IRGC cảnh báo sẽ nhắm mục tiêu vào các cơ sở quân sự Mỹ tại Trung Đông nếu tàu hàng của nước này tiếp tục bị tấn công.

"Bất kỳ hành vi tấn công nào nhằm vào tàu chở dầu và tàu hàng Iran đều sẽ bị đáp trả dữ dội bằng những cuộc tập kích vào tàu bè cũng như cơ sở của Mỹ tại khu vực", Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ngày 9/5 tuyên bố, một ngày sau khi Mỹ không kích hai tàu chở dầu của Tehran trên vịnh Oman.

Không quân IRGC cảnh báo "tên lửa và máy bay không người lái (drone) đã khóa mục tiêu vào kẻ thù". "Chúng tôi đang chờ lệnh khai hỏa", lực lượng này cho hay.


Thành viên Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tại Tehran hồi tháng 11/2023. Ảnh: AFP

Margot Haddad, phóng viên kênh truyền hình Pháp LCI cùng ngày cho biết Tổng thống Donald Trump trong một cuộc phỏng vấn ngắn đã nói với bà rằng ông kỳ vọng sẽ nhận được câu trả lời "rất sớm" từ Iran cho đề xuất hòa bình mới nhất của Mỹ.

Tuy nhiên, chưa có dấu hiệu công khai nào cho thấy Iran sẽ làm điều này và Ngoại trưởng Abbas Araghchi được cho là đã đặt nghi vấn về độ tin cậy của giới lãnh đạo Mỹ.

"Những động thái leo thang căng thẳng gần đây của lực lượng Mỹ tại vịnh Ba Tư cùng nhiều hành động vi phạm lệnh ngừng bắn đã làm gia tăng nghi ngờ về động lực cũng như mức độ nghiêm túc của phía Mỹ trên con đường ngoại giao", hãng tin Iran ISNA dẫn lời ông Araghchi nói trong cuộc điện đàm với người đồng cấp Thổ Nhĩ Kỳ.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio ngày 9/5 có cuộc gặp lãnh đạo Qatar, một trung gian quan trọng của Washington trong các cuộc đối thoại với Tehran, thảo luận về "việc tiếp tục phối hợp chặt chẽ nhằm ngăn chặn các mối đe dọa, đồng thời thúc đẩy ổn định và an ninh trên khắp Trung Đông", theo Bộ Ngoại giao Mỹ.

Thủ tướng Qatar Mohammed bin Abdulrahman Al Thani trước đó gặp Phó tổng thống Mỹ JD Vance để bàn về những nỗ lực do Pakistan dẫn dắt nhằm tiến tới một thỏa thuận hòa bình lâu dài. Iran từng tấn công các địa điểm tại Qatar xuyên suốt cuộc xung đột do quốc gia này cho phép Mỹ đặt các căn cứ không quân lớn.

Tehran tuần trước chuyển cho Washington đề xuất 14 điểm, nhưng nội dung không đề cập đến các yêu cầu then chốt của Mỹ, như Iran dừng chương trình hạt nhân và mở lại hoàn toàn eo biển Hormuz, tuyến hàng hải chiến lược từng vận chuyển khoảng 1/5 nguồn cung dầu khí toàn cầu trước chiến sự. Washington sau đó chuyển lại cho Tehran câu trả lời và đang chờ Iran phản hồi.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei cho biết Tehran sẽ thông báo lập trường của mình cho nước trung gian Pakistan "sau khi hoàn tất xem xét". Tuy nhiên, cuộc đấu hỏa lực giữa Mỹ và Iran ở eo biển Hormuz ngày 7/5 khiến triển vọng hòa bình hai nước thêm xa vời.

VietBF@sưu tập

Theo phóng viên TTXVN tại Washington, Mỹ đã bước vào chế độ ứng phó khẩn cấp trong khi 7 bang của nước này chuẩn bị tiếp nhận những công dân có thể đã phơi nhiễm virus Hanta trên du thuyền HV Hondius ở Đại Tây Dương.


Du thuyền MV Hondius neo ở ngoài khơi thủ đô Praia, quốc đảo Cabo Verde, ngày 6/5/2026.

Con tàu này đang hướng tới Tenerife, một trong những hòn đảo thuộc quần đảo Canary của Tây Ban Nha, nơi gần 150 hành khách trên tàu - trong đó có ít nhất 17 công dân Mỹ - sẽ được sơ tán.

Giới chức y tế cấp bang và địa phương tại Mỹ đang theo dõi ít nhất 8 hành khách đã rời tàu hôm 24/4 và trở về nhà. Hiện tại, những người này chưa được yêu cầu cách ly vì chưa xuất hiện triệu chứng.

Từ ngày 10/5, các cơ quan y tế toàn cầu sẽ hỗ trợ đưa những hành khách vẫn còn trên tàu - tất cả hiện chưa có triệu chứng - trở về nước. Hành khách sẽ được đưa tới khu vực “hoàn toàn cách ly và phong tỏa” tại Tenerife, sau đó lên các phương tiện được giám sát để di chuyển tới một khu vực riêng biệt tại sân bay địa phương, vốn cũng sẽ bị phong tỏa.

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) ngày 8/5 cho biết cơ quan này đang điều động một nhóm chuyên gia dịch tễ học và nhân viên y tế tới quần đảo Canary để gặp những người Mỹ trên tàu, sau đó, họ sẽ được đưa tới bang Nebraska bằng đường hàng không.

Chuyến bay sẽ hạ cánh xuống Căn cứ không quân Offutt tại Omaha, bang Nebraska. Sau đó, những hành khách này sẽ được chuyển tới Đơn vị Cách ly Quốc gia tại Trung tâm Y tế Nebraska ở Omaha. Hiện chưa rõ thời gian cách ly sẽ kéo dài bao lâu.

Bác sĩ Michael Wadman - người đứng đầu bộ phận y khoa của Đơn vị Cách ly Quốc gia - xác nhận cơ sở này còn 20 phòng trống và mỗi người sẽ có phòng riêng cùng thức ăn được giao tận nơi. Hàng ngày, hành khách sẽ được theo dõi các chỉ số sinh tồn và được tiếp cận đội ngũ nhân viên y tế, bao gồm các chuyên gia về bệnh truyền nhiễm và bác sĩ chăm sóc tích cực.

Trung tâm Y tế Nebraska cũng có một đơn vị kiểm soát sinh học từng tiếp nhận một số bệnh nhân COVID-19 đầu tiên trên tàu Diamond Princess vào đầu năm 2020, cũng như nhiều bệnh nhân Ebola năm 2014. Nếu hành khách phát bệnh, họ sẽ được chuyển từ khu cách ly sang đơn vị này.

Theo người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ, chuyến bay đưa công dân hồi hương là một phần trong nỗ lực phối hợp giữa CDC, Bộ Y tế và Dịch vụ Nhân sinh Mỹ (HHS) và Chính phủ Tây Ban Nha.

Tại trụ sở ở thành phố Atlanta, CDC đã kích hoạt Trung tâm Điều hành Khẩn cấp - nơi các chuyên gia y tế công cộng có thể theo dõi thông tin cập nhật và phối hợp phản ứng với ổ dịch. Cơ quan này phân loại đợt bùng phát virus Hanta ở “Cấp độ 3” - mức độ lo ngại thấp nhất.

Mặc dù nhiều biện pháp nêu trên là phản ứng tiêu chuẩn đối với một mối đe dọa y tế quốc tế, song một số chuyên gia y tế công cộng cho rằng điều bất thường là CDC chưa tổ chức họp báo công khai nào về ổ dịch. Nhiều chuyên gia cũng lo ngại việc Mỹ rút khỏi Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) hồi tháng 1 đồng nghĩa với việc nước này sẽ không phải là bên đầu tiên nhận được thông tin cập nhật về virus Hanta. Khi được yêu cầu bình luận về những mối lo ngại đó, HHS dẫn lại tuyên bố trên trang web của CDC rằng Chính phủ Mỹ đang “phối hợp chặt chẽ với các đối tác quốc tế”, trong khi Nhà Trắng nhấn mạnh chính quyền “vẫn duy trì cảnh giác”.

Theo WHO, virus Hanta gây sốt, mệt mỏi, buồn nôn và khó thở. Ca nhiễm rất hiếm nhưng thường gây tử vong: tỷ lệ tử vong tại châu Mỹ lên tới 50%.

Kể từ đầu tháng 4, 6 hành khách trên du thuyền HV Hondius treo cờ Hà Lan đã được xác nhận nhiễm bệnh và còn nghi ngờ thêm 2 trường hợp khác. Cơ quan chức năng đã ghi nhận 3 ca tử vong, gồm 1 cặp vợ chồng người Hà Lan và 1 phụ nữ người Đức.

Chủng virus Hanta liên quan ổ dịch trên tàu, được gọi là Andes, là biến thể duy nhất được biết có thể lây truyền giữa người với người. Con đường lây truyền chính là tiếp xúc với loài gặm nhấm hoặc nước tiểu, phân hay nước bọt của chúng. Loài động vật mang chủng virus này - chuột lúa pygmy - được tìm thấy tại Nam Mỹ, không phải ở Mỹ.

VietBF@sưu tập

Kết quả bầu cử cho thấy thế độc quyền quyền lực lâu nay của Công đảng và đảng Bảo thủ đang bị phá vỡ, mở ra một cục diện chính trị mới với ít nhất 7 chính đảng cạnh tranh ảnh hưởng trên toàn nước Anh.


Thủ tướng Anh Keir Starmer (trái) cùng phu nhân tới điểm bỏ phiếu bầu cử Hội đồng địa phương tại London, ngày 7/5/2026.

Theo tờ New York Times, kết quả các cuộc bầu cử địa phương và khu vực tại Anh đã cho thấy sự trỗi dậy mạnh mẽ của đảng dân túy cánh hữu Reform UK, đồng thời phản ánh thất bại nặng nề của Công đảng cầm quyền.

Thủ tướng Keir Starmer hôm 8/5 phải đối mặt với phép thử chính trị lớn nhất kể từ khi lên nắm quyền năm 2024. Hàng triệu cử tri Anh đã tham gia bỏ phiếu trong các cuộc bầu cử nghị viện tại Scotland và xứ Wales, cùng các hội đồng địa phương tại Anh. Kết quả là một đòn giáng mạnh vào Công đảng của ông.

Ông Starmer đã thừa nhận trách nhiệm về thất bại của đảng mình, nói rằng ông sẽ “không tô hồng” phán quyết gay gắt của cử tri sau 22 tháng cầm quyền, song khẳng định sẽ không từ chức.

Phe chiến thắng lớn nhất là đảng dân túy cánh hữu Reform UK, khi giành thêm hơn 1.400 ghế tại các hội đồng địa phương trên khắp nước Anh. Đảng này giành phiếu từ cả đảng Bảo thủ lẫn Công đảng và củng cố vị thế là lực lượng thống trị mới của phe cánh hữu tại Anh. Trong khi đó, đảng Xanh cũng ghi nhận nhiều bước tiến nhờ thu hút cử tri bất mãn với Công đảng.

Kết quả bầu cử cho thấy thế độc quyền quyền lực lâu nay của Công đảng và đảng Bảo thủ đang bị phá vỡ, mở ra một cục diện chính trị mới với ít nhất bảy chính đảng cạnh tranh ảnh hưởng trên toàn nước Anh.

Nigel Farage và Reform UK đang trên đà thắng lớn

Là đồng minh của Tổng thống Mỹ Donald Trump, lãnh đạo đảng Reform UK (Cải cách Vương quốc Anh) Nigel Farage xuất hiện đầy phấn khích sáng 9/5, tuyên bố ông đã tạo ra “một sự chuyển dịch mang tính lịch sử thực sự trong chính trị Anh”.

Dù có phần cường điệu, đây rõ ràng là kết quả bầu cử rất thành công đối với Reform UK. Đảng này mở rộng ảnh hưởng trên khắp cả nước, giành thắng lợi ở nhiều khu vực miền Bắc nước Anh vốn từng là “thành trì” của Công đảng, lần đầu tiên chiếm được một quận tại London từ tay đảng Bảo thủ và về nhì trong cuộc bầu cử Nghị viện xứ Wales.

Tuy nhiên, vẫn có những nghi ngờ liệu Reform UK đã đạt tới đỉnh cao hay chưa. Một số phân tích cho thấy tỷ lệ phiếu toàn quốc của đảng này ở Anh vào khoảng 27%, tương đương các cuộc thăm dò gần đây và vượt xa các đối thủ, nhưng vẫn thấp hơn mức 32% mà đảng đạt được trong bầu cử địa phương năm 2025.

Nước Anh bước vào thời kỳ đa đảng

Trong khoảng một thế kỷ, chính trường Anh gần như bị chi phối bởi Công đảng và đảng Bảo thủ. Ngay cả trong tổng tuyển cử năm 2019, hai đảng này cộng lại vẫn giành khoảng ba phần tư số phiếu bầu. Nhưng hiện nay tình hình đã thay đổi.

Ngoài Reform UK và đảng Xanh, đảng Dân chủ Tự do cũng ghi nhận nhiều bước tiến. Tại Scotland, đảng Dân tộc Scotland theo khuynh hướng trung tả nổi lên như lực lượng chiến thắng, còn tại xứ Wales, đảng Plaid Cymru giành nhiều ghế nhất dù chưa đạt đa số.

Các cuộc bầu cử tại Scotland và Wales được tổ chức theo hệ thống đại diện tỷ lệ khác với nước Anh. Tuy nhiên, tại Anh, hệ thống “đa số tương đối” hiện tại dường như không còn phù hợp trong bối cảnh có từ năm đảng trở lên cạnh tranh gay gắt. Theo hệ thống này, ứng viên có nhiều phiếu nhất tại mỗi khu vực sẽ giành ghế, còn những người còn lại không có gì. Điều đó đồng nghĩa một ứng viên có thể chiến thắng dù phần lớn cử tri bỏ phiếu chống lại họ.

Thủ tướng Keir Starmer gặp khó nhưng vẫn có thể trụ lại

Nhận thức được nguy cơ chính trị mà mình đối mặt, ông Starmer đã nhanh chóng xuất hiện sáng 9/5 để khẳng định sẽ không từ chức, tuyên bố rằng “những ngày khó khăn như thế này không làm suy yếu quyết tâm của tôi”.

Khi kết quả kiểm phiếu được công bố, một số nghị sĩ Công đảng đã lên tiếng kêu gọi ông cân nhắc vị trí của mình, đồng thời nhắc đến sự bất mãn của cử tri đối với thủ tướng.

Dù vậy, hiện chưa có nhân vật lớn nào trong đảng công khai thúc ép ông Starmer rời vị trí, phần lớn do những khó khăn cả về chính trị lẫn thực tế nếu thay thế ông. Trong số các ứng viên tiềm năng, Thị trưởng Manchester, Andy Burnham đang có lợi thế khi được công chúng ủng hộ, nhưng ông chưa có ghế trong Quốc hội. Hai đối thủ khác là Angela Rayner và Bộ trưởng Y tế Wes Streeting cũng chưa có động thái chống lại ông Starmer, người được cho là vẫn sẽ giữ ghế trong ngắn hạn.

Công đảng hiện cũng đối mặt tranh luận nội bộ về định hướng tương lai: liệu nên nghiêng sang cánh tả để kéo lại các cử tri cấp tiến đang chuyển sang đảng Xanh, hay tiếp tục lập trường cứng rắn về nhập cư nhằm thu hút cử tri bảo thủ tại các khu vực lao động từng ủng hộ Brexit.

Dù theo hướng nào, nhiều ý kiến đồng thuận rằng mức độ không được lòng dân hiện nay khiến ông Starmer khó có thể dẫn dắt Công đảng bước vào cuộc tổng tuyển cử tiếp theo, dự kiến diễn ra chậm nhất vào năm 2029.

Đảng Xanh mở rộng ảnh hưởng

Dưới sự lãnh đạo mới của Zack Polanski, đảng Xanh đã chuyển mình từ một đảng tập trung vào môi trường thành một lực lượng cánh tả nổi bật trên chính trường Anh.

Các chính sách mà ông Polanski đề xuất gồm đánh thuế tài sản với giới siêu giàu, kiểm soát giá thuê nhà và quốc hữu hóa các công ty cấp nước. Thông điệp hướng đến giới trẻ muốn thay đổi nhanh chóng khiến ông được so sánh với Thị trưởng New York, Zohran Mamdani.

Bằng cách công kích Công đảng từ cánh tả, đảng Xanh đã giành nhiều thắng lợi đáng chú ý, trong đó có chiến thắng tại Hackney ở Bắc London - chấm dứt 24 năm cầm quyền của Công đảng - và Lewisham ở Đông Nam London.

Trên toàn nước Anh, đảng Xanh giành thêm hơn 250 ghế hội đồng địa phương và có thêm hai ghế trong Nghị viện xứ Wales. Điều này cho thấy sức hút ngày càng lớn của đảng đối với cử tri cánh tả tại các khu vực đô thị - một xu hướng gây thêm áp lực cho Công đảng khi bị Reform UK cạnh tranh ở cánh hữu và đảng Xanh ép ở cánh tả.

VietBF@sưu tập

AFP ngày 9.5 dẫn thông cáo của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) cho hay có 6 ca nhiễm vi rút Hanta đã được xác nhận trong số 8 ca nghi nhiễm, sau khi dịch bùng phát trên du thuyền MV Hondius.

Theo đó, tổng cộng đã có 8 trường hợp được ghi nhận, bao gồm 3 trường hợp tử vong (tỷ lệ tử vong khoảng 38%), với 6 trường hợp được xác nhận trong phòng thí nghiệm là nhiễm vi rút Hanta, tất cả đều là biến thể Andes.


Xe chỉ huy tiền phương tại cảng Granadilla de Abona ở đảo Tenerife, nơi dự kiến đón tàu du lịch MV Hondius

Ảnh: Reuters

Các nguồn thạo tin cho hay Tổng giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus đến đảo Tenerife của Tây Ban Nha trong ngày 9.5 để giúp điều phối sơ tán hành khách bị ảnh hưởng bởi vi rút Hanta.

Ba hành khách trên du thuyền MV Hondius, gồm một cặp vợ chồng người Hà Lan và một phụ nữ người Đức, đã tử vong, trong khi những người khác mắc căn bệnh hiếm gặp này, thường lưu hành giữa các loài gặm nhấm. Chỉ có chủng Andes của Hanta được xác nhận có thể lây truyền từ người sang người, điều này làm dấy lên mối lo ngại trên toàn thế giới.

Điều gì sẽ xảy ra khi du thuyền có ổ dịch virus hanta cập cảng Tây Ban Nha?

Du thuyền MV Hondius mang cờ Hà Lan, chở khoảng 150 người, dự kiến cập cảng Tenerife thuộc quần đảo Canary của Tây Ban Nha vào ngày 10.5. Sau đó, các chuyến bay đặc biệt sẽ đưa hành khách trở về nước của họ.

Trong một diễn biến khác, Reuters ngày 9.5 đưa tin các chuyên gia y tế đang chạy đua khống chế sự lây lan của vi rút Hanta khi 2 ca nghi nhiễm mới xuất hiện, bao gồm một người đàn ông bị bệnh sau khi rời du thuyền và một phụ nữ bị bệnh sau chuyến bay ngồi cạnh một hành khách từng đi du thuyền, theo Reuters.

VietBF@sưu tập

Lần đầu tiên từ khi xung đột bùng phát, Tehran tiết lộ chi tiết thương tích của Lãnh tụ tối cao Iran Mojtaba Khamenei trong cuộc không kích của Mỹ và Israel.

Ông Mojtaba Khamenei bị thương ở lưng và đầu gối trong cuộc không kích đã làm cha ông và cũng là người tiền nhiệm, ông Ali Khamenei thiệt mạng vào ngày đầu xung đột 28.2, theo tờ The Wall Street Journal ngày 10.5. Từ đó đến nay, ông Mojtaba chưa hề xuất hiện công khai.


Hình ảnh của Lãnh tụ tối cao Iran Mojtaba Khamenei được treo tại Tehran

ẢNH: REUTERS

Hãng thông tấn Fars dẫn lời quan chức phụ trách nghi lễ Mazaher Hosseini của Văn phòng Lãnh tụ tối cao Iran cho biết ông Mojtaba Khamenei bị nhiều chấn thương trong cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào khu nhà của lãnh đạo Iran vào ngày 28.2, theo đài TRT World.

Bản thân ông Hosseini cũng có mặt tại khu nhà vào thời điểm đó. Vị quan chức cho hay nhiều địa điểm đã bị san phẳng, gồm nơi cố Lãnh tụ tối cao Ali Khamenei thiệt mạng.

Ngôi nhà của ông Mojtaba Khamenei cũng bị tấn công, khiến vợ ông thiệt mạng. Vụ nổ thổi văng ông Mojtaba xuống đất khi ông đang chạy tới ngôi nhà, làm ông bị thương ở đầu gối và lưng.

"Chấn thương ở lưng đã cải thiện và chấn thương ở xương bánh chè cũng sẽ sớm lành. Ông ấy đang hoàn toàn khỏe mạnh", ông Hosseini nói, bác bỏ tin đồn rằng lãnh đạo bị thương ở trán. Ông cho hay vị lãnh đạo chỉ bị một vết rách nhỏ sau tai nhưng đã được điều trị.

Đây là lần đầu tiên Iran công khai tình hình thương tích của Lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei. Ông Mojtaba Khamenei được chọn làm Lãnh tụ tối cao Iran vào ngày 9.3 sau khi cha ông qua đời. Từ khi nắm quyền, tân lãnh tụ chỉ liên lạc với công chúng qua các văn bản.

Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian ngày 7.5 tiết lộ đã có cuộc gặp Lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei. Ông Pezeshkian cho biết ông Mojtaba Khamenei "mang tinh thần giản dị, khiêm tốn, chân thành và tôn trọng lẫn nhau".

VietBF@sưu tập