Giới chức Mỹ vừa tìm thấy Christina Marie Plante còn sống sau 32 năm mất tích bí ẩn tại Arizona, chính thức giải mã vụ án rúng động xảy ra vào năm 1994.



Vụ án mất tích đầy bí ẩn của Christina Marie Plante tại Star Valley, bang Arizona, cuối cùng đã có lời giải sau hơn ba thập kỷ. Năm 1994, ở tuổi 13, Christina được nhìn thấy lần cuối khi đang đi bộ đến chuồng nuôi ngựa của mình.

Sự biến mất đột ngột của cô đã châm ngòi cho một cuộc tìm kiếm quy mô lớn nhưng không để lại bất kỳ dấu vết nào, biến vụ việc trở thành một trong những bí ẩn nan giải nhất tại địa phương suốt 32 năm qua.

Vào thời điểm tháng 5/1994, giới chức trách tin rằng Christina đã bị bắt cóc trong "hoàn cảnh nguy hiểm và đáng ngờ". Dù các tình nguyện viên và cảnh sát đã nỗ lực thực hiện hàng loạt cuộc phỏng vấn cũng như rà soát kỹ lưỡng hiện trường, tung tích của cô bé mặc áo phông trắng, quần short nhiều màu và giày thể thao đen vẫn là một ẩn số.

Vụ án sau đó rơi vào bế tắc và được chuyển giao cho Văn phòng Cảnh sát trưởng Quận Gila.

Tuy nhiên, hồ sơ về Christina chưa bao giờ bị khép lại. Bằng việc tận dụng các kỹ thuật điều tra hiện đại, các thám tử đã rà soát lại những manh mối cũ và tìm ra bước đột phá quan trọng.

Tuần này, phía cảnh sát trưởng chính thức xác nhận đã tìm thấy Christina Marie Plante. Các nhà điều tra cho biết họ đã xác minh chính xác danh tính của cô và tình trạng người mất tích đã được giải quyết triệt để.

Sự trở về của Christina sau 32 năm biệt tích được xem là một kỳ tích của ngành hành pháp. Dù vậy, để đảm bảo an toàn và phục hồi cho nạn nhân, giới chức trách tuyên bố sẽ giữ kín các thông tin chi tiết.

Văn phòng Cảnh sát trưởng Quận Gila nhấn mạnh: "Vì tôn trọng quyền riêng tư và sức khỏe của Christina, chúng tôi sẽ không công bố thêm bất kỳ chi tiết nào về cuộc sống hiện tại của cô".

VietBF@ sưu tập

Theo kết quả khảo sát mới, tỉ lệ không ủng hộ Tổng thống Trump đã tăng lên 62% - mức cao nhất trong cả hai nhiệm kỳ của ông.


Tổng thống Mỹ Donald Trump trên chuyên cơ Không lực Một ngày 3-5 - Ảnh: AP

Theo báo Guardian ngày 3-5, cuộc thăm dò mới nhất do Washington Post-ABC News-Ipsos thực hiện từ ngày 24 đến 28-4, với sự tham gia của 2.560 người trưởng thành trên toàn nước Mỹ.

Kết quả cho thấy đa số người được khảo sát không hài lòng với cách Tổng thống Mỹ Donald Trump xử lý các vấn đề kinh tế, lạm phát và xung đột với Iran.

Cụ thể, 66% người được hỏi không tán thành cách ông điều hành cuộc chiến với Iran, trong khi mức không hài lòng về chi phí sinh hoạt lên tới 76%.

Tỉ lệ ủng hộ tổng thể dành cho ông Trump hiện ở mức 37%, giảm nhẹ so với 39% hồi tháng 2. Ngược lại, tỉ lệ không ủng hộ đã tăng vọt lên mức kỷ lục 62% - cao nhất kể từ đầu nhiệm kỳ hai.

Theo Đài Fox News - kênh truyền thông được cho là thân chính quyền Tổng thống Trump - cuộc thăm dò được công bố trong bối cảnh nước Mỹ chỉ còn khoảng 6 tháng trước cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11. Đảng Cộng hòa được cho là đang rơi vào thế bất lợi.

Trong nội bộ Đảng, ông chủ Nhà Trắng vẫn duy trì được sự ủng hộ, với 85% cử tri tán thành các quyết định. Tuy nhiên mức "ủng hộ mạnh mẽ" đã giảm từ 53% xuống còn 45%.

Đáng chú ý, mức tín nhiệm của ông trong nhóm cử tri độc lập nghiêng về Đảng Cộng hòa giảm xuống mức thấp mới, còn 56%. Ở toàn bộ nhóm cử tri độc lập, tỉ lệ ủng hộ ông Trump chỉ còn 25%.

Về chính sách nhập cư - lĩnh vực được xem là có kết quả khả quan nhất của ông - tỉ lệ ủng hộ đạt 45%, so với 56% không ủng hộ. Tuy nhiên cách xử lý vấn đề nhập cư nói chung vẫn chưa cải thiện đáng kể, khi chỉ 40% ủng hộ và 59% không ủng hộ.

Khảo sát cũng ghi nhận làn sóng phản đối đáng kể đối với nhiều đề xuất cụ thể của ông, như chấm dứt quyền công dân theo nơi sinh (65%), cắt giảm ngân sách nghiên cứu y tế (78%), tăng chi tiêu quốc phòng và chấm dứt quy chế pháp lý tạm thời cho người di cư từ các quốc gia có chiến sự (65%).

VIetBF@sưu tập

Các nguồn tin nội bộ mô tả Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth ngày càng bị cô lập sau khi hàng loạt sĩ quan cấp cao có hồ sơ “không tì vết” bị buộc rời vị trí.

Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ gây tranh cãi khi liên tiếp sa thải tướng lĩnh cấp cao, khiến nội bộ quân đội rạn nứt và làm dấy lên lo ngại về môi trường lãnh đạo đầy áp lực. Ảnh: Reuters.
Kể từ nhiệm kỳ đầu của ông Trump, giới tướng lĩnh cấp cao từng được xem như “những người trưởng thành trong căn phòng” - tuyến phòng thủ cuối cùng ngăn chặn các quyết định bốc đồng của tổng thống nắm quyền kiểm soát mã hạt nhân.

Thế nhưng hiện nay, sau làn sóng sa thải chưa từng có, ban lãnh đạo quân sự cấp cao của Lầu Năm Góc không còn được nhìn nhận là “lá chắn” đáng tin cậy, theo Guardian.

Cuộc cải tổ "chưa từng có"
Kể từ khi ông Trump trở lại Nhà Trắng vào tháng 1 năm ngoái, Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth, người theo đuổi mục tiêu cải tổ quân đội theo hướng loại bỏ cái mà ông gọi là “tư tưởng thức tỉnh (woke)”, đã sa thải hoặc buộc nghỉ hưu 24 tướng lĩnh và chỉ huy cấp cao mà không đưa ra lý do liên quan đến năng lực.

Khoảng 60% trong số này là người da màu hoặc phụ nữ - cách tiếp cận được cho là gắn với chiến dịch chống lại các chính sách “DEI” (đa dạng, công bằng, hòa nhập) mà chính quyền công khai theo đuổi.

Đáng chú ý, các sĩ quan bị loại bỏ đều có danh tiếng xuất sắc. Trường hợp mới nhất là Tướng Randy George, Tham mưu trưởng Lục quân, bị cách chức tháng trước, được cho là do từ chối thực hiện chỉ đạo loại 4 sĩ quan (hai người da màu và hai phụ nữ) khỏi danh sách đề bạt.


Tướng Randy George, Tham mưu trưởng Lục quân, bị cắt chức bất ngờ vào tháng 4. Ảnh: Reuters.
Làn sóng thanh trừng bắt đầu từ tháng 2 năm ngoái với việc bãi nhiệm Tướng CQ Brown, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân - vị trí cầu nối giữa quân đội và lãnh đạo dân sự. Ông Brown, một tướng Không quân kỳ cựu, được thay bằng Dan Caine, người đã nghỉ hưu và phải được thăng cấp gấp để đủ điều kiện chuẩn thuận, dù bị nhiều ý kiến nghi ngờ về năng lực.

Trong số các nữ sĩ quan bị loại, đáng chú ý có Đô đốc Lisa Franchetti - người phụ nữ đầu tiên giữ chức Tư lệnh Tác chiến Hải quân và tham gia Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân.

Tại phiên điều trần trước Ủy ban Quân vụ Thượng viện tuần trước, khi Thượng nghị sĩ Jack Reed hỏi liệu ông Trump có chỉ đạo nhắm vào các sĩ quan da màu và phụ nữ hay không, Hegseth bác bỏ. Tuy nhiên, ông nói thêm rằng giới lãnh đạo trước đây “quá tập trung vào các yếu tố như chủng tộc, giới tính và kỹ thuật xã hội theo cách không lành mạnh”.

Sự cô lập và rạn nứt
Các nguồn tin trao đổi với báo chí cho biết Hegseth, cựu MC Fox News nổi tiếng với phong cách đối đầu, ngày càng bị cô lập trong bộ máy quan liêu đồ sộ của Lầu Năm Góc, chỉ bao quanh bởi một nhóm nhỏ thân tín và người thân.

Một số người nói ông tỏ ra lo ngại về khả năng bị ông Trump sa thải, trong bối cảnh nhiều ý kiến cho rằng kinh nghiệm của ông - một cựu thiếu tá Vệ binh Quốc gia từng tham chiến tại Iraq và Afghanistan - là chưa đủ cho vị trí hiện tại.

Nhân sự Lầu Năm Góc cũng bất ngờ khi ông thường xuyên đưa vợ, Jennifer - cựu nhà sản xuất của Fox News - tham dự các cuộc họp chính thức.

Những người thân cận khác gồm em trai Phil (hiện là cố vấn cấp cao), luật sư Tim Parlatore - từng đại diện cho cả Hegseth và Trump - và Ricky Buria, cựu lính thủy đánh bộ.

Trong khi đó, phần lớn công việc điều hành thường nhật của Bộ Chiến tranh, với khoảng 2,1 triệu quân nhân và 770.000 nhân viên dân sự toàn cầu, do Thứ trưởng Quốc phòng Steve Feinberg đảm nhiệm.

Hegseth được cho là tập trung vào các vấn đề cá nhân, bao gồm cải tổ hệ thống tuyên úy quân đội, phù hợp với niềm tin Cơ đốc mà ông thường xuyên nhấn mạnh.

Các nhà phân tích quân sự nhận định các động thái sa thải này phù hợp với định hướng trong “Heritage FoundationProject 2025” - bản kế hoạch bảo thủ định hình chính sách nhiệm kỳ hai của ông Trump.

Tướng về hưu Paul Eaton cho rằng mục tiêu là xây dựng một lực lượng “thuần ý thức hệ”, trung thành với tổng thống hơn là Hiến pháp.

Ông cảnh báo cuộc thanh trừng có thể làm suy yếu năng lực tác chiến của Mỹ, đặc biệt trong bối cảnh căng thẳng với Iran.

“Tôi tin rằng bộ chỉ huy cấp cao của quân đội Mỹ đã bị tổn hại nghiêm trọng”, ông nói, nhấn mạnh môi trường sợ hãi khiến các sĩ quan ngại lên tiếng phản biện các quyết định sai lầm.

Lo ngại càng gia tăng khi ông Trump gần đây tuyên bố có thể tàn phá hạ tầng dân sự Iran và cảnh báo “cả một nền văn minh sẽ bị xóa sổ” nếu Tehran không chấp nhận điều kiện của Washington.

Cựu đại tá Kevin Carroll cảnh báo những phát ngôn cứng rắn như “không khoan nhượng” có thể gây tổn hại lâu dài đến đạo đức và văn hóa quân đội.

Một số ý kiến cũng nghi ngờ năng lực của Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân mới, Dan Caine, khi ông chưa từng giữ vai trò chỉ huy cấp cao và có thể thiếu bản lĩnh đối trọng với tổng thống, khác với người tiền nhiệm Mark Milley, người từng yêu cầu báo cáo mọi mệnh lệnh quân sự đáng ngờ sau sự kiện tấn công Đồi Capitol vào tháng 6/2021.

Mối nguy từ "nút bấm hạt nhân"
Trong bối cảnh xuất hiện thông tin chưa xác nhận rằng ông Trump từng cân nhắc sử dụng vũ khí hạt nhân chống Iran, các chuyên gia cảnh báo cơ chế kiểm soát hiện tại là chưa đủ.

Chuyên gia an ninh Joe Cirincione nhấn mạnh tổng thống Mỹ có quyền gần như tuyệt đối trong việc phát động tấn công hạt nhân, và việc trông chờ quân đội từ chối mệnh lệnh phi pháp “không phải là rào cản đáng tin cậy”.

Tiền lệ lịch sử từng xảy ra năm 1974, khi Bộ trưởng Quốc phòng James Schlesinger yêu cầu kiểm tra lại mọi lệnh hạt nhân của Tổng thống Richard Nixon trong bối cảnh bê bối Watergate.

Tuy nhiên, giới quan sát cho rằng khó kỳ vọng vai trò “kiềm chế” tương tự từ Hegseth - người bị nhận định là luôn đồng điệu với lập trường cứng rắn của ông Trump.

Đối với nhiều cựu quan chức Lầu Năm Góc, tình hình hiện nay là điều chưa từng thấy. “Trước đây, bất đồng giữa lãnh đạo dân sự và quân đội vẫn được xử lý chuyên nghiệp”, Carroll nói. “Còn bây giờ, tất cả chỉ là hỗn loạn. Thật điên rồ”.

VietBF@ sưu tập

Trong vòng 14 tháng qua, FBI đã thực hiện một cuộc cải tổ được cho là mang tính “thế hệ” nhằm cắt giảm bộ máy hành chính.


Trụ sở Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) tại Washington, D.C. Ảnh tư liệu: AFP/TTXVN

Theo phóng viên TTXVN tại Washington, ngày 3/5, Giám đốc Cục Điều tra liên bang Mỹ (FBI) Kash Patel cho biết trong vòng 14 tháng qua, cơ quan này đã thực hiện một cuộc cải tổ được cho là mang tính “thế hệ” nhằm cắt giảm bộ máy hành chính, điều chuyển nhân sự ra thực địa và áp dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để tăng hiệu quả hoạt động.

Trong dự thảo bức thư gửi các nhân viên FBI, ông Patel cho biết cơ quan đã thực hiện những thay đổi mà nhân viên yêu cầu trong nhiều năm, nhằm chuyển FBI thành một tổ chức công lực hiện đại.

Theo ông Patel, cuộc cải tổ bao gồm việc điều chuyển hơn 1.000 nhân viên và đặc vụ FBI từ thủ đô Washington D.C đến các văn phòng địa phương, đồng thời bố trí hàng trăm nhân sự tình báo tiếp cận các cuộc điều tra đang diễn ra. Bên cạnh đó, FBI đã tăng tốc sử dụng công nghệ, mở rộng các công cụ AI để xử lý thông tin, nhận diện các mối đe dọa và đơn giản hóa tiến trình điều tra.

Ông chỉ rõ việc rà soát các hợp đồng và cơ sở vật chất đã giúp tiết kiệm hơn 300 triệu USD và dự tính sẽ tiếp tục tiết kiệm hơn nữa trong những năm tới. Kế hoạch di dời trụ sở FBI ước tính sẽ giúp giảm chi phí hàng tỷ USD về lâu dài.

Cuộc cải tổ cũng đặt trọng tâm vào an ninh nội địa, với việc thành lập một trung tâm nhiệm vụ đa cơ quan tập trung vào khủng bố trong nước và bạo lực có động cơ chính trị.

Các quan chức cho biết FBI đã tăng cường hợp tác với các cơ quan công lực và khu vực tư nhân, thiết lập quan hệ với các công ty công nghệ và tạo các kênh chính thức để các cơ quan cấp bang và địa phương làm việc trực tiếp với lãnh đạo FBI.

Theo ông Patel, những thay đổi này được thúc đẩy thông qua việc thu thập ý kiến đóng góp phản hồi từ toàn thể nhân viên của FBI.

FBI được thành lập vào năm 1908, là cơ quan tình báo, an ninh nội địa và thực thi pháp luật liên bang chính của Mỹ, trực thuộc Bộ Tư pháp. FBI chuyên điều tra các tội phạm nghiêm trọng như khủng bố, an ninh mạng, gián điệp, tội phạm có tổ chức và tham nhũng công.

VIetBF@sưu tập

MỹRobert John Bardo, fan cuồng 19 tuổi, si mê diễn viên Rebecca Schaeffer suốt 3 năm, nhưng nỗi ám ảnh biến thành cơn thịnh nộ khi hắn xem cô đóng cảnh tình cảm.

Sự nghiệp Hollywood của Rebecca Schaeffer đang trên đà thăng tiến thì bị một kẻ rình rập bạo lực cắt ngang.

Nữ diễn viên 21 tuổi được biết đến nhiều nhất qua phim hài sitcom My Sister Sam, phát sóng từ năm 1986 đến 1988, và đang được nhắm đến cho một vai diễn trong The Godfather Part III. Nhưng cuộc đời Rebecca đột ngột kết thúc vào ngày 18/7/1989, khi cô bị bắn chết trước cửa nhà ở Los Angeles trong lúc chờ người đưa thư giao kịch bản phim mới.


Rebecca Schaeffer trong ảnh chụp năm 1987. Ảnh: MediaPunch

Rebecca không hề hay biết rằng Robert John Bardo, khi đó 19 tuổi, đã theo dõi cô trong ba năm. Nỗi ám ảnh của Robert leo thang thành bạo lực khoảng ba tuần sau khi anh ta trả 250 USD cho một thám tử tư để lấy địa chỉ của Rebecca từ hồ sơ tại Cơ quan quản lý phương tiện cơ giới - điều hợp pháp vào thời điểm đó.

Có được địa chỉ trong tay, Robert bắt xe buýt từ thành phố Tucson, Arizona, và đến nhà Rebecca với một khẩu súng giấu trong túi mua sắm.

"Anh ta nói muốn tìm kiếm địa chỉ một người bạn. Anh ta đánh vần tên cô ấy, cho biết ngày sinh và một số thông tin về nơi cô ấy có thể đang ở", thám tử tư Anthony Zinkus làm chứng tại phiên tòa xét xử Robert năm 1991.

Thời điểm đó, hành vi rình rập hiếm khi bị truy tố, nhận thức của công chúng về vấn đề này còn hạn chế. Vụ sát hại Rebecca đã đẩy vấn đề vào tâm điểm chú ý trên toàn nước Mỹ, khiến bang California thông qua đạo luật chống rình rập đầu tiên vào năm 1990.

Những lần cố tiếp cận của 'fan cuồng'

Tại tòa, trưởng bộ phận an ninh của Burbank Studios, ông John Egger, cho biết việc người hâm mộ "không mời mà đến" trường quay là rất phổ biến. Ông ước tính có khoảng 100 người như vậy trong 12 năm làm việc tại studio, và khoảng 500 lá thư đã được gửi đến trong khoảng thời gian đó. Thực tế, John đã từ chối cho Robert vào studio 2 năm trước vụ sát hại Rebecca.

John kể lại rằng vào ngày 2/6/1987, một nhân viên bảo vệ báo cho ông biết về việc Robert muốn họ giao một bó hoa lớn và một con gấu bông cao 1,5 m cho Rebecca. John bảo nhân viên dẫn Robert đến văn phòng của mình vì "anh ta đã gọi điện rất nhiều lần, và được công ty sản xuất phim My Sister Sam hướng dẫn liên hệ với chúng tôi vì anh ta gọi cho họ quá nhiều lần".

John cho biết đã cố gắng dẫn dắt cuộc trò chuyện sang tiền sử bệnh tâm thần của Robert, nhưng anh ta khăng khăng muốn nói về việc gặp Rebecca vì yêu cô. Dù vậy, John cho biết Robert tỏ ra rất ôn hòa và không hề có vẻ thù địch hay nguy hiểm, vì thế ông đã đưa ra quyết định chưa từng có tiền lệ: cho người chở Robert về tận nhà ở Tucson.

"Anh ta là một trong những người sáng suốt và thông minh nhất mà tôi từng tiếp xúc", John nhận định khi so sánh Robert với những người hâm mộ tự ý đến studio khác.


Robert John Bardo tại phiên tòa ở Los Angeles tháng 8/1989. Ảnh: Timeunion

Những cụm từ như "kẻ săn thần tượng" hay "si mê người nổi tiếng" được sử dụng tại phiên tòa, bị coi là giảm nhẹ bản chất của hành vi rình rập dẫn đến cái chết của Rebecca.

"Một quan niệm sai lầm lớn về những người nổi tiếng là họ được bảo vệ 24/7 và không thể tiếp cận. Điều đó không nhất thiết đúng. Cảnh sát, công tố viên và tòa án thực sự không coi hành vi rình rập là một vấn đề nghiêm trọng. Vụ án Rebecca đã thay đổi điều đó", Darren Stocker, giáo sư tại Cao đẳng Cộng đồng Cape Cod kiêm chuyên gia an ninh tại Tập đoàn An ninh Kolins, chia sẻ.

Cơn giận của kẻ rình rập

Robert, nhân viên bán đồ ăn nhanh thất nghiệp, không chỉ ghi hình lại mọi tập phim My Sister Sam mà còn gửi rất nhiều thư cho Rebecca. Nữ diễn viên hồi đáp bằng lời nhắn riêng gửi cho Robert, khen bức thư của anh ta là bức thư hay nhất cô từng nhận được. Bạn bè của Rebecca được cho là đã khuyên cô không nên làm vậy, vì tin rằng điều đó chỉ làm tăng thêm sự ám ảnh của Robert đối với cô.

"Đôi khi, những kẻ rình rập khó có thể hiểu lý do nạn nhân không muốn dính dáng đến họ. Họ không thể tách rời cảm xúc, cách họ nhìn nhận sự việc và góc nhìn của bản thân khỏi những tổn hại mà hành vi rình rập đang gây ra cho nạn nhân. Họ không có khả năng cân bằng giữa nhu cầu được ở gần nạn nhân với nhận thức về nguy cơ, tổn hại từ chính hành vi của mình. Họ tin rằng nếu có thể 'thuyết phục' được nạn nhân, thì nạn nhân sẽ hiểu", giáo sư Stocker nói.

Trong khi bên bào chữa miêu tả Robert là một thanh niên mắc chứng tâm thần phân liệt và hành động bốc đồng, bên công tố lại tìm cách chứng minh rằng vụ giết Rebecca là có chủ ý và xuất phát từ lòng thù hận.

Thời điểm gây án, lòng say mê của Robert đối với Rebecca đã biến thành cơn thịnh nộ sau khi xem cô đóng cảnh tình cảm trong phim Scenes from the Class Struggle in Beverly Hills. Anh ta cho rằng đây là sự thay đổi đáng báo động so với những vai diễn cô thường đóng.

Robert đã đến nhà của Rebecca hai lần vào sáng ngày nổ súng. Lần đầu tiên, anh ta nói chuyện với nữ diễn viên về lời nhắn kèm chữ ký mà cô gửi cho anh ta trước đó. Rebecca cảm ơn, bắt tay Robert và dặn "giữ gìn sức khỏe" - Robert kể lại trong một cuộc phỏng vấn được ghi âm tại nhà tù. Anh ta đang định ra về thì chợt nhớ có một đĩa CD và một bức thư muốn đưa cho Rebecca nên quay lại.

"Cảm giác như tôi lại làm phiền cô ấy vậy. 'Nhanh lên, tôi không có nhiều thời gian'. Tôi nghĩ đó là một câu nói rất vô tâm với người hâm mộ", Robert tiết lộ với bác sĩ tâm thần Park Dietz tại nhà tù vào tháng 9/1991.

Một đoạn video ghi lại cuộc trao đổi giữa Robert và bác sĩ Dietz được chiếu tại phiên tòa xét xử. Trong video, Robert cho bác sĩ xem cách anh ta rút khẩu súng ngắn từ trong túi mua sắm và bắn vào ngực Rebecca.

Robert nhớ lại: "Cô ấy hỏi 'Tại sao, tại sao?', còn tôi vẫn đang loay hoay, nghĩ rằng mình nên tự bắn vào đầu và ngã vào cô ấy".

Luật chống rình rập đầu tiên

Một ngày sau khi bắn chết Rebecca, Robert bị bắt sau khi đi bộ ra đường cao tốc rồi lao vào giữa dòng xe cộ ở Arizona. Anh ta sau đó thú nhận với cảnh sát rằng đã giết nữ diễn viên, trên người còn mang theo ảnh quảng cáo của Rebecca.

Robert khai rằng bài hát Exit của nhóm U2 đã truyền cảm hứng cho anh ta giết người. Tại phiên tòa, luật sư của Robert bật bài hát đó trong phòng xử án, anh ta bắt đầu nhún nhảy và nhép miệng theo giai điệu.

Ngày 19/7/1989, thẩm phán Tòa Thượng thẩm Los Angeles tuyên Robert có tội và kết án tù chung thân không được ân xá.

Năm 2007, Robert, 37 tuổi, bị bạn tù đâm 11 nhát nhưng may mắn sống sót và được chuyển đến nhà tù khác.

Tội ác của Robert đã dẫn đến việc ban hành Điều 646.9 Bộ luật Hình sự năm 1990, quy định chế tài hình sự đối với hành vi rình rập.

"Luật này đã được sửa đổi vài lần để bắt kịp công nghệ. Các tòa án giờ tinh vi hơn nhiều trong việc hiểu những cách thức khác nhau mà hành vi rình rập - đặc biệt là rình rập trên mạng - có thể diễn ra", ông Edward Susolik, luật sư chuyên về thương tích cá nhân kiêm CEO hãng luật Callahan & Blaine, cho biết.

Dù California là tiểu bang đầu tiên thông qua luật hình sự hóa hành vi rình rập, cái chết của Rebecca cũng góp phần thúc đẩy sự ra đời của Đạo luật bảo vệ quyền riêng tư của người điều khiển phương tiện năm 1994. Luật liên bang này cấm Cơ quan quản lý phương tiện cơ giới tiết lộ thông tin cá nhân của một người khi chưa được họ cho phép.

VIetBF@sưu tập

"Các anh dị ứng ong à, tốt quá", bà Rebecca Woods nói khi chở xe tải ong đến để tấn công các cảnh sát đang thi hành lệnh cưỡng chế nhà bạn mình.

Rebecca Woods, 59 tuổi, một người nuôi ong ở Massachusetts vừa bị bỏ tù sáu tháng hồi cuối tháng 4, sau vụ dùng hàng nghìn con ong như vũ khí tấn công cảnh sát.

Sự việc xảy ra ngày 12/10/2022, khi cơ quan thi hành án đang tiến hành thủ tục cưỡng chế di dời một căn nhà, theo lệnh tòa án tại Longmeadow, Massachusetts. Bà Rebecca bỗng từ đâu lái xe tải vào nhà, kéo theo một xe moóc chở đầy tổ ong.

Bà ta bước ra khỏi xe và "đập vỡ các thùng tổ ong rồi hất chúng ra khỏi xe khiến ong bay tứ tung ra khu vực xung quanh", cáo trạng nêu.

Khi đoàn cảnh sát thông báo một số sĩ quan của họ bị dị ứng với ong, bà ta đáp lại: "Ồ, các anh bị dị ứng à, tốt quá".


Bà Rebecca Woods (giữa) bị khống chế sau khi thả hàng nghìn con ong tấn công cảnh sát. Ảnh: Hampden county sheriff's office

Một số sĩ quan và nhân viên thi hành án đã bị ong đốt nhiều lần vào mặt và đầu, trong đó một người phải được đưa đến bệnh viện. Bà Rebecca bình an vô sự do đã mặc sẵn bộ đồ bảo hộ chuyên dụng của thợ nuôi ong.

Khi các cảnh sát đuổi theo để bắt giữ, bà này tiếp tục thả các thùng ong còn lại. Hơn 1.000 con ong đã chết sau sự việc.

"Đây là điều chưa từng có tiền lệ đối với đội của chúng tôi," cảnh sát trưởng quận cho biết vụ việc đã được ghi lại bằng video do văn phòng của ông công bố và đăng tải lên YouTube. Ông nói, việc cưỡng chế nhà là vấn đề do tòa án quyết định, chứ không phải do văn phòng cảnh sát. Họ chỉ đang làm nhiệm vụ của mình.

Tại tòa, bị cáo cho hay bạn mình đã ngoài 80 tuổi đang điều trị ung thư, và đứng trước nguy cơ bị đuổi khỏi nhà vì những khoản nợ thế chấp cắt cổ.

Theo luật sư, bà Rebecca hành động như vậy do bản thân bà từng trải qua nhiều lần bị đuổi khỏi nhà. Bà muốn bảo vệ bạn bè khỏi những kẻ cho vay nặng lãi, những người tính lãi suất cắt cổ đối với các khoản thế chấp không chính thống.

Vụ án kéo dài nhiều năm sau khi bà Rebecca vắng mặt tại phiên tòa trước đó và sau đó được tìm thấy ở ngoài tiểu bang, chống lại việc dẫn độ trong nhiều tháng trước khi bị đưa trở lại để hầu tòa.

Vụ án kéo dài nhiều năm do bị cáo vắng mặt tại phiên tòa trước đó và sau đó rời khỏi tiểu bang, chống lại việc dẫn độ. Bà đã bị tạm giam hơn 5 tháng, dự kiến chỉ phải chấp hành 2 tuần nữa.

VIetBF@sưu tập

Nợ quốc gia của Mỹ hiện vượt 100% GDP, ngưỡng từng được xem là "không tưởng", có thể phá kỷ lục nợ công sau Thế chiến II.

Tính đến ngày 31/3, nợ công Mỹ đạt 31.265 tỷ USD, trong khi GDP 12 tháng trước đó là 31.216 tỷ USD, theo dữ liệu công bố tuần trước.

Theo kết quả này, tỷ lệ nợ công trên GDP đạt 100,2%, so với mức 99,5% vào thời điểm năm tài khóa trước kết thúc ngày 30/9/2025. Con số này dự kiến tiếp tục tăng, do mức thâm hụt ngân sách hàng năm của chính phủ liên bang đang ở mức rất cao trong lịch sử, gần 6% GDP, khiến nợ công tiếp tục phình to.

Chính phủ Mỹ hiện chi 1,33 USD cho mỗi USD thu được, còn thâm hụt ngân sách năm nay được dự báo ở mức 1.900 tỷ USD. Mức này gần như không đổi so với năm 2025, khi chính sách cắt giảm thuế do phe Cộng hòa thúc đẩy có hiệu lực nhưng các biện pháp cắt giảm chi tiêu chưa được áp dụng.

Mức thâm hụt thực tế của năm nay sẽ còn phụ thuộc vào chi phí cho chiến sự Iran, các khoản hoàn thuế và diễn biến của nền kinh tế. Mỹ chưa kết thúc năm tài khóa nào với nợ công trên 100% GDP kể từ năm 1946.


Tòa nhà quốc hội Mỹ tại thủ đô Washington tháng 10/2025. Ảnh: AP

Theo WSJ, nợ công vượt 100% GDP không đồng nghĩa nền kinh tế sẽ lập tức rơi vào khủng hoảng. Tỷ lệ này cũng có thể dao động trong các quý tới, khi nguồn thu thuế được báo cáo, các khoản hoàn thuế được chi trả.

Dù vậy, mốc ba chữ số có thể phản ánh sức ép tài khóa tích tụ nhiều thập kỷ ở Mỹ. Các nghị sĩ lưỡng đảng đều tỏ ra lo ngại về tình trạng nợ công của Mỹ, nhưng vẫn ưu tiên giảm thuế, tăng chi.

"Chúng ta đang đối mặt với tình huống bất định", Marc Goldwein, lãnh đạo cấp cao của Ủy ban vì Ngân sách Liên bang Có trách nhiệm (CRFB), cho biết. "100% với 99% không khác biệt gì, nhưng đây vẫn là ngưỡng đáng sợ".

Tỷ lệ nợ công trên GDP là thước đo được các nhà kinh tế ưu tiên sử dụng để đánh giá gánh nặng vay nợ của một quốc gia đối với nền kinh tế. Khi tỷ lệ này tăng, nợ công sẽ hút bớt các nguồn lực lẽ ra có thể được sử dụng hiệu quả hơn ở những nơi khác.

Chính phủ cũng trở nên nhạy cảm hơn với lãi suất khi nợ tăng. Hiện cứ 7 USD chi tiêu liên bang thì có 1 USD dùng để trả lãi. Theo Văn phòng Ngân sách Quốc hội, chỉ cần lãi suất tăng 0,1 điểm phần trăm, chi phí sẽ tăng thêm 379 tỷ USD trong 10 năm.

Nếu không có biện pháp thay đổi, Mỹ sẽ tiến tới mức nợ mà Pháp, Italy, Hy Lạp và Nhật Bản từng đối mặt, kéo theo các mức độ căng thẳng kinh tế khác nhau. Dù vậy, Mỹ vẫn có dư địa vay nợ lớn hơn các nước này vì kiểm soát đồng tiền dự trữ của thế giới, trong khi trái phiếu kho bạc Mỹ vẫn được xem là nơi trú ẩn an toàn của nhà đầu tư.

Nhưng những dư địa này có giới hạn. Các nhà kinh tế cảnh báo về dài hạn, nợ liên bang cao sẽ kéo theo lãi suất tăng, trong đó có lãi vay mua nhà, ôtô, thẻ tín dụng, đồng thời làm suy yếu đầu tư tư nhân khi hút bớt nguồn vốn khỏi nền kinh tế.

"Khi nhà đầu tư có thể kiếm lợi suất cao hơn từ trái phiếu, họ sẽ đòi mức sinh lời cao hơn từ các dự án trong nền kinh tế thực", James Poterba, nhà kinh tế tại Viện Công nghệ Massachusetts, nói.

Một số nhà kinh tế cho rằng nợ công cao hơn sẽ dẫn tới lạm phát cao hơn, do ngân hàng trung ương gặp sức ép buộc phải giữ lãi suất thấp, và trong kịch bản cực đoan là phải in tiền để trả nợ.

Nợ công Mỹ từng vượt 100% GDP hồi năm 2020, thời đại dịch Covid-19. Khi GDP bị thu hẹp và chính phủ phải tăng vay để hỗ trợ các gia đình. Tỷ lệ này giảm khi các gói kích thích kết thúc, tăng trưởng kinh tế phục hồi.

Khác với giai đoạn này, các nguyên nhân khiến thâm hụt hiện nay tăng lên mang tính cơ cấu, không phải tạm thời, trong khi lãi suất cũng cao hơn.

Năm 2008, nợ công của Mỹ dưới 40% GDP. Từ đó đến nay, Mỹ đã tăng vay để đưa quốc gia vượt khủng hoảng tài chính toàn cầu và đại dịch. Quốc hội giảm thuế vào các năm 2013, 2017 và 2025, đồng thời mở rộng bảo hiểm y tế, phúc lợi, nhưng gần như không điều chỉnh các chương trình chi tiêu lớn.

Văn phòng Ngân sách Quốc hội dự báo tỷ lệ nợ công trên GDP sẽ đạt 100,6% khi năm tài khóa hiện nay kết thúc ngày 30/9 và vượt kỷ lục 106,1% được thiết lập năm 1946 vào năm 2030. Tỷ lệ vào những năm 2036 và 2056 dự kiến là 120% và 170%. Các dự báo này dựa trên giả định các chính sách giảm thuế mới của Tổng thống Donald Trump kéo dài thêm vài năm, và mức thuế quan sẽ không tăng sau phán quyết mới của Tòa án Tối cao.

Trong khi đó, chính quyền Trump dự báo tỷ lệ nợ công trên GDP giảm xuống thấp nhất là 88% vào năm 2034, giả định có nguồn thu thuế quan đáng kể, cắt giảm chi tiêu mạnh và đạt tốc độ tăng trưởng nhanh.

VIetBF@sưu tập

Các cuộc điện thoại đe dọa đang là vấn đề nghiêm trọng tại Mỹ, làm lãng phí nguồn lực, tiêu tốn hàng nghìn USD mỗi vụ và còn có thể gây nguy hiểm cho lực lượng cứu hộ và công chúng.

Những cuộc điện thoại liên quan đến các mối đe dọa đánh bom, thậm chí cả những tuyên bố về các vụ xả súng, đã khiến một loạt sở thú trên khắp nước Mỹ phải sơ tán và đóng cửa, làm gián đoạn kế hoạch của các gia đình và gây áp lực đối với nguồn lực an ninh công cộng.

Sau khi kiểm tra, các lực lượng chức năng xác nhận đây thực chất là các cuộc gọi giả mạo, không có chất nổ hay mối nguy hiểm thực sự nào trong loạt vụ việc này.

Cục Điều tra Liên bang Mỹ (FBI) cho biết các cuộc điện thoại kiểu này đang là vấn đề ngày càng nghiêm trọng trên toàn quốc. Ngoài việc làm lãng phí nguồn lực, tiêu tốn hàng nghìn USD mỗi vụ, những cuộc gọi như vậy có thể gây nguy hiểm cho lực lượng cứu hộ và công chúng.

Trong vụ việc mới nhất, ngày 3/5, cảnh sát đã tiến hành kiểm tra Vườn thú Akron ở Đông Bắc bang Ohio sau khi một cuộc gọi đe dọa dẫn đến việc sơ tán du khách. Chính quyền xác nhận tình hình an toàn, nhưng ban quản lý vườn thú quyết định đóng cửa trong thời gian còn lại của ngày.

Chỉ vài giờ sau, du khách cũng được sơ tán khỏi Vườn thú Cleveland Metroparks, cũng ở bang Ohio, sau một cuộc gọi tương tự. Trên mạng xã hội, một số du khách đã bày tỏ tức giận vì phải ra về.

Trước đó, vườn thú và thủy cung Columbus ở miền Trung Ohio cũng được sơ tán vào ngày 2/5. Phát biểu với truyền thông, Chủ tịch kiêm Giám đốc Điều hành (CEO) của vườn thú, ông Tom Schmid cho biết do những mối đe dọa tương tự tại các vườn thú khác, nhân viên đã tham gia diễn tập an toàn vào tuần trước để chuẩn bị cho việc sơ tán khẩn cấp.

Các vườn thú ở Kentucky, Tennessee, Florida và Arizona cũng đã nhận được những cuộc gọi đe dọa như vậy.

Năm 2025, hàng chục cuộc gọi giả mạo đến các trường đại học trên khắp nước Mỹ đã dẫn đến việc hủy bỏ các lớp học, phong tỏa khuôn viên trường và trong một số trường hợp, sinh viên phải trốn dưới bàn học, chỉ để rồi phát hiện ra mình là nạn nhân của trò "khủng bố điện thoại” này.

Cục Điều tra Liên bang Mỹ khẳng định đây là một hành vi nghiêm trọng có thể dẫn đến những hậu quả nguy hiểm./.

VietBF@ sưu tập

Lập luận của Tổng thống Trump đang tạo ra cuộc tranh luận khá lớn tại Washington, bởi vấn đề này không chỉ liên quan đến cuộc chiến với Iran, mà còn chạm tới câu hỏi rất căn bản trong chính trị Mỹ: quyền phát động và duy trì chiến tranh thuộc về tổng thống đến đâu, vai trò kiểm soát của Quốc hội đến mức nào.
Lập luận của ông Trump gây tranh cãi
Theo Đạo luật Quyền lực Chiến tranh, nếu Tổng thống đưa lực lượng Mỹ vào tình trạng thù địch mà không có sự phê chuẩn của Quốc hội, thì về nguyên tắc sau 60 ngày phải chấm dứt hoạt động quân sự, trừ khi Quốc hội cho phép tiếp tục. Tuy nhiên, Nhà Trắng lập luận rằng sau khi lệnh ngừng bắn được công bố, các “hành động thù địch” trên thực tế đã chấm dứt. Vì vậy, theo cách hiểu của họ, Mỹ không còn ở trong trạng thái chiến sự tích cực, và tổng thống có thể duy trì lực lượng hiện có để bảo vệ lợi ích, bảo vệ binh sĩ và răn đe Iran mà không cần một sự phê chuẩn mới.

Điểm gây tranh cãi là phe phản đối cho rằng đây là cách diễn giải quá hẹp, thậm chí là “lách luật”. Họ cho rằng nếu quân đội Mỹ vẫn hiện diện trong khu vực, vẫn trong tư thế sẵn sàng chiến đấu, vẫn có nguy cơ đụng độ với Iran hoặc các lực lượng thân Iran, thì không thể nói đơn giản rằng “hành động thù địch” đã hoàn toàn kết thúc. Nhiều nghị sĩ Dân chủ, và cả một số tiếng nói thận trọng trong đảng Cộng hòa, lo ngại rằng cách lập luận này làm suy yếu vai trò hiến định của Quốc hội trong vấn đề chiến tranh.

Về mặt chính trị, tranh luận này cũng phản ánh sự chia rẽ sâu sắc tại Mỹ. Những người ủng hộ ông Trump cho rằng tổng thống cần có sự linh hoạt tối đa để xử lý khủng hoảng an ninh quốc gia, nhất là trong một khu vực phức tạp như Trung Đông. Ngược lại, phe chỉ trích cảnh báo rằng nếu Quốc hội không phản ứng, tiền lệ này có thể giúp các đời tổng thống sau tiếp tục mở rộng quyền lực quân sự mà không cần sự giám sát thực chất.

Quốc hội Mỹ có thể phản ứng ra sao?
Với lập luận của Tổng thống Trump, Quốc hội Mỹ về lý thuyết vẫn có một số lựa chọn để phản ứng, nhưng trên thực tế không lựa chọn nào dễ dàng, nhất là trong bối cảnh đảng Cộng hoà của ông Trump đang nắm cả Thượng viện lẫn Hạ viện.

Trước hết, Quốc hội có thể thông qua một nghị quyết theo Đạo luật Quyền lực Chiến tranh, yêu cầu chính quyền chấm dứt hoặc giới hạn các hoạt động quân sự liên quan đến Iran. Đây là cách trực tiếp nhất để khẳng định lại quyền giám sát của cơ quan lập pháp. Tuy nhiên, khó khăn là nếu nghị quyết này được thông qua nhưng bị tổng thống phủ quyết, Quốc hội cần đa số 2/3 ở cả Hạ viện và Thượng viện để vượt qua phủ quyết. Trong bối cảnh đảng phái phân cực, điều này rất khó xảy ra, trừ khi có một sự cố quân sự nghiêm trọng làm thay đổi cán cân chính trị.

Lựa chọn thứ hai là Quốc hội sử dụng quyền kiểm soát ngân sách. Cụ thể, các nghị sĩ có thể tìm cách đưa vào dự luật chi tiêu quốc phòng những điều khoản cấm sử dụng ngân sách liên bang cho các hoạt động quân sự mở rộng chống Iran nếu không có sự cho phép rõ ràng của Quốc hội. Đây là công cụ mạnh, vì mọi chiến dịch quân sự đều cần nguồn lực tài chính. Tuy nhiên, cách này thường mất thời gian, phải qua thương lượng phức tạp và có thể bị gắn với nhiều vấn đề ngân sách khác.

Lựa chọn thứ ba là tăng sức ép chính trị thông qua các phiên điều trần. Quốc hội có thể yêu cầu Bộ Quốc phòng, Bộ Ngoại giao, Hội đồng An ninh Quốc gia hoặc cố vấn pháp lý của Nhà Trắng ra điều trần, làm rõ: lực lượng Mỹ đang làm gì, rủi ro đối đầu với Iran ra sao, và vì sao Nhà Trắng cho rằng không cần phê chuẩn mới. Những phiên điều trần như vậy có thể không lập tức thay đổi chính sách, nhưng tạo sức ép dư luận rất lớn.

Ngoài ra, một số nghị sĩ có thể tìm cách kiện ra tòa, dù con đường này thường không chắc chắn vì tòa án Mỹ nhiều khi né tránh can thiệp sâu vào tranh chấp giữa Tổng thống và Quốc hội về đối ngoại – quân sự.

Các kịch bản tiếp theo
Trong bối cảnh hiện nay, tính toán của Tổng thống Trump nhiều khả năng sẽ là duy trì tối đa quyền chủ động, nhưng tránh để tình hình vượt qua ngưỡng buộc ông phải xin Quốc hội phê chuẩn.

Điều đó có nghĩa là Nhà Trắng có thể tiếp tục duy trì lực lượng quân sự ở khu vực Trung Đông, nhưng trình bày đây là sự hiện diện phòng thủ, nhằm bảo vệ binh sĩ Mỹ, bảo vệ đồng minh và ngăn Iran có hành động mới. Đây là cách giúp ông Trump vừa giữ được sức ép với Tehran, vừa hạn chế rủi ro pháp lý trong nước. Nếu không có giao tranh lớn, Nhà Trắng sẽ tiếp tục lập luận rằng Mỹ không ở trong một cuộc chiến đang diễn ra theo nghĩa pháp lý đầy đủ.

Về ngoại giao, ông Trump có thể tiếp tục dùng chiến thuật “sức ép tối đa”: không hài lòng với đề xuất của Iran, nhưng vẫn để ngỏ cánh cửa đàm phán nếu Tehran nhượng bộ thêm. Đây là cách ông Trump thường sử dụng: gây áp lực mạnh, giữ giọng điệu cứng rắn, nhưng vẫn để mình có không gian tuyên bố thắng lợi nếu đạt được một thỏa thuận có lợi hơn.

Tuy nhiên, kịch bản khó nhất với ông Trump là nếu Iran hoặc các lực lượng thân Iran có hành động quân sự mới khiến Mỹ phải đáp trả. Khi đó, Nhà Trắng sẽ phải cân nhắc rất kỹ: nếu đáp trả ở mức giới hạn, họ có thể tiếp tục nói đây là hành động tự vệ; nhưng nếu mở rộng thành một chiến dịch quân sự lớn, áp lực từ Quốc hội sẽ tăng mạnh. Khi ấy, tranh cãi về Đạo luật Quyền lực Chiến tranh sẽ không còn là vấn đề kỹ thuật pháp lý, mà trở thành một cuộc đối đầu chính trị trực diện giữa Nhà Trắng và Quốc hội.

Vì vậy, có thể nói ông Trump đang cố đi trên một ranh giới khá hẹp: đủ cứng rắn để gây sức ép với Iran và thể hiện vai trò tổng tư lệnh, nhưng chưa đến mức biến lệnh ngừng bắn thành một cuộc chiến mới cần Quốc hội phê chuẩn. Trong ngắn hạn, chiến lược của Nhà Trắng sẽ là duy trì sức ép quân sự, ngoại giao và kinh tế, đồng thời giữ cách diễn giải pháp lý có lợi nhất cho tổng thống.

VietBF@ sưu tập

Từ năm 1993, Michael Jackson liên tiếp bị các cậu bé cáo buộc xâm hại tình dục; kể cả sau cái chết vào năm 2009, di sản của ngôi sao nhạc pop vẫn vướng tranh chấp không ngừng.

Nổi tiếng từ nhỏ cùng nhóm Jackson 5, Michael Jackson trở thành một trong những nghệ sĩ solo bán album chạy nhất lịch sử, định hình lại dòng nhạc pop. Những album như Thriller, Bad và Dangerous phá vỡ hàng loạt kỷ lục, gắn bó với nhiều thế hệ, trong khi các video ca nhạc mang tính cách mạng cùng phong cách vũ đạo đặc trưng biến Jackson thành biểu tượng văn hóa.

Ngoài lĩnh vực giải trí, ông còn được biết đến với các hoạt động thiện nguyện, hỗ trợ hàng chục tổ chức từ thiện và sử dụng tầm ảnh hưởng của mình để thúc đẩy các mục tiêu nhân đạo.

Nhưng bên cạnh thành công, cuộc đời Michael Jackson nhiều lần bị phủ bóng bởi những tranh cãi pháp lý. Từ đầu thập niên 1990, ông đối mặt với hàng loạt cáo buộc xâm hại tình dục trẻ em, dẫn đến các cuộc điều tra hình sự, kiện tụng dân sự và làn sóng chỉ trích dữ dội từ truyền thông. Ngay cả sau khi ca sĩ qua đời vào năm 2009, các vấn đề pháp lý liên quan đến những cáo buộc đó vẫn tiếp diễn.

Xét tổng thể, những rắc rối pháp lý này đóng vai trò trung tâm trong việc định hình di sản của Michael Jackson. Với nhiều người, chúng là phần không thể tách rời khỏi hình ảnh công chúng của ông; với người khác, chúng gợi ra những câu hỏi rộng hơn về danh tiếng, quyền lực và trách nhiệm giải trình.

Câu chuyện về Michael Jackson không thể chỉ được hiểu qua âm nhạc, mà còn được định nghĩa bởi nhiều thập kỷ xung đột pháp lý diễn ra song song với hành trình vươn lên đỉnh cao rồi trượt dốc của ông.

Cáo buộc đầu tiên và thỏa thuận bí mật

Tháng 8/1993, những cáo buộc xâm hại tình dục trẻ em đối với Michael Jackson lần đầu tiên được công khai.

Cậu bé 13 tuổi Jordan Chandler cáo buộc ca sĩ có hành vi không đúng mực. Chandler gặp Jackson vào đầu 1993 thông qua quan hệ quen biết của gia đình. Khi cả hai thân thiết hơn, Chandler cùng gia đình dành nhiều thời gian với nam ca sĩ tại trang trại Neverland và đồng hành trong các chuyến đi. Theo những lời kể sau này, Jackson đã vun đắp tình bạn với cậu bé qua những cuộc gọi điện thoại thường xuyên, quà tặng và những chuyến thăm qua đêm.

Chandler cáo buộc bị Jackson xâm hại tình dục trong nhiều tháng, bao gồm việc đụng chạm và các hành vi tình dục không phù hợp. Những cáo buộc này dẫn đến cuộc điều tra hình sự của nhà chức trách ở Los Angeles và Santa Barbara, cùng vụ kiện dân sự do gia đình cậu bé đệ trình.

Jackson công khai phủ nhận cáo buộc. Đội ngũ luật sư của ca sĩ lập luận rằng ông đang bị nhắm mục tiêu vì lợi ích tài chính.


Michael Jackson và cậu bé 13 tuổi Jordan Chandler tại sự kiện World Music Awards năm 1993. Ảnh: Sipa

Tháng 1/1994, Jackson đạt được thỏa thuận dân sự với gia đình Chandler. Các báo cáo vào thời điểm đó cho biết số tiền bồi thường tới hơn 23 triệu USD, dù các điều khoản chính xác được giữ bí mật. Thỏa thuận này không phải là sự thừa nhận tội lỗi. Jackson vẫn khẳng định vô tội, đội ngũ luật sư của ông nhấn mạnh rằng thỏa thuận này nhằm tránh kiện tụng kéo dài.

Cuối 1994, các công tố viên tuyên bố sẽ không truy tố, viện dẫn lý do thiếu bằng chứng và nạn nhân không muốn làm chứng. Dù kết thúc mà không dẫn tới truy tố hình sự, vụ việc đã tạo nên một khuôn mẫu bám theo Jackson suốt nhiều năm sau: những cáo buộc nghiêm trọng, sự chú ý dữ dội từ truyền thông và các cách dàn xếp pháp lý.

Ngay sau vụ Chandler, ngôi sao nhạc pop bị cậu bé Jason Francia tố cáo hành vi lạm dụng. Francia là con trai của một người giúp việc từng làm cho Jackson. Cậu bé kể với điều tra viên rằng bị đưa đến nhà Jackson và bị đụng chạm không phù hợp. Gia đình Francia đệ đơn kiện dân sự, sau đó chấp thuận dàn xếp ngoài tòa án. Cũng như vụ Chandler, thỏa thuận này không dẫn đến một bản án hình sự hay bất kỳ sự thừa nhận sai phạm nào.

Jackson tiếp tục phủ nhận mọi cáo buộc. Tuy nhiên, sự xuất hiện của nhiều cáo buộc, mỗi cáo buộc đều liên quan đến những cậu bé từng ở bên cạnh ông, góp phần làm dấy lên nhiều tranh cãi xung quanh đời sống cá nhân của Jackson, ngay cả khi sự nghiệp của ông vẫn thành công về mặt thương mại.

Thói quen 'ngủ cùng trẻ em' gây tranh cãi

Tháng 2/2003, bộ phim tài liệu Living with Michael Jackson do nhà báo Martin Bashir sản xuất được phát sóng. Bộ phim mang đến những góc nhìn hiếm hoi về cuộc sống cá nhân của ca sĩ, bao gồm những cảnh quay ở trang trại Neverland cùng các em nhỏ, trong đó có cậu bé 13 tuổi Gavin Arvizo.

Jackson gặp Arvizo vào đầu những năm 2000 sau khi câu chuyện chống chọi ung thư của cậu bé được đưa tin trên truyền hình. Ông mời gia đình đến trang trại Neverland, cho họ ở lại trong thời gian dài. Trong phim tài liệu, Jackson nắm tay Arvizo và nói về tình bạn của họ, bày tỏ mong muốn mang lại sự an ủi và hỗ trợ cho những trẻ em đang phải đối mặt với bệnh hiểm nghèo.

Khoảnh khắc gây tranh cãi nhất là khi Jackson bảo vệ thói quen chia sẻ phòng ngủ với trẻ em. Ngồi cạnh Arvizo, ông nói rằng không thấy có gì sai trái, gọi đó là "điều tốt đẹp" và cho rằng nó phản ánh sự ngây thơ hơn là không đứng đắn. Ca sĩ mô tả phòng ngủ của mình là một không gian rộng lớn, lý giải việc sắp xếp như vậy là biểu hiện của sự hào phóng và quan tâm.

Những phát ngôn đó, cùng với đoạn phim, làm dấy lên lo ngại rộng khắp trong công chúng và kéo theo sự soi xét dữ dội từ truyền thông. Ít lâu sau khi chương trình phát sóng, giới chức hạt Santa Barbara mở cuộc điều tra hình sự. Cuộc điều tra sau đó tập trung vào các cáo buộc do Arvizo đưa ra, dẫn tới việc Jackson chính thức bị truy tố vào cuối 2003.

Phán quyết trắng án trong phiên tòa đình đám

Tháng 11/2003, Jackson bị buộc tội với nhiều tội danh hình sự, bao gồm xâm hại tình dục trẻ vị thành niên, cho nạn nhân sử dụng chất gây say để thực hiện hành vi phạm tội, âm mưu bắt cóc trẻ em và giam cầm trái phép.

Các cáo buộc xoay quanh lời tố giác của Arvizo, cho rằng Jackson đã xâm hại cậu bé tại trang trại Neverland của ca sĩ ở California. Công tố viên cũng cáo buộc Jackson tìm cách kiểm soát và gây ảnh hưởng đối với gia đình cậu bé.

Jackson không nhận tội đối với tất cả cáo buộc. Vụ án thu hút sự chú ý toàn cầu, mở màn cho một trong những phiên tòa hình sự liên quan người nổi tiếng đình đám nhất lịch sử hiện đại.

Phiên tòa xét xử bắt đầu vào tháng 1/2005 tại Santa Maria, California. Công tố viên trình bày lời khai của người tố cáo và các nhân chứng khác, nhằm chứng minh một mô thức hành vi lặp lại. Bên bào chữa công kích độ tin cậy của người tố cáo và gia đình, cho rằng họ bịa đặt cáo buộc vì động cơ trục lợi tài chính. Phiên tòa cũng xem xét lại những cáo buộc trước đó khi công tố viên tìm cách chứng minh hành vi sai trái có tiền lệ.

Tháng 6/2005, sau phiên tòa kéo dài nhiều tuần, bồi thẩm đoàn tuyên Jackson vô tội đối với tất cả cáo buộc.

Tranh chấp không ngừng cả sau khi chết

Sau khi được tuyên trắng án, Jackson phải đối mặt với khó khăn tài chính liên tiếp. Ông vướng vào nhiều tranh chấp pháp lý không liên quan đến cáo buộc lạm dụng, bao gồm các vụ kiện về nợ nần, hợp đồng và giao dịch kinh doanh.

Dù không có cáo buộc hình sự mới nào được đưa ra, những tranh cãi từ các vụ án trước đó vẫn tiếp tục định hình nhận thức của công chúng, ngay cả sau khi Jackson qua đời vì bị ngừng tim do ngộ độc Propofol cấp tính ở tuổi 50 vào tháng 6/2009. Trong những năm sau đó, di sản của ông trở thành tâm điểm của nhiều vụ kiện tụng, bao gồm tranh chấp liên quan di chúc, lợi ích kinh doanh và quyền sở hữu trí tuệ.

Cùng lúc, những nghi vấn xoay quanh các cáo buộc trong quá khứ không biến mất. Trái lại, chúng trở thành một phần của các tranh luận kéo dài về di sản của Jackson, đặc biệt khi những cáo buộc mới tiếp tục xuất hiện tại tòa dân sự.

Năm 2013-2014, Wade Robson và James Safechuck đệ đơn kiện dân sự cáo buộc Jackson lạm dụng tình dục họ khi còn nhỏ. Robson, nam vũ công người Australia, gặp Jackson lần đầu lúc 5 tuổi sau khi chiến thắng một cuộc thi nhảy, trở thành khách thường xuyên tại trang trại Neverland. Còn Safechuck gặp Jackson khi là diễn viên nhí trong một buổi quay quảng cáo vào thập niên 1980, sau đó cùng đi du lịch và đến thăm nhà ca sĩ, bao gồm Neverland.

Tại phiên tòa xét xử Jackson năm 2005, Robson ra làm chứng cho bên bào chữa và tuyên thệ rằng Jackson không hề lạm dụng mình. Safechuck không làm chứng tại tòa, dù trước đó đã đưa ra tuyên bố phủ nhận việc bị xâm hại. Về sau, cả hai nói rằng những lời phủ nhận trước đây là sai sự thật, đồng thời lập luận trong đơn kiện rằng họ chưa nhận thức đầy đủ những trải nghiệm đó cho đến khi trưởng thành.

Các đơn kiện dân sự nhắm vào di sản của Jackson, cùng các công ty liên quan đến ông, bao gồm MJJ Productions và MJJ Ventures. Đơn kiện cáo buộc những tổ chức này đã tạo điều kiện hoặc tiếp tay cho việc tiếp cận trẻ em, đồng thời không bảo vệ các nạn nhân khỏi bị xâm hại.

Phía quản lý di sản của Jackson phủ nhận toàn bộ cáo buộc và phản đối các vụ kiện trên cơ sở pháp lý, lập luận về thời hiệu khởi kiện và trách nhiệm pháp lý của doanh nghiệp. Một thẩm phán đã bác các đơn kiện này vào năm 2021.

Phim tài liệu thổi bùng sóng gió mới

Năm 2019, phim tài liệu Leaving Neverland khiến các cáo buộc của Robson và Safechuck một lần nữa trở thành tâm điểm chú ý. Cùng thời điểm, những thay đổi trong luật California tạm thời nới rộng thời hiệu khởi kiện đối với một số cáo buộc xâm hại tình dục, cho phép các vụ từng bị bác bỏ được khôi phục. Robson và Safechuck nộp lại đơn kiện theo luật sửa đổi; vụ việc dự kiến được đưa ra xét xử vào cuối 2026.

Luật sư Jonathan Steinsapir, đại diện di sản của Jackson, tuyên bố vào tháng 7/2023 rằng các cáo buộc của Robson và Safechuck chưa được chứng minh và không đúng sự thật; đồng thời lập luận rằng các nhân viên của Jackson không có nghĩa vụ pháp lý phải ngăn chặn hành vi bị cáo buộc đó.

Tháng 3/2026, ba anh em Edward, Dominic và Aldo Cascio cùng em gái Marie-Nicole Porte đệ đơn kiện mới, cáo buộc ca sĩ Smooth Criminal lạm dụng tình dục họ trong hơn một thập kỷ. Dù một số người con nhà Cascio trước đây từng phủ nhận bị Jackson xâm hại, hồ sơ kiện cho biết phim Leaving Neverland đã giúp họ đủ sức đối diện và thừa nhận những hành vi lạm dụng mà họ cáo buộc từng phải chịu dưới tay ngôi sao nhạc pop quá cố.

Luật sư đại diện di sản của Jackson gọi vụ kiện là "chiêu trục lợi tiền bạc trong tuyệt vọng".

VIetBF@sưu tập