Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian đã công khai lên án những chỉ trích của Tổng thống Trump nhắm vào Giáo hoàng Leo XIV, làm nổi bật thêm một diễn biến mới trong căng thẳng ngôn từ giữa các nhà lãnh đạo quốc tế.

Ông Pezeshkian đưa ra tuyên bố trên mạng xã hội sau khi Tổng thống Trump gọi Giáo hoàng Leo là “tệ hại” trong chính sách đối ngoại, cùng với nhiều lời phê phán khác liên quan đến vai trò của Giáo hội trong các vấn đề toàn cầu.

Trong thông điệp của mình, Tổng thống Iran viết rằng: “Đức Thánh Cha Leo XIV, thay mặt cho quốc gia vĩ đại Iran, tôi lên án sự xúc phạm đối với Ngài, và tuyên bố rằng việc xúc phạm Chúa Giêsu, vị tiên tri của hòa bình và tình huynh đệ, là điều không thể chấp nhận đối với bất kỳ con người tự do nào. Tôi cầu chúc Ngài vinh quang dưới ân sủng của Allah.”

Về phía Vatican, Giáo hoàng Leo XIV trong cuộc trao đổi với báo chí cùng ngày cho biết ông “không e ngại” hành chánh của Tổng thống Trump. Dù khẳng định không muốn bị cuốn vào một cuộc tranh luận trực tiếp, Giáo hoàng vẫn đưa ra nhận định mang tính mỉa mai khi nhắc đến nền tảng truyền thông Truth Social.

Ông nói rằng chính cái tên của nền tảng này đã mang tính trớ trêu, và không cần phải nói thêm, hàm ý một lời phê bình gián tiếp đối với Tổng thống Trump.

Tổng thống Trump đã gây chú ý khi trực tiếp trao $100 tiền tip cho một tài xế DoorDash sau khi nhận đơn hàng McDonald’s được giao đến khu vực Tòa Bạch Ốc.

Người giao hàng được xác nhận là Sharon Simmons, đã mang 2 túi thức ăn nhanh đến khu hành lang bên ngoài Văn phòng Bầu dục. Tổng thống Trump tiếp nhận đơn hàng và đùa rằng tình huống này “trông không giống dàn dựng,” trong lúc tận dụng cơ hội để nhấn mạnh chính sách “không đánh thuế tiền tip” của mình, chỉ vài ngày trước hạn chót khai thuế tại Hoa Kỳ.

Khi được hỏi liệu tài xế có nhận được tiền tip xứng đáng hay không, Tổng thống Trump đã rút tiền mặt và trao trực tiếp $100 cho bà Simmons. Bà xác nhận đây là một khoản tip tốt, trong khi cho biết đơn hàng bao gồm “những món ưa thích” của Tổng thống.
Dù Tòa Bạch Ốc không công bố chi tiết thực đơn, Tổng thống Trump trước đây từng cho biết ông ưa thích các món như Filet-O-Fish, Big Mac, khoai tây chiên và sữa lắc chocolate của McDonald’s.

Bà Simmons, mặc áo thun đỏ với dòng chữ “DoorDash Grandma,” là một người bà có 10 cháu. Theo công ty DoorDash, bà đã tham gia từ năm 2022 và hoàn thành hơn 14,000 chuyến giao hàng. Trong năm vừa qua, bà kiếm được khoảng $11,000 tiền tip để hỗ trợ gia đình.



Sau khi hoàn tất giao hàng, Tổng thống Trump còn mời bà Simmons vào tham quan bên trong Văn phòng Bầu dục, tạo nên một hình ảnh gần gũi hiếm thấy giữa nguyên thủ quốc gia và người lao động.

Sự kiện này cũng được sử dụng để quảng bá chính sách thuế mới trong dự luật “One Big Beautiful Bill,” theo đó miễn thuế đối với thu nhập từ tiền tip lên đến $25,000 cho những cá nhân có thu nhập dưới $150,000 mỗi năm, trong khi các loại thuế lương vẫn được áp dụng. Dự luật này cũng bao gồm ưu đãi thuế đối với tiền làm thêm giờ trong năm 2025.

Động thái của Tổng thống Trump phản ánh nỗ lực kết nối trực tiếp với tầng lớp lao động dịch vụ, đồng thời nhấn mạnh cam kết giảm gánh nặng thuế đối với nguồn thu nhập từ tiền tip.

Tổng thống Donald Trump, với phong cách thực dụng đặc trưng, vẫn để ngỏ khả năng cho một cuộc gặp trực tiếp lần thứ hai. "Còn nước còn tát", các quan chức dưới quyền ông đang ráo riết thảo luận về một kịch bản gặp mặt mới trước khi lệnh ngừng bắn hết hiệu lực vào ngày 21/4 tới. Geneva, Vienna hay Istanbul lại một lần nữa được đưa lên bàn cân làm địa điểm cho những cuộc "đấu trí" đầy cam go.

Đàm phán marathon không có đột phá – nhưng chưa phải hồi kết
Sau hơn 21 giờ đàm phán căng thẳng tại Islamabad – một cuộc thương lượng được ví như “đi trên dây giữa vực sâu chiến tranh và bờ vực hòa bình” – Mỹ và Iran vẫn chưa thể đạt được bất kỳ đột phá nào mang tính quyết định. Thế nhưng, theo các quan chức Mỹ và khu vực, cánh cửa ngoại giao vẫn chưa khép lại. Những cuộc thương lượng marathon ấy, dù chưa mang lại kết quả, vẫn chỉ là một chương trong cuốn sách dài của cuộc đối đầu Mỹ - Iran kéo dài suốt nhiều thập kỷ.

Tổng thống Donald Trump vẫn để ngỏ khả năng nối lại các cuộc đàm phán trực tiếp nếu ông tin rằng Tehran sẵn sàng chấp nhận các điều kiện của Washington. Nội bộ chính quyền Mỹ hiện đang thảo luận về một vòng đàm phán trực tiếp thứ hai, có thể diễn ra trước khi lệnh ngừng bắn hết hạn vào ngày 21/4. Tuy nhiên, tất cả vẫn chỉ dừng ở mức “dự kiến”, khi khoảng cách giữa hai bên còn quá lớn.

Trung tâm của mọi mâu thuẫn vẫn là bóng ma hạt nhân. Phía Mỹ đưa ra những điều kiện thép: Iran phải chấm dứt hoàn toàn việc làm giàu uranium, tháo dỡ các cơ sở hạt nhân trọng yếu và giao nộp hơn 400 kg uranium làm giàu ở cấp độ cao đang được chôn giấu dưới lòng đất. Đây là những "lằn ranh đỏ" mà chính quyền Trump-Vance kiên quyết không lùi bước.

Thế cờ giằng co: mỗi bên một toan tính
Trong khi Mỹ cho rằng Iran đang suy yếu sau nhiều tuần chiến sự và nên chấp nhận các điều kiện, thì Tehran lại tin rằng họ đang nắm lợi thế chiến lược, đặc biệt khi eo biển Hormuz – huyết mạch dầu mỏ của thế giới – vẫn nằm trong tầm kiểm soát của mình. Đây chính là “lá bài tẩy” giúp Iran tự tin kéo dài thế giằng co.

Hai bên đều đã đề xuất tạm ngưng làm giàu uranium, nhưng không thể thống nhất thời hạn: Mỹ đưa ra đề xuất 20 năm, trong khi Iran chỉ chấp nhận 5 năm. Sự chênh lệch này không chỉ là con số, mà phản ánh sự khác biệt sâu sắc về niềm tin, chiến lược và mục tiêu lâu dài. “Kẻ tám lạng, người nửa cân”, nhưng trong cuộc chơi này, mỗi bước đi đều có thể làm thay đổi cục diện toàn cầu.

Một sự chênh lệch đáng kể về con số đã hiện rõ: Mỹ đề xuất lệnh tạm dừng làm giàu uranium trong 20 năm, trong khi phía Iran chỉ đưa ra con số khiêm tốn là 5 năm. Sự vênh nhau này như một gáo nước lạnh dội vào hy vọng về một thỏa thuận nhanh chóng. Dù Phó Tổng thống JD Vance khẳng định đã đưa ra lời đề nghị "tốt nhất và cuối cùng", nhưng có vẻ như Tehran vẫn đang "ngậm hạt thị", chưa sẵn sàng gật đầu trước những yêu sách mà họ coi là cực đoan.

Phó Tổng thống JD Vance tuyên bố rằng Mỹ đã đưa ra “đề nghị tốt nhất và cuối cùng”, đồng thời khẳng định “quả bóng đang nằm trong sân Iran”. Tuy nhiên, phía Iran lại tố Mỹ theo đuổi “chủ nghĩa tối đa”, liên tục thay đổi yêu cầu và gia tăng áp lực bằng biện pháp phong tỏa.

Sáng thứ Hai, Mỹ đã chính thức bắt đầu chiến dịch phong tỏa các cảng biển của Iran. Đây được xem là đòn "rung cây nhát khỉ" nhằm gia tăng áp lực tối đa lên nền kinh tế vốn đã kiệt quệ của Tehran. Donald Trump tin rằng sau nhiều tuần chiến tranh, Iran đã suy yếu trầm trọng và đây là lúc để tung đòn quyết định. Tuy nhiên, Iran không phải là tay mơ. Việc họ vẫn kiểm soát hiệu quả eo biển Hormuz – cuống họng của năng lượng thế giới – cho họ một đòn bẩy không hề nhỏ.

Những “lằn ranh đỏ” không thể vượt qua
Nguyên nhân sâu xa của bế tắc nằm ở những điều kiện không thể thương lượng mà Mỹ đặt ra. Washington yêu cầu Iran phải chấm dứt hoàn toàn việc làm giàu uranium, tháo dỡ các cơ sở hạt nhân chủ chốt, đồng thời bàn giao hơn 400 kg uranium làm giàu ở mức gần vũ khí. Đây là những điều mà Tehran từ lâu đã kiên quyết từ chối.

Cuộc tranh cãi về chương trình hạt nhân thực chất không thay đổi so với trước chiến tranh. Nó vẫn là “nút thắt cổ chai” khiến mọi nỗ lực ngoại giao liên tục rơi vào bế tắc. Dù hai bên có thể tìm được tiếng nói chung trong những chi tiết nhỏ, nhưng khi chạm tới cốt lõi, mọi thứ lại quay về vạch xuất phát.

"Tránh vỏ dưa, gặp vỏ dừa", việc phong tỏa này đồng nghĩa với việc giá xăng dầu tại Mỹ có thể leo thang, thử thách sự kiên nhẫn của cử dân Mỹ vốn đang mệt mỏi vì chiến tranh. Các chuyên gia cho rằng Iran có thể chịu đựng được áp lực kinh tế này trong ít nhất 3-4 tuần tới nhờ lượng dầu dự trữ đang lênh đênh trên biển. Cuộc chiến kinh tế này thực sự là một bài toán khó mà phần thắng vẫn còn bỏ ngỏ.

Phong tỏa – con dao hai lưỡi của Washington
Quyết định phong tỏa các cảng Iran và siết chặt kiểm soát tại eo biển Hormuz được xem là bước đi táo bạo của chính quyền Trump. Đây là nỗ lực nhằm cắt nguồn thu dầu mỏ – “huyết mạch kinh tế” của Iran – đồng thời buộc Tehran phải quay lại bàn đàm phán với thái độ mềm mỏng hơn.

Tuy nhiên, đây cũng là con dao hai lưỡi. Việc phong tỏa không chỉ làm gia tăng nguy cơ xung đột quân sự mà còn đẩy giá dầu toàn cầu tăng vọt. Khi nguồn cung bị gián đoạn, giá xăng tại Mỹ và nhiều quốc gia khác lập tức chịu áp lực. “Nước lên thì thuyền lên”, giá năng lượng tăng kéo theo hàng loạt hệ lụy kinh tế.

Các chuyên gia năng lượng nhận định Iran có thể chịu đựng được sức ép này trong vài tuần, thậm chí lâu hơn, nhờ lượng dầu đã xuất khẩu trước đó. Điều này khiến chiến lược gây áp lực của Mỹ chưa chắc mang lại hiệu quả tức thời như kỳ vọng.

Nguy cơ leo thang và tia hy vọng mong manh
Phong tỏa cũng đặt Hải quân Mỹ vào thế đối đầu với các mối đe dọa bất đối xứng từ Iran như tàu cao tốc, thủy lôi và drone. Một sai lầm nhỏ có thể thổi bùng xung đột lớn, đẩy khu vực Trung Đông vào vòng xoáy chiến tranh mới.

Dù vậy, phía Mỹ vẫn hy vọng có thể tìm được “lối thoát ngoại giao”. Các nguồn tin cho biết khả năng gia hạn lệnh ngừng bắn đang được cân nhắc, nhằm tạo thêm thời gian cho đàm phán. Nhiều quốc gia trung gian như Thổ Nhĩ Kỳ, Ai Cập, Oman và Pakistan đang nỗ lực làm cầu nối, tìm kiếm điểm chung giữa hai bên.

Cuộc đối đầu hiện nay giống như một ván cờ kéo dài, nơi mỗi nước đi đều được tính toán kỹ lưỡng. “Một nước cờ sai, cả bàn cờ lật”, và trong bối cảnh này, cái giá không chỉ là uy tín chính trị mà còn là ổn định của cả nền kinh tế toàn cầu.

Dù không khí căng như dây đàn, Donald Trump vẫn hé lộ rằng Iran đã gọi điện và "rất muốn thực hiện một thỏa thuận". Phía Iran, qua lời Ngoại trưởng Abbas Araghchi, cũng khẳng định họ đã tham gia đàm phán với thiện chí lớn nhất trong suốt 47 năm qua để chấm dứt chiến tranh. Thế nhưng, "sai một ly đi một dặm", sự thay đổi mục tiêu đột ngột và các yêu sách tối đa từ phía Mỹ vào phút chót đã khiến thỏa thuận Islamabad bị đình trệ.

Hiện tại, chưa ai có thể khẳng định liệu Mỹ và Iran sẽ tiến tới một thỏa thuận hay rơi vào vòng xoáy đối đầu mới. Nhưng rõ ràng, cả hai bên đều hiểu rằng chiến tranh kéo dài không phải là con đường bền vững. Người dân Mỹ đã bắt đầu mệt mỏi, còn Iran cũng phải cân nhắc sức chịu đựng của nền kinh tế.

Thổ Nhĩ Kỳ cùng với Pakistan, Ai Cập và Oman đang đóng vai trò là những chiếc cầu nối quan trọng để thu hẹp khoảng cách giữa hai kẻ thù truyền kiếp. "Muốn sang thì bắc cầu kiều", sự hỗ trợ của các nước trung gian lúc này quý giá hơn bao giờ hết. Nếu đàm phán tiến triển thuận lợi trong những ngày tới, lệnh ngừng bắn có thể được gia hạn để dành thêm thời gian cho những nỗ lực cuối cùng.

“Dĩ hòa vi quý, chín bỏ làm mười” –
Có lẽ đây chính là điều mà thế giới đang chờ đợi: một sự nhượng bộ vừa đủ để tránh một cuộc khủng hoảng lớn hơn. Cuộc chơi vẫn chưa kết thúc. Và trong bóng tối của những toan tính địa chính trị, ánh sáng của ngoại giao vẫn le lói – mong manh nhưng chưa tắt. Thế trận đang ở thế giằng co, "kẻ tung người hứng". Liệu một thỏa thuận lịch sử sẽ được ký kết để mang lại bình minh cho vùng Vịnh, hay một cuộc xung đột quân sự mới sẽ bùng phát? Câu trả lời vẫn nằm ở bản lĩnh và sự khôn ngoan của những người đứng đầu trên bàn cờ chính trị thế giới đầy cạm bẫy này.

MIAMI, Florida

Tòa liên bang hôm thứ Hai, 13/4, bác bỏ đơn kiện của Tổng Thống Donald Trump đối với báo Wall Street Journal, trong đó ông đòi tờ báo này phải bồi thường 10 tỷ USD về tội phỉ báng sau khi WSJ cho đăng lá thư chúc mừng sinh nhật ông Jeffrey Epstein với nội dung dâm dục bị gán cho ông Trump đã gửi, theo Politico.

Ông Darrin Gayles, Chánh án liên bang ở Florida, kết luận Tổng Thống Trump đã không chứng minh được "WSJ có ác ý thực sự khi cho đăng lá thư có chứa hình ảnh tục tỉu đó".

Tòa nhà News Corporation ở Manhattan, trong đó có văn phòng Wall Street Journal và Dow Jones Co., ở thành phố New York (Minh họa)
Ông Gayles nhấn mạnh WSJ nổ lực rất nhiều để xác nhận lá thư đó là thật, bất chấp Tổng Thống Trump nói là giả mạo. Vị chánh án cũng lưu ý bài báo của WSJ có bao gồm lời phủ nhận của ông Trump và cho thấy tờ báo này có cố gắng liên lạc với Tòa Bạch Ốc, FBI và Bộ Tư Pháp để được yêu cầu đưa ra ý kiến.

Sau đó, lá thư nêu trên đã được gia đình ông Epstein nộp chung với hồ sơ khác cho nhóm các vị dân cử Quốc Hội đang điều tra đường dây mua bán dâm của ông này. Lá thư đó có mang chữ ký của người tên Trump, được gửi cho ông Epstein nhân dịp sinh nhật 50 tuổi hồi năm 2003, có hình vẽ phác họa phụ nữ khỏa thân, và kèm lời chúc: "Cầu mong mỗi ngày là một bí mật tuyệt vời nữa". Ông Epstein bị kết tội ấu dâm và đã chết do tự tử trong tù ở New York năm 2019 khi đang chờ được xét xử.

Cho đến nay, Tổng Thống Trump vẫn phủ nhận ông không phải là người đã viết lá thư đó.

Đơn kiện của Tổng Thống Trump có nêu ra tên của bị đơn là Dow Jones công ty làm chủ báo WSJ, ông Rupert Murdoch, cựu chủ tịch News Corp., ông Robert Thomson, tổng giám đốc News Corp., cùng với hai ký giả Khadeeja Safdar và Joe Palazzolo.

Chánh án Gayles cho phép luật sư của Tổng Thống Trump có hai tuần để viết lại đơn kiện bao gồm thêm bằng chứng cho thấy "WSJ có ác ý thực sự'". Phát ngôn viên của đội ngũ pháp lý của ông Trump tuyên bố họ sẽ làm theo lời Chánh án Gayles, theo CNN đưa tin.

WSJ vẫn chưa trả lời thư của Politico yêu cầu cho biết ý kiến về quyết định nói trên của Chánh án Gayles.

SACRAMENTO, California

Dân biểu Eric Swalwell (DC-California) tuyên bố cho hủy bỏ việc tranh cử Thống đốc California sau nhiều ngày bị cả các đồng minh thân cận lẫn nhân viên của ông gây áp lực có liên quan đến việc ông bị nhiều phụ nữ tố cáo có những hành vi xâm phạm tình dục sai trái, theo NBC News hôm thứ Hai, 13/4 đưa tin ra.

"Tôi sẽ ngưng không ra tranh cử Thống đốc", ông Swalwell viết trên mạng xã hội X chiều hôm Chủ nhật. "Thưa gia đình, nhân viên, bạn bè, và ủng hộ viên của tôi, tôi hết sức xin lỗi vì những lần tôi đã mắc sai lầm trước đây. Tôi sẽ đấu tranh chống lại những lời cáo buộc nghiêm trọng, sai sự thật mà người ta đưa ra".

Dân biểu Eric Swalwell (DC-California).

Ông Swalwell đã cho công bố quyết định này ra sau khi bị hàng loạt các vị dân cử của cả hai đảng lên tiếng chỉ trích, có liên quan đến bài báo được đăng tải trên San Francisco Chronicle hôm thứ Sáu tuần rồi, trong đó, một cựu nhân viên của ông đã tố cáo ông buộc cô phải làm tình với ông trong lúc đang làm việc trong văn phòng ông và ông từng tấn công xâm phạm tình dục cô hai lần khi cô bị phục cho say rượu.

Trong bản tuyên bố gửi cho tờ báo này, ông Swalwell khẳng định lời cáo buộc của cô cựu nhân viên đó là "bịa đặt".

Sau đó, đài CNN cũng đưa tin có bốn phụ nữ tố cáo ông Swalwell có hành vi lạm dụng tình dục sai trái, bao gồm một phụ nữ mà câu chuyện trùng khớp với cô cựu nhân viên trong bài báo của San Francisco Chronicle. Một trong bốn phụ nữ đó, cô Ally Sammarco, người tự nhận mình là chiến lược gia đảng Dân Chủ, cho hay ông Swalwell gửi cho cô hình ảnh dương vật của ông dù cô không hề yêu cầu.

Sau đó, ông Swalwell cho đăng video lên mạng xã hội, tuyên bố, "Những lời cáo buộc xâm phạm tình dục này là hoàn toàn bịa đặt".
"Không hề có. Không bao giờ có. Tôi sẽ đấu tranh bằng mọi thứ mà tôi có", ông này nói trong video clip.

Tuy nhiên, ông Swalwell vẫn bị các vị đồng viện Dân Chủ kêu gọi hủy bỏ việc ra tranh cử Thống đốc California, trong đó có dân biểu Jimmy Gomez và dân biểu Adam Gray của California, hai người vốn là đồng chủ tịch ban tranh cử của ông này.

Hôm thứ Sáu tuần qua, cựu dân biểu Nancy Pelosi (DC-California), cựu chủ tịch Hạ Viện và là đồng minh thân cận của ông Swalwell từ lâu nay, ra bản tuyên bố nhấn mạnh "cần phải tôn trọng và lắng nghe những lời tố cáo này".
"Phải cho điều tra thích đáng và hoàn toàn minh bạch về vấn đề thật nhạy cảm này", bà Pelosi cho biết. "Như tôi có thảo luận với dân biểu Swalwell, rõ ràng tốt nhất là cần phải làm như vậy ở bên ngoài chiến dịch tranh cử Thống đốc".

Nhiều vị dân cử Dân Chủ ở tiểu bang khác cũng lên tiếng kêu gọi ông Swalwell hủy bỏ ra tranh cử. Thượng nghị sĩ Ruben Gallego (CH-Arizona) loan báo sẽ cho rút lại lời tuyên bố ủng hộ ông Swalwell.

Hôm Chủ nhật, 55 cựu nhân viên Quốc Hội cũng như ban tranh cử của ông Swalwell ký lá thư công khai kêu gọi ông này nên hủy bỏ ra tranh cử Thống đốc và từ chức ra khỏi Hạ viện Quốc hội Hoa Kỳ. Họ cũng hối thúc cơ quan công lực tiến hành điều tra ngay những lời cáo buộc của cô cựu nhân viên trong bài báo của San Francisco Chronicle, cho hay, "Không có ai được phép đứng trên luật pháp"

Hôm thứ Bảy, biện lý cuộc Manhattan ở Sacramento xác nhận với NBC News họ sẽ bắt đầu cho điều tra những lời cáo buộc về ông Swalwell này.

Cuộc bầu cử ghế Thống đốc California sơ bộ chính thức sẽ diễn ra ngày 2/6/2026 và cử tri có thể bỏ đi phiếu sớm từ ngày 4/5/2026.

Ngay sau khi cho đăng tải bài viết dài để tấn công và chỉ trích trực tiếp Đức Giáo Hoàng Leo XIV, Tổng Thống Trump đã đưa lên tấm ảnh do trí tuệ nhân tạo (AI) làm ra, mô tả ông trong dáng vẻ giống Chúa Jesus.

Đây không phải là lần đầu tiên tổng thống Mỹ sử dụng AI để ngụy tạo ra những hình ảnh gắn bản thân của ông vào những vị trí tôn nghiêm của tôn giáo.

Tổng Thống Donald Trump trả lời phóng viên tại phi trường Joint Base Andrews, Maryland. Tại đây, ông Trump đã lập lại những lời lẽ chỉ trích Đức Giáo Hoàng Leo XIV (Ảnh: Getty Images)

Ngày 2/5/2025, khoảng 11 giờ tối (giờ miền Đông Hoa Kỳ), nền tảng X (Twitter cũ) chính thức của Tòa Bạch Ốc đã cho đăng lại một nội dung trên Truth Social Donald Trump. Đó là một tấm hình do trí tuệ nhân tạo (AI) làm ra, với hình ảnh Tổng Thống Trump mặc phẩm phục truyền thống của Đức Giáo Hoàng, đeo thánh giá, vẻ mặt nghiêm nghị, một ngón tay trỏ đưa lên.

Trước đó vài ngày, phóng viên hỏi ông Trump rằng ông có muốn thấy ai sẽ trở thành Đức Giáo Hoàng kế nhiệm cố Giáo Hoàng Francis vừa tạ thế. Ông đã có ngay một câu trả lời: "Tôi muốn được làm Giáo Hoàng", ông đã nói với các phóng viên tại Tòa Bạch Ốc. "Đó sẽ là sự lựa chọn số một của tôi". Tờ The New York Times khi đó có gọi câu trả lời của ông Trump chỉ là "câu nói đùa cợt".

Phó Tổng Thống JD Vance sau đó đã lên tiếng bênh vực cho Tổng Thống Donald Trump và cũng coi đó chỉ là một trò đùa, theo Politico.

Gần một năm sau, Tổng Thống Trump lại tự nâng cho mình lên một vị trí cao hơn, đó là hình ảnh của Chúa Jesus.

Tổng Thống Trump đăng tấm hình do trí tuệ nhân tạo (AI) tạo ra trên Truth Social vào tối Chúa nhật, 12/4/26. (Ảnh: Truth Social Donald Trump)

Vào tối hôm Chúa nhật, 12/4, ngay sau khi cáo buộc Đức Giáo Hoàng Leo XIV là người "YẾU KÉM đối với tội ác, rất tệ trong chính sách ngoại giao" và "chiều lòng phe cánh tả cực đoan", ông Trump đã cho đăng thêm bức ảnh do AI tạo ra, khắc họa ông mang dáng dấp như một "Chúa Jesus".

Hình ảnh này cho thấy ông Trump đang mặc bộ áo choàng màu trắng và đỏ. Đôi tay của tổng thống phát ra những luồng ánh sáng rực rỡ, và bàn tay phải của ông đang chạm vào trán một người đàn ông nằm trên giường, mặc áo của bệnh nhân trong bệnh viện.

Theo The New York Times , hình ảnh này gợi nhớ đến các tác phẩm nghệ thuật tôn giáo khắc họa cảnh Chúa Jesus chữa lành cho người bệnh.

Trong tấm hình AI này, đứng chung quanh ông "Trump Jesus" là những nhân vật bao gồm người mặc đồng phục y tế với ống nghe đeo ở cổ, một phụ nữ đang cầu nguyện và một người đàn ông mặc quân phục. Phông nền của bức hình bao gồm tượng Nữ Thần Tự Do, một tòa nhà trông giống đài tưởng niệm Lincoln Memorial, các chiến đấu cơ, đại bàng, pháo bông và một lá cờ Mỹ đang tung bay.

Làng sóng phản đối từ phe bảo thủ
Với hành động mới nhất này, Tổng Thống Trump đang phải đối mặt với làn sóng phản ứng dữ dội từ một nhóm những người ủng hộ thuộc phe bảo thủ.
Những người này mạnh mẽ chỉ trích hành động của ông Trump là "báng bổ niềm tin về tôn giáo" và kêu gọi Tổng thống gỡ bỏ ra bài viết này.

"Tại sao ư? Nghiêm túc mà nói, tôi không thể hiểu nổi tại sao ông ấy lại cho đăng tải điều này. Phải chăng ông ấy đang muốn châm ngòi những phản ứng? Liệu ông ấy thực sự có suy nghĩ như vậy hay không?", nhân vật hoạt động chính trị bảo thủ Riley Gaines đã viết trên nền tảng X (Twitter) vào sáng sớm hôm thứ Hai 13/4.

"Dù có như thế nào đi nữa, có hai điều chắc chắn là đúng", người này viết. "1) một chút khiêm nhường sẽ thực sự có lợi cho ông ấy; 2) không có ai được phép chế nhạo Chúa".

Cựu dân biểu Marjorie Taylor Greene đã viết trên nền tảng X rằng bà đang cầu nguyện để phản đối bài đăng của ông Trump.

"Đúng vào dịp Lễ Phục Sinh, Tổng Thống Trump đã công kích Giáo Hoàng, vì Giáo Hoàng hoàn toàn có lý khi phản đối cuộc chiến mà ông Trump đang phát động tại Iran, và sau đó, ông ấy lại đăng tải bức hình tự họa này, cứ như thể ông ấy đang muốn thay thế chỗ Chúa Jesus vậy", bà này viết. "Tôi hoàn toàn lên án hành động này và đang cầu nguyện để phản đối nó!!!"

Chủ tịch Hội Đồng Giám Mục Công Giáo Hoa Kỳ Paul Coakley lên tiếng trên X:
"Tôi cảm thấy rất đau lòng khi tổng thống lại chọn viết ra những lời lẽ đầy miệt thị như vậy về Đức Thánh Cha. Đức Giáo Hoàng Leo không phải là người thù địch của ông ấy. Đức Giáo Hoàng cũng không phải là một chính trị gia. Ngài là đại diện của Đức Kitô, đấng lên tiếng dựa trên chân lý của Phúc Âm và vì sự chăm sóc các linh hồn".

Dân biểu Don Bacon (CH, Nebraska) đưa ra nhận định trên X: "Đối với tôi, đó là một bài đăng sự phô trương và ấu trĩ"

"Tối hôm qua, tôi đã thấy có rất nhiều thành viên Đảng Cộng Hòa bình luận về bài đăng đó. Một số người cho rằng ông ấy chỉ đang 'troll' (trêu chọc) thôi, trong khi những người khác lại nhận định rằng đó là hành động chống lại Cơ Đốc giáo. Khi bạn gây chia rẽ ngay trong chính nội bộ đảng của mình, đó chẳng khác nào hành động tự hủy hoại bản thân", dân biểu Bacon đã viết.

"Điều đó thật không phù hợp và đáng xấu hổ. Nó có tính cách xúc phạm", Ari Fleischer, cộng tác viên của Fox News và cựu thư ký báo chí Tòa Bạch Ốc dưới thời chính quyền Tổng Thống George W. Bush viết trên X.

Tổng Thống Iran Masoud Pezeshkian đã lên án nội dung đăng tải của tổng thống Mỹ, qua một lời nhắn đến Đức Giáo Hoàng Leo XIV trên X: "Đức Giáo Hoàng Leo XIV (@Pontifex) kính mến, thay mặt cho quốc gia Iran vĩ đại, tôi lên án sự xúc phạm nhắm vào Ngài. Đồng thời tuyên bố rằng hành vi xúc phạm Chúa Jesus, nhà tiên tri của hòa bình và tình huynh đệ, là điều không thể chấp nhận đối với bất cứ thần dân tự do nào. Kính chúc Ngài những hưởng vinh quang từ Allah".

Sáng hôm thứ Hai, 13 tháng Tư, Đức Giáo Hoàng Leo XIV trả lời các phóng viên rằng Ngài "không run sợ chính quyền Trump" sau khi Tổng Thống Trump đăng những lời tấn công trực tiếp vào ngài trên mạng xã hội Truth Social.

Sau khi nhận hàng loạt phản ứng gay gắt từ chính những người ủng hộ, tin mới nhất từ CNN cho hay, hình ảnh "Trump Jesus" đã bị gỡ ra khỏi Truth Social Donald Trump và cả tài khoản X của Tòa Bạch Ốc.

Nhưng dĩ nhiên, tấm ảnh đó vẫn sẽ còn được lưu lại, mãi mãi, ít nhất là trên mạng xã hội khắp nơi.

Trong bối cảnh thế giới đang chao đảo vì những cuộc binh đao, một cuộc khẩu chiến chưa từng có tiền lệ đã nổ ra giữa hai người đàn ông quyền lực nhất hành tinh, nhưng lại đại diện cho hai thái cực hoàn toàn khác biệt: Một bên là Donald Trump – vị tổng thống Mỹ với những phát ngôn thép và chính sách cứng rắn; một bên là Đức Giáo Hoàng Leo XIV – vị Giáo hoàng gốc Mỹ đầu tiên, người đang nỗ lực gieo mầm hòa bình giữa cơn bão lửa chiến tranh Iran.
Tiếng nói của hòa bình vang lên giữa khói lửa chiến tranh
Giáo hoàng Leo XIV – vị giáo hoàng đầu tiên mang quốc tịch Mỹ trong lịch sử – đã công khai phản bác những chỉ trích gay gắt từ Tổng thống Donald Trump, khẳng định con đường của Giáo hội không phải là bạo lực mà là hòa bình, không phải quyền lực mà là lòng nhân ái.

Trong chuyến công du kéo dài 10 ngày tới châu Phi, khi trả lời báo chí trên chuyên cơ, Giáo hoàng Leo XIV tuyên bố thẳng thắn: ông không hề e ngại chính quyền Trump, cũng không ngại lên tiếng cho thông điệp của Phúc Âm. “Chúng tôi không phải là chính trị gia… nhưng tôi tin vào thông điệp của Chúa Kitô như một người kiến tạo hòa bình.” Ca dao có câu: “Thẳng thắn thật thà thường thua thiệt”, nhưng với Đức Giáo Hoàng, sự thẳng thắn là vũ khí duy nhất để bảo vệ những linh hồn vô tội. Ngài nhấn mạnh rằng Giáo hội không nhìn nhận chính sách đối ngoại dưới lăng kính của một chính trị gia, mà dưới tư cách của một người kiến tạo hòa bình. Đối với ngài, bạo lực không bao giờ là câu trả lời, và việc "đùa giỡn" với ý định tấn công hạt nhân là một sự xúc phạm đến nhân loại.
Trước đó, vào tối Chủ nhật, Donald Trump đã không ngần ngại dùng những từ ngữ nặng nề nhất để công kích vị đứng đầu Vatican. Trên mạng xã hội Truth Social, ông gọi Đức Leo XIV là kẻ "yếu đuối với tội phạm" và "tồi tệ trong chính sách đối ngoại". Trump giận dữ tuyên bố: “Chúng ta không thích một vị Giáo hoàng nói rằng sở hữu vũ khí hạt nhân là ổn... Tôi không phải là người hâm mộ của Giáo hoàng Leo.”
Trump phản pháo: “Giáo hoàng yếu đuối và sai lầm”
Chỉ một ngày trước đó, Tổng thống Donald Trump đã không ngần ngại công kích Giáo hoàng Leo XIV bằng những lời lẽ nặng nề. Ông gọi vị giáo hoàng là “yếu đuối trong vấn đề tội phạm” và “tệ hại trong chính sách đối ngoại”. Trump cho rằng ông không muốn một giáo hoàng ủng hộ việc Iran sở hữu vũ khí hạt nhân, cũng như không hài lòng với việc Leo chỉ trích các hành động quân sự của Mỹ.

Những phát ngôn này được đưa ra trong bối cảnh căng thẳng leo thang tại Trung Đông, khi Trump từng đe dọa rằng “cả một nền văn minh có thể bị xóa sổ chỉ trong một đêm” trước khi đạt được thỏa thuận ngừng bắn hai tuần với Iran. Chính phát biểu này đã khiến Giáo hoàng lên tiếng gọi đó là “không thể chấp nhận được”.

Không dừng lại ở đó, Trump còn mỉa mai rằng Đức Leo XIV được chọn chỉ vì ngài là người Mỹ, như một "con bài" để Giáo hội đối phó với ông. Đỉnh điểm của sự gây hấn là khi Trump đăng tải một bức ảnh do AI tạo ra, vẽ hình chính ông như một Đấng cứu thế đang chữa lành cho người bệnh, bao quanh là cờ Mỹ và đại bàng – một hình ảnh gây tranh cãi dữ dội trước khi bị xóa đi vào chiều thứ Hai.
Trong cuộc xung đột với Iran, cả Trump và Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth đã nhiều lần viện dẫn danh nghĩa Thiên Chúa để biện minh cho các hành động quân sự. Tuy nhiên, Đức Leo XIV đã thẳng thừng bác bỏ điều này. Ngài nhấn mạnh vào lễ Chúa Nhật Lễ Lá: “Chúa Giêsu là vua hòa bình, người từ chối chiến tranh và không ai có thể mượn danh Người để biện minh cho binh đao. Chúa không lắng nghe lời cầu nguyện của những kẻ gây chiến.”
Đức tin và chiến tranh: Hai thế giới không thể hòa hợp
Người xưa dạy rằng: “Đao thương dễ tránh, ám tiễn khó phòng”, nhưng những lời nói của Giáo hoàng lại như một tấm khiên ánh sáng che chắn cho lẽ phải. Các hồng y cấp cao tại Mỹ cũng đã lên tiếng ủng hộ ngài, cho rằng Trump đang tấn công một "tiếng nói đạo đức" chỉ vì ông không thể kiểm soát được nó. Quan chức Vatican Antonio Spadaro nhận định rằng cuộc tấn công của Trump chính là sự thừa nhận cho nỗi sợ hãi trước một thông điệp hòa bình đang cắt sâu vào thực tại.

Một trong những điểm đối đầu sâu sắc nhất giữa hai nhân vật quyền lực này nằm ở cách họ nhìn nhận vai trò của tôn giáo trong chiến tranh. Trong khi Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth nhiều lần viện dẫn Kinh Thánh để biện minh cho chiến dịch quân sự, thì Giáo hoàng Leo XIV lại bác bỏ hoàn toàn quan điểm đó.

Trong lễ Chủ nhật Lễ Lá, ông khẳng định: “Chúa Giêsu là Vua của hòa bình, Ngài bác bỏ chiến tranh. Không ai có thể dùng Ngài để biện minh cho chiến tranh.” Một câu nói ngắn gọn nhưng như lưỡi dao cắt vào luận điệu “chiến tranh nhân danh Thiên Chúa”.

Giáo hoàng còn nhấn mạnh rằng những lời cầu nguyện của những kẻ gây chiến sẽ không được Thiên Chúa lắng nghe. Đây là thông điệp mang tính đạo đức sâu sắc, đặt ra câu hỏi lớn: liệu con người có thể nhân danh đức tin để gieo rắc bạo lực?

Vatican phản ứng: “Đây là cuộc tấn công vào tiếng nói đạo đức”
Phản ứng trước các phát ngôn của Trump, quan chức Vatican Antonio Spadaro cho rằng Tổng thống Mỹ đang tấn công một “tiếng nói đạo đức” mà ông không thể kiểm soát. Theo ông, Trump không thực sự tranh luận với Giáo hoàng, mà muốn kéo ông vào một hệ quy chiếu quyền lực và lợi ích quốc gia – điều mà Giáo hội từ chối.

“Giáo hoàng nói một ngôn ngữ khác – ngôn ngữ không bị chi phối bởi quyền lực, an ninh hay lợi ích quốc gia.” Spadaro nhận định. Ông còn cho rằng việc Trump công kích Leo chứng tỏ tiếng nói của vị giáo hoàng đang có sức ảnh hưởng sâu sắc trên trường quốc tế.

Việc Hồng y Robert Prevost – người Mỹ – được bầu làm Giáo hoàng Leo XIV vào năm 2025 đã phá vỡ một truyền thống lâu đời: chưa từng có giáo hoàng Mỹ khi Hoa Kỳ còn là siêu cường số một thế giới. Tuy nhiên, chính nghịch lý này lại tạo nên một hình tượng đặc biệt – một người Mỹ đứng ở vị trí cao nhất của Giáo hội nhưng lại trở thành tiếng nói phản biện chính sách của chính quê hương mình.

Leo XIV, với kinh nghiệm nhiều năm tại Peru, không bị gắn chặt với quyền lực Mỹ. Ông được xem như một nhà lãnh đạo toàn cầu, không phải đại diện cho một quốc gia. Điều này khiến ông trở thành đối trọng đạo đức trong bối cảnh chính trị quốc tế đầy biến động.

Tiếng gọi ngừng chiến: “Hãy tìm lối thoát”
Trong một khoảnh khắc hiếm hoi, Giáo hoàng đã trực tiếp nhắc tên Donald Trump và kêu gọi ông tìm một “lối thoát” để chấm dứt chiến tranh với Iran. Đây là hành động rất hiếm đối với một giáo hoàng, cho thấy mức độ nghiêm trọng của tình hình.

Ông kêu gọi các nhà lãnh đạo Mỹ và Israel chấm dứt bạo lực, quay lại bàn đàm phán, xây dựng hòa bình dựa trên công lý và tình huynh đệ. “Lời nói chẳng mất tiền mua, lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau” – nhưng trong thời chiến, lời nói có thể cứu cả một dân tộc.

Nhiều nhà quan sát đã so sánh lập trường của Leo XIV với Giáo hoàng John Paul II – người từng phản đối mạnh mẽ cuộc chiến Iraq năm 2003. Lịch sử dường như lặp lại: một lần nữa, tiếng nói của Vatican cảnh báo về một cuộc chiến “không chính nghĩa” nhưng lại bị phớt lờ.

Các lãnh đạo Công giáo tại Mỹ, bao gồm Hồng y Robert McElroy và Tổng giám mục Timothy Broglio, cũng đặt nghi vấn về tính hợp pháp đạo đức của cuộc chiến Iran. Họ cho rằng việc tấn công một mối đe dọa chưa xảy ra là đi ngược lại học thuyết “chiến tranh chính nghĩa”.

Trump và những phát ngôn gây tranh cãi
Không chỉ dừng lại ở Giáo hoàng, sự cứng rắn của Trump còn lan sang cả những người đã khuất. Khi cựu Giám đốc FBI Robert Mueller qua đời ở tuổi 81, Trump đã công khai ăn mừng: “Tốt, tôi mừng là ông ta đã chết.” Đây là một phần trong chuỗi những phát ngôn gây sốc nhắm vào các đối thủ quá cố như John McCain, Colin Powell hay thậm chí là gia đình Kennedy.

Tục ngữ có câu: “Nghĩa tử là nghĩa tận”, nhưng dường như với Trump, sự thù hận không có biên giới, kể cả khi đối phương đã nằm xuống. Sự tương phản này càng làm nổi bật hình ảnh của Đức Leo XIV – một người Chicago gốc dòng Saint Augustine, hiền lành nhưng kiên định, đang nỗ lực tìm kiếm một "lối thoát" (off-ramp) cho cuộc chiến Iran.

Những phát ngôn này càng làm nổi bật sự tương phản giữa hai hình ảnh: một bên là nhà lãnh đạo chính trị đầy tranh cãi, bên kia là vị giáo hoàng kêu gọi lòng nhân ái và sự kiềm chế.

Cuộc đối đầu giữa Đức Giáo Hoàng Leo XIV và Donald Trump không chỉ là mâu thuẫn cá nhân, mà là sự va chạm giữa hai hệ tư tưởng: Sức mạnh cơ bắp và sức mạnh của tình thương. Khi Giáo hoàng chuẩn bị kỷ niệm một năm triều đại của mình, ngài đang nổi lên như một ngọn hải đăng giữa biển khơi mù mịt.

Trong thời đại mà “mạnh được yếu thua” dường như trở thành quy luật, tiếng nói của Giáo hoàng Leo XIV giống như một ngọn đèn giữa đêm tối, nhắc nhở nhân loại rằng hòa bình không phải là sự yếu đuối, mà là sức mạnh lớn nhất. Dù ai đúng ai sai, chúng ta cũng thầm mong lời răn của người xưa luôn hiện hữu: “Lấy chí nhân thay cường bạo”. Thế giới này đã quá mệt mỏi với khói lửa, có lẽ đó chính là thông điệp mà thế giới hôm nay đang cần hơn bao giờ hết.

Khi chiến tranh chuyển từ bầu trời xuống lòng biển sâu
Sáu tuần kể từ khi tiếng súng đầu tiên bùng nổ trong cuộc xung đột với Iran, chiến trường giờ đây không còn chỉ là những màn rượt đuổi trên bầu trời. Tổng thống Donald Trump vừa chính thức đặt lên vai Hải quân Hoa Kỳ những trọng trách cam go nhất, đánh dấu một bước ngoặt sinh tử của cuộc chiến: Thiết lập một cuộc phong tỏa toàn diện và quét sạch bãi mìn tại "yết hầu" của thế giới – Eo biển Hormuz.

Nếu trước đây, những trận oanh kích trên không chiếm vai trò chủ đạo, thì nay, đại dương – nơi tưởng chừng yên ả – lại trở thành mặt trận khốc liệt nhất. Tổng thống Donald Trump đã giao cho Hải quân Mỹ nhiệm vụ khó khăn bậc nhất của toàn bộ cuộc chiến: phong tỏa toàn bộ cảng biển của Iran và dọn sạch thủy lôi tại eo biển Hormuz – tuyến huyết mạch năng lượng của thế giới. Lệnh phong tỏa có hiệu lực từ 10 giờ sáng (giờ Mỹ), áp dụng với tất cả các cảng Iran, cả trong và ngoài eo biển. Không chỉ vậy, phạm vi chiến dịch còn có dấu hiệu mở rộng ra ngoài Vịnh Ba Tư, với chỉ thị “ngăn chặn mọi tàu thuyền đã trả phí cho Iran trên vùng biển quốc tế”. Nói cách khác, đây không còn là một chiến dịch quân sự đơn thuần, mà là một đòn siết kinh tế nhằm bóp nghẹt dòng tiền dầu mỏ – nguồn sống của Tehran.



Phong tỏa – vũ khí chiến tranh kinh tế hay con dao hai lưỡi?

Theo thông báo từ Bộ Chỉ huy Trung tâm Hoa Kỳ (CENTCOM), kể từ 10 giờ sáng thứ Hai (theo giờ ET), một lệnh phong tỏa sẽ chính thức áp dụng cho tất cả các cảng biển của Iran, bất kể chúng nằm trong hay ngoài eo biển Hormuz. Đây là đòn đánh trực diện vào "mạch máu" kinh tế của Tehran, vốn đã bị bóp nghẹt kể từ khi chiến tranh nổ ra.

Không dừng lại ở đó, Tổng thống Trump còn tuyên bố một sứ mệnh rộng lớn hơn, vươn xa ra ngoài vùng Vịnh: "Tôi đã chỉ thị cho Hải quân truy tìm và chặn tất cả các con tàu trên vùng biển quốc tế đã trả phí cho Iran. Không một ai trả loại phí bất hợp pháp đó mà được phép đi lại an toàn trên biển cả," ông nhấn mạnh vào Chủ nhật vừa qua. Đây là lời cảnh báo đanh thép dành cho hành động thu phí quá cảnh trái phép mà Tehran đang áp dụng đối với các tàu buôn để bù đắp thâm hụt ngân sách chiến tranh.

Phong tỏa không chỉ là hành động quân sự, mà còn là công cụ chiến tranh kinh tế cực kỳ lợi hại. Theo các nguyên tắc luật hải quân quốc tế, phong tỏa cho phép chặn bắt hàng hóa, tịch thu hoặc phá hủy tài sản đối phương trên biển, từ đó cắt đứt nguồn thu xuất khẩu và nguồn cung nhập khẩu phục vụ chiến tranh. Nhưng để hợp pháp, phong tỏa phải đáp ứng nhiều điều kiện nghiêm ngặt: phải được tuyên bố rõ ràng, phải đủ lực lượng để thực thi, phải áp dụng công bằng với mọi tàu thuyền, không được nhắm trực tiếp vào dân thường và đặc biệt không được đóng hoàn toàn các eo biển quốc tế như Hormuz.

Trên thực tế, điều này khiến chiến dịch của Mỹ trở nên vô cùng phức tạp. Một mặt, Washington muốn bóp nghẹt Iran; mặt khác, họ không thể làm tê liệt hoàn toàn dòng chảy dầu mỏ toàn cầu. Bởi lẽ, khoảng 20% lượng dầu và khí đốt thế giới đi qua Hormuz mỗi ngày – một con số đủ để khiến cả nền kinh tế toàn cầu “chao đảo” nếu bị gián đoạn.

Canh bạc quân sự: Mỹ có đủ sức phong tỏa Iran?

Vào thứ Bảy, Tổng thống Trump cho biết Hải quân đã bắt đầu các chiến dịch quét mìn. Hai tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường của Mỹ đã tiến vào eo biển để "thiết lập các điều kiện cần thiết". Tuy nhiên, nhiệm vụ này được đánh giá là nguy hiểm và phức tạp hơn gấp bội so với những trận không kích trước đó.

Về lý thuyết, Mỹ hoàn toàn có thể phong tỏa Iran nếu duy trì ưu thế trên biển. Nhưng thực tế lại không hề đơn giản. Iran vẫn sở hữu nhiều “lá bài” nguy hiểm: tàu cao tốc mang tên lửa, máy bay không người lái, drone mặt nước, tên lửa hành trình đặt trên bờ và cả hệ thống phòng không vác vai có thể đe dọa trực thăng và tiêm kích. Chính những yếu tố này khiến các chuyên gia đánh giá chiến dịch phong tỏa là “rủi ro cao”. Nếu Tehran coi đây là hành động xâm phạm chủ quyền, một cuộc đối đầu quân sự trực diện trên biển hoàn toàn có thể bùng nổ.

Để kiểm soát eo Hormuz, các chuyên gia quân sự cho rằng Mỹ cần ít nhất hai nhóm tàu sân bay, hàng chục tàu chiến và sự hỗ trợ từ các đồng minh như UAE hay Saudi Arabia. Bên trong eo biển, tối thiểu sáu tàu khu trục phải túc trực, trong đó hai chiếc thực hiện kiểm tra, bắt giữ tàu, còn bốn chiếc bảo vệ và sẵn sàng đối phó phản công.

Thế nhưng, với khoảng 130 tàu qua lại mỗi ngày, ngay cả khi hoạt động tối đa, lực lượng Mỹ cũng chỉ có thể kiểm soát một phần nhỏ lưu lượng. “Lực bất tòng tâm” – câu nói ấy dường như phản ánh đúng thách thức mà Washington đang đối mặt.

“Luật chiến lợi phẩm” – cách Mỹ siết chặt dòng chảy thương mại

Iran không ngồi yên chịu trận. Theo các nhà phân tích, Tehran sở hữu một kho vũ khí "du kích biển" đáng gờm gồm: các tàu nhỏ mang tên lửa, drone mặt nước, máy bay không người lái và các loại tên lửa hành trình bờ đối hạm. Yu Jihoon, một chuyên gia từ Viện Phân tích Quốc phòng Hàn Quốc, cảnh báo rằng cuộc phong tỏa là một canh bạc "rủi ro cao", có thể đẩy xung đột cục bộ thành một cuộc chiến tranh hàng hải mở rộng.

Hệ thống mìn của Iran cũng đa dạng đến mức đáng sợ:

Mìn chạm nổ: Loại cổ điển nhưng cực kỳ nguy hiểm.

Mìn ảnh hưởng: Kích nổ bởi tĩnh điện khi tàu đi qua.

Mìn từ tính và âm thanh: Phản ứng với từ trường hoặc tiếng động cơ tàu.

Mìn áp suất: Chỉ nổ khi cảm nhận được sự thay đổi áp suất nước từ các con tàu lớn.

Thậm chí, có những loại mìn thông minh cho phép một số lượng tàu nhất định đi qua an toàn trước khi tự kích nổ, khiến việc xác định một khu vực đã "sạch" mìn hay chưa trở thành bài toán đau đầu cho các chỉ huy Mỹ.

Thay vì phong tỏa toàn diện, một phương án khả thi hơn là áp dụng “luật chiến lợi phẩm” (prize law). Theo đó, lực lượng tham chiến có thể bắt giữ tàu buôn của đối phương hoặc thậm chí tàu trung lập nếu mang hàng hóa phục vụ chiến tranh. Điều này cho phép Mỹ kiểm soát có chọn lọc các tuyến vận tải, làm suy yếu kinh tế Iran mà không cần đóng hoàn toàn eo biển.

Chiến lược này giống như “bủa lưới thay vì đắp đập” – không chặn hẳn dòng chảy, nhưng khiến nó trở nên chậm chạp, tốn kém và rủi ro.

Thủy lôi – “bóng ma” dưới đáy biển Hormuz

Thay vì một cuộc phong tỏa cứng nhắc theo kiểu cũ, chuyên gia Jennifer Parker từ Viện Lowy cho rằng Mỹ có thể đang áp dụng "Luật Chiếm hữu" (Prize Law). Theo luật pháp quốc tế, các bên tham chiến có quyền bắt giữ tàu buôn và hàng hóa của kẻ thù bên ngoài vùng biển trung lập.

Để thực hiện điều này một cách hiệu quả, cựu Đô đốc James Stavridis nhận định Lầu Năm Góc cần một lực lượng khổng lồ: ít nhất hai nhóm tác chiến tàu sân bay và khoảng 12 tàu mặt nước tuần tra bên ngoài cửa vịnh, cộng thêm ít nhất 6 tàu khu trục bên trong eo biển.

Carl Schuster, một cựu hạm trưởng Hải quân Mỹ, giải thích rằng mỗi đội kiểm soát tàu buôn cần từ 10 đến 14 người. Với lực lượng hiện tại, Mỹ có thể bắt giữ khoảng 6 con tàu mỗi ngày. Con số này là quá nhỏ bé so với dòng chảy 130 con tàu qua lại mỗi ngày trước chiến tranh, nhưng đủ để tạo ra một đòn bẩy kinh tế khủng khiếp.

Nếu phong tỏa là bài toán chiến lược, thì thủy lôi chính là cơn ác mộng chiến thuật. Iran được cho là đã bắt đầu rải mìn tại eo Hormuz ngay từ đầu chiến tranh. Những quả mìn này không hề đơn giản: từ mìn tiếp xúc kiểu cổ điển cho đến mìn từ tính, mìn âm thanh, mìn áp suất – thậm chí là mìn thông minh có thể “đếm” số tàu đi qua trước khi phát nổ.

Việc rà phá mìn cũng là một nghệ thuật phức tạp. Có hai phương pháp chính: quét mìn (cắt dây neo để mìn nổi lên) và săn mìn (dùng sonar, drone hoặc laser để phát hiện rồi phá hủy). Nhưng với các loại mìn hiện đại, việc phát hiện và vô hiệu hóa trở nên cực kỳ khó khăn.

Đáng lo ngại hơn, năng lực rà phá mìn của Mỹ hiện không còn mạnh như trước khi các tàu chuyên dụng đã bị loại biên. Washington có thể phải dựa nhiều vào đồng minh – một dấu hiệu cho thấy chiến dịch này không chỉ là cuộc chiến của riêng nước Mỹ.

Hormuz – nơi định đoạt vận mệnh kinh tế thế giới

Hải quân Mỹ dù hùng mạnh nhưng đang đối mặt với sự thiếu hụt phương tiện quét mìn chuyên dụng sau khi đã cho nghỉ hưu các tàu cũ tại Bahrain vào năm ngoái. Các tàu chiến ven biển (LCS) mới hiện vẫn chưa rõ tung tích, có thể đang ở tận Singapore.

Eo biển Hormuz không chỉ là một tuyến đường biển, mà là “yết hầu” của kinh tế toàn cầu. Mỗi ngày, hàng trăm tàu chở dầu đi qua đây, mang theo nguồn năng lượng nuôi sống cả thế giới. Bất kỳ sự gián đoạn nào cũng có thể đẩy giá dầu tăng vọt, gây chấn động thị trường tài chính và kéo theo hệ lụy dây chuyền lên mọi nền kinh tế.

Lịch sử đã từng chứng kiến “cuộc chiến tàu dầu” những năm 1980, khi Iran và Iraq tấn công lẫn nhau trên biển. Nhưng lần này, quy mô và mức độ phức tạp đã vượt xa quá khứ.

Vì vậy, trong cuộc chiến này, vai trò của các đồng minh như UAE và Saudi Arabia là cực kỳ quan trọng. Giáo sư Alessio Patalano từ King’s College London nhận định rằng việc triển khai chiến dịch từ xa, sau đó mới siết chặt dần vào bờ biển Iran, sẽ giúp Mỹ tránh được các loại vũ khí tầm ngắn và tàu nhỏ của Tehran trong giai đoạn đầu.

Chiến dịch phong tỏa và rà phá mìn tại Hormuz không chỉ là thử thách quân sự, mà còn là phép thử đối với trật tự thế giới. Nếu thành công, Mỹ có thể siết chặt Iran và thay đổi cục diện chiến tranh. Nhưng nếu thất bại, hậu quả có thể lan rộng ra toàn cầu, từ giá dầu đến chuỗi cung ứng, từ kinh tế đến chính trị.

Cuộc chiến tại Eo biển Hormuz hiện nay không chỉ là cuộc đấu trí giữa các đô đốc, mà còn là cuộc thử thách bản lĩnh của nền kinh tế toàn cầu. Trong cảnh "Nước sôi lửa bỏng" này, mỗi bước đi của Hải quân Mỹ tại vùng Vịnh đều có thể làm rung chuyển giá dầu và vận mệnh của nhiều quốc gia. Thế giới đang nín thở chờ xem, liệu "gọng kìm" của Donald Trump có thể khuất phục được Iran, hay sẽ đẩy Trung Đông vào một hố đen xung đột không hồi kết.

TỪ BUDAPEST ĐẾN WASHINGTON : CÚ NGÃ CỦA VIKTOR ORBÁN VÀ DƯ CHẤN Ở MỸ


Thủ tướng Hungary Viktor Orbán, đồng minh của Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Nga Vladimir Putin đã thừa nhận thất bại sau kết quả bầu cử hôm nay, mà ông gọi là “đau đớn” .

Sự kiện này đã chấm dứt 16 năm cầm quyền của một nhân vật quyền lực trong phong trào cực hữu ở Hungary.

Sự thất bại của Viktor Orbán không chỉ là một biến động chính trị trong phạm vi đất nước Hungary, mà còn là một cơn địa chấn mang tính biểu tượng đối với làn sóng dân túy cánh hữu toàn cầu, đặc biệt là đối với Donald Trump và phong trào MAGA xoay quanh ông ta ở Mỹ.






Trong suốt 16 năm cầm quyền, Orbán đã xây dựng một mô hình mà nhiều người gọi là “dân chủ phi tự do” (illiberal democracy) – tập trung quyền lực, kiểm soát truyền thông, và thúc đẩy chủ nghĩa dân tộc bảo thủ.

Mô hình này từng được xem như hình mẫu cho nhiều chính trị gia cánh hữu, trong đó có Donald Trump.

Tuy nhiên, kết quả bầu cử mới nhất, nơi phe đối lập do Péter Magyar dẫn đầu giành chiến thắng rõ rệt, đã đặt dấu hỏi lớn về tính bền vững của mô hình đó.


https://www.youtube.com/watch?v=N1KU4W16SZY



Một “cú ngã” mang tính biểu tượng đối với Trump

Đối với Trump, thất bại của Orbán không đơn thuần là việc một đồng minh quốc tế mất quyền lực, mà còn là sự lung lay của một biểu tượng.





Trước cuộc bầu cử, Trump đã công khai ủng hộ Orbán , xem ông ta như một minh chứng rằng một chính trị gia dân túy có thể nắm quyền lâu dài dù bị chỉ trích từ phương Tây.

Nhưng bây giờ thực tế đã chứng minh điều ngược lại :

Ngay cả một hệ thống đã được “thiết kế lại” để có lợi cho đảng cầm quyền – với cáo buộc về kiểm soát truyền thông và vẽ lại bản đồ khu vực bầu cử nhằm tạo lợi thế cho đảng của mình (gerrymandering) – vẫn có thể bị lật đổ khi sự bất mãn của cử tri đạt đến ngưỡng.


https://www.youtube.com/watch?v=7e2v0YMqJK0



Điều này gửi một thông điệp không mấy dễ chịu tới ông Trump :

Mô hình chính trị mà ông từng ngưỡng mộ không phải là “bất khả chiến bại”.

Và nếu Orbán có thể thất bại sau 16 năm kiểm soát gần như toàn diện hệ thống chính trị, thì Trump – trong một hệ thống dân chủ cạnh tranh hơn nhiều – càng không thể chủ quan.


https://www.youtube.com/watch?v=PL0oxviHLvc



*****

Lời nói của hòa bình giữa tiếng gầm của chiến tranh
Trong bối cảnh chiến sự Iran ngày càng leo thang, khi thế giới chìm trong những tiếng động của bom đạn và những lời đe dọa hạt nhân, một tiếng nói khác vang lên – không phải từ chiến hào hay phòng họp quân sự, mà từ tòa thánh Vatican. Giáo hoàng Leo XIV, vị giáo hoàng đầu tiên mang quốc tịch Mỹ, đã công khai đối đầu với Tổng thống Donald Trump, khẳng định lập trường rõ ràng: Giáo hội không phục vụ chiến tranh, mà phục vụ hòa bình. Trên chuyến bay khởi hành cho chuyến công du châu Phi kéo dài 10 ngày, ông tuyên bố dứt khoát: “Tôi không sợ chính quyền Trump hay việc phải lên tiếng mạnh mẽ cho thông điệp Phúc Âm.” Một câu nói tưởng chừng nhẹ nhàng, nhưng lại như mũi tên xuyên thẳng vào trung tâm quyền lực chính trị Mỹ.

Không giống các chính khách, Giáo hoàng nhấn mạnh rằng Giáo hội không tiếp cận vấn đề bằng lăng kính địa chính trị, mà bằng đạo lý và đức tin. “Chúng tôi không phải là những nhà chính trị… nhưng tôi tin vào thông điệp của Phúc Âm – thông điệp của người kiến tạo hòa bình.” Trong một thế giới nơi sức mạnh quân sự thường được xem là công cụ tối thượng, lời nói ấy giống như một giọt nước trong sa mạc – nhỏ bé nhưng không thể bỏ qua.
Thứ Hai vừa qua, ngay trên chuyến bay khởi hành chuyến công du 10 ngày tới châu Phi, Đức Giáo hoàng Leo XIV đã chính thức lên tiếng đáp trả những chỉ trích gay gắt từ phía Tổng thống Donald Trump. Với phong thái điềm tĩnh nhưng kiên định, ngài khẳng định bản thân không hề e sợ chính quyền Trump. Ngài tuyên bố rằng sứ mệnh cao cả nhất của mình và Giáo hội chính là rao giảng thông điệp Tin Mừng – một thông điệp về hòa bình và lòng trắc ẩn, bất chấp những áp lực từ giới chính trị.

Đức Giáo hoàng nhấn mạnh một ranh giới rõ ràng: "Chúng tôi không phải là chính trị gia, chúng tôi không nhìn nhận chính sách đối ngoại theo cùng một góc nhìn như ông ấy". Với ngài, vai trò của một người kiến tạo hòa bình (peacemaker) luôn đặt lên trên những toan tính chiến lược khô khốc.
Trump phản công: Khi quyền lực chính trị không chấp nhận bị chất vấn
Chỉ một ngày trước đó, Tổng thống Donald Trump đã không ngần ngại công kích Giáo hoàng, gọi ông là “yếu đuối trong vấn đề tội phạm” và “tệ hại về chính sách đối ngoại.” Ông bày tỏ sự không hài lòng khi Giáo hoàng phản đối chiến tranh Iran và không ủng hộ lập trường cứng rắn của Mỹ. Trump còn nhấn mạnh rằng ông không muốn một giáo hoàng “cho rằng việc Iran có vũ khí hạt nhân là chấp nhận được” – một cách diễn giải mà phía Vatican chưa từng xác nhận.

Không dừng lại ở đó, Trump tiếp tục đẩy cao căng thẳng khi tuyên bố ông “không phải là fan của Giáo hoàng Leo.” Ông còn đi xa hơn khi đặt nghi vấn về việc Leo XIV được bầu chọn, cho rằng Giáo hội chọn một giáo hoàng người Mỹ để “đối phó” với chính ông. Những lời lẽ này không chỉ mang tính cá nhân mà còn phản ánh một cuộc va chạm sâu sắc giữa hai hệ tư tưởng: quyền lực chính trị và quyền lực đạo đức.

Tối Chủ nhật, Tổng thống Trump đã không ngần ngại dội một gáo nước lạnh vào Tòa thánh khi công khai chỉ trích Đức Leo XIV trên mạng xã hội Truth Social và trước báo giới. Ông Trump dùng những từ ngữ nặng nề như "kinh khủng về chính sách đối ngoại" hay "yếu kém trong việc chống tội phạm" để nói về vị giáo chủ. Ông bày tỏ sự không hài lòng tột độ khi Giáo hoàng phản đối thái độ cứng rắn của Mỹ đối với Iran, đặc biệt là vấn đề vũ khí hạt nhân.

Trump thẳng thừng tuyên bố mình "không phải là fan của Pope Leo" và cho rằng Giáo hoàng quá mềm mỏng khi ngăn cản Mỹ đối đầu với một quốc gia "muốn thổi bay cả thế giới". Thậm chí, ông còn đưa ra một giả thuyết đầy tính khiêu khích rằng Đức Leo XIV vốn dĩ chẳng nằm trong danh sách ứng viên nào, mà chỉ được Giáo hội chọn vì là người Mỹ nhằm mục đích... đối phó với chính ông.
Mâu thuẫn giữa hai bên đẩy lên đỉnh điểm xung quanh cuộc chiến Iran. Đức Leo XIV từng lên án những lời đe dọa của Trump nhắm vào người dân Iran là "thực sự không thể chấp nhận được", đặc biệt là sau tuyên bố đáng sợ của vị Tổng thống rằng "cả một nền văn minh sẽ chết đêm nay" ngay trước khi một thỏa thuận ngừng bắn được thiết lập.

Trong khi Trump và Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth liên tục viện dẫn tên Chúa để biện minh cho cuộc chiến, coi đó là một nỗ lực được thần linh ủng hộ, thì Giáo hoàng đã quyết liệt bác bỏ. Ngài khẳng định: "Chúa Giêsu là vua hòa bình, người từ chối chiến tranh, và không ai có thể dùng tên Ngài để biện minh cho sự chém giết".
Chiến tranh Iran và cuộc tranh luận về “ý Chúa”
Một trong những điểm nóng của tranh cãi chính là việc sử dụng tôn giáo để biện minh cho chiến tranh. Trong khi Trump và Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth nhiều lần viện dẫn Chúa trong các phát biểu về chiến sự, thậm chí mô tả cuộc chiến như được “ủng hộ bởi thần thánh”, thì Giáo hoàng Leo XIV đã phản bác mạnh mẽ.

Ông khẳng định trong lễ Chủ nhật Lễ Lá: “Chúa Giêsu là vua của hòa bình, người từ chối chiến tranh… Không ai có thể sử dụng Ngài để biện minh cho chiến tranh.” Một thông điệp mang tính thần học, nhưng cũng là một tuyên ngôn chính trị ngầm: đức tin không thể bị biến thành công cụ phục vụ bạo lực.

Trong lịch sử nhân loại, không ít lần tôn giáo bị lạm dụng để hợp thức hóa chiến tranh. Nhưng lần này, chính người đứng đầu Giáo hội Công giáo đã đứng ra chặn lại điều đó. Như câu tục ngữ: “Ở hiền gặp lành, ở ác gặp ác” – Leo XIV dường như muốn nhắc rằng chiến tranh không thể sinh ra hòa bình, cũng như bạo lực không thể mang lại công lý.
Cha Antonio Spadaro, một quan chức Vatican, đã sắc sảo nhận định rằng những đòn tấn công của Trump thực chất là một "tuyên ngôn của sự bất lực". Ông cho rằng Trump không thể tranh luận với Đức Leo nên tìm cách ép ngài phải rút lui về ngôn ngữ của sức mạnh và lợi ích quốc gia – thứ ngôn ngữ mà Trump có thể thao túng. Tuy nhiên, Giáo hoàng nói một thứ ngôn ngữ khác, ngôn ngữ của công lý và huynh đệ.

Về vấn đề quốc tế, Trump còn lôi cả vụ việc tại Venezuela vào để chỉ trích Giáo hoàng vì đã kêu gọi tôn trọng ý chí của nhân dân quốc gia này thay vì ủng hộ chiến dịch của Mỹ. Có vẻ như vị Tổng thống muốn một Giáo hoàng "ngoan ngoãn", nhưng Đức Leo XIV đã chọn con đường của một "Cây ngay không sợ chết đứng", kiên định với hòa bình hạt nhân và bảo vệ sự sống.
Vatican phản ứng: “Một tiếng nói đạo đức không thể bị bóp nghẹt”
Trước những công kích từ Nhà Trắng, linh mục Antonio Spadaro – một quan chức Vatican – đã lên tiếng bảo vệ Giáo hoàng. Ông cho rằng Trump đang nhắm vào “một tiếng nói đạo đức” mà ông không thể kiểm soát. “Trump không tranh luận với Leo, ông muốn kéo ông ấy vào một ngôn ngữ mà ông có thể thống trị… nhưng Giáo hoàng nói một ngôn ngữ khác – ngôn ngữ không bị ràng buộc bởi quyền lực hay lợi ích quốc gia.”

Spadaro còn nhấn mạnh rằng chính việc Trump liên tục công kích Giáo hoàng lại chứng minh tầm ảnh hưởng của ông: “Nếu Leo không quan trọng, ông đã không bị nhắc đến. Nhưng ông bị gọi tên, bị tấn công – đó là dấu hiệu lời nói của ông chạm đến điều cốt lõi.”

Đây không còn là một cuộc tranh luận cá nhân, mà là sự đối đầu giữa hai hệ giá trị: một bên là quyền lực cứng – quân sự, chính trị; bên kia là quyền lực mềm – đạo đức, niềm tin và lương tri.

Hạt nhân, Venezuela và trật tự thế giới mới
Không chỉ dừng ở Iran, Giáo hoàng Leo XIV còn nhiều lần lên tiếng về nguy cơ phổ biến vũ khí hạt nhân. Ông kêu gọi xây dựng một thế giới an toàn thông qua đối thoại và tôn trọng lẫn nhau, thay vì đe dọa và trừng phạt. Lập trường này càng làm gia tăng khoảng cách với chính quyền Trump, vốn theo đuổi chính sách cứng rắn và sẵn sàng sử dụng sức mạnh quân sự.

Sau chiến dịch của Mỹ nhằm bắt giữ lãnh đạo Venezuela Nicolás Maduro, Giáo hoàng cũng kêu gọi tôn trọng ý chí của người dân Venezuela và khôi phục ổn định. Những phát biểu này khiến Trump thêm phần khó chịu, vì ông cho rằng Giáo hoàng đang “can thiệp” vào chính sách của Mỹ.

Trong bối cảnh toàn cầu hóa đầy biến động, câu hỏi đặt ra là: ai mới thực sự có quyền định hình trật tự thế giới – những người nắm quân đội, hay những người nắm đạo lý?

Hình ảnh và biểu tượng: Khi chính trị bước vào vùng thiêng
Căng thẳng đạt đến một mức độ khác khi Trump đăng tải một hình ảnh do AI tạo ra, trong đó ông được mô tả như một nhân vật mang hình tượng Chúa, đang chữa lành người bệnh, phía sau là cờ Mỹ và đại bàng. Hình ảnh này gây tranh cãi dữ dội, không chỉ vì yếu tố chính trị mà còn vì nó chạm vào vùng nhạy cảm của tôn giáo.

Việc một nguyên thủ quốc gia tự đặt mình trong hình ảnh thiêng liêng đã làm dấy lên câu hỏi về ranh giới giữa quyền lực và biểu tượng. Trong khi Giáo hoàng nhấn mạnh rằng không ai có thể dùng Chúa để biện minh cho chiến tranh, thì hình ảnh này lại khiến nhiều người cảm thấy điều ngược lại đang xảy ra.

Cuộc tranh cãi giữa Giáo hoàng Leo XIV và Tổng thống Donald Trump không chỉ là một xung đột cá nhân, mà là biểu hiện của một cuộc đấu sâu sắc hơn giữa hai cách nhìn về thế giới. Một bên tin vào sức mạnh của vũ lực để duy trì trật tự; bên kia tin vào đối thoại, công lý và lòng nhân ái.

Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo rằng đây là một bước đi mạo hiểm. Các hồng y cấp cao của Mỹ đã bắt đầu lên tiếng ủng hộ Giáo hoàng trên chương trình "60 Minutes", phê phán chính sách nhập cư và thái độ hiếu chiến của chính quyền. Trump cần nhớ rằng "Ăn quả nhớ kẻ trồng cây", và chính những cử tri Công giáo ôn hòa đã góp phần đưa ông lên đỉnh cao quyền lực; việc đối đầu trực diện với Giáo hoàng có thể khiến ông đánh mất sự ủng hộ quý giá này.

Cuộc chiến giữa vương quyền và thần quyền này chắc chắn sẽ còn kéo dài, và thế giới vẫn đang dõi theo từng bước chân của Đức Leo XIV trong chuyến hành trình tại châu Phi – nơi ngài tiếp tục gieo mầm hy vọng giữa bão táp chính trị.

Trong khi chiến tranh Iran vẫn chưa có hồi kết, và những lời qua tiếng lại giữa Washington và Vatican vẫn tiếp diễn, có lẽ điều quan trọng nhất không phải là ai thắng ai thua, mà là liệu nhân loại có thể tìm ra con đường chung để tránh khỏi vực thẳm của bạo lực hay không. Và trong cuộc hành trình ấy, tiếng nói của hòa bình – dù nhỏ bé – vẫn luôn cần được lắng nghe.