhân lực có chất lượng cao vào nước Mỹ.

Thẻ vàng Trump với chữ ký của Tổng thống Mỹ được công bố chính thức ra hôm 4/4. (Ảnh: Reuters)

Theo thiết kế ban đầu, chương trình này sẽ cho phép người nước ngoài chi ra tối thiểu 1 triệu USD để được phép đến cư trú và làm việc hợp pháp tại Mỹ. Tuy nhiên, sau khi ra mắt từ tháng 12/25 cho đến nay, Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick từng khẳng định cho rằng chính phủ đã thu hút đến 1,3 tỷ USD chỉ trong vài ngày đầu cho triển khai ra.

Trong phiên điều trần tại Quốc hội ngày 23/4, ông Lutnick đã không giải thích về sự chênh lệch giữa số liệu này và thực tế mới chỉ có một hồ sơ đã được phê duyệt.

Ý tưởng về "thẻ vàng visa" đã được ông Trump cổ võ thúc đẩy từ năm ngoái, ban đầu có đề xuất mức lệ phí lên đến 5 triệu USD/1 người, với mục tiêu nhằm thu hút nhân tài quốc tế và gia tăng nguồn thu cho ngân sách liên bang, theo giới truyền thông lúc bấy giờ.

Chương trình này được kỳ vọng sẽ cho thay thế diện visa EB-5, vốn đã tcho thiết kế trong nhiều thập kỷ qua, cho giới nhà đầu tư nước ngoài sẽ nhận visa Mỹ nếu rót vào khoảng 1 triệu USD vào cơ sở kinh doanh khi tạo ra ít nhất là 10 việc làm.

Dù mới chỉ có một trường hợp được cho cấp phép, ông Lutnick cho biết "có hàng trăm hồ sơ khác đang chờ được xét duyệt", đồng thời nhấn mạnh chính phủ đang thận trọng cho hoàn thiện quy trình để bảo đảm sự triển khai này được chính xác tuyệt đối.

Trước đó một năm, tại cuộc họp của Nội các, ông Lutnick từng dự báo "chương trình này có thể đem lại đến 1,000 tỷ USD và góp phần cho cân đối ngân sách liên bang".

Hiện số công nợ của Hoa Kỳ ở mức khoảng 31,300 tỷ USD, trong khi các dự báo từ Ủy ban Chịu trách nhiệm về Ngân sách liên bang cho thấy mức thâm hụt ngân sách cho năm tài khóa này có thể lên đến 2,000 tỷ USD.

Theo Bộ trưởng Thương mại, mỗi hồ sơ tham gia phải đóng lệ phí giấy tờ là 15,000 USD ngoài khoản tiền đầu tư chính, nhằm phục vụ quy trình thẩm tra nghiêm ngặt trước khi mở đường đến việc xin nhập quốc tịch Mỹ.

Chương trình cũng cho phép các công ty chi ra 2 triệu USD để bảo lãnh một chuyên gia nước ngoài, kèm theo lệ phí duy trì hàng năm là 1%.

Trang web chính thức của chương trình được thiết kế khá bắt mắt với khẩu hiệu "Mở khóa cuộc sống tại Mỹ", cùng với hình ảnh "thẻ vàng visa" mang chân dung ông Trump, đại bàng đầu trắng, Tượng Nữ thần Tự do và chữ ký của ông.

Ngoài ra, trang này còn quảng cáo thêm về kế hoạch cho ra mắt "thẻ Trump bạch kim" ("Trump platinum card") trị giá 5 triệu USD, cho phép người có thẻ này được phep cư trú đến 270 ngày tại Hoa Kỳ mà không bị đánh thuế đối với thu nhập bên ngoài lãnh thổ Mỹ.

Dù cố gắng xây dựng hình ảnh nặng phần chính trị gắn liền với việc siết chặt vấn đề nhập cư trái phép, ông Trump nhiều lần ủng hộ nguồn nhân công có tay nghề cao vào Mỹ điều mà chương trình "thẻ vàng" của ông đang được thúc đẩy mạnh mẽ.

Về cách sử dụng nguồn thu này, ông Lutnick cho biết quyết định sẽ do chính quyền đưa ra, với mục tiêu "phục vụ lợi ích của nước Mỹ".

Trên thực tế, mô hình "visa vàng" không phải là vấn đề mới, khi đã có hàng chục quốc gia trên thế giới đã cho triển khai các chương trình tương tự nhằm thu hút giới siêu giàu, trong đó có Vương quốc Anh, Tây Ban Nha, Hy Lạp, Malta, Australia, Canada và Ý, chưa kể các quần dảo tự trị khác nữa.

Sau khi các cuộc đàm phán hòa bình với Iran thất bại, Mỹ đang rơi vào thế tiến thoái lưỡng nan chiến lược khi mọi lựa chọn đều tiềm ẩn rủi ro lớn. Theo chuyên gia Trung Đông Fredrik Meiton, Tehran vẫn còn đủ công cụ để kéo dài xung đột, khiến Mỹ phải trả giá đắt hơn nữa. Kịch bản này khiến cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu có nguy cơ trở nên trầm trọng hơn.

Cuối tuần này, Mỹ và Iran đã không đạt được thỏa thuận trong các cuộc đàm phán tại Pakistan. Hai bên được cho là còn bất đồng sâu sắc, đặc biệt về chương trình hạt nhân và quyền kiểm soát eo biển Hormuz. Hiện vẫn chưa rõ lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần trước đó có bị phá vỡ hay không.

Theo ông Meiton, Washington gần như không có lựa chọn “tốt” nào trong giai đoạn tới. “Nếu Mỹ mở rộng các mục tiêu tấn công, Iran cũng có thể làm điều tương tự”, ông cảnh báo.

Ông cho rằng các vòng đàm phán tiếp theo có thể vẫn sẽ diễn ra trong những ngày tới, nhưng khả năng đạt kết quả tích cực là không cao.

Rút lui hay leo thang?
Ngoài con đường đàm phán, Mỹ hiện có hai lựa chọn chính: Một là, rút khỏi xung đột và tuyên bố đã đạt mục tiêu – điều không dễ thuyết phục về mặt chính trị; hai là mở rộng tấn công, như những gì Tổng thống Donald Trump từng đề cập, bao gồm nhắm vào hạ tầng của Iran.

Tuy nhiên, bất kỳ bước leo thang nào cũng có thể vấp phải phản ứng mạnh từ Tehran.

“Iran vẫn đang giữ lại một số ‘át chủ bài’ và có thể tung ra khi cần. Họ có thể kích hoạt lực lượng Houthi, từ đó phong tỏa eo biển Bab el-Mandeb – điều có thể gây tác động kinh tế toàn cầu không kém gì việc đóng eo Hormuz", ông Meiton nói.

Eo biển Bab el-Mandeb, nối Biển Đỏ với Ấn Độ Dương, là tuyến vận tải quan trọng đối với châu Âu, thậm chí còn mang ý nghĩa sống còn hơn đối với một số nền kinh tế như Thụy Điển.

Triển vọng đàm phán vẫn còn?
Việc triển vọng đàm phán bị đánh giá thấp phần nào xuất phát từ việc cả Mỹ và Iran đều tin rằng mình đang ở “thế mạnh”, từ đó đưa ra những yêu cầu khó nhượng bộ.

Tuy vậy, chuyên gia Aron Lund từ Viện Nghiên cứu Quốc phòng Thụy Điển cho rằng chưa nên hoàn toàn bi quan về khả năng đối thoại.

Ông nhận định một trong những điểm bế tắc lớn nhất hiện nay là vấn đề eo biển Hormuz: Mỹ muốn tuyến hàng hải này được mở lại hoàn toàn, trong khi Iran yêu cầu dỡ bỏ các lệnh trừng phạt.

“Không có cách nào giải quyết vấn đề này trong 24 giờ, thậm chí 24 ngày. Câu hỏi là liệu các bên có thể đạt được những thỏa thuận tạm thời để kéo dài lệnh ngừng bắn, từ đó tiếp tục đàm phán hay không", ông Lund nói.

Vietbf @ Sưu tầm

Các chỉ huy quân sự Mỹ đang bày tỏ lo ngại nghiêm trọng về việc Lầu Năm Góc chuyển các loại vũ khí chính xác tầm xa từ khu vực châu Á-Thái Bình Dương sang Trung Đông trong bối cảnh chiến tranh với Iran chưa có lối thoát, theo TRT World.

Kể từ khi cuộc chiến Mỹ-Israel với Iran bắt đầu vào cuối tháng 2, Mỹ đã sử dụng khoảng 1.100 tên lửa hành trình tàng hình tầm xa - loại vốn được thiết kế cho các kịch bản đối đầu tiềm tàng với Trung Quốc - các quan chức quân sự Mỹ tiết lộ.

Ngoài ra, hơn 1.000 tên lửa hành trình Tomahawk cũng đã được phóng, cùng với hơn 1.200 tên lửa đánh chặn Patriot và hơn 1.000 tên lửa mặt đất Precision Strike và ATACMS. Điều này khiến lượng dự trữ vũ khí giảm xuống mức thấp, theo các ước tính nội bộ của Bộ Quốc phòng và các quan chức Quốc hội.

Điều đáng chú ý là số Tomahawk được bắn ra gấp khoảng 10 lần số lượng Mỹ mua mỗi năm, cho thấy tốc độ tiêu hao vượt xa năng lực sản xuất hiện tại. Thậm chí, một số ước tính cho thấy có những loại tên lửa phòng không chủ lực đã giảm hơn một nửa, và có thể mất 4–6 năm để phục hồi kho dự trữ ở mức trước chiến tranh.

Rút vũ khí từ châu Âu, châu Á, rủi ro lan rộng
Bộ Quốc phòng Mỹ chưa công bố số lượng đạn dược đã sử dụng trong 38 ngày giao tranh với Iran trước khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực cách đây hai tuần. Nhưng Lầu Năm Góc cho biết đã tấn công hơn 13.000 mục tiêu. Tuy nhiên, các chuyên gia nhận định, con số này không phản ánh đầy đủ lượng vũ khí sử dụng, bởi các mục tiêu lớn thường bị tấn công nhiều lần, tiêu hao nhiều đạn dược hơn.

Các quan chức Nhà Trắng cũng từ chối ước tính tổng chi phí, nhưng hai tổ chức độc lập cho rằng chi phí chiến tranh là rất lớn: từ 28 đến 35 tỷ USD, tương đương gần 1 tỷ USD mỗi ngày. Chỉ trong hai ngày đầu, quân đội Mỹ đã tiêu tốn 5,6 tỷ USD cho đạn dược.


Báo cáo cho biết việc tiêu hao đạn dược quá nhanh đã buộc Lầu Năm Góc phải điều chuyển vũ khí từ châu Âu lẫn châu Á sang Trung Đông, dấy lên lo ngại ảnh hưởng đến khả năng sẵn sàng ứng phó với các mối đe dọa ở những khu vực khác.

Một số quan chức và chuyên gia cảnh báo điều này có thể tạo ra “khoảng trống chiến lược”, đặc biệt trong bối cảnh Mỹ vẫn coi khu vực Ấn Độ Dương–Thái Bình Dương là ưu tiên hàng đầu.

Theo các phân tích gần đây, lượng đạn dược bị tiêu hao trong chiến dịch Iran đã làm suy yếu khả năng phản ứng nhanh của Mỹ nếu xảy ra khủng hoảng lớn khác - đặc biệt là với Trung Quốc.

Trước khi chiến tranh nổ ra, Mỹ đã điều tàu sân bay USS Abraham Lincoln từ Biển Đông sang Trung Đông. Sau đó, hai đơn vị Thủy quân lục chiến – mỗi đơn vị khoảng 2.200 quân – cũng được điều từ Thái Bình Dương sang khu vực này. Các hệ thống phòng không tiên tiến, bao gồm tên lửa Patriot và hệ thống THAAD từ Hàn Quốc, cũng bị rút bớt để đối phó với các cuộc tấn công bằng UAV và rocket từ Iran.

Đây là lần đầu tiên các tên lửa đánh chặn của hệ thống THAAD tại châu Á bị điều chuyển đi, trong bối cảnh hệ thống này được triển khai để đối phó với mối đe dọa tên lửa từ Triều Tiên.

Tại châu Âu, cuộc chiến Iran đã làm suy giảm các hệ thống vũ khí quan trọng phục vụ phòng thủ sườn phía đông của NATO trước Nga. Sự thiếu hụt thiết bị bay không người lái trinh sát và tấn công cũng được đánh giá là vấn đề nghiêm trọng. Việc cắt giảm huấn luyện và diễn tập làm suy yếu khả năng tiến hành các chiến dịch tấn công và răn đe.

Cường độ hoạt động cao khiến tàu chiến, máy bay và binh sĩ phải hoạt động liên tục, gây áp lực lớn lên công tác bảo trì và vận hành. Một quan chức quân sự thừa nhận rằng nguồn dự trữ vũ khí của Mỹ “luôn có giới hạn”.

Vấn đề lớn: Vũ khí quá đắt, sản xuất quá chậm
Để khôi phục kho vũ khí về mức trước chiến tranh, Mỹ sẽ phải đưa ra những lựa chọn khó khăn về việc duy trì sức mạnh quân sự ở đâu trong thời gian tới. Thượng nghị sĩ Jack Reed cảnh báo rằng với tốc độ sản xuất hiện tại, việc bù đắp số vũ khí đã sử dụng có thể mất nhiều năm.

Chuyên gia Mark Cancian bình luận, Mỹ hiện vẫn có đủ một số loại đạn dược, nhưng nhiều loại quan trọng – đặc biệt là vũ khí tấn công mặt đất và phòng thủ tên lửa – vốn đã thiếu trước chiến tranh, nay càng trở nên khan hiếm hơn.

Nhà Trắng phản bác các lo ngại này, khẳng định Mỹ vẫn sở hữu lực lượng quân sự mạnh nhất thế giới với kho vũ khí đủ lớn để thực hiện mọi nhiệm vụ. Tuy nhiên, Lầu Năm Góc từ chối cung cấp chi tiết về năng lực và nhu cầu vũ khí vì lý do an ninh.

Một số nghị sĩ Cộng hòa đã thúc đẩy tăng chi tiêu cho sản xuất vũ khí. Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth coi đây là ưu tiên hàng đầu. Chính quyền Tổng thống Donald Trump đã ký các thỏa thuận kéo dài 7 năm với các tập đoàn quốc phòng lớn như Lockheed Martin nhằm tăng năng lực sản xuất, bao gồm việc tăng gấp bốn lần sản lượng vũ khí dẫn đường chính xác và tên lửa đánh chặn THAAD.

Tuy nhiên, các kế hoạch mở rộng sản xuất vẫn chưa được triển khai do thiếu nguồn tài chính được Quốc hội phê duyệt. Trong khi đó, quân đội vẫn phải tiêu hao vũ khí với tốc độ cao để đáp ứng nhu cầu chiến trường, khiến một số loại đạn dược giảm nhanh hơn các loại khác.

Trong bối cảnh đó, chiến tranh Iran không chỉ là một cuộc xung đột khu vực mà còn đặt ra thách thức chiến lược dài hạn đối với khả năng duy trì ưu thế quân sự toàn cầu của Mỹ.

Vietbf @ Sưu tầm

Một email nội bộ của Lầu Năm Góc vạch ra các lựa chọn để Mỹ trừng phạt các đồng minh NATO mà họ tin rằng đã không ủng hộ các hoạt động của Mỹ trong cuộc chiến với Iran, bao gồm việc đình chỉ tư cách thành viên của Tây Ban Nha trong liên minh và xem xét lại lập trường của Mỹ về yêu sách của Anh đối với quần đảo Falkland, một quan chức Mỹ nói với Reuters.


Đình chỉ Tây Ban Nha
Theo Reuters, có một bản ghi nhớ nội bộ của Lầu Năm Góc vạch ra các phương án để Mỹ gây sức ép với những đồng minh NATO “khó hợp tác” không ủng hộ các hoạt động của Mỹ trong cuộc chiến với Iran.

Thông điệp này phản ánh sự thất vọng trước việc một số đồng minh bị cho là miễn cưỡng hoặc từ chối cho Mỹ tiếp cận, sử dụng căn cứ và quyền bay qua không phận phục vụ chiến dịch chống Iran. Quan chức này cho biết email nhấn mạnh rằng quyền bay qua không phận là “mức tối thiểu tuyệt đối của NATO”, đồng thời các phương án này đang được cân nhắc ở cấp cao nhất trong Lầu Năm Góc.

Các phương án chính sách được nêu trong email nhằm gửi đi một thông điệp cứng rắn tới các đồng minh NATO, với mục tiêu “giảm bớt tâm lý đương nhiên được hưởng lợi” từ phía châu Âu, quan chức này cho biết.

Một đề xuất là đình chỉ các quốc gia “khó hợp tác” khỏi những vị trí then chốt hoặc có uy tín trong NATO.

Theo nội dung email, phương án đình chỉ Tây Ban Nha khỏi Liên minh có thể có tác động hạn chế về mặt quân sự đối với Mỹ, nhưng lại mang ý nghĩa biểu tượng lớn. Quan chức này không nêu rõ Mỹ sẽ thực hiện việc đình chỉ như thế nào.

Ông Trump nhiều lần đe dọa loại Tây Ban Nha khỏi NATO; tuy nhiên, Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương không có cơ chế trục xuất thành viên. Lựa chọn duy nhất là rút lui tự nguyện, theo Điều 13.


Điều khoản này quy định rằng sau 20 năm kể từ khi hiệp ước có hiệu lực, bất kỳ quốc gia thành viên nào cũng có thể rút khỏi NATO một năm sau khi gửi thông báo tới chính phủ Mỹ, và Mỹ sẽ thông báo lại cho các quốc gia còn lại.

Quần đảo Falkland
Email cũng đề cập khả năng xem xét lại sự ủng hộ ngoại giao của Mỹ đối với các vùng lãnh thổ “đế quốc” của châu Âu, như quần đảo Falkland gần Argentina. Trang web của Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết quần đảo này do Anh quản lý nhưng Argentina vẫn tuyên bố chủ quyền; Tổng thống Argentina Javier Milei là đồng minh của ông Trump. Nhà lãnh đạo Mỹ cũng nhiều lần chỉ trích Thủ tướng Anh Keir Starmer vì không tham gia chiến tranh, gọi ông là “không phải Winston Churchill” và mô tả tàu sân bay Anh là “đồ chơi”.

Anh đã từ chối yêu cầu của Mỹ cho phép sử dụng hai căn cứ trên lãnh thổ nước này để tấn công Iran, nhưng sau đó đồng ý cho phép các nhiệm vụ phòng thủ nhằm bảo vệ người dân trong khu vực - bao gồm công dân Anh - trước các đòn trả đũa từ Iran.

Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth đầu tháng này nhận định rằng cuộc chiến với Iran đã “phơi bày rất nhiều vấn đề”, lưu ý rằng tên lửa tầm xa của Iran không thể vươn tới Mỹ nhưng có thể vươn tới châu Âu. “Bạn không thể có một liên minh đúng nghĩa nếu có những quốc gia không sẵn sàng đứng cùng bạn khi cần. (Ông Trump) chỉ đơn giản là chỉ ra điều đó, và cuối cùng quyết định sẽ như thế nào là ở ông ấy” - Hegseth nói.

Tây Ban Nha lên tiếng
Phản hồi về thông tin cho rằng Lầu Năm Góc từng xem xét đình chỉ Tây Ban Nha khỏi NATO, Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sánchez nhấn mạnh rằng nước này là một “đối tác trung thành”, thực hiện đầy đủ “trách nhiệm” trong Liên minh - và luôn “trong khuôn khổ luật pháp quốc tế”. Vì vậy, ông nói thêm, chính phủ “hoàn toàn yên tâm”.

“Chúng tôi không đưa ra quyết định dựa trên các email; chúng tôi dựa trên các văn kiện chính thức và lập trường của chính phủ, trong trường hợp này là của Mỹ. Lập trường của chính phủ Tây Ban Nha rất rõ ràng: hợp tác đầy đủ với các đồng minh, nhưng luôn trong khuôn khổ luật pháp quốc tế” - ông Sánchez nói khi đến dự hội nghị thượng đỉnh không chính thức của các nhà lãnh đạo châu Âu tại Nicosia, Cyprus.

Phát biểu từ Nicosia, ông Sánchez khẳng định Tây Ban Nha “đang thực hiện đầy đủ trách nhiệm, như một đồng minh NATO tốt”, và nhấn mạnh nước này hiện có thể đáp ứng nghĩa vụ chi tiêu quốc phòng ở mức 2,1% GDP, thay vì mục tiêu 5% được đề ra tại hội nghị thượng đỉnh năm ngoái ở The Hague.

“Với chúng tôi, không có gì phải tranh cãi. Chúng tôi đang thực hiện nghĩa vụ; chúng tôi là một đối tác trung thành; chúng tôi cam kết và triển khai lực lượng ở nhiều lĩnh vực theo yêu cầu của các nước. Vì vậy, hoàn toàn không có lý do để lo ngại” - ông kết luận.

Câu hỏi về tương lai NATO
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã nhiều lần chỉ trích gay gắt các đồng minh NATO vì không điều lực lượng tăng viện tới eo biển Hormuz, nơi bị đóng cửa đối với giao thông hàng hải toàn cầu sau khi chiến dịch không kích bắt đầu từ ngày 28/2. Ông cũng từng đe dọa rút Mỹ khỏi Liên minh.

Cuộc chiến của Mỹ và Israel chống Iran đã làm dấy lên những nghi ngại nghiêm trọng về tương lai NATO và mối lo chưa từng có rằng Mỹ có thể không hỗ trợ các đồng minh châu Âu nếu họ bị tấn công, theo các nhà phân tích và nhà ngoại giao.

Anh, Pháp và một số nước khác cho rằng việc tham gia phong tỏa hải quân do Mỹ dẫn đầu đồng nghĩa với việc bước vào chiến tranh, nhưng họ sẵn sàng hỗ trợ giữ cho eo biển Hormuz thông suốt khi đạt được một lệnh ngừng bắn bền vững hoặc khi xung đột kết thúc.

Vietbf @ Sưu tầm

Các quan chức quân sự Mỹ đang xây dựng những kế hoạch mới nhắm vào năng lực phòng thủ của Iran tại eo biển Hormuz trong trường hợp lệnh ngừng bắn hiện tại với Iran sụp đổ, CNN dẫn nhiều nguồn thạo tin cho biết

Theo CNN, một loạt phương án tấn công đang được xem xét:

- Các đòn tấn công tập trung đặc biệt vào "mục tiêu linh hoạt" nhằm vào năng lực của Iran xung quanh eo biển Hormuz, phía nam Vịnh Arab và Vịnh Oman, gồm tấn công các tàu cao tốc tấn công nhanh, tàu rải thủy lôi và các phương tiện tác chiến phi đối xứng khác đã giúp Tehran thực tế phong tỏa các tuyến đường thủy then chốt này và sử dụng chúng như đòn bẩy đối với Mỹ

- Chiến dịch ném bom tập trung hơn nhiều quanh các tuyến đường thủy chiến lược, thay vì ném bom sâu trong lãnh thổ Iran như giai đoạn đầu của cuộc chiến.

CNN trước đó đưa tin rằng phần lớn tên lửa phòng thủ bờ biển của Iran vẫn còn nguyên vẹn. Iran cũng sở hữu nhiều tàu nhỏ có thể được sử dụng làm bệ phóng tấn công tàu thuyền, khiến nỗ lực của Mỹ nhằm mở lại eo biển trở nên phức tạp hơn.

- Tấn công các mục tiêu lưỡng dụng và hạ tầng, bao gồm các cơ sở năng lượng, nhằm buộc Iran quay lại bàn đàm phán. Ông Trump cho biết Mỹ sẽ nối lại các hoạt động quân sự nếu không đạt được giải pháp ngoại giao.

Một số quan chức Mỹ đương nhiệm và cựu quan chức cảnh báo rằng việc tấn công hạ tầng sẽ là một bước leo thang gây tranh cãi trong xung đột.

- Nhắm vào các lãnh đạo quân sự Iran và những “nhân tố cản trở” trong bộ máy mà phía Mỹ gần đây cho rằng đang chủ động phá hoại tiến trình đàm phán, trong đó có Ahmad Vahidi, người giữ chức Tổng tư lệnh Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran.

- Những năng lực quân sự còn lại của Iran, bao gồm tên lửa, bệ phóng và các cơ sở sản xuất chưa bị phá hủy trong làn sóng không kích ban đầu của Mỹ - Israel hoặc đã được di dời tới các vị trí chiến lược mới kể từ khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực, các nguồn tin cho biết thêm.

CNN trước đó dẫn đánh giá tình báo Mỹ cho rằng khoảng một nửa số bệ phóng tên lửa của Iran và hàng nghìn máy bay không người lái tấn công một chiều đã sống sót sau chiến dịch ném bom.

Ông Trump thận trọng
Bộ Quốc phòng Mỹ không khẳng định kế hoạch này. “Vì lý do an ninh tác chiến, chúng tôi không thảo luận về các kế hoạch trong tương lai hoặc giả định” - một quan chức Bộ Quốc phòng Mỹ nói khi được hỏi về việc lựa chọn mục tiêu. “Quân đội Mỹ tiếp tục cung cấp cho Tổng thống các phương án, và mọi lựa chọn đều vẫn đang được cân nhắc”.

Theo CNN, ông Trump dường như thận trọng với việc tái khởi động chiến tranh với Iran và ưu tiên một giải pháp ngoại giao. Tuy nhiên, nhiều nguồn tin cho biết việc gia hạn lệnh ngừng bắn không phải là “vô thời hạn” và quân đội Mỹ luôn sẵn sàng nối lại tấn công khi được yêu cầu.

Tuy nhiên theo nhiều nguồn tin đánh giá, các cuộc không kích quanh eo biển, tự thân chúng, khó có thể ngay lập tức mở lại tuyến đường thủy này.

CNN dẫn lời một nguồn tin am hiểu kế hoạch quân sự cho biết: “Một khi bạn không thể chứng minh một cách dứt khoát rằng 100% năng lực quân sự của Iran đã bị phá hủy, hoặc gần như chắc chắn Mỹ có thể giảm thiểu rủi ro bằng năng lực của mình, thì cuối cùng sẽ phụ thuộc vào việc (ông Trump) sẵn sàng chấp nhận rủi ro đến mức nào để buộc tàu thuyền đi qua eo biển”.

Theo hai nguồn tin am hiểu kế hoạch ban đầu, chính quyền Trump đã đánh giá thấp mức độ sẵn sàng của Iran trong việc phong tỏa eo biển trước khi phát động chiến tranh - một động thái có thể đã được “ngăn chặn” nếu Mỹ triển khai sớm lực lượng quân sự tại khu vực để răn đe hoặc phản ứng.

Việc không ngăn chặn được Iran đóng eo biển trong những ngày đầu chiến sự đã dẫn đến thế bế tắc hiện tại giữa hai nước, khi các tàu chở dầu phần lớn không dám đi qua tuyến đường này do lo ngại bị tấn công.

Hiện Hải quân Mỹ có 19 tàu tại Trung Đông, bao gồm hai tàu sân bay, và 7 tàu tại Ấn Độ Dương, một quan chức Mỹ cho biết hôm thứ Năm.

Quân đội Mỹ bắt đầu thực thi phong tỏa các cảng Iran từ ngày 13/4, sử dụng phần lớn lực lượng này và đã điều hướng lại ít nhất 33 tàu tính đến thứ Năm.

Lực lượng Mỹ cũng đã lên kiểm tra ít nhất ba tàu, trong đó có hai tàu ở Ấn Độ Dương, cách Vịnh Ba Tư khoảng 2.000 dặm. Vụ kiểm tra gần nhất diễn ra trong đêm thứ Tư, khi lực lượng Mỹ lên một “tàu không quốc tịch bị trừng phạt” chở dầu từ Iran tại Ấn Độ Dương, theo Bộ Quốc phòng Mỹ.

Vietbf @ Sưu tầm

Lãnh tụ tối cao Iran cũng như lãnh đạo các nhánh hành pháp, lập pháp và tư pháp của Iran đã cùng nhau phản bác Tổng thống Mỹ Donald Trump, lên án những phát ngôn của ông về sự chia rẽ giữa phe cực đoan và phe ôn hòa ở Iran là vô căn cứ và mang tính khiêu khích.

Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian, Chủ tịch Quốc hội Mohammad Baqer Qalibaf và Chánh án Tòa án tối cao Gholamhossein Mohseni Ejei đã sử dụng mạng xã hội vào thứ Năm để gửi một thông điệp mạnh mẽ tới Trump và bày tỏ chủ đề chung về sự đoàn kết và thách thức quốc gia.

Trong các tuyên bố của mình, họ bác bỏ việc tổng thống Mỹ phân loại các quan chức Iran thành những người cực đoan và ôn hòa, khẳng định rằng tất cả công dân ở Iran đều tự nhận mình là "người Iran" và "những người cách mạng".

“Ở Iran không có ‘phe cứng rắn’ hay ‘phe ôn hòa’. Chúng ta đều là người Iran và là những nhà cách mạng. Với sự đoàn kết vững chắc của quốc gia và nhà nước cùng lòng trung thành tuyệt đối với Lãnh tụ, chúng ta sẽ khiến kẻ xâm lược phải hối hận” - Tổng thống Pezeshkian viết trên X.

“Một Thượng đế, một quốc gia, một nhà lãnh đạo, một con đường; chiến thắng cho Iran, quý hơn cả mạng sống” - ông nói thêm.

Ông Qalibaf cũng đưa ra một tuyên bố tương tự trong một nỗ lực phối hợp nhằm thể hiện sự thống nhất giữa ba nhánh quyền lực của Iran.

Chánh án tòa án cũng đồng tình với quan điểm đó, nhưng sử dụng ngôn từ mạnh mẽ hơn.

"Vị tổng thống Mỹ đó nên biết rằng những thuật ngữ như 'cứng rắn' và 'ôn hòa' là những khái niệm vô nghĩa trong diễn ngôn chính trị phương Tây. Tại Iran, tất cả các nhóm đều đoàn kết và hoàn toàn ủng hộ Nhà lãnh đạo" - thẩm phán cấp cao viết.

Tiếp đó, Lãnh tụ tối cao Ayatollah Seyed Mojtaba Khamenei đã ca ngợi sức mạnh của sự đoàn kết dân tộc, cho rằng sự đồng lòng của người dân Iran đã làm suy yếu đáng kể hàng ngũ đối phương.

“Nhờ sự đoàn kết đặc biệt được hình thành giữa các đồng bào, một vết rạn đã xuất hiện trong phe đối địch” - ông viết trong thông điệp đăng trên mạng X hôm thứ Năm, nhấn mạnh rằng sự gắn kết chưa từng có này đã làm đảo lộn tính toán của những bên tìm cách làm suy yếu Cộng hòa Hồi giáo.

Ayatollah Khamenei nhấn mạnh cần bày tỏ lòng biết ơn đối với “ân huệ thiêng liêng” này bằng những hành động cụ thể, khẳng định điều đó sẽ khiến sự gắn kết quốc gia trở nên “lớn mạnh và vững chắc hơn”, đồng thời khiến kẻ thù “suy yếu và bị thu hẹp hơn nữa”.

Ông cũng cảnh báo về cuộc chiến tâm lý mà đối phương đang tiến hành: “Các chiến dịch truyền thông của kẻ thù, bằng cách nhắm vào nhận thức và tâm lý người dân, nhằm làm suy yếu sự đoàn kết và an ninh quốc gia; mong rằng sự lơ là của chúng ta không tạo điều kiện cho ý đồ đen tối này thành hiện thực”.

Trước đó, Tehran đã nêu ra điều kiện chính để gia hạn lệnh ngừng bắn và mở lại eo biển Hormuz.

Ông Trump đã gia hạn lệnh ngừng bắn vô thời hạn, và Iran đã từ chối đàm phán thêm với người Mỹ.

Tình báo Mỹ không thấy dấu hiệu nào cho thấy quyền lực của các giáo chủ Hồi giáo ở Iran sắp sụp đổ, và việc lật đổ họ đã tiêu tốn 11,3 tỷ USD của Washington.

Hầu hết các nhà phân tích đều đồng ý rằng giới lãnh đạo Cộng hòa Hồi giáo Iran vẫn kiểm soát được tình hình và dân chúng, và chế độ này không có nguy cơ sụp đổ. Do đó, Washington có thể khó tìm ra một giải pháp chấp nhận được để chấm dứt chiến tranh nếu các nhà lãnh đạo Iran vẫn nắm quyền.

Vietbf @ Sưu tầm

Với độ cao ấn tượng 5.610 mét (18.405 feet), Damavand - ngọn núi cao nhất ở Iran và là ngọn núi lửa cao nhất ở châu Á. Đỉnh núi hùng vĩ này luôn thu hút những người ưa mạo hiểm và những người yêu thiên nhiên.

Nằm trong Vườn quốc gia Lar thuộc tỉnh Mazandaran, núi Damavand cách thủ đô Tehran khoảng 80 km về phía đông bắc và chỉ cách biển Caspi khoảng 70 km về phía nam. Ngọn núi thuộc dãy Alborz – một trong những hệ thống núi quan trọng nhất của Iran, trải dài như một “bức tường thiên nhiên” ngăn cách vùng nội địa khô hạn với khu vực ven biển ẩm ướt.

Với độ cao 5.610 mét, Damavand là đỉnh núi cao nhất ở xứ sở Ba Tư, được ví như "Nóc nhà của Iran" và cũng là núi lửa cao nhất châu Á. So với mặt bằng chung của quốc gia có độ cao trung bình khoảng 1.035 mét, sự hiện diện của Damavand giống như một “cột mốc thiên nhiên” vươn lên vượt trội. Đáng chú ý, Iran là một trong những quốc gia có địa hình nhiều núi nhất thế giới với diện tích hơn 1,6 triệu km², nhưng Damavand vẫn nổi bật như đỉnh cao tuyệt đối.

Không chỉ dừng lại ở phạm vi quốc gia, Damavand còn có vị trí đáng kể trên bản đồ thế giới. Đây là một trong những đỉnh núi có độ nổi bật địa hình lớn nhất, được xếp vào nhóm các ngọn núi nổi bật hàng đầu toàn cầu cùng với Cotopaxi (Ecuador), Fuji (Nhật Bản) hay Vesuvius (Ý)... Đồng thời, với độ cao 18.405 feet, đây cũng là núi lửa cao nhất châu Á.

Lịch sử địa chất và cấu trúc núi lửa hùng vĩ tại "nóc nhà của Iran"
Nguồn gốc của Damavand gắn liền với những biến động địa chất kéo dài hàng triệu năm. Các nhà khoa học cho rằng ngọn núi này bắt đầu hình thành từ kỷ Pleistocene, khoảng hơn 1,7 triệu năm trước, thông qua các đợt phun trào núi lửa mạnh mẽ. Đây là một núi lửa tầng điển hình, được tạo thành từ nhiều lớp dung nham và tro núi lửa tích tụ theo thời gian.

Thành phần chính của Damavand bao gồm trachyte, bazan và andesit – những loại đá núi lửa phổ biến, tạo nên cấu trúc phân lớp rõ rệt. Chính sự tích tụ liên tục của vật chất nóng chảy qua hàng triệu năm đã góp phần nâng cao đáng kể chiều cao của ngọn núi.

Một yếu tố quan trọng khác là vị trí kiến tạo của Damavand. Ngọn núi nằm trong khu vực va chạm giữa mảng Á-Âu và mảng Ả Rập – một vùng hoạt động địa chất mạnh mẽ. Sự dịch chuyển và nâng lên của các mảng kiến tạo đã khiến khu vực này liên tục được “đẩy cao”, góp phần tạo nên độ cao ấn tượng ngày nay.

Mặc dù lần phun trào cuối cùng được cho là xảy ra vào khoảng năm 5300 trước Công nguyên, Damavand vẫn được xếp vào nhóm núi lửa có khả năng hoạt động. Các dấu hiệu như lỗ thoát khí lưu huỳnh gần đỉnh và các suối nước nóng quanh sườn núi cho thấy bên dưới vẫn tồn tại hoạt động địa nhiệt.

Ngoài ra, Damavand còn sở hữu hệ thống sông băng đáng chú ý. Những dòng băng lớn nhất nằm ở sườn đông và đông bắc, kéo dài từ độ cao khoảng 3.500 mét lên gần đỉnh. Miệng núi lửa trên đỉnh cũng chứa một hồ băng nhỏ, phần lớn đã đóng băng vĩnh viễn. Sự kết hợp giữa núi lửa và băng tuyết khiến Damavand trở thành một trong những cảnh quan tự nhiên độc đáo nhất khu vực.

Bên cạnh đó, dù điều kiện khí hậu khắc nghiệt, Damavand vẫn sở hữu hệ sinh thái đa dạng. Động vật hoang dã bao gồm dê và cừu hoang, gấu, báo, cùng nhiều loài khác. Hệ chim rất phong phú với đại bàng vàng, gà tuyết Caspi, kền kền griffon, gà gô chukar, chim sẻ tuyết và nhiều loài chim di cư theo mùa.

Khu vực này cũng là nơi sinh sống của các loài bò sát và lưỡng cư như rắn lục, thằn lằn và ếch đầm lầy. Thảm thực vật nổi bật với các loài hoa dại, đặc biệt là hoa tulip núi, phân bố rộng khắp sườn núi.


Vai trò của Damavand trong văn hóa, thần thoại và đời sống Iran
Damavand giữ vị trí đặc biệt trong văn hóa và lịch sử Iran. Ngọn núi xuất hiện trong nhiều bài thơ, bài hát và câu chuyện dân gian qua nhiều thế kỷ, trở thành nguồn cảm hứng cho các nghệ sĩ và nhà văn.

Trong thần thoại Ba Tư, Damavand gắn liền với truyền thuyết về người anh hùng Fereydun – người đã đánh bại vị vua độc ác Zahhak và mang lại hòa bình cho đất nước. Theo truyền thuyết, Damavand chính là nơi giam giữ Zahhak, biến nó thành biểu tượng của chiến thắng và công lý.

Ngọn núi cũng được cho là mang sức mạnh huyền bí, phần nào được lý giải qua sự hiện diện của các suối nước nóng và hoạt động địa nhiệt bên dưới.

Tầm quan trọng về mặt văn hóa khiến Damavand được coi là một biểu tượng quốc gia. Chính vì vậy, hình ảnh của ngọn núi này đã được in trên tờ tiền 10.000 Rial của Iran, như một cách khẳng định bản sắc dân tộc.

Ngoài ra, Damavand còn gắn liền với lễ hội cổ Tabari Nowruz, một truyền thống văn hóa dự kiến được đặt theo tên của ngọn núi, càng củng cố vai trò biểu tượng của nó trong đời sống tinh thần người Iran.

Điểm đến leo núi hấp dẫn nhưng đầy thử thách
Đối với những người yêu thích leo núi, Damavand là điểm đến vừa dễ tiếp cận vừa đầy thử thách. Theo tiêu chuẩn của giới leo núi chuyên nghiệp, hành trình không quá phức tạp về kỹ thuật, nhưng lại khó khăn do độ cao lớn, thời tiết khắc nghiệt và khí núi lửa gần đỉnh.

Hầu hết các chuyến leo núi kéo dài khoảng ba ngày, và việc thích nghi với độ cao là yếu tố quan trọng để tránh say độ cao. Tuyến đường phía nam, bắt đầu từ làng Polour, là tuyến phổ biến nhất nhờ có các trạm dừng chân quen thuộc như Bargah-e Sevom ở độ cao 4.220 mét.

Trong khi đó, tuyến phía bắc dốc hơn, lạnh hơn và đòi hỏi thể lực lớn, thường cần nghỉ đêm tại các điểm cao. Tuyến phía tây nổi tiếng với cảnh hoàng hôn đẹp nhưng tiềm ẩn nguy cơ đá lở, đặc biệt gần trạm Simorgh.

Tốc độ gió và bão ở núi Damavand thường vượt quá 100 km/h vào mùa đông, trong khi tốc độ này giảm xuống còn 50 km/h vào mùa hè. Gió thường thổi từ hướng tây và tây bắc của Damavand. Lượng mưa hàng năm khoảng 1.400 mm, thường rơi dưới dạng tuyết ở các vùng cao của núi.

Nhờ thời tiết tương đối ổn định, cảnh quan xanh tươi và nguồn nước dồi dào trên các sườn núi, từ giữa tháng 6 đến giữa tháng 9 được coi là thời điểm tốt nhất để leo núi Damavand. Trong những tháng mùa đông, ngọn núi bị bao phủ bởi tuyết và băng, khiến việc leo núi trở nên khó khăn hơn nhiều.

So sánh Damavand với các núi lửa tầng nổi bật trên thế giới

So sánh với các núi lửa khác, Cotopaxi ở Ecuador cao 5.897 mét nhưng xếp hạng thấp hơn về độ nổi bật. Núi Fuji ở Nhật Bản cao 3.776 mét đứng thứ 35, trong khi St. Helens ở Mỹ cao 2.550 mét đứng thứ 546. Núi Vesuvius ở Ý chỉ cao 1.281 mét đứng ở vị trí 1.140.

Những con số này cho thấy vị thế đặc biệt của Damavand không chỉ trong phạm vi Iran mà còn trên toàn cầu, biến nó thành một kỳ quan địa chất đáng chú ý và một biểu tượng được kính trọng.

Những ngọn núi nổi tiếng khác ở Iran sau Damavand
Là một quốc gia có địa lý đa dạng và nhiều ngọn núi khá nổi tiếng sau núi Damavand. Dưới đây là một số ngọn núi nổi tiếng ở Iran mà mọi người có thể quan tâm:

Alam-Kuh : Nằm trong dãy núi Alborz, Alam-Kuh là đỉnh núi cao thứ hai ở Iran và nổi tiếng với những tuyến leo núi đầy thử thách trên bức tường thành hùng vĩ của nó.

Sabalan : Nằm ở phía tây bắc Iran, Sabalan là một ngọn núi lửa có ba đỉnh với phong cảnh tuyệt đẹp.

Dena : Nằm trong dãy núi Zagros, Dena là một ngọn núi nổi tiếng dành cho hoạt động leo núi và đi bộ đường dài, với nhiều đỉnh núi cao hơn 4.000 mét.

Zard-Kuh : Nằm trong dãy núi Zagros, Zard-Kuh là đỉnh núi cao nhất trong dãy Zagros và nổi tiếng với những tuyến leo núi đầy thử thách.

Vietbf @ Sưu tầm

Báo chí Ukraine cho biết, trên mạng đang lan truyền những bức ảnh về các binh sĩ kiệt sức thuộc Tiểu đoàn 2, Lữ đoàn Cơ giới Độc lập số 14 mang tên Hoàng tử Roman Đại đế. Bộ Quốc phòng đã lên tiếng về tình hình này.

Một bài đăng kèm ảnh chân dung các quân nhân và lời bình luận từ Bộ Quốc phòng đã xuất hiện trên mạng xã hội Threads - Strana cho biết hôm 23/4. Những người trong ảnh cho thấy rõ dấu hiệu thiếu cân.

"Các binh sĩ đang ở vị trí của mình mà không có thức ăn hoặc nước uống! Bộ chỉ huy không phản hồi. Họ đang mất ý thức vì đói và phải uống nước mưa. Việc liên lạc cũng gặp nhiều khó khăn" - tác giả bài đăng bình luận về các bức ảnh.

Bộ Quốc phòng cho biết việc tiếp tế hậu cần cho các vị trí của những chiến binh này đã bị gián đoạn. Họ cũng khẳng định rằng chỉ huy lữ đoàn đã kiểm soát được tình hình.

"Mặc dù gặp nhiều khó khăn về hậu cần, họ đang cố gắng giải quyết các vấn đề về cung cấp quân nhu và thay thế binh lính. Những tình huống như thế này không nên xảy ra, nhưng tình hình ở nhiều mặt trận có thể rất nguy kịch" - Bộ Quốc phòng cho biết.


Quân đội Ukraine gần đây đã kêu gọi rút quân khỏi phía bắc Myrnohrad, cho rằng việc tiếp tục giữ khu vực đó là không khả thi. Một vòng vây đã hình thành ở khu vực này.

Trước đó, hôm 22/4, bà Olga Reshetilova, người đứng đầu cơ quan thanh tra quân sự Ukraine, tuyên bố rằng bà không muốn công khai thảo luận về các vi phạm trong các nhóm truyền thông của Lực lượng Vũ trang Ukraine, để tránh làm tổn hại đến danh tiếng của họ.

Theo tờ Strana, trong một chương trình phát sóng, nhà báo hỏi liệu thanh tra có cơ chế nào để tác động đến các đơn vị được truyền thông ca ngợi như Lữ đoàn tấn công số 3, Azov và Charter hay không, vì các đơn vị này đang nhận được nhiều khiếu nại về việc vi phạm quyền của quân nhân và tổn thất nặng nề.

"Có một số vấn đề đã gây ra nhiều lời phàn nàn. Nhưng thay vì giải quyết vấn đề quyền lợi của quân nhân một cách nội bộ, họ lại tập trung nhiều hơn vào các chiến dịch truyền thông. Ông/bà có cơ chế nào để tác động đến việc này không?" - phóng viên hỏi.

Bà Reshetilova đáp lại rằng những đơn vị như vậy "khó làm việc hơn" và nhấn mạnh rằng bà không muốn đưa những vấn đề này ra trước công chúng.

"Chúng tôi đang cố gắng giải quyết vấn đề này. Nó khó khăn hơn so với các đơn vị khác. Vấn đề là tôi không muốn công khai những chuyện này. Tôi hiểu rằng hình ảnh của bất kỳ đơn vị quân đội nào cũng vô cùng quan trọng đối với toàn bộ Lực lượng Quốc phòng... Tôi thực sự không muốn làm tổn hại đến hình ảnh, danh tiếng hay uy tín của họ" - bà nói.

Nhiều bê bối đã xảy ra trong các đơn vị thuộc lực lượng vũ trang Ukraine. Strana đã đưa tin về vụ bê bối liên quan đến các chiến binh thuộc Lữ đoàn tấn công số 3, những kẻ đã lợi dụng chiêu mộ quân đội để bắt cóc và tra tấn người dân ở Ternopil. Mục tiêu của chúng là tống tiền các nạn nhân.

Một tình nguyện viên người Hà Lan từng chiến đấu ở Ukraine cũng chỉ trích gay gắt Lực lượng vũ trang Ukraine khi nói về nạn tham nhũng, lính đánh thuê Colombia và các hành vi tân phát xít.

Vietbf @ Sưu tầm

Các chuyên gia quân sự Trung Quốc cho rằng, cuộc chiến tại Iran đã vô tình phơi bày một điểm yếu chiến lược của Mỹ: tốc độ tiêu hao đạn dược vượt xa khả năng sản xuất. Điều này có thể trở thành “gót chân Achilles” nếu xảy ra xung đột quy mô lớn, tờ SCMP đưa tin.


Tỷ lệ tiêu thụ "chóng mặt"

Các chuyên gia quân sự Trung Quốc cho rằng, cuộc chiến tại Iran đã vô tình phơi bày một điểm yếu chiến lược của Mỹ: tốc độ tiêu hao đạn dược vượt xa khả năng sản xuất. Ảnh SCMP
Theo phân tích được đăng trên South China Morning Post (SCMP), chiến dịch quân sự của Mỹ tại Trung Đông đã tiêu tốn lượng lớn vũ khí chính xác cao như tên lửa hành trình, tên lửa phòng không và các hệ thống đánh chặn tiên tiến. Điều này làm dấy lên lo ngại rằng kho dự trữ của Washington có thể bị bào mòn nhanh chóng trong các cuộc chiến kéo dài.

Trong các cuộc phản công, Iran đã sử dụng hàng nghìn máy bay không người lái (UAV) cũng như hàng trăm tên lửa hành trình. Để đối phó, các tàu khu trục của Hải quân Mỹ phải sử dụng một lượng lớn tên lửa đánh chặn dòng Standard Missile (SM) – những loại vũ khí có giá thành hàng triệu USD mỗi quả – chỉ để bắn hạ các mục tiêu rẻ tiền.

Giới chuyên gia Trung Quốc ước tính rằng trong các đợt cao điểm, Mỹ có thể đã tiêu thụ lượng tên lửa đánh chặn tương đương với sản lượng của nhiều năm cộng lại.

Các nhà phân tích Trung Quốc nhấn mạnh rằng, nhiều loại vũ khí hiện đại của Mỹ có chi phí sản xuất rất cao, thời gian chế tạo dài và chuỗi cung ứng phức tạp. Khi nhu cầu sử dụng tăng đột biến trong chiến tranh, ngành công nghiệp quốc phòng khó có thể bù đắp kịp tốc độ tiêu hao trên chiến trường.


Một số ý kiến cho rằng đây là vấn đề mang tính cấu trúc: Mỹ đã quen với các cuộc chiến ngắn, cường độ cao, thay vì xung đột kéo dài tiêu hao lớn như hiện nay. Trong khi đó, các đối thủ tiềm tàng – đặc biệt là Trung Quốc – lại tập trung vào năng lực sản xuất quy mô lớn, cho phép duy trì chiến tranh dài hơi.

"Gót chân Achilles" của chuỗi cung ứng
Các nhà nghiên cứu từ Học viện Khoa học Quân sự Trung Quốc (AMS) chỉ ra rằng nền công nghiệp quốc phòng Mỹ đang gặp khó khăn trong việc mở rộng quy mô sản xuất do:

Sự phụ thuộc vào linh kiện điện tử: Nhiều thành phần quan trọng trong các loại vũ khí dẫn đường vẫn phụ thuộc vào chuỗi cung ứng toàn cầu phức tạp.

Tình trạng thiếu hụt nhân lực trình độ cao: Các nhà máy quốc phòng tại Mỹ không thể vận hành tối đa công suất 24/7 ngay lập tức do thiếu hụt công nhân lành nghề.

Một điểm đáng chú ý là không chỉ số lượng, mà cả tốc độ bổ sung kho vũ khí của Mỹ cũng là vấn đề. Các báo cáo cho thấy việc tái sản xuất các loại tên lửa hiện đại có thể mất nhiều năm, khiến khả năng duy trì chiến dịch quân sự dài hạn bị hạn chế đáng kể.

“Washington đang rơi vào cái bẫy chi phí bất đối xứng. Họ đang dùng những chiếc 'phi tiêu bạc' đắt đỏ để bắn những con ruồi, và số lượng 'phi tiêu' đó không phải là vô tận”, một chuyên gia phân tích tại Bắc Kinh nhận định.

Tuy vậy, một số quan điểm khác cho rằng việc Mỹ tiêu hao nhiều vũ khí không đồng nghĩa với suy yếu, mà phản ánh cường độ hoạt động quân sự cao và khả năng triển khai sức mạnh nhanh chóng. Dù vậy, họ cũng cho rằng áp lực lên chuỗi cung ứng quốc phòng là có thật và Mỹ chưa giải quyết tốt vấn đề này.

Nhìn rộng hơn, cuộc chiến Iran đang trở thành “phép thử thực tế” đối với năng lực công nghiệp quân sự Mỹ. Trên thực tế, không chỉ Mỹ, nhiều quốc gia cũng bắt đầu nhận ra rằng trong chiến tranh hiện đại, yếu tố quyết định không chỉ là công nghệ, mà còn là khả năng sản xuất và duy trì nguồn lực trong thời gian dài.

Kết luận của các chuyên gia cho thấy một xu hướng rõ ràng: trong các cuộc xung đột tương lai, bên nào duy trì được nguồn cung vũ khí ổn định và quy mô lớn sẽ nắm lợi thế chiến lược. Và với Mỹ, bài toán không còn là sở hữu vũ khí tiên tiến nhất, mà là liệu họ có đủ khả năng “nuôi” một cuộc chiến kéo dài hay không.

Vietbf @ Sưu tầm

Trong dân gian và nhiều ghi chép hậu thế, Trương Hiến Trung thường bị gắn với hình tượng “ma vương giết người”, đặc biệt qua câu chuyện nổi tiếng về việc “nhập Thục đồ Thục” – tức tiến vào Tứ Xuyên rồi tàn sát dân chúng.

Trương Hiến Trung là một trong những thủ lĩnh khởi nghĩa nông dân nổi bật nhất vào cuối triều Minh, thường được nhắc đến cùng với Lý Tự Thành. Ông là người sáng lập chính quyền Đại Tây và cũng là vị hoàng đế duy nhất của triều đại ngắn ngủi này. Trong dân gian và nhiều ghi chép hậu thế, Trương Hiến Trung thường bị gắn với hình tượng “ma vương giết người”, đặc biệt qua câu chuyện nổi tiếng về việc “nhập Thục đồ Thục” – tức tiến vào Tứ Xuyên rồi tàn sát dân chúng.

Theo nhiều truyền thuyết và dã sử, Trương Hiến Trung đã gây ra vô số tội ác kinh hoàng. Người ta kể rằng quân của ông khi tiến qua đâu đều cướp bóc, giết chóc, hãm hiếp phụ nữ. Nhiều câu chuyện còn mô tả những hình phạt dã man, những hành vi tàn ác đến mức khó tin. Trong ký ức dân gian Tứ Xuyên, hình tượng ấy đã ăn sâu suốt hàng trăm năm, trở thành biểu tượng của sự khủng khiếp và hỗn loạn.

Tại Thành Đô, từ lâu vẫn lưu truyền truyền thuyết về kho báu của Trương Hiến Trung. Đồng thời, những câu chuyện về sự tàn bạo của ông cũng được kể lại từ đời này sang đời khác. Trong nhiều ghi chép, mỗi khi hạ được một thành trì, quân đội của ông thường tiến hành cướp bóc, giết hại và bắt đi nhiều phụ nữ. Những mô tả này phản ánh nỗi kinh hoàng mà chiến tranh mang lại cho người dân trong giai đoạn loạn lạc.

Nhiều người lớn tuổi ở Tứ Xuyên từ lâu đã thuộc nằm lòng những câu chuyện về cuộc tàn sát này. Trong ký ức tập thể của người dân, thời kỳ cuối Minh đầu Thanh là một giai đoạn vô cùng bi thương, với chiến tranh liên miên, dân chúng ly tán, xác người chất đầy đồng nội. Những câu chuyện ấy, dù được truyền lại qua chính sử, dã sử hay truyền khẩu, đều để lại dấu ấn sâu sắc trong tâm thức nhiều thế hệ.

Một trong những biểu tượng nổi tiếng nhất gắn với Trương Hiến Trung là “bia Thất Sát”, trên đó khắc câu:

“Trời sinh vạn vật để nuôi người,

Người chẳng có gì báo đáp trời.

Giết! Giết! Giết! Giết! Giết! Giết! Giết!”

Tuy nhiên, tính xác thực của tấm bia này từ lâu đã gây nhiều tranh cãi trong giới sử học. Nhiều học giả cho rằng đây có thể là sản phẩm tuyên truyền của nhà Thanh hoặc là sự thêm thắt của hậu thế nhằm bôi đen hình ảnh Trương Hiến Trung.

Để hiểu rõ hơn về vấn đề này, cần đặt Trương Hiến Trung trong bối cảnh lịch sử. Cuối triều Minh, Trung Hoa rơi vào khủng hoảng nghiêm trọng. Thiên tai liên tiếp xảy ra, nạn đói lan rộng, triều đình mục nát, tham quan hoành hành, trong khi quân Thanh từ phương Bắc liên tục uy hiếp. Trong hoàn cảnh ấy, các cuộc khởi nghĩa nông dân nổ ra khắp nơi.

Trương Hiến Trung và Lý Tự Thành đều xuất thân từ tầng lớp thấp kém trong xã hội. Họ đứng lên chống lại triều đình trong bối cảnh hàng triệu nông dân bị dồn đến bước đường cùng. Tuy nhiên, bản chất của các đội quân khởi nghĩa thời bấy giờ rất phức tạp. Đây không phải là những đội quân chính quy có kỷ luật nghiêm ngặt, mà phần lớn là tập hợp của nông dân, lưu dân, thậm chí cả thổ phỉ. Vì vậy, mỗi nơi họ đi qua thường kéo theo cướp bóc, giết chóc và hỗn loạn.

Năm 1644, Trương Hiến Trung tiến vào Tứ Xuyên. Trong bối cảnh triều Minh sụp đổ, chính quyền địa phương suy yếu, ông nhanh chóng chiếm được Trùng Khánh rồi tiến tới Thành Đô. Sau khi chiếm Thành Đô, ông lập ra chính quyền Đại Tây và xưng đế.

Vậy, Trương Hiến Trung có thực sự “đồ sát Tứ Xuyên” hay không?

Câu trả lời của giới sử học hiện đại là: có những cuộc tàn sát quy mô lớn, nhưng mức độ và trách nhiệm không hoàn toàn như truyền thuyết dân gian mô tả. Dân số Tứ Xuyên suy giảm nghiêm trọng trong giai đoạn này là sự thật. Tuy nhiên, nguyên nhân không chỉ do Trương Hiến Trung. Chiến tranh liên miên, nạn đói, dịch bệnh, các cuộc giao tranh giữa quân Đại Tây, quân Minh còn sót lại, quân Thanh, cùng sự tàn phá của các lực lượng địa phương đều góp phần vào thảm họa ấy.

Sau khi Trương Hiến Trung rút khỏi nhiều khu vực hoặc bị tiêu diệt năm 1647, quân Thanh tiến vào Tứ Xuyên. Những cuộc đàn áp, truy quét sau đó cũng gây tổn thất nặng nề cho dân chúng. Vì thế, việc quy toàn bộ thảm kịch của Tứ Xuyên cho riêng Trương Hiến Trung là một cách nhìn đơn giản hóa lịch sử.

Dẫu vậy, cũng không thể phủ nhận rằng quân đội của Trương Hiến Trung đã gây ra nhiều hành động tàn bạo. Trong thời đại chiến tranh, khi kỷ cương sụp đổ, bạo lực thường trở thành công cụ cai trị và răn đe. Trương Hiến Trung, giống như nhiều lãnh tụ quân sự khác trong lịch sử, vừa là sản phẩm của thời loạn, vừa là một trong những tác nhân làm cho thời loạn thêm khốc liệt.

Nhìn lại, hình tượng Trương Hiến Trung là sự pha trộn giữa sự thật lịch sử, truyền thuyết dân gian và tuyên truyền chính trị. Ông không hoàn toàn là một “ác quỷ” như những câu chuyện ly kỳ mô tả, nhưng cũng không phải là một anh hùng nông dân thuần túy. Ông là hiện thân của một thời đại đầy biến động, nơi ranh giới giữa cách mạng và hủy diệt, giữa giải phóng và tàn sát, thường rất mong manh.

Lịch sử, suy cho cùng, không nên chỉ được nhìn qua lăng kính trắng đen. Câu chuyện về Trương Hiến Trung và Tứ Xuyên là một lời nhắc nhở rằng trong những thời kỳ sụp đổ của trật tự cũ, người chịu tổn thương nặng nề nhất luôn là dân thường.

Vietbf @ Sưu tầm

Chu Nguyên Chương xuất thân cơ cực, từng phải đi ăn xin, đi khất thực, thế nhưng bằng tài năng, sự quyết đoán và cả sự tàn nhẫn, ông đã trở thành người kiến lập nên nhà Minh.

Trong lịch sử Trung Hoa, những vị hoàng đế xuất thân bình dân không nhiều. Nếu Lưu Bang, người sáng lập nhà Hán, vốn từng giữ chức đình trưởng ở đất Bái, thì Chu Nguyên Chương còn có xuất phát điểm thấp hơn nhiều. Ông sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo khó, từng phải đi ăn xin, từng khoác áo cà sa để mưu sinh, rồi cuối cùng lại trở thành người sáng lập một trong những triều đại hùng mạnh nhất lịch sử Trung Quốc. Hành trình ấy, từ một nhà sư lang bạt đến vị hoàng đế khai quốc, chỉ gói gọn trong vỏn vẹn 25 năm.

Chu Nguyên Chương - Tuổi thơ cơ cực giữa thời loạn
Chu Nguyên Chương sinh năm 1328, vào cuối thời Nguyên, trong một gia đình nông dân nghèo ở Hào Châu. Đó là giai đoạn triều Nguyên đã bước vào thời kỳ suy tàn. Chính quyền Mông Cổ áp dụng chế độ phân biệt đẳng cấp khắc nghiệt, người Hán bị xếp vào tầng lớp thấp, thường xuyên chịu sự bóc lột, áp bức. Với những gia đình nông dân như nhà họ Chu, cuộc sống vốn đã chật vật lại càng thêm khốn khó.

Năm 1343, vùng Hào Châu liên tiếp hứng chịu hạn hán, nạn châu chấu rồi dịch bệnh. Tai họa nối tiếp tai họa. Chỉ trong một thời gian ngắn, cha mẹ và người anh cả của Chu Nguyên Chương lần lượt qua đời. Gia đình tan tác, anh em phải ly tán để tự tìm đường sống. Khi ấy, Chu Nguyên Chương mới 15 tuổi.

Không còn nơi nương tựa, ông đành vào chùa Hoàng Giác xin xuất gia. Cuộc sống trong chùa tuy thanh đạm nhưng ít nhất cũng có cơm ăn, có mái nhà che nắng mưa. Song sự bình yên ấy chẳng kéo dài. Nạn đói tiếp tục lan rộng, ngay cả chùa chiền cũng cạn kiệt lương thực. Nhà chùa buộc phải cho các tăng nhân đi khất thực khắp nơi.

Những năm tháng lang bạt ấy trở thành trường học lớn nhất của Chu Nguyên Chương. Ông đi qua nhiều vùng đất, tận mắt chứng kiến cảnh dân chúng lầm than, triều đình mục nát và xã hội rối ren. Chính trải nghiệm đó đã giúp ông hiểu rõ lòng dân, nhận ra căn nguyên của loạn lạc, đồng thời rèn giũa ý chí kiên cường hiếm có.

Bước vào con đường khởi nghĩa
Giữa lúc xã hội rơi vào khủng hoảng, các cuộc khởi nghĩa nông dân bùng nổ khắp nơi. Trong đó, lực lượng Hồng Cân quân nhanh chóng trở thành ngọn cờ chống Nguyên mạnh mẽ nhất. Ban đầu, Chu Nguyên Chương không hề có ý định tham gia. Là một nhà sư nghèo, điều ông nghĩ đến trước tiên chỉ là làm sao sống sót qua ngày.

Thế nhưng, thời thế không cho ông lựa chọn. Năm 1352, người bạn thân gửi thư mời ông gia nhập đội quân của Quách Tử Hưng. Cùng lúc, ông được cảnh báo rằng bức thư ấy đã bị người khác biết đến, và nếu không hành động, ông có thể bị tố giác với quan phủ. Trong hoàn cảnh ấy, tiến hay lùi đều là hiểm nguy. Chu Nguyên Chương quyết định chọn con đường khó khăn nhưng đầy hy vọng: gia nhập nghĩa quân.

Ở tuổi 25, ông bước vào con đường binh nghiệp. Với sự gan dạ, thông minh và khả năng nhìn xa trông rộng, Chu Nguyên Chương nhanh chóng nổi bật giữa hàng ngũ nghĩa quân. Ông không chỉ dũng cảm trên chiến trường mà còn rất giỏi thu phục lòng người. Quách Tử Hưng sớm nhận ra tài năng ấy, gả con nuôi là Mã thị cho ông và xem ông như cánh tay phải.


Từ tướng lĩnh đến người đứng đầu
Tuy nhiên, nội bộ Hồng Cân quân vốn đầy rẫy mâu thuẫn. Các thủ lĩnh tranh giành quyền lực, đấu đá lẫn nhau. Chu Nguyên Chương hiểu rằng nếu chỉ quanh quẩn trong vòng xoáy ấy, ông khó có thể làm nên đại sự.


Chu Nguyên Chương thể hiện sự dũng mãnh trên chiến trường.
Năm 1353, ông trở về quê hương chiêu mộ binh mã. Chỉ trong thời gian ngắn, ông đã tập hợp được hàng trăm tráng sĩ. Từ nền tảng ban đầu ấy, lực lượng của ông ngày càng lớn mạnh. Sau nhiều trận chiến, quân đội dưới quyền Chu Nguyên Chương đã lên tới hàng vạn người.

Điểm đáng chú ý là ông không chỉ biết đánh trận mà còn đặc biệt khéo léo trong ứng xử. Khi Quách Tử Hưng bị thất thế và đến nương nhờ, Chu Nguyên Chương vẫn tỏ ra kính trọng, sẵn sàng giao lại quyền chỉ huy trên danh nghĩa. Cách hành xử ấy khiến ông vừa giữ được thanh danh, vừa củng cố lòng tin của thuộc hạ.

Sau khi Quách Tử Hưng qua đời, Chu Nguyên Chương dần nắm thực quyền. Dù chỉ được phong chức Tả phó nguyên soái, nhưng quyền chỉ huy thực tế đều nằm trong tay ông.

“Cao trúc tường, quảng tích lương, hoãn xưng vương”
Trong giai đoạn quyết định, mưu sĩ Chu Thăng đã đưa ra lời khuyên nổi tiếng: “Xây thành cao, tích lương nhiều, chậm xưng vương”. Chu Nguyên Chương hoàn toàn tiếp thu chiến lược này.

Ông tập trung củng cố căn cứ, phát triển nông nghiệp, tích trữ lương thực và mở rộng lực lượng thay vì vội vàng xưng đế. Chính sự thận trọng ấy giúp ông tránh được sai lầm mà nhiều thủ lĩnh khởi nghĩa khác mắc phải.

Khi thời cơ chín muồi, Chu Nguyên Chương lần lượt đánh bại các đối thủ lớn. Trận chiến quyết định nhất là trận Bà Dương Hồ năm 1363, nơi ông đại phá Trần Hữu Lượng. Đây được xem là một trong những trận thủy chiến lớn nhất lịch sử Trung Hoa trung đại. Chiến thắng này đã đưa Chu Nguyên Chương từ một thế lực mạnh trở thành ứng cử viên sáng giá nhất cho ngôi vị thiên hạ.

Sau đó, ông tiếp tục tiêu diệt Trương Sĩ Thành ở miền Đông, rồi loại bỏ các thế lực còn lại. Để xóa bỏ chướng ngại cuối cùng về danh nghĩa, ông cho xử lý Hàn Lâm Nhi, vị “Tiểu Minh Vương” vốn chỉ là biểu tượng chính trị. Từ đây, Chu Nguyên Chương trở thành người lãnh đạo tối cao không còn đối thủ.

Khai sáng triều Minh
Năm 1368, Chu Nguyên Chương chính thức lên ngôi, lấy niên hiệu Hồng Vũ, đặt quốc hiệu là Đại Minh. Cùng năm đó, quân Minh tiến vào Đại Đô. Nguyên Thuận Đế phải bỏ chạy về phương Bắc, đánh dấu sự sụp đổ của triều Nguyên tại Trung Nguyên.

Dù đã xưng đế, Chu Nguyên Chương chưa dừng lại. Ông tiếp tục phát động các chiến dịch quân sự nhằm thống nhất hoàn toàn lãnh thổ. Đến năm 1388, công cuộc thống nhất cơ bản hoàn tất, chấm dứt thời kỳ chia cắt kéo dài.

Sau chiến tranh, Chu Nguyên Chương thi hành hàng loạt chính sách phục hồi kinh tế: chia ruộng đất, giảm tô thuế, khuyến khích nông nghiệp, kiểm kê dân số, ổn định xã hội. Nhờ đó, đất nước nhanh chóng hồi phục. Thời kỳ này được sử sách gọi là “Hồng Vũ chi trị”, đặt nền móng vững chắc cho sự hưng thịnh của triều Minh trong nhiều thập kỷ sau.

Công và tội của một vị khai quốc hoàng đế
Chu Nguyên Chương là một trong những nhà chính trị kiệt xuất nhất lịch sử Trung Quốc. Ông hiểu dân, biết dùng người, giỏi chiến lược và có ý chí phi thường. Từ hai bàn tay trắng, ông đã dựng nên cả một đế quốc.

Tuy nhiên, về cuối đời, mặt tối trong con người ông ngày càng bộc lộ rõ. Tính đa nghi khiến ông phát động hàng loạt vụ án lớn như án Hồ Duy Dung, án Lam Ngọc, giết hại rất nhiều công thần từng vào sinh ra tử cùng mình. Triều đình vì thế luôn sống trong bầu không khí sợ hãi.

Ông cũng nổi tiếng với những hình phạt hà khắc dành cho quan lại tham nhũng. Dù mục đích là chỉnh đốn triều cương, nhưng sự tàn khốc của các biện pháp này khiến nhiều người khiếp đảm.

Dẫu vậy, không thể phủ nhận rằng Chu Nguyên Chương là hình mẫu điển hình của một người tự mình tạo dựng vận mệnh. Từ một cậu bé chăn trâu, một nhà sư khất thực, ông đã vươn lên trở thành hoàng đế. Câu chuyện ấy không chỉ là truyền kỳ của một cá nhân, mà còn là minh chứng cho sức mạnh của ý chí, tài năng và khả năng nắm bắt thời cơ.

Năm 1398, Chu Nguyên Chương qua đời, hưởng thọ 70 tuổi. Ông khép lại một cuộc đời đầy sóng gió nhưng cũng vô cùng huy hoàng. Trong lịch sử Trung Hoa, hiếm có ai đi một chặng đường dài và phi thường đến vậy: từ đáy sâu của xã hội lên đến đỉnh cao quyền lực, chỉ trong 25 năm ngắn ngủi.

Vietbf @ Sưu tầm

Cố Đại tá Nguyễn Đình Bảo nguyên là Trung tá Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 11 Nhảy Dù (được mệnh danh là "Song Kiếm Trấn Ải"). Ông đã nằm yên trên đỉnh đồi Charlie thuộc tỉnh Kontum vùng II chiến thuật trong trận đánh Mùa Hè Ðỏ Lửa vào ngày 12 tháng 4 năm 1972, khi vừa mới đúng 35 tuổi. Trung tá Nguyễn Đình Bảo được vinh thăng cấp cố Đại tá sau khi hi sinh đền nợ nước và vĩnh viễn nằm lại ở đồi Charlie.

(Minh họa)
Sau khi nghe tin Trung tá Nguyễn Đình Bảo hi sinh, nhạc sĩ Trần Thiện Thanh đã viết ca khúc "Người Ở Lại Charlie" này để tỏ lòng tiếc thương.

Ngay trên đầu bản nhạc "Người Ở Lại Charlie", Trần Thiện Thanh đã viết ra thật trang trọng như sau: "Tiếc thương ca cho Nguyễn Đình Bảo, người ở lại Charlie".

(Minh họa)
Sau đây, xin được phép nhắc lại 1 số lời hát trong bài nhạc lính nổi tiếng này:

Bài hát viết theo điệu Slow Rock (tiếc nhớ) mở đầu bằng một khúc dạo nhạc không lời, như tiếng kêu thương ray rức:

Anh! Anh! Hỡi anh ở lại Charlie
Anh! Anh! Hỡi anh giã từ vũ khí
Vâng, chính anh là ngôi sao mới
Một lần này chợt sáng trưng,
Là cánh dù đan bằng tiếc thương vô cùng

Trần Thiện Thanh đã ví Trung tá Nguyễn Đình Bảo là một ngôi sao sáng trên trời chợt bừng lên rồi vụt tắt, ví như là một cánh dù được đan với nỗi tiếc thương…

(Minh họa)
Anh! Anh! Hỡi anh ở lại Charlie
Anh! Vâng, chính anh là loài chim quý
Ôi, cánh chim trùng khơi vạn lý…

Tác giả Trần Thiện Thanh ví Trung tá Nguyễn Đình Bảo như là một cánh chim quý, được ví với loài chim đại bàng sải cánh bay vút trùng khơi, và Đại Bàng cũng chính là là bí danh của vị chỉ huy trưởng Nguyễn Đình Bảo khi ông sử dụng để nói chuyện qua hệ thống đìện đài truyền tin.

Cố Đại tá Nguyễn Đình Bảo rời Hà Nội vào Nam lúc 18 tuổi. Ba năm sau, ông thi đậu Tú tài và tình nguyện gia nhập binh chủng Nhảy Dù sau khi tốt nghiệp Trường Võ Bị Quốc Gia Đà Lạt. Trong 14 năm tại ngũ, ông đã từng có mặt tham gia trong rất nhiều cuộc hành quân lớn nhỏ từ khắp 4 vùng chiến thuật từ trận Ấp Bắc, giải vây đồn Bổ Túc ở những năm 1960.

Cố đại tá Nguyễn Đình Bảo

Từ chức vụ trung đội trưởng trong Tiểu đoàn 8, ông được thuyên chuyển qua tiểu đoàn 3, rồi làm Đại đội trưởng Tiểu đoàn 1, rồi tiểu đoàn 9. Tên tuổi ông đã gắn liền với nhiều trận đánh khốc liệt như: năm 1965 giải vây Đức Cơ, năm 1966 ở Cheo reo, Bồng Sơn. Năm 1967 hành quân khắp vùng Thừa Thiên, Quảng Trị, từ sông Hương ra đến Phá Tam Giang, đèo Ba Giốc. Sau Tết mậu Thân 1968 thì trở về vùng đồng Ông Cộ, Hóc Môn, Bà Điểm. Sau đó là Tống Lê Chân, Kà Tum, sông Vàm Cỏ, Khe Sanh, Hạ Lào. Từ tháng 5 năm 1971 ông về nắm chức Tiểu Đoàn trưởng 11 của binh chủng Dù cho đến lúc cuối ở Charlie.

Là một người dày dạn trận mạc như vậy, nên trong bài hát có câu: "địa danh nào thiếu dấu chân anh":

Ngày anh đi, anh đi, anh đi từ tổ ấm
Anh ơi, địa danh nào thiếu dấu chân anh?
Đợi anh về chỉ còn trên vầng trán đứa bé thơ tấm khăn sô
Bơ vơ người goá phụ cầu được sống trong mơ.


Bức chân dung Nguyễn Đình Bảo trên công viên và người vợ cùng 3 đứa con

Tuy nhiên khi người hùng đã sa cơ, để lại người thân, chính là người vợ góa phụ cùng 3 người con, và đứa bé thơ với tấm khăn sô là người con út của ông là Nguyễn Bảo Tuấn chỉ mới được vài tháng tuổi.

Toumorong, Dakto, Krek, Snoul
Trưa Khe Sanh gió mùa, đêm Hạ Lào thức sâu
Anh! Cũng anh vừa ở lại một mình
Vừa ở lại một mình
Charlie, tên vẫn chưa quen người dân thị thành.

Thời điểm đó, địa danh Charlie chỉ là một cái tên xa lạ, một địa danh nhỏ xíu ở vùng 2 chiến thuật vẫn chưa quen trong ký ức người dân thị thành…

"Anh! nhớ anh trời làm cơn bão
Anh, tiếc anh chiều rừng thay áo"…

Tên ông là Bảo, nhớ thương người nên Trời cũng làm "cơn bão", đó là cách chơi chữ của nhạc sĩ Trần Thiện Thanh.

"Ôi, vết đau nào đưa anh đến,
ngàn đời của nhớ thương
Hỡi "Bức chân dung trên công viên buồn?"..

(Minh họa)
Những người sinh ra từ thập niên 1960 trở về trước tại Sài Gòn có lẽ không lạ gì "bức chân dung trên công viên buồn" của cố Đại tá Nguyễn Đình Bảo, được dựng trong công viên Đống Đa trước Tòa Đô Chánh từ năm 1972. Để vinh danh những người hùng, những công viên, quảng trường ở thành đô thường để hình những vị anh hùng đã hi sinh đền nợ nước. Ngoài Nguyễn Đình Bảo, còn có Trần Thế Vinh, Phạm Phú Quốc, Trương Hữu Đức và hàng ngàn anh hùng tử sỉ khác của Miền Nam…

Nguồn: hoiquanphidung.com