Tổng thống Donald Trump đang tìm cách buộc Iran phải từ bỏ kho dự trữ uranium đã làm giàu - một bài toán nan giải mà chính quyết định của ông cách đây 8 năm góp phần tạo ra.
Quang cảnh đường phố ở thủ đô Tehran, Iran. Ảnh: New York Times
Di sản từ quyết định năm 2018
Năm 2018, Tổng thống Trump rút Mỹ khỏi thỏa thuận hạt nhân thời người tiền nhiệm Barack Obama, gọi đó là “thỏa thuận tồi tệ nhất từng có”. Thỏa thuận này khi ấy đúng là tồn tại nhiều lỗ hổng, trong đó đáng chú ý nhất là thời hạn 15 năm, đồng nghĩa sau năm 2030 Iran có thể tự do mở rộng chương trình hạt nhân của mình. Tuy nhiên, việc Washington đơn phương rút lui được cho là đã khiến Tehran đẩy nhanh tốc độ làm giàu uranium sớm hơn nhiều so với dự tính, và bị nghi ngờ tiến gần ngưỡng sở hữu bom nguyên tử hơn bao giờ hết.
Theo tờ New York Times, giờ đây, khi đang vật lộn giữa con đường đàm phán và gây sức ép quân sự để thoát khỏi cuộc chiến với Iran, ông Trump phải đối mặt trực tiếp với di sản từ quyết định năm 2018. Những hệ quả ấy càng lộ rõ khi ông bất ngờ hủy một vòng đàm phán hạt nhân với Tehran dự kiến diễn ra tại Pakistan.
Kho uranium và thế bế tắc đàm phán
Điều khiến giới quan sát đặc biệt lo ngại là không chỉ có khoảng nửa tấn uranium được làm giàu gần tới cấp độ vũ khí, mà tổng lượng uranium Iran đang nắm giữ hiện được ước tính đã lên tới khoảng 11 tấn ở nhiều mức độ tinh chế khác nhau. Theo các thanh sát viên quốc tế, nếu tiếp tục được tinh lọc, số vật liệu này đủ để sản xuất tới 100 đầu đạn hạt nhân - một con số vượt xa quy mô kho vũ khí ước tính của Israel.
Đáng chú ý, phần lớn số uranium này được Iran tích lũy sau khi Mỹ rút khỏi thỏa thuận năm 2018. Trước đó, theo cam kết trong thỏa thuận thời Obama, Tehran từng chuyển khoảng 12,5 tấn uranium, tương đương 97% kho dự trữ của mình, sang Nga. Khi ấy, Iran gần như không còn đủ nhiên liệu để chế tạo dù chỉ một quả bom.
Hiện nay, việc buộc Iran dừng làm giàu uranium và chuyển giao toàn bộ kho nhiên liệu tích lũy suốt 8 năm qua đã trở thành một trong những nhiệm vụ khó khăn nhất đối với nhóm đàm phán của ông Trump, gồm Jared Kushner và đặc phái viên Steve Witkoff. Tuy nhiên, Tehran đang kiên quyết phản đối cả hai yêu cầu này.
Ông Trump dường như rất ý thức rằng bất kỳ thỏa thuận nào đạt được hiện nay cũng sẽ bị đặt lên bàn cân so sánh với thành quả ngoại giao của chính quyền Obama hơn một thập kỷ trước. Dù các cuộc thương lượng vẫn chưa ngã ngũ, ông đã sớm khẳng định trên mạng xã hội rằng “thỏa thuận với Iran sẽ tốt hơn rất nhiều”.
Khủng hoảng hạt nhân chưa có lối ra
Song vấn đề không chỉ dừng ở hạt nhân. Các nhà đàm phán Mỹ còn phải tìm cách kiềm chế năng lực tên lửa của Iran - điều mà thỏa thuận năm 2015 chưa từng giải quyết triệt để. Đồng thời, họ cũng phải xử lý hậu quả từ việc Tehran phong tỏa eo biển Hormuz sau các cuộc không kích Mỹ - Israel, một động thái khiến kinh tế toàn cầu chao đảo vì đây là tuyến vận tải dầu mỏ trọng yếu của thế giới.
Ở cốt lõi của cuộc khủng hoảng vẫn là câu hỏi về chương trình hạt nhân. Iran tiếp tục khẳng định họ có “quyền” làm giàu uranium theo Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân. Tuy nhiên, Washington muốn Tehran chấp nhận một lệnh đình chỉ kéo dài, đi kèm cơ chế thanh sát chặt chẽ và phương án xuất khẩu hoặc pha loãng kho uranium hiện có.
Thực tế, khi ông Trump rút khỏi thỏa thuận năm 2018, Iran thậm chí chưa có đủ uranium để sản xuất một quả bom. Nhưng sau đó, nước này nhanh chóng vượt qua mọi giới hạn từng được áp đặt, nâng mức làm giàu lên 20% vào năm 2021, rồi lên tới 60% sau một vụ nổ bí ẩn tại cơ sở Natanz mà Tehran cáo buộc do Israel tiến hành.
Từ năm 2021 đến đầu năm 2025, chính quyền Mỹ đã nhiều lần cố gắng đàm phán để khôi phục các giới hạn, nhưng không thành công, trong khi Iran tiếp tục mở rộng kho dự trữ nhiên liệu.
Đến tháng 6/2025, ông Trump ra lệnh không kích các cơ sở hạt nhân chủ chốt của Iran tại cơ sở Natanz, Fordo và Isfahan, tuyên bố chương trình hạt nhân của Tehran đã bị “xóa sổ”. Tuy nhiên, giới chức Mỹ sau đó thận trọng hơn khi chỉ nói chương trình này bị “đẩy lùi”.
Vấn đề then chốt là kho uranium khổng lồ của Iran dường như vẫn còn tồn tại. Các chuyên gia ước tính số vật liệu này có thể đủ để chế tạo từ 35 đến 100 vũ khí hạt nhân, tùy thuộc vào mức độ tinh vi trong công nghệ chế tạo đầu đạn.
Một ẩn số lớn khác là vị trí chính xác của toàn bộ kho dự trữ. Nhiều nhà phân tích tin rằng Iran có thể đã thiết lập một cơ sở làm giàu mới trong hệ thống đường hầm núi gần khu liên hợp công nghiệp Isfahan, nơi cũng được cho là địa điểm cất giữ phần lớn uranium.
Như một chuyên gia hạt nhân tại Harvard nhận định, “không thể ném bom để xóa bỏ tri thức”. Với địa hình đồi núi hiểm trở của Iran, một cơ sở làm giàu quy mô chỉ tương đương một siêu thị nhỏ hoàn toàn có thể được che giấu trong lòng núi, khiến mọi nỗ lực quân sự trở nên vô cùng khó khăn.
Ngày 26/4, một tàu chở dầu của Mỹ đã cập cảng Nhật Bản, đánh dấu lô dầu nhập khẩu đầu tiên từ Mỹ vào nước này kể từ khi cuộc xung đột tại Iran bùng phát vào cuối tháng 2.
Tàu chở dầu di chuyển tại Biển Đỏ, gần kênh đào Suez, Ai Cập. Ảnh minh họa: THX/TTXVN
Tập đoàn Cosmo Energy Holdings, đơn vị thu mua dầu thô từ Mỹ, cho biết tàu chở dầu này đã cập cảng ở vịnh Tokyo, vận chuyển khoảng 145.000 kilolit dầu, tương đương nhu cầu tiêu thụ trong nửa ngày của Nhật Bản. Trước đó, con tàu rời cảng ở bang Texas (Mỹ) ngày 22/3 và di chuyển qua kênh đào Panama, tuyến hàng hải có thể tiếp nhận các tàu cỡ nhỏ hơn.
Cuộc xung đột giữa liên minh Mỹ-Israel và Iran đã khiến eo biển Hormuz, tuyến vận chuyển năng lượng quan trọng của thế giới, bị đóng cửa. Nhật Bản phụ thuộc hơn 90% lượng dầu thô nhập khẩu từ Trung Đông, phần lớn đi qua eo biển này.
Trong bối cảnh rủi ro nguồn cung gia tăng, Chính phủ Nhật Bản và các nhà bán buôn dầu mỏ đang nỗ lực tìm nguồn cung thay thế nhằm giảm phụ thuộc vào eo biển Hormuz. Ngoài Mỹ, Tokyo cũng hướng tới nhập khẩu dầu từ các khu vực khác như Nam Mỹ và Trung Á.
Truyền thông Mỹ ngày 26/4 đưa tin nghi phạm vụ nổ súng gây hỗn loạn tại buổi dạ tiệc báo chí có sự tham dự của Tổng thống Donald Trump ở Washington được xác định là một kỹ sư cơ khí.
Quang cảnh buổi tiệc do Hiệp hội Phóng viên Nhà Trắng tổ chức ở thủ đô Washington D.C., tối 25/4/2026. Ảnh: THX/TTXVN
Theo các hãng tin dẫn nguồn cơ quan thực thi pháp luật, nghi phạm là Cole Tomas Allen, 31 tuổi, đến từ thành phố Torrance, bang California. Dù các quan chức Mỹ chưa công bố danh tính nghi phạm nhưng một hồ sơ mạng xã hội LinkedIn mang tên “Cole Allen” hiển thị hình ảnh được cho là trùng khớp với người trong bức ảnh do Tổng thống Trump chia sẻ.
Trên hồ sơ LinkedIn này, Allen tự giới thiệu là kỹ sư đam mê phát triển game, sinh sống tại khu vực đô thị Los Angeles. Hồ sơ mô tả: “Được đào tạo về kỹ thuật cơ khí và khoa học máy tính, có kinh nghiệm phát triển game độc lập, và mang bản chất của một giáo viên”.
Học viện Công nghệ California cũng cho biết một sinh viên tên Cole Allen đã tốt nghiệp đại học này vào năm 2017 với bằng cử nhân.
Năm ngoái, Allen đã đăng tải một bức ảnh mặc lễ phục tốt nghiệp, cho biết đã hoàn thành chương trình thạc sĩ khoa học máy tính tại Đại học bang California Dominguez Hills. Đối tượng cũng chia sẻ về một trò chơi do mình phát triển mang tên “Bohrdom”, được mô tả là trò chơi đối kháng dựa trên kỹ năng, không mang tính bạo lực.
Ngoài ra, công ty luyện thi C2 Education tại Torrance từng vinh danh Allen là “giáo viên của tháng” trong một bài đăng trên Instagram vào tháng 12/2024.
Tại một cuộc họp báo, Tổng thống Trump cho biết nghi phạm là cư dân bang California. Các nhân viên thực thi pháp luật đang tiến hành khám xét nơi ở của đối tượng. Dự kiến, nghi phạm sẽ ra hầu tòa cấp quận tại thủ đô Washington ngày 27/4 với cáo buộc sử dụng súng phạm tội bạo lực, và tấn công sĩ quan liên bang bằng vũ khí nguy hiểm.
Nhà chức trách cho biết nghi phạm mang theo một khẩu súng săn, một khẩu súng lục và nhiều con dao, đồng thời không nằm trong diện theo dõi của Sở Cảnh sát Thủ đô Washington.
Theo NBC News, Allen từng học trường Trung học Pacific Lutheran ở vùng ngoại ô Los Angeles và tham gia đội bóng chuyền. Một người từng là thành viên đội bóng cho biết Allen "thông minh" và "hiền lành". Trong khi đó, tờ Los Angeles Times đưa tin đối tượng đăng ký cử tri nhưng không theo đảng phái nào.
Theo hồ sơ của Ủy ban Bầu cử Liên bang Mỹ, một người tên Cole Allen, giáo viên tại C2 Education ở Torrance, từng quyên góp 25 USD cho chiến dịch tranh cử tổng thống của bà Kamala Harris, ứng cử viên đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử năm 2024. Đối thủ của bà Harris trong cuộc bầu cử này là ông Trump, người sau đó đã giành chiến thắng.
Ngày 25-4, trực thăng từ tàu khu trục mang tên lửa USS Pinckney đã chặn tàu chở dầu M/V Sevan của Iran trên biển Ả Rập.
Vụ chặn tàu Iran diễn ra vào sáng sớm 25-4, sau khi trực thăng từ tàu USS Pinckney tiếp cận và yêu cầu tàu dầu quay đầu. Sau đó, M/V Sevan đổi hướng và bắt đầu hành trình trở lại Iran dưới sự giám sát chặt chẽ của Hải quân Mỹ.
Được biết, tàu USS Pinckney, một tàu khu trục lớp Arleigh Burke, được trang bị hệ thống radar tinh vi và các đơn vị trực thăng chuyên thực hiện các hoạt động chặn bắt và hộ tống tàu biển.
Trong khi đó, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết tàu chở dầu M/V Sevan là một trong số 19 con tàu vừa bị Bộ Tài chính Mỹ áp đặt các lệnh trừng phạt mới vào ngày hôm trước.
Con tàu này tham gia vận chuyển các sản phẩm dầu khí của Iran, bao gồm khí propane và butane trị giá hàng tỉ USD cho người mua nước ngoài.
Theo thông tin mới nhất, chiến dịch diễn ra an toàn mà không có nổ súng hay thương vong. CENTCOM xác nhận thủy thủ đoàn của tàu dầu hoàn toàn hợp tác và không có hành động chống đối nào.
Hải quân Mỹ tiếp tục gia tăng áp lực đối với Iran khi chặn một tàu chở dầu thuộc mạng lưới "bóng tối" đang hoạt động tại biển Ả Rập. Ảnh: CENTCOM
CENTCOM cho biết thêm hiện đã có tổng cộng 37 con tàu bị buộc chuyển hướng kể từ khi lệnh phong tỏa của Mỹ có hiệu lực vào ngày 13-4.
Nỗ lực này nhằm cắt đứt nguồn thu từ việc bán năng lượng của Iran, vốn được dùng để cung cấp kinh phí cho chính phủ Tehran và các lực lượng ủy nhiệm.
Theo tờ The Kenya Times, M/V Sevan là một phần của cái gọi là "hạm đội bóng tối" của Iran.
Những con tàu cũ kỹ này thường treo cờ giả, tắt tín hiệu theo dõi hoặc chuyển hàng ngay trên biển để né các lệnh trừng phạt. Các quan chức Mỹ cho biết hạm đội này đã giúp dầu mỏ của Iran tiếp tục chảy đến các khách hàng ở châu Á bất chấp nhiều năm bị hạn chế.
Chính quyền Tổng thống Donald Trump đã nêu rõ quan điểm sẽ không để nguồn lợi nhuận từ bán dầu mỏ của Iran được dùng làm kinh phí cho các cuộc tấn công nhắm vào đồng minh của Mỹ hoặc các lực lượng Mỹ.
Nhiều nguồn tin an ninh và theo dõi vận tải biển cho biết các hoạt động chặn bắt và cưỡng chế tàu dầu diễn ra liên tiếp trong những ngày gần đây.
Lực lượng Mỹ đã chặn hoặc buộc nhiều tàu dầu liên quan đến Iran phải quay đầu ở Ấn Độ Dương và biển Ả Rập, trong đó có những tàu chở hàng trăm ngàn thùng dầu thô.
Các chuyên gia quân sự nhận định tần suất chặn bắt ổn định (hiện là 37 tàu) cho thấy lệnh phong tỏa đang phát huy hiệu quả. Họ lưu ý các lệnh trừng phạt chỉ nằm trên giấy tờ vốn đã thất bại trong nhiều năm qua, chính sự hiện diện trực tiếp của lực lượng hải quân đã làm thay đổi cục diện.
Thủy tổ họ Tiền được hoàng đế nhà Đường ban kim bài miễn tử, và hơn 4 thế kỷ sau, thiên hạ đã vào tay nhà Minh, tấm kim bài này vẫn giúp hậu duệ của ông thoát chết.
Trong dòng chảy lịch sử đầy biến động của Trung Quốc, nơi các triều đại thay thế nhau bằng xương máu, có những gia tộc vẫn đứng vững như bàn thạch suốt hơn 1.000 năm; trong đó có họ Tiền ở vùng Lưỡng Chiết (Chiết Giang, Giang Tô và một phần phía đông bắc tỉnh Phúc Kiến ngày nay).
Người Trung Quốc ca tụng họ bằng danh xưng "Lưỡng Chiết đệ nhất thế gia", không phải vì họ Tiền nắm giữ ngai vàng, mà vì họ sở hữu sức mạnh tinh thần và trí tuệ vượt xa quyền lực chính trị đơn thuần. Sự tồn tại của họ chứng minh rằng tri thức và gia phong có thể tạo nên gia tộc trường tồn.
Bảo vật trấn tộc là kim bài miễn tử
Cội nguồn của vinh quang này bắt đầu từ thủy tổ Tiền Lưu, người sáng lập vương quốc Ngô Việt thời Ngũ đại Thập quốc. Năm 896, nhờ công lao dẹp loạn, ông được Đường Chiêu Tông ban tặng một tấm "Kim thư thiết khoán" – tấm kim bài miễn tử bằng sắt khắc chữ vàng.
Đây không phải vật phẩm trang trí, mà là một lời cam kết chính trị: Tiền Lưu được miễn chết 9 lần khi mắc tội, và con cháu đời sau được miễn 3 lần. Tuy nhiên, giá trị thực sự của tấm kim bài này nằm ở chỗ nó vẫn giữ nguyên uy lực ngay cả khi vương triều nhà Đường đã sụp đổ từ lâu.
Tấm kim bài miễn tử của gia tộc họ Tiền. (Ảnh: KKnews)
Đến thời nhà Minh, khi Chu Nguyên Chương thiết lập chế độ cai trị sắt đá, sẵn sàng thanh trừng hàng loạt công thần để củng cố quyền lực, tấm kim bài miễn tử của họ Tiền tái xuất trong tình huống ngặt nghèo. Một người trong tộc phạm tội bị kết án tử hình và kim bài miễn có từ thời Đường được mang ra trước mặt vị hoàng đế khai quốc nhà Minh.
Chu Nguyên Chương vốn nổi tiếng tàn nhẫn khi trừng phạt nhưng lại rất tôn trọng vật báu có tuổi đời hơn 4 thế kỷ, do một triều đại đã mất ban hành. Ông hạ lệnh không hành quyết và xóa đi một chữ trên tấm kim bài, ngụ ý rằng đặc quyền này đã được sử dụng một lần.
Hành động đó không chỉ cứu sống một mạng người mà còn khẳng định vị thế của gia tộc họ Tiền trong mắt các thiên tử.
Gia quy 14 chữ vàng
Nếu chỉ dựa vào một tấm kim bài, họ Tiền chắc chắn đã lụi tàn như bao gia đình công thần khác trong lịch sử. Bí mật thực sự khiến họ "ba đời không lo chết đói, nghìn năm không chịu suy vong" nằm ở di sản trí tuệ khổng lồ mà họ để lại. Thời Bắc Tống, gia tộc này đã đóng góp hơn 300 vị quan cho triều đình.
Đến thời hiện đại, họ là tác giả của những kỳ tích khoa học làm thay đổi vận mệnh đất nước. Người dân biết đến "Tam Tiền" như những tượng đài bất hủ: Tiền Học Sâm - cha đẻ của ngành hàng không vũ trụ Trung Quốc, Tiền Tam Cường - người đặt nền móng cho vũ khí hạt nhân Trung Quốc, và Tiền Vĩ Trường - bậc thầy về động lực học.
Tần suất xuất hiện nhân tài xuất chúng là kết quả của hệ thống giáo dục gia đình nghiêm cẩn. Tiền Học Sâm từng có câu nói nổi tiếng rằng bất kỳ ai cũng có thể học được vi tích phân, bởi trong môi trường của ông, thiên tài là tiêu chuẩn bình thường.
Sự tập trung vào giáo dục và phát triển tư duy đã giúp họ Tiền chuyển hóa từ một gia tộc quân phiệt thời cổ đại thành nơi quy tụ của những bộ óc vĩ đại trong thời đại mới. Họ không tích trữ vàng bạc để con cháu tranh giành, mà tích trữ kiến thức để hậu duệ có thể tự đứng vững trên đôi chân của mình ở bất kỳ đâu trên thế giới.
Nền tảng cốt lõi duy trì sự hưng thịnh này chính là bản "Gia quy" gồm 14 chữ vàng của thủy tổ Tiền Lưu: "Lợi tại nhất thân vật mưu dã, Lợi tại thiên hạ tất mưu chi" (việc có lợi cho riêng mình thì không nên mưu cầu; việc có lợi cho thiên hạ thì nhất định phải lo toan, thực hiện).
Chính tư duy đặt lợi ích cộng đồng lên trên cá nhân đã giúp nhà họ Tiền tránh được những vòng xoáy thanh trừng chính trị. Khi một gia tộc không tranh quyền đoạt lợi mà chỉ tập trung phụng sự xã hội bằng tài năng, họ trở thành tài sản quý giá của quốc gia.
Bài học từ gia tộc họ Tiền cho thấy tri thức mới là quyền lực tối thượng và bền vững nhất. Trong khi các ngai vàng có thể bị lật đổ và tiền bạc có thể bị tước đoạt qua một đêm, thì trí tuệ và nề nếp gia phong là thứ không ai có thể lấy đi được.
Tấm kim bài miễn tử có thể cứu mạng một cá nhân, nhưng chính "gia đạo" mới là thứ giúp sinh tồn và duy trì sự hiển hách cho cả một dòng tộc qua hàng chục thế kỷ. Sự trường tồn của họ Tiền chính là minh chứng cho thấy, sống vì người khác, phụng sự thiên hạ chính là cách tốt nhất để bảo vệ chính mình.
Bệnh tay chân miệng được phân chia thành 4 cấp độ, dựa theo mức độ nghiêm trọng của triệu chứng, căn cứ đánh giá tình trạng và kịp thời can thiệp khi bệnh chuyển biến nặng.
Trẻ mắc tay chân miệng đến khám tại Bệnh viện Bạch Mai.
Ca bệnh chủ yếu là trẻ dưới 5 tuổi
Tại Trung tâm Nhi Khoa, Bệnh viện Bạch Mai, trong 1 tháng gần đây, số ca bệnh tay chân miệng đến khám và nhập viện gia tăng đáng kể. Trung bình mỗi ngày tại đây tiếp nhận 5 - 6 trường hợp mắc tay chân miệng, cao hơn so với cùng kỳ năm ngoái.
TS.BS Trần Trang Anh, Trung tâm Nhi khoa, Bệnh viện Bạch Mai cảnh báo: "Tay chân miệng là bệnh truyền nhiễm do virus, thường gặp ở trẻ nhỏ dưới 5 tuổi, đặc biệt là nhóm dưới 3 tuổi. Tác nhân gây bệnh chủ yếu là các virus thuộc nhóm Enterovirus, trong đó phổ biến nhất là Coxsackievirus A16 và Enterovirus 71 (EV71). Bệnh có khả năng lây lan nhanh qua đường tiêu hóa và tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết từ người bệnh như nước bọt, dịch từ các nốt phỏng hoặc phân. Chính vì vậy, môi trường nhà trẻ, trường học là nơi dễ bùng phát dịch nếu không có biện pháp kiểm soát tốt”.
Theo TS.BS Trần Trang Anh, các triệu chứng điển hình của tay chân miệng bao gồm: Sốt nhẹ, đau họng, loét miệng và phát ban dạng mụn nước ở lòng bàn tay, lòng bàn chân, mông hoặc đầu gối. Phần lớn các trường hợp diễn tiến nhẹ và có thể tự khỏi sau 7–10 ngày. Tuy nhiên, bệnh vẫn tiềm ẩn nguy cơ biến chứng nguy hiểm, đặc biệt khi liên quan đến chủng virus EV71.
Bệnh tay chân miệng được phân chia thành 4 cấp độ, dựa theo mức độ nghiêm trọng của triệu chứng, căn cứ đánh giá tình trạng và kịp thời can thiệp khi bệnh chuyển biến nặng.
Ở cấp độ 1 – mức độ nhẹ nhất, trẻ thường chỉ có biểu hiện mệt mỏi, sốt nhẹ hoặc sốt thoáng qua, kèm theo các nốt mụn nước rải rác trên da. Những tổn thương này có thể dễ nhầm với thủy đậu, tuy nhiên thường tập trung ở lòng bàn tay, bàn chân, quanh miệng và đầu gối. Giai đoạn này có thể được theo dõi và chăm sóc tại nhà nếu không có dấu hiệu bất thường.
Khi bệnh chuyển sang cấp độ 2, các triệu chứng trở nên rõ rệt và phức tạp hơn. Trẻ có thể sốt cao kéo dài trên 48 giờ, quấy khóc, ngủ không yên, nôn ói hoặc xuất hiện tình trạng giật mình. Đặc biệt, nếu trẻ giật mình nhiều, sốt cao không đáp ứng thuốc hạ sốt, nhịp tim nhanh hoặc có biểu hiện run tay chân, đi loạng choạng, khó nuốt, thay đổi giọng nói… thì cần đưa đến cơ sở y tế ngay lập tức. Đây là giai đoạn có nguy cơ cao dẫn đến biến chứng nặng.
Ở cấp độ 3, bệnh đã tiến triển nghiêm trọng với các dấu hiệu như mạch nhanh bất thường, huyết áp tăng, rối loạn nhịp thở, vã mồ hôi, rối loạn ý thức hoặc tăng trương lực cơ. Trẻ cần được điều trị tích cực tại bệnh viện để hạn chế nguy cơ tử vong.
Cấp độ 4 là giai đoạn nguy kịch nhất, với các biểu hiện như sốc, phù phổi cấp, tím tái, rối loạn nhịp thở và nhịp tim bất thường. Nếu không được cấp cứu kịp thời, bệnh có thể đe dọa trực tiếp đến tính mạng.
Phòng chủng EV71 gây biến chứng nặng
Theo TS.BS Trần Trang Anh, chủng EV71 gây bệnh tay chân miệng là chủng lưu hành rất phổ biến tại Việt Nam, và là một trong những chủng được báo cáo thường gây nên những nguy cơ biến chứng nặng về tim mạch, suy tuần hoàn, suy hô hấp và tổn thương thần kinh.
Theo đó, việc xác định chính xác chủng virus cần đến các xét nghiệm chuyên sâu, thường áp dụng trong các trường hợp bệnh nặng.
Bệnh tay chân miệng hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu và vaccine phòng ngừa, vì vậy, việc thực hiện các biện pháp phòng tránh đóng vai trò then chốt trong việc hạn chế lây lan. Phụ huynh cần chú ý giữ gìn vệ sinh cá nhân cho trẻ, rửa tay thường xuyên bằng xà phòng, vệ sinh đồ chơi và các bề mặt tiếp xúc, đồng thời hạn chế cho trẻ tiếp xúc với người nghi mắc bệnh. Trong trường hợp lớp học có trẻ mắc tay chân miệng, cần cho trẻ nghỉ học và thực hiện cách ly theo đúng hướng dẫn của ngành y tế.
Bác sĩ khuyến cáo, nếu được theo dõi và chăm sóc đúng cách, đa số trẻ mắc tay chân miệng sẽ hồi phục hoàn toàn và không để lại di chứng. Tuy nhiên, điều quan trọng là gia đình cần tuân thủ chặt chẽ hướng dẫn của bác sĩ, tái khám đúng hẹn và không chủ quan trước các dấu hiệu bất thường.
Đặc biệt, phụ huynh cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay trước những triệu chứng sớm, nghi ngờ là dấu hiệu nặng của tay chân miệng như: Ngủ giật mình, run tay chân, đối với trẻ nhỏ kích thích quấy khóc kèm sốt…
“Tay chân miệng là bệnh thường gặp nhưng không thể xem nhẹ. Nhận biết sớm, theo dõi sát và đưa trẻ đi khám kịp thời chính là chìa khóa giúp bảo vệ an toàn cho trẻ trong mùa dịch”, TS.BS Trần Trang Anh cho biết.
Nhiều nghiên cứu chỉ ra RSV và phế cầu thường xuyên gây bệnh ở trẻ em, chiếm phần lớn số ca nhập viện do viêm phổi nặng.
BS Trương Hữu Khanh, Phó chủ tịch Hội Truyền nhiễm TP HCM, cho biết như trên khi chia sẻ thông tin y khoa về dự phòng bệnh lý hô hấp trên trẻ em. Trẻ có thể nhiễm virus hợp bào hô hấp (RSV) ngay từ những ngày đầu sau sinh, trong khi vi khuẩn phế cầu có thể gây bệnh từ khoảng 2-3 tháng tuổi.
Bác sĩ khám cho em bé 3 tháng tuổi bị viêm phổi nặng, suy hô hấp do RSV. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Hà Nam
Nhiều nghiên cứu trong nước cho thấy RSV và phế cầu xuất hiện với tỷ lệ cao ở trẻ mắc bệnh hô hấp nặng. Nghiên cứu trên 138 trẻ 2-24 tháng mắc viêm phổi nặng tại Bệnh viện Nhi đồng 1 (11/2021 - 8/2022) cho thấy gần 50% dương tính phế cầu, 31,9% dương tính RSV. Một nghiên cứu khác trên 467 trẻ bị viêm phổi, tuổi trung bình 15,4 tháng tại Bệnh viện Nhi Thái Bình, ghi nhận 25% dương tính RSV, 45% nhiễm phế cầu. Không chỉ viêm phổi, trẻ còn có nguy cơ viêm màng não. Như tại Bệnh viện Nhi Trung ương giai đoạn 2015-2021, trung bình 19-48 ca/năm, có tới 71,9% viêm màng não do phế cầu là trẻ dưới một tuổi.
Bên cạnh đó, RSV và phế cầu có thể hiệp đồng, khiến tình trạng nặng hơn. Khi trẻ nhiễm RSV, lớp tế bào lông chuyển trong đường thở bị tổn thương, làm giảm khả năng loại bỏ tác nhân gây bệnh. Điều này tạo điều kiện để phế cầu bám dính, xâm nhập sâu hơn và làm tăng nguy cơ viêm phổi nặng. Một nghiên cứu tại Mỹ năm 2015, dựa trên dữ liệu của hơn 700.000 ca nhập viện do RSV và 16.000 ca nhập viện cho viêm phổi phế cầu cho thấy, nhiễm RSV có thể làm tăng hơn 20% số ca viêm phổi phế cầu ở trẻ dưới 1 tuổi.
Từ thực tế trên, bác sĩ Khanh cho rằng trẻ nhỏ cần được bảo vệ sớm trước hai tác nhân lây qua đường hô hấp nói trên, đặc biệt trong giai đoạn đầu đời khi hệ miễn dịch còn chưa hoàn thiện.
RSV lan nhanh qua giọt bắn khi ho, hắt hơi hoặc tiếp xúc bề mặt nhiễm mầm bệnh. Còn vi khuẩn phế cầu gây ra các bệnh nhiễm trùng như viêm phổi, viêm màng não, nhiễm khuẩn huyết và viêm tai giữa...
Trẻ nhiễm RSV thường khởi đầu nhẹ với nghẹt mũi, sốt, ho, biếng ăn, quấy khóc nhưng có thể nhanh chóng chuyển nặng thành viêm tiểu phế quản, viêm phổi chỉ sau 2-3 ngày, phải nhập viện, thở máy. Sau khỏi bệnh, trẻ vẫn có nguy cơ thở khò khè tái phát, hen suyễn, suy giảm chức năng phổi lâu dài.
WHO ước tính mỗi năm RSV gây hơn 3,6 triệu ca nhập viện và 100.000 ca tử vong ở trẻ dưới 5 tuổi, gần một nửa là trẻ dưới 6 tháng. Hầu hết trẻ đều nhiễm RSV trong 2 năm đầu đời, khoảng 70% trước 12 tháng tuổi.
Phế cầu có hơn 100 type huyết thanh, thường trú ở hầu họng cả người bệnh và người khỏe mạnh. Vi khuẩn gây nhiều bệnh từ nhẹ đến nặng như viêm họng, tai giữa, xoang, phổi, màng não, nhiễm khuẩn huyết. Trong 1,6 triệu ca tử vong do phế cầu mỗi năm, có 700.000 đến một triệu ca ở trẻ dưới 5 tuổi.
Từ thực tế trên, bác sĩ Khanh cho rằng trẻ nhỏ cần được bảo vệ sớm trước các tác nhân hô hấp nguy hiểm, nhất là trong giai đoạn đầu đời khi hệ miễn dịch còn chưa hoàn thiện. Nói về các biện pháp phòng bệnh, bác sĩ Bạch Thị Chính, Giám đốc Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC, cho biết hiện Việt Nam đã tiếp cận đầy đủ các giải pháp phòng bệnh tiên tiến do RSV và phế cầu khuẩn hiệu quả bằng vaccine và kháng thể đơn dòng.
Với phế cầu, trẻ có thể bắt đầu tiêm vaccine từ 6 tuần tuổi. Các vaccine thế hệ mới phòng nhiều type vi khuẩn gây bệnh như 13, 15, 20 giúp mở rộng phạm vi phòng các type huyết thanh phế cầu phổ biến đang được ưu tiên sử dụng.
Với RSV, tác nhân gây bệnh 60 năm qua chưa có giải pháp phòng ngừa hiệu quả, thế giới đã có bước tiến lớn khi gần đây triển khai chiến lược "bảo vệ kép". Trong đó, vaccine RSV được tiêm cho phụ nữ mang thai ở tuần 24-36 giúp truyền kháng thể thụ động, bảo vệ trẻ trong những tháng đầu đời. Kháng thể đơn dòng RSV có thể tiêm cho trẻ từ 1 ngày tuổi đến 24 tháng tuổi, giúp bảo vệ trực tiếp mà không cần thời gian tạo kháng thể.
Tình trạng cholesterol xấu vượt mức nằm ở 3 yếu tố thường bị mọi người bỏ qua gồm carbohydrate tinh chế, yếu tố di truyền và thiếu hụt chất xơ.
Nhiều người sau khi nhận kết quả kiểm tra sức khỏe có chỉ số cholesterol vượt ngưỡng đã lập tức chuyển sang chế độ ăn thanh đạm. Tuy nhiên, chỉ số LDL (cholesterol xấu) của một số người không những không giảm mà còn tăng vọt mất kiểm soát.
Bác sĩ Hoàng Hiên đã đăng tải một bài phân tích sâu về tình trạng này. Ông nhấn mạnh rằng khi nhắc đến tình trạng cholesterol vượt mức, vấn đề thực chất không nằm ở "dầu mỡ" mà nằm ở 3 yếu tố thường bị mọi người bỏ qua: Carbohydrate tinh chế, yếu tố di truyền và thiếu hụt chất xơ. Một khi lượng đường quá nhiều và chất xơ quá ít, dù bạn có ăn uống "sạch" đến đâu, cholesterol vẫn sẽ vượt tầm kiểm soát.
Bác sĩ Hoàng Hiên chia sẻ trên trang cá nhân rằng ông thường xuyên nhận được câu hỏi từ bệnh nhân tại phòng khám: "Tại sao tôi ăn rất thanh đạm mà cholesterol lại cao hơn?". Ông thẳng thắn thừa nhận, rất nhiều người lầm tưởng rằng chỉ cần không ăn dầu mỡ, không ăn thịt thì cholesterol sẽ ngoan ngoãn giảm xuống.
"Sai rồi. Chỉ số mỡ máu của nhiều người thực tế lại càng mất kiểm soát hơn sau khi chuyển sang chế độ ăn được gọi là 'thanh đạm' này", bác sĩ Hiên khẳng định.
Carbohydrate tinh chế khiến nồng độ insulin tăng cao, từ đó kích thích gan tổng hợp nhiều cholesterol hơn. Ảnh minh họa: Bùi Thủy
3 "thủ phạm" ẩn mình khiến cholesterol xấu tăng vọt
Theo bác sĩ Hoàng Hiên, chỉ số LDL tăng cao có thể không phải do dầu mỡ, mà xuất phát từ:
Carbohydrate tinh chế - "Kẻ đẩy tay" thầm lặng: Đây mới là nguyên nhân thực sự khiến nồng độ insulin tăng cao, từ đó kích thích gan tổng hợp nhiều cholesterol hơn.
Yếu tố di truyền - "Vạch xuất phát" của mỗi người: Gene quyết định ngưỡng cholesterol cơ bản. Có những người mắc chứng tăng cholesterol máu gia đình bẩm sinh, dù chế độ ăn uống có lành mạnh đến đâu, chỉ số này vẫn sẽ ở mức cao.
Thiếu hụt chất xơ: Chất xơ hòa tan (có trong yến mạch, các loại đậu, rau xanh...) có khả năng hỗ trợ đào thải axit mật, đồng nghĩa với việc "cuốn trôi" cholesterol ra khỏi cơ thể. Tuy nhiên, lượng hấp thụ của người hiện đại thường không bằng một nửa mức khuyến nghị.
Chế độ ăn hiệu quả
Bác sĩ Hoàng Hiên nhấn mạnh, chiến lược ăn uống thực sự hiệu quả không nằm ở việc ăn thanh đạm đơn thuần, mà nằm ở cấu trúc bữa ăn. Ông đưa ra lời khuyên cụ thể:
Bữa sáng: Ưu tiên chất xơ cao + protein (Ví dụ: yến mạch + sữa chua).
Bữa trưa: Sử dụng dầu tốt + nhiều rau xanh (Ví dụ: dầu oliu + lượng lớn rau).
Bữa tối: Ít đường + kiểm soát tinh bột (Phần tinh bột chỉ nên bằng kích cỡ một nắm tay).
Thực tế, vấn đề của nhiều người không phải là ăn quá nhiều dầu mỡ, mà là "ăn sai tỷ lệ". Bác sĩ kết luận: "Khi lượng đường quá nhiều và chất xơ quá ít, dù chế độ ăn của bạn có sạch đến mấy, cholesterol vẫn sẽ biểu tình".
Người cao tuổi đôi khi có xu hướng suy nghĩ và nói ra điều mình cảm nhận một cách tự nhiên, không quá cân nhắc. Tuy nhiên, những lời nói này có thể vô tình tác động đến tâm lý, cảm xúc và suy nghĩ của con cái.
Lời nói hằng ngày của cha mẹ có ảnh hưởng rất lớn đến thái độ, suy nghĩ và cách ứng xử của con cái. Cha mẹ chính là những người thầy đầu tiên và cũng là người đồng hành lâu dài nhất trong quá trình trưởng thành của con. Từ khi con cất tiếng khóc chào đời cho đến lúc trưởng thành, mọi lời nói và hành động của cha mẹ đều ít nhiều tác động đến sự hình thành nhân cách của con cái.
Trong nhiều gia đình, có thể dễ dàng nhận thấy sự tương đồng giữa cha mẹ và con cái, bởi trong suốt thời gian dài, cả hai luôn ảnh hưởng qua lại một cách tinh tế và bền bỉ.
Chính vì vậy, khi bước vào tuổi trung niên và về già, cha mẹ càng cần thận trọng hơn trong lời ăn tiếng nói. Có ba điều quan trọng cần đặc biệt lưu ý khi giao tiếp với con cái.
Thứ nhất là tránh những lời nói mang tính thiên vị hoặc so sánh. Điều mà con cái quan tâm nhất chính là liệu mình có được yêu thương công bằng như anh chị em hay không. Dù không phải lúc nào cũng thể hiện ra ngoài, nhưng trong lòng trẻ luôn rất nhạy cảm với sự so sánh. Vì vậy, cha mẹ cần tránh thể hiện sự ưu ái quá mức với bất kỳ người con nào, dù trong lời nói hay hành động.
Khi tuổi đã cao, cha mẹ nên nhìn xa hơn về sự hòa thuận lâu dài giữa các con. Nếu sự thiên vị xuất hiện, nó có thể trở thành nguyên nhân khiến anh chị em so bì, nảy sinh mâu thuẫn, thậm chí làm rạn nứt tình cảm gia đình.
Điều mà con cái quan tâm nhất chính là liệu mình có được yêu thương công bằng như anh chị em hay không.
Thứ hai là không nên than phiền về bạn đời trước mặt con cái. Trong hôn nhân, việc xảy ra mâu thuẫn là điều khó tránh sau nhiều năm chung sống. Tuy nhiên, khi về già, việc mang những điều không hài lòng về người bạn đời để kể lại với con cái là điều nên hạn chế.
Những lời than phiền này không giúp giải quyết vấn đề, ngược lại còn có thể ảnh hưởng đến cách nhìn của con cái về mối quan hệ gia đình. Khi biết quá nhiều về mâu thuẫn của cha mẹ, con cái có thể rơi vào trạng thái khó xử, thậm chí hình thành những suy nghĩ tiêu cực về hôn nhân và gia đình.
Hơn nữa, nếu xảy ra bất đồng giữa cha mẹ, dù con cái đứng về phía nào cũng đều có thể gây tổn thương đến các mối quan hệ trong nhà.
Vì vậy, khi về già, cha mẹ nên học cách tiết chế cảm xúc, giữ sự bình tĩnh và khéo léo trong cách ứng xử, để giữ gìn sự hòa thuận và ấm êm cho gia đình.
Thứ ba: Tránh oán giận thế hệ trước
Một số người có thói quen than phiền và đổ lỗi cho hoàn cảnh, cho rằng cha mẹ đã không sinh họ vào thời điểm tốt hơn, không tạo điều kiện sống đầy đủ hoặc không quan tâm đúng mức. Những suy nghĩ và lời nói mang tính tiêu cực này nếu lặp lại thường xuyên sẽ dễ hình thành tâm lý oán trách thay vì nhìn nhận khách quan về cuộc sống.
Những người thiếu khả năng tự nhận thức thường thể hiện sự bất mãn với thế hệ trước bằng lời lẽ phê phán hoặc cảm xúc tiêu cực. Tuy nhiên, họ không nhận ra rằng thái độ biết ơn hay hiếu thảo của một đứa trẻ phần lớn cũng chịu ảnh hưởng từ cách giáo dục và định hướng của cha mẹ.
Nếu cha mẹ thường xuyên bộc lộ sự không hài lòng về thế hệ đi trước trước mặt con cái, điều đó có thể vô tình gieo vào tâm trí trẻ những suy nghĩ tiêu cực, làm giảm đi sự biết ơn và tình cảm gia đình. Lâu dần, trẻ có thể hình thành thói quen nhìn nhận mọi việc theo hướng trách móc, thay vì trân trọng những gì mình đang có.
Những lời than phiền kéo dài không chỉ ảnh hưởng đến nhận thức của con cái về gia đình mà còn dễ khiến chúng hiểu sai rằng số phận và cuộc sống của mình hoàn toàn phụ thuộc vào lựa chọn của cha mẹ. Đây là một suy nghĩ tiềm ẩn nhiều hệ quả tiêu cực trong sự phát triển nhân cách sau này.
Bạn đang tìm cách làm cơm âm phủ chuẩn vị Huế? Món trộn đầy màu sắc này sẽ khiến cả nhà mê mẩn! Cùng Vào bếp thực hiện ngay công thức chi tiết, biến tấu món ăn Huế hấp dẫn này thành bữa cơm khó quên.
Nguyên liệu làm cơm âm phủ - Cho 2 người
Gạo tẻ 350 gr
Thịt heo ba rọi 250 gr
Chả lụa 250 gr
Tôm 50 gr
(đã lột vỏ sẵn)
Trứng gà 2 quả
Dưa leo 1 trái
Cà rốt 100 gr
Chanh 1 trái
Rau thơm 1 ít
(húng quế/ húng lủi/ ngò rí)
Gia vị thông dụng 1 ít
(tỏi/ ớt/ giấm/ đường/ hạt nêm/ nước mắm/ tiêu xay/ muối)
Nguồn gốc của món cơm âm phủ
Món cơm âm phủ gắn liền với sự ra đời của một quán ăn bình dân có thật tại Huế vào khoảng những năm 1920 - 1930. Tọa lạc trên con đường Nguyễn Thái Học ngày nay, quán ban đầu không có tên gọi cầu kỳ mà chỉ là một điểm dừng chân giản dị dành cho những người lao động đêm.
Bối cảnh ra đời của món ăn xuất phát từ nhu cầu ăn uống của phu xe xích lô, những người làm thuê hoặc khách đi xem hát về muộn trong đêm khuya tĩnh mịch. Vì mở cửa vào khung giờ đặc biệt, quán thường chỉ thắp vài ngọn đèn dầu hiu hắt giữa không gian vắng lặng, tạo nên một bầu không khí mờ ảo và có phần huyền bí.
Chính cái sự lạ lẫm của quán cơm đêm dưới ánh đèn leo lét đã khiến người dân địa phương quen tay gọi tên là quán "Âm Phủ". Từ một tên gọi dân dã để chỉ địa điểm bán hàng, cái tên này dần gắn liền với món cơm thập cẩm đặc trưng tại đây, biến nó trở thành một thương hiệu ẩm thực độc đáo của đất Cố đô cho đến tận ngày nay.
Cách chọn mua thịt heo ba rọi tươi ngon
Chọn miếng thịt có màu hồng tươi, da mỏng, phần mỡ trắng trong và nạc hồng hào.
Thịt có độ đàn hồi tốt, khi ấn vào không để lại vết lõm và không có mùi lạ.
Xem chi tiết: Cách chọn mua thịt ba chỉ ngon đúng chuẩn cho bữa ăn ngày Tết
Cách chọn mua tôm tươi
Chọn tôm còn sống, vỏ bóng, màu sắc tươi sáng và không có dấu hiệu chảy nhớt.
Thân tôm săn chắc, không bị mềm nhũn hay có mùi tanh nồng bất thường.
Xem chi tiết: Cách chọn tôm và cách bảo quản tôm tươi trong tủ lạnh được lâu nhất
Cách chọn mua trứng gà tươi
Chọn trứng có vỏ sạch, không bị nứt vỡ hay có đốm đen.
Lắc nhẹ trứng không nghe tiếng động, soi dưới đèn thấy lòng đỏ rõ ràng.
Xem chi tiết: Tất tần tật về trứng, cách chọn trứng tươi, phân biệt trứng thật giả
Cách chọn mua rau củ tươi
Chọn rau củ tươi, màu sắc tự nhiên, không bị dập nát hay úa vàng.
Dưa leo và cà rốt nên chọn quả chắc tay, vỏ trơn láng, không bị sâu hay héo úa.
Hình nguyên liệu
Nguyên liệu món ăn cơm âm phủ
Để món cơm âm phủ thêm phần hoàn hảo, việc chọn dụng cụ nấu nướng chất lượng là rất quan trọng. Chảo nhôm chống dính vân đá đáy từ 24 cm Tefal G2930402 sẽ là trợ thủ đắc lực cho bạn.
Cách chế biến cơm âm phủ
1
Nấu cơm và sơ chế nguyên liệu
Đầu tiên, bạn cho 350 gr gạo tẻ vào nồi và nấu cơm như cách bạn vẫn thường nấu ở nhà.
Trong lúc chờ cơm chín, bạn băm nhuyễn 4 tép tỏi và 4 trái ớt.
Cà rốt (100 gr) bạn bào sợi rồi cho vào tô.
Tôm (50 gr) đã lột vỏ và rút chỉ đen, bạn băm nhuyễn hoặc xay nhuyễn, sau đó ướp với một ít hạt nêm và một ít tiêu xay. Trộn đều và ướp khoảng 15 phút.
2
Ướp thịt ba rọi
Thịt heo ba rọi (250 gr) bạn cắt lát mỏng khoảng 1 cm.
Cho thịt vào tô, ướp với một ít tỏi và ớt băm nhuyễn, 1 muỗng canh hạt nêm, nửa muỗng canh nước mắm và một ít đường.
Trộn đều các nguyên liệu và ướp khoảng 20 phút để thịt thấm gia vị.
3
Làm đồ chua cà rốt giòn ngon
Cà rốt đã bào sợi bạn cho vào tô.
Thêm 2 muỗng canh đường, 2 muỗng canh giấm và một ít muối.
Trộn đều hỗn hợp và ướp khoảng 1 đến 2 tiếng là có thể dùng được.
Mách nhỏ: Bạn có thể làm đồ chua trước và bảo quản trong ngăn mát tủ lạnh để dùng dần.
4
Pha nước mắm chua ngọt đậm đà
Trong lúc chờ các nguyên liệu ướp, bạn chuẩn bị nước mắm.
Cho 4 muỗng canh nước sôi vào chén, thêm 2 muỗng canh nước mắm, 1 muỗng canh nước cốt chanh và 2 muỗng canh đường.
Khuấy đều cho đường tan hoàn toàn, sau đó cho phần tỏi ớt băm nhuyễn vào.
Mách nhỏ: Bạn có thể điều chỉnh lượng ớt nếu thích ăn cay nhiều hơn và nêm nếm lại độ chua, mặn, ngọt cho hợp khẩu vị.
5
Chiên thịt và trứng vàng ươm
Chiên thịt: Làm nóng chảo với một ít dầu ăn. Cho thịt ba rọi đã ướp vào chiên với lửa vừa, trở đều các mặt cho đến khi miếng thịt chín vàng đều. Gắp thịt ra, xắt sợi nhuyễn.
Chiên trứng: Đập 2 quả trứng gà vào tô, thêm một ít hạt nêm và tiêu, đánh đều. Làm nóng chảo với một ít dầu, lắc nhẹ để dầu tráng đều chảo rồi cho trứng vào chiên thật mỏng với lửa nhỏ cho đến khi trứng chín đều. Cuộn trứng lại và xắt sợi nhuyễn.
6
Cháy tôm và làm mỡ hành thơm lừng
Cháy tôm: Cho một ít dầu ăn vào chảo, sau đó cho tôm băm đã ướp vào. Xào đều cho đến khi tôm săn lại và khô là được.
Làm mỡ hành: Hành lá xắt nhuyễn cho vào chén, thêm một ít muối và một ít đường. Đun dầu ăn thật sôi rồi chế ngay vào chén hành, khuấy đều để hành chín và có màu xanh đẹp mắt.
7
Thành phẩm
Cơm đã nấu chín bạn múc ra chén rồi úp ngược vào giữa dĩa.
Tiếp theo, bạn xếp các nguyên liệu đã sơ chế và chế biến (thịt chiên, trứng chiên, chả lụa, dưa leo, cà rốt ngâm chua, rau thơm) xung quanh phần cơm, mỗi thứ một ít vừa đủ ăn.
Cho một ít tôm cháy lên trên mặt cơm.
Cuối cùng, cho mỡ hành vào giữa phần cơm. Khi ăn, bạn chỉ cần trộn đều tất cả các nguyên liệu và chan nước mắm chua ngọt đã pha là có thể thưởng thức ngay.
Vậy là món cơm âm phủ đầy màu sắc, thơm ngon chuẩn vị Huế đã sẵn sàng để bạn thưởng thức rồi! Với công thức chi tiết này, việc vào bếp chưa bao giờ dễ dàng đến thế. Chúc bạn thành công và có bữa ăn thật ngon miệng!
Hương Tràm bất ngờ thắng giải Album của năm tại Cống hiến 2026, vượt nhiều đề cử mạnh. Kết quả gây tranh cãi lớn, bài đăng sau đó của cô nhận hơn 18.000 lượt phẫn nộ.
Tối 15/4, tại Lễ trao giải Cống hiến 2026, Hương Tràm giành chiến thẳng ở hạng mục Album của năm với dự án Phao cứu sinh. Đây là kết quả gây bất ngờ lớn, bởi trong một năm có nhiều album được đánh giá cao về chất lượng, đứa con tinh thần của Hương Tràm không phải cái tên được nhắc đến nhiều trong các dự đoán trước đó.
Theo kết quả, Phao cứu sinh vượt qua loạt đề cử gồm Giữa Một Vạn Người (Phùng Khánh Linh), Cuốn Phim (Thanh Lam & Nguyễn Vĩnh Tiến), Hẹn Ước (Nguyễn Ngọc Anh) và Made In Vietnam (DTAP). Dữ liệu bình chọn cho thấy album của Hương Tràm đạt 727.654 điểm, bỏ xa sản phẩm đứng sau là Giữa Một Vạn Người với 232.381 điểm.
Sau khi kết quả được công bố, Hương Tràm nhanh chóng trở thành tâm điểm tranh luận trên mạng xã hội. Bài đăng chia sẻ niềm vui chiến thắng của cô ghi nhận hơn 18.000 lượt phẫn nộ chỉ sau thời gian ngắn, phản ánh làn sóng phản ứng trái chiều từ một bộ phận khán giả.
Phao cứu sinh của Hương Tràm được vinh danh ở hạng mục album của năm. Ảnh: BTC.
Trên mạng xã hội, nhiều bình luận cho rằng kết quả chưa phản ánh đúng mức độ lan tỏa của các sản phẩm âm nhạc trong năm, khi Phao cứu sinh không tạo ra nhiều bản hit phổ biến rộng rãi. Không ít người cũng bày tỏ sự tiếc nuối cho các đề cử khác vốn được đánh giá cao về độ phủ và dấu ấn thị trường. Bên cạnh đó, chênh lệch lớn về điểm bình chọn giữa các đề cử cũng là điểm gây bàn luận.
Ở chiều ngược lại, nhiều ý kiến bênh vực Hương Tràm, nhấn mạnh rằng Phao cứu sinh là sản phẩm mang tính cá nhân rõ nét, phù hợp với tiêu chí đánh giá của Giải Cống hiến. Dưới bài đăng của nữ nghệ sĩ, nhiều đồng nghiệp như Lân Nhã, Võ Hạ Trâm và người hâm mộ cũng để lại lời chúc mừng.
Phao cứu sinh là album đánh dấu sự trở lại của Hương Tràm sau thời gian vắng bóng, phát hành cuối năm 2025 với khoảng 12 ca khúc. Sản phẩm được xây dựng theo hướng cinematic pop, kết hợp một số yếu tố ballad và pop hiện đại, tập trung vào không gian âm nhạc và cấu trúc có tính kể chuyện. So với hình ảnh trước đây, album cho thấy nỗ lực thay đổi của nữ ca sĩ khi không đi theo công thức ballad dễ nghe quen thuộc.
Tuy nhiên, sản phẩm thiên về cảm xúc cá nhân và cách thể hiện nội tâm, ít đặt trọng tâm vào yếu tố tạo hit đại chúng, do đó mức độ lan tỏa trên thị trường không quá nổi bật so với một số album cùng thời điểm.
Diễn Đàn Người Việt Hải Ngoại. Tự do ngôn luận, an toàn và uy tín. Vì một tương lai tươi đẹp cho các thế hệ Việt Nam hãy ghé thăm chúng tôi, hãy tâm sự với chúng tôi mỗi ngày, mỗi giờ và mỗi giây phút có thể. VietBF.Com Xin cám ơn các bạn, chúc tất cả các bạn vui vẻ và gặp nhiều may mắn.
Welcome to Vietnamese American Community, Vietnamese European, Canadian, Australian Forum, Vietnamese Overseas Forum. Freedom of speech, safety and prestige. For a beautiful future for Vietnamese generations, please visit us, talk to us every day, every hour and every moment possible. VietBF.Com Thank you all and good luck.
CHINA
USA
CANADA
