Quân đội Mỹ đã chặn ít nhất ba tàu chở dầu treo cờ Iran trên vùng biển châu Á và ép chúng chuyển hướng rời khỏi các vị trí gần Ấn Độ, Malaysia và Sri Lanka, Reuters dẫn các nguồn tin trong ngành vận tải biển và an ninh cho biết.Washington vẫn tiếp tục áp đặt lệnh phong tỏa đối với hoạt động thương mại đường biển của Iran, trong khi Iran nổ súng vào các tàu nhằm ngăn họ đi qua eo biển Hormuz – tuyến đường thủy nằm ở cửa ngõ vịnh Trung Đông.

Gần 2 tháng sau khi Mỹ và Israel bắt đầu cuộc chiến với Iran, vẫn có rất ít dấu hiệu cho thấy hai bên sẽ nối lại đàm phán hòa bình trong bối cảnh lệnh ngừng bắn mong manh.

Việc eo biển bị đóng cửa đã làm gián đoạn nguồn cung khoảng 1/5 lượng dầu và khí đốt toàn cầu, gây ra một cuộc khủng hoảng năng lượng trên thế giới. Trong những ngày gần đây, lực lượng Mỹ đã bắt giữ một tàu hàng và một tàu chở dầu của Iran. Về phía Iran, nước này cho biết đã thu giữ hai tàu container đang tìm cách rời khỏi vịnh qua eo biển Hormuz ngày 22/4, sau khi nổ súng vào chúng và một tàu khác.

Theo các nguồn tin vận tải biển của Mỹ và Ấn Độ cùng các nguồn tin an ninh hàng hải phương Tây, Mỹ đã ép ít nhất ba tàu chở dầu treo cờ Iran phải chuyển hướng trong những ngày gần đây.

Quân đội Mỹ chưa phản hồi đề nghị bình luận về các vụ chặn tàu này.Một trong các tàu bị ép chuyển hướng là siêu tàu chở dầu Deep Sea treo cờ Iran. Dữ liệu theo giao thông hàng hải trên nền tảng MarineTraffic cho thấy lần gần đây nhất tàu này được ghi nhận qua thiết bị định vị công khai trên vùng biển ngoài khơi Malaysia là cách đây 1 tuần.

Tàu Sevin - cũng treo cờ Iran, có sức chứa tối đa 1 triệu thùng và đang chở khoảng 65% tải trọng, cũng đã bị chặn. Dữ liệu theo dõi cho thấy con tàu này xuất hiện ngoài khơi Malaysia gần đây nhất cách đây 1 tháng.

Siêu tàu chở dầu Dorena treo cờ Iran - chở đầy 2 triệu thùng dầu thô, cũng bị chặn và lần gần đây nhất được ghi nhận ngoài khơi miền nam Ấn Độ 3 ngày trước.

Ngày 22/4, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết trong bài đăng trên mạng xã hội X rằng tàu Dorena đã bị một tàu khu trục của Hải quân Mỹ hộ tống trên Ấn Độ Dương, sau khi tìm cách vi phạm lệnh phong tỏa.

Các nguồn tin vận tải biển cho biết, lực lượng Mỹ có thể cũng đã chặn tàu chở dầu Derya treo cờ Iran. Con tàu này đã không thể dỡ hàng tại Ấn Độ trước khi lệnh miễn trừ của Mỹ đối với việc mua dầu thô Iran hết hạn ngày 19/4. Theo dữ liệu của MarineTraffic, tàu này lần gần đây nhất được ghi nhận ngoài khơi bờ biển phía tây Ấn Độ hôm 17/4.

CENTCOM cho biết kể từ khi họ bắt đầu áp lệnh phong tỏa đối với các tàu ra vào cảng Iran, lực lượng Mỹ đã buộc 29 tàu phải quay đầu hoặc quay trở lại cảng.

Quân đội Mỹ chưa công bố đầy đủ danh sách các tàu bị chặn và cũng chưa phản hồi về các tàu Derya và Deep Sea.Một nguồn tin an ninh hàng hải cho biết, quân đội Mỹ đang tìm cách nhắm vào các tàu Iran ở ngoài khơi xa, tránh khu vực eo biển Hormuz, nhằm giảm thiểu rủi ro từ thủy lôi.

Theo hãng thông tấn Tasnim ngày 22-4, bất chấp một số thông tin trên truyền thông cho rằng “Iran đã chính thức đồng ý gia hạn lệnh ngừng bắn”, đến nay Tehran vẫn chưa đưa ra bất kỳ tuyên bố chính thức nào về vấn đề này.Cùng ngày, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cho rằng việc Washington vi phạm các cam kết, áp đặt phong tỏa và đưa ra các đe dọa đang là những trở ngại chính đối với tiến trình đàm phán thực chất với Mỹ. Trong một bài đăng trên mạng xã hội X, ông khẳng định: “Cộng hòa Hồi giáo Iran hoan nghênh đối thoại và thỏa thuận, và sẽ tiếp tục theo đuổi hướng đi này”.

Trong khi đó, Chủ tịch Quốc hội Iran kiêm trưởng đoàn đàm phán Mohammad Bagher Ghalibaf tối 22-4 tuyên bố việc mở lại Eo biển Hormuz sẽ trở nên “bất khả thi” nếu Mỹ và Israel tiếp tục “vi phạm trắng trợn” thỏa thuận ngừng bắn, bao gồm cả việc Mỹ áp đặt phong tỏa hải quân, mà theo ông là “bắt giữ nền kinh tế thế giới làm con tin”.

Hiện Iran đang xem xét nhiều khía cạnh liên quan đến tuyên bố của Tổng thống Mỹ Donald Trump về khả năng gia hạn lệnh ngừng bắn.

Liên quan đến diễn biến này, Washington Post dẫn báo cáo tóm tắt của Lầu Năm Góc gửi Quốc hội Mỹ cho biết, việc rà phá toàn bộ thủy lôi do Iran triển khai tại Eo biển Hormuz có thể mất tới sáu tháng.

Báo cáo cũng cảnh báo các tác động kinh tế từ xung đột có thể kéo dài đến cuối năm nay hoặc lâu hơn, với tình trạng gián đoạn vận chuyển và giá năng lượng tăng cao tiếp diễn. Đồng thời, bất kỳ chiến dịch rà phá nào cũng khó có thể bắt đầu trước khi xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran kết thúc.

Trong bối cảnh đó, các quốc gia châu Á phụ thuộc vào nguồn dầu mỏ từ vùng Vịnh đang chịu ảnh hưởng nặng nề, với tình trạng thiếu hụt nhiên liệu, phân bón và nguyên liệu thô vận chuyển qua Eo biển Hormuz. Châu Âu dù ít phụ thuộc hơn nhưng cũng không tránh khỏi tác động. Đức – nền kinh tế lớn nhất khu vực – đã hạ dự báo tăng trưởng năm 2026 xuống còn 0,5%, trong khi Hy Lạp công bố gói hỗ trợ bổ sung 500 triệu euro cho các hộ gia đình và nông dân.

Gấu đen "cố thủ" trên cành cao gây xôn xao ở khu dân cư New York, khiến cảnh sát phải bắn thuốc mê để bắt con vật và thả về tự nhiên.

Khoảng 2h ngày 21/4, một con gấu đen còn non trèo lên gốc cây bên cạnh một ngôi nhà hai tầng ở thành phố Albany, phía bắc bang New York. Khi trời sáng rõ, con gấu vẫn chưa rời đi, khiến người dân lo lắng báo cảnh sát.

Với sự hỗ trợ của Cơ quan Bảo tồn Môi trường Bang New York (DEC), cảnh sát đã chọn phương án an toàn nhất là bắn thuốc mê rồi đưa con gấu trở lại dãy Catskill.


Cảnh sát Mỹ phong tỏa khu vực xung quanh thân cây nơi con gấu cố thủ ở New York. Ảnh: Times Union

Giới chức bố trí đệm, căng một tấm lưới lớn để đỡ con gấu khi nó rơi khỏi cây. Họ bắn thuốc mê trước buổi trưa, nhưng phải mất gần hai tiếng thuốc mới ngấm.

Trong quãng thời gian này, con gấu còn leo lên cao hơn và tiếp tục nằm lì trên cây, trước khi dần lảo đảo vì ngấm thuốc.

Dù cảnh sát đã phong tỏa một phần con phố, quá trình bắt con vật thu hút đám đông hiếu kỳ khoảng 20 người. "Đừng sợ, bé con!", một người hét lớn.

Cành cây nhỏ mà con gấu đang bám vào bất ngờ gãy khi thuốc dần ngấm. Con gấu cố bám vào lớp vỏ cây thêm vài phút, hai chân sau buông thõng, rồi rơi xuống tấm lưới chuẩn bị sẵn.

"Nó bám chặt như thể đang tập hít xà vậy", Sarina Heffernan, 33 tuổi, người dân địa phương mô tả.

Con gấu không bị thương, được đưa lên xe tải và thả về dãy Catskill sau đó. Jeremy Hurst, nhà sinh vật của DEC, cho biết đây là con gấu đen đực một tuổi, nặng khoảng 60 kg. Con vật đã rời khỏi hang nơi nó sinh ra để đi tìm thức ăn.

Giới chức phụ trách động vật hoang dã khu vực cảnh báo người dân có thể thường xuyên bắt gặp gấu hơn trong thời gian tới, do kỳ ngủ đông sắp kết thúc. Có khoảng 6.000-8.000 con gấu trên khắp bang New York, chủ yếu sống tại vùng Adirondacks và Catskill.

VietBF@sưu tập

Tình báo Israel cảnh báo Hamas đang tranh thủ thời gian để tái xây dựng lực lượng tại Gaza, trong bối cảnh xung đột khu vực khiến sự chú ý của Mỹ và Israel bị phân tán, làm gia tăng nguy cơ bất ổn.Theo kênh truyền hình 12 của Israel ngày 12/4, một tài liệu tình báo nội bộ của Lực lượng phòng vệ Israel (IDF) được gửi đến giới lãnh đạo chính trị nước này trong những ngày gần đây cảnh báo, Hamas đang dần dần xây dựng lại năng lực ở Gaza.

IDF đánh giá, Hamas đang “câu giờ” trong khi nỗ lực khôi phục và củng cố lực lượng quân sự, đẩy nhanh việc tuyển mộ thành viên, giành quyền kiểm soát hàng hóa và tái khẳng định quyền lực quản lý dân sự, hành chính tại các khu vực dưới sự kiểm soát của họ.

Theo các quan chức an ninh Israel, những diễn biến trên các mặt trận khác - đặc biệt là cuộc xung đột với Iran và cuộc chiến với Hezbollah ở Liban - đang thực sự có lợi cho Hamas, vì sự chú ý của cả Mỹ và Israel đều bị phân tán sang các khu vực trên.Trong bối cảnh đó, Hamas đang lợi dụng tình hình, không thực hiện các cam kết trong kế hoạch hòa bình Gaza của Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Các quan chức Israel cảnh báo, nếu không có quá trình giải giáp và giải tán năng lực quân sự của Hamas, “chúng ta sẽ lại quay về vạch xuất phát”./.

Tổng thống Mỹ Donald Trump luôn tự xem mình là bậc thầy của “ngoại giao cưỡng ép” - buộc đối phương nhanh chóng nhượng bộ trước các yêu cầu của Mỹ, hoặc đối mặt với nguy cơ bị tấn công.

Nhưng trong quá trình đàm phán với Iran suốt 6 tuần qua, ông Trump dần nhận ra mình đang đối đầu với một quốc gia tự hào về sự kiên cường và chiến lược trì hoãn, theo New York Times.

Điều này thể hiện rõ nhất trong những ngày gần đây, khi ông Trump cố gây áp lực bằng lời nói, tuyên bố rằng Iran đã đầu hàng - họ “đã đồng ý mọi thứ”.

Nhưng sau đó, tổng thống Mỹ nhận ra chiến thuật này không có tác dụng với Iran, khi các quan chức nước này lên mạng xã hội khẳng định đó chỉ là bịa đặt.

New York Times cảnh báo trong vài ngày tới, nếu vòng đàm phán tiếp theo diễn ra, hai cách tiếp cận này sẽ va chạm trực diện.

“Ông Trump bốc đồng và nóng tính. Trong khi đó giới lãnh đạo Iran thì cứng rắn và kiên trì”, Robert Malley, người từng tham gia đàm phán với Iran nhận định.

“Ông Trump muốn kết quả ngay lập tức, còn giới lãnh đạo Iran lại chơi cuộc chơi dài hơi”, ông nói thêm. “Ông Trump thích những kết quả gây chú ý và giật gần, còn Iran lại chú trọng từng chi tiết. Ông Trump tin sức ép mạnh có thể buộc đối phương phục tùng, còn Iran sẵn sàng chịu tổn thất lớn thay vì nhượng bộ các lợi ích cốt lõi”.

Thế giằng co
Iran từng ký Kế hoạch Hành động Chung Toàn diện (JCPOA) với các cường quốc thế giới vào năm 2015. Theo đó, Tehran nhất trí hạn chế chương trình hạt nhân để đổi lấy việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt. Tuy nhiên, Mỹ đã rút khỏi thỏa thuận này vào năm 2018.

Kể từ đó, Tehran nhiều lần nhấn mạnh rằng việc đàm phán với một tổng thống Mỹ sẽ trở nên vô nghĩa nếu người kế nhiệm có thể xóa bỏ toàn bộ kết quả.

Gần đây hơn, Iran cho rằng trong hai lần - vào tháng 6/2025 và tháng 2 vừa qua - ông Trump đã ra lệnh tấn công nước này ngay giữa lúc các cuộc đàm phán ngoại giao đang diễn ra. Tehran coi đó là hành động “bội tín”, cho thấy ông Trump không phải đối tác đáng tin cậy.

Sự thiếu tin cậy này đã biến thành đụng độ vào cuối tuần qua, gần eo biển Hormuz. Các tàu Iran nổ súng vào hai tàu chở hàng mà họ cáo buộc vi phạm quy định kiểm soát nghiêm ngặt của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo.

Đáp lại, Hải quân Mỹ đã bắn vào khoang động cơ của một tàu container treo cờ Iran và sau đó bắt giữ con tàu này.

Ông Trump cho biết con tàu từng bị Bộ Tài chính Mỹ trừng phạt năm 2020 vì “lịch sử hoạt động phi pháp”.

“Chúng tôi đã kiểm soát hoàn toàn con tàu và đang kiểm tra những gì trên đó!” ông viết trên mạng xã hội.

Lý giải những động thái này, New York Times cho rằng cả hai bên đang cố gắng định hình bàn đàm phán, như các tướng lĩnh tìm cách tạo lợi thế trên chiến trường.

Iran muốn phát đi tín hiệu rằng dù có nhượng bộ đến đâu, họ vẫn có khả năng kiểm soát hoạt động thương mại qua eo biển và thu phí hàng triệu USD. Trong khi đó, chính quyền Trump muốn thể hiện rằng họ sẵn sàng nối lại hành động quân sự nếu đàm phán thất bại.

Ông Trump nhấn mạnh điều này vào hôm 19/4, khi viết rằng một thỏa thuận tốt đang được đặt lên bàn.

“Tôi hy vọng họ chấp nhận, bởi nếu không, Mỹ sẽ phá hủy mọi nhà máy điện và cây cầu ở Iran”, ông cho hay.

Khác biệt
Đây là ví dụ mới nhất cho thấy ông Trump có thể nhanh chóng chuyển từ việc khen ngợi giới lãnh đạo mới của Iran - những người thay thế quan chức thiệt mạng trong các cuộc tấn công từ ngày 28/2 - là “hợp lý hơn”, sang cảnh báo về nguy cơ leo thang căng thẳng nếu ông không đạt được điều mình muốn.

Dù đây là yếu tố mới trong tiến trình đàm phán nhưng sự khác biệt trong cách tiếp cận đàm phán giữa hai bên không phải là điều xa lạ.

Khoảng cách này đã thể hiện rõ từ 11 năm trước, tại khách sạn Beau-Rivage Palace ở Lausanne (Thụy Sĩ), nơi Ngoại trưởng Mỹ khi đó, John Kerry, cùng các đối tác từ 5 quốc gia khác nỗ lực đạt được một thỏa thuận sơ bộ với Iran.

Bối cảnh có lẽ tương đồng nhất với những gì đang diễn ra tại Islamabad hiện nay.

Thời điểm đó, mỗi ngày, phía Mỹ tập trung vào các chi tiết kỹ thuật như số lượng máy ly tâm cần tháo dỡ hay lượng uranium phải đưa ra khỏi lãnh thổ Iran.

Tuy nhiên, khi các quan chức Iran - trong đó có ông Abbas Araghchi, nay là ngoại trưởng - bước ra gặp báo chí, họ thường né các câu hỏi chi tiết. Thay vào đó, Tehran nhấn mạnh đến việc bảo vệ quyền lợi và chủ quyền quốc gia.

“Tôi nhớ cuối cùng, chúng tôi đã thống nhất được các thông số tại khách sạn”, bà Wendy Sherman, trưởng đoàn đàm phán Mỹ khi đó, kể lại. “Nhưng vài ngày sau, lãnh tụ tối cao iran lại tuyên bố rằng cần những điều khoản hoàn toàn khác”.

Bà Sherman, người sau này trở thành thứ trưởng Ngoại giao trong chính quyền ông Biden, thường tham gia đàm phán cùng đội ngũ đông đảo.

Bà thường có chuyên gia hàng đầu về Iran của Cục Tình báo Trung ương (CIA) hiện diện trong phòng hoặc ở gần đó. Ngoài ra, cựu Bộ trưởng Năng lượng Ernest Moniz, chuyên gia về thiết kế vũ khí hạt nhân, cũng có mặt.

Các đề xuất từ phía Iran sau đó sẽ được gửi về phòng thí nghiệm quốc gia Mỹ để phân tích xem liệu điều khoản được thảo luận có đủ giữ Tehran cách xa việc chế tạo bom hạt nhân ít nhất một năm hay không.Trong khi đó, đội ngũ đàm phán của ông Trump hiện khá gọn nhẹ, không có nhiều chuyên gia hay các buổi họp chuyên sâu.

Ông Jared Kushner và ông Steve Witkoff - con rể và đặc phái viên của tổng thống - học được kỹ năng đàm phán trong lĩnh vực bất động sản với niềm tin rằng “thỏa thuận là thỏa thuận”.

Họ cho biết đã nghiên cứu kỹ chương trình hạt nhân Iran và nắm rõ vấn đề.

Dù vấn đề hiện nay không khác nhiều so với những gì các nhà đàm phán thời cựu Tổng thống Barack Obama từng đối mặt, ông Kushner và ông Witkoff dường như không thấy cần dành quá nhiều thời gian để xem lại lịch sử ngoại giao, nhất là khi ông Trump luôn chỉ trích thỏa thuận trước đó.

“Thỏa thuận chúng tôi đang đàm phán với Iran sẽ TỐT HƠN RẤT NHIỀU so với JCPOA”, tổng thống Mỹ nó. “Đó là con đường đảm bảo vũ khí hạt nhân sẽ không và không thể xảy ra”.

Với tuyên bố này, ông Trump cũng đồng thời đặt ra tiêu chuẩn để đánh giá chính cuộc đàm phán của mình, nếu nó đạt được kết quả.