VN: Nhiều người trẻ bị lừa bởi chiêu trò "rút hộ 3 triệu, nhận 2,7 triệu"

[S9g*]

Không ít người trong giới trẻ đang phải trả giá khi tìm cách rút tiền mặt từ các sản phẩm "mua trước trả sau". Đây vốn là ứng dụng tài chính được thiết kế ra nhằm lừa đảo, gài bẩy dưới hình thức hỗ trợ chi tiêu, nhưng không phải để rút tiền.

Một số đối tượng xấu lợi dụng sản phẩm mua trước trả sau của hệ thống trung gian thanh toán để ra tay lừa đảo. (Ảnh: S.T.)

Vài tháng trở lại đây, các hội nhóm trên mạng xã hội thấy xuất hiện dày đặc các bài đăng mời chào rút tiền từ tài khoản trả sau". Sau khi thấy bài đăng rao "rút hộ 3 triệu nhận 2,7 triệu" trên một nhóm chat, N.K (22 tuổi, sinh viên năm cuối tại TP.HCM) tò mò liên hệ và được đầu mối này hướng dẫn cho quét mã QR, gửi OTP.

"Mình tưởng là họ chỉ ứng tiền từ hạn mức trong ứng dụng rồi chuyển lại, ai ngờ tiền không thấy đâu, chỉ thấy khoản nợ đứng tên mình", K. nói.

Chiêu trò truyền qua miệng trở thành bẫy nợ phổ biến

Dù chiêu trò này không mới, nhưng vẫn khiến cho nhiều người trẻ bị sập bẫy, chủ yếu do tâm lý cần tiền gấp và thiếu hiểu biết về tài chính. Từ một mưu mẹo qua truyền miệng, hình thức rút tiền từ hạn mức trả sau đang trở thành chiếc bẫy phổ biến, khiến cho các nạn nhân vừa bị mất tiền, vừa gánh nợ oan và tổn hại đến điểm tín dụng.

Thủ đoạn thường thấy là giả danh người quen hoặc các "dịch vụ trung gian có uy tín", tạo mã QR giả, hướng dẫn cho quét mã rồi nhập OTP. Giao dịch sau đó được hệ thống ghi nhận là hợp lệ, nhưng thực chất là mua hàng từ khoản vay trả sau và nạn nhân chính là người đứng tên trả nợ.

Giới trẻ dễ dàng trở thành nạn nhân cho các dịch vụ lừa đảo về tài chính. (Ảnh: NVCC)

Dù số tiền bị lừa chỉ có vài triệu đồng, nhưng hậu quả gây ra có thể ảnh hưởng lớn đến người tiêu dùng. Một khi khoản vay đã phát sinh ra, người dùng buộc phải trả góp đúng hạn để không bị nhắc nợ, ảnh hưởng đến điểm tín dụng.

Đáng nói hơn, việc bị đánh giá thấp tín dụng sẽ cho khiến người ta khó tiếp cận các dịch vụ về tài chính trong tương lai, từ việc cho mở thẻ tín dụng, vay tín chấp đến các sản phẩm trả góp khác. Một số trường hợp còn bị xử lý truy thu, giảm uy tín tài chính cá nhân và ảnh hưởng đến các mối giao tiếp về lao động, gia đình.

Hiểu đúng để không phải trả cái giá quá đắt

Trên thực tế, các hệ thống tài chính hiện nay như MoMo, SPayLater, ZaloPay hay VNPAY đều có quy định rõ ràng về sản phẩm "mua trước-trả sau" (Buy Now Pay Later). Đây vốn là sản phẩm được thiết kế ra để hỗ trợ người ta thanh toán các sự chi tiêu thiết yếu, dứt khoát không cho phép chuyển thành tiền mặt dưới bất cứ hình thức nào.

Tất cả giao dịch đều yêu cầu xác thực qua mật khẩu hoặc sinh trắc học và chỉ có thể thực hiện trên chính thiết bị của chủ nhân tài khoản. Việc chia sẻ OTP hay quét mã từ người lạ đồng nghĩa với việc người dùng tự từ bỏ quyền kiểm soát giao dịch, đồng thời tiếp tay cho hành vi gian lận về tài chính của bọn xấu.

Ở chiều tích cực, các nền tảng đánh giá phần lớn người trẻ đang sử dụng các sản phẩm mua trước-trả sau một cách thông minh và có trách nhiệm. Thay vì rút tiền để chi tiêu mất kiểm soát, họ tận dụng hạn mức trả sau để thanh toán tiền học phí, tiền viện phí, hóa đơn thiết yếu, đồng thời giữ lại tiền mặt để đầu tư ngắn hạn hoặc gửi tiết kiệm có kỳ hạn.

Việc chủ động trả nợ đúng hạn cũng giúp cho chủ nhân tài khoản xây dựng lịch sử tín dụng tích cực. Đây được xem như một lợi thế quan trọng trong các giao dịch tài chính lớn sau này.

Theo dữ liệu từ nền tảng MoMo, hơn 80% giao dịch trả sau hiện nay được thực hiện cho các mục đích thiết yếu, cho thấy rõ xu hướng người dùng đang xem đây là một dòng tiền hợp lý thay vì một khoản vay tiêu dùng truyền thống.

Không dừng ở việc cung cấp ứng dụng tài chính, các mạng như MoMo còn tích cực cho triển khai các hoạt động cho phổ biến kiến thức tài chính cá nhân, từ hướng dẫn sử dụng trả sau an toàn, quản lý chi tiêu cho tới cảnh cáo vấn nạn lừa đảo và giải thích về điểm tín dụng.

Theo các trung gian thanh toán, trong bối cảnh kỹ thuật về tài chính ngày càng len sâu vào đời sống, việc chọn đúng ứng dụng chỉ là bước đầu. Quan trọng hơn là hiểu rõ cách vận hành cũng như những rủi ro có thể phát sinh để tránh phải trả giá quá đắt vì các quyết định tưởng chừng nhỏ. Với giới trẻ, trang bị kiến thức về tài chính là cách thiết thực để bảo vệ cho bản thân khỏi những cạm bẫy tài chính phổ biến trong môi trường số.