USA Sau đêm bắt Maduro: Trump nói Mỹ sẽ điều hành Venezuela “đến khi chuyển tiếp an toàn”, tính giao dầu khí cho các tập đoàn Mỹ

[Gibbs]

Có những lời tuyên bố nghe qua tưởng như câu thoại trong phim chiến tranh, nhưng lại được thốt ra giữa ánh đèn sang trọng của Mar-a-Lago. Sáng Thứ Bảy, Tổng thống Donald Trump ca ngợi chiến dịch bắt giữ lãnh đạo Venezuela Nicolás Maduro là “một thành công”, nhấn mạnh điều ông xem là thước đo quan trọng nhất: không một quân nhân Mỹ nào thiệt mạng, và không một mảnh khí tài nào của Mỹ bị mất.

“Không mất một người, không mất một chiếc”: Trump khoe chiến dịch huy động hỏa lực lớn
Phát biểu tại câu lạc bộ Mar-a-Lago ở Nam Florida, Trump nói nếu người dân “thấy những gì ông thấy” trong đêm, hẳn sẽ “rất ấn tượng”, dù ông cũng ám chỉ công chúng có thể sẽ không bao giờ được xem toàn bộ. Ông nhắc tới việc chiến dịch sử dụng “nhiều trực thăng, nhiều máy bay, rất rất nhiều người” tham gia.

Trump mô tả đây là một chiến dịch hiệu quả cao, được triển khai với quy mô đáng kể, nhưng đạt mục tiêu mà không phải trả giá bằng sinh mạng lính Mỹ hay tổn thất trang bị.

“Caracas bị tắt đèn”: lời kể gây sốc về một đêm “tối và chết chóc”
Trump còn đưa ra một chi tiết khiến dư luận bàn tán dữ dội: ông nói trong lúc lực lượng Mỹ bắt Maduro qua đêm, “đèn ở Caracas đã bị tắt”, và “phần lớn ánh sáng” của thành phố bị vô hiệu hóa “nhờ một thứ chuyên môn” mà Mỹ có. Theo cách ông mô tả, bóng tối trở thành một phần của chiến thuật, biến cuộc đột kích thành thứ ông gọi là “pinpoint” – kiểu ra tay chính xác như mũi kim.

“Tối và chết chóc,” Trump nói, như thể muốn đóng khung toàn bộ câu chuyện trong hai chữ: hiệu quả.

Tuyên bố gây bão: Mỹ sẽ “điều hành Venezuela” vô thời hạn cho tới khi chuyển tiếp an toàn
Nhưng điều làm không khí nặng đi không chỉ là chuyện chiến dịch. Trump tuyên bố Mỹ sẽ “điều hành đất nước” Venezuela “cho đến khi có một cuộc chuyển tiếp an toàn, đúng đắn và thận trọng.” Ông nói thẳng: ông không muốn một nhân vật khác lên thay mà rồi “mọi thứ lại như nhiều năm qua.” Vì vậy, theo lời Trump, Mỹ sẽ ở lại và “chạy” Venezuela cho tới khi việc chuyển giao quyền lực diễn ra theo hướng mà Mỹ tin là có lợi cho người dân Venezuela.

Đáng chú ý, Trump không đưa ra mốc thời gian cụ thể cho giai đoạn “điều hành chuyển tiếp” ấy. Ông chỉ lặp lại rằng Mỹ sẽ ở lại “cho tới khi cuộc chuyển tiếp thích hợp có thể diễn ra.”

Đòn dầu khí: Trump nói sẽ cho tập đoàn dầu Mỹ “tiếp quản” hạ tầng năng lượng Venezuela
Nếu phần “quản trị” còn mơ hồ, thì phần dầu khí lại được Trump nói rất rõ: ông dự định cho phép các công ty dầu mỏ lớn của Mỹ vào “tiếp quản” hạ tầng năng lượng Venezuela. Trump khẳng định các tập đoàn này sẽ “chi hàng tỷ đô-la” để sửa chữa hệ thống hạ tầng dầu khí “bị hỏng nặng”, rồi “bắt đầu tạo ra tiền cho đất nước.”

Trong lời kể của Trump, đó là một thương vụ vừa mang màu “tái thiết”, vừa mang hương “lợi ích”, và cũng là dấu hiệu rằng Washington không chỉ nhìn đây như một chiến dịch an ninh, mà là một cuộc sắp xếp lại toàn bộ cán cân quyền lực – kinh tế ở quốc gia giàu dầu mỏ bậc nhất Nam Mỹ.