Chiến dịch tịch thu tàu chở dầu của ông Trump gây gánh nặng tài chính cho Mỹ

[Romano]

Các tàu chở dầu bị tịch thu trong chiến dịch siết trừng phạt của Tổng thống Donald Trump đang khiến nước Mỹ phải chi hàng chục triệu USD để bảo dưỡng và vận hành, làm dấy lên nghi vấn về hiệu quả tài chính của chiến dịch này.Theo tờ New York Times, việc tịch thu các tàu chở dầu theo chiến dịch của chính quyền Tổng thống Donald Trump đang khiến chính phủ Mỹ phải chi hàng triệu USD để duy trì những con tàu này, trái ngược với tuyên bố trước đó của tổng thống rằng đây sẽ là nguồn lợi tài chính cho nước Mỹ.

Trong nỗ lực siết chặt các quốc gia mà Washington cho là có liên quan đến tài trợ khủng bố, chính quyền Tổng thống Trump đã triển khai chiến dịch tịch thu các tàu chở dầu vận chuyển dầu mỏ. Tổng thống nhiều lần khẳng định động thái này sẽ mang lại lợi ích kinh tế cho người dân Mỹ.

Tuy nhiên, thực tế lại đặt ra nhiều vấn đề.

Việc tịch thu các tàu chở dầu đang khiến chính phủ Mỹ rơi vào thế khó về tài chính. Những con tàu này có chi phí bảo dưỡng rất cao, trong khi chính quyền không thể bán số dầu trên tàu nếu chưa được thẩm phán cho phép.

Chi phí duy trì các tàu bị tịch thu đã lên tới hàng chục triệu USD. Trong một trường hợp, Mỹ đã phải chi tới 47 triệu USD chỉ trong ba tháng, làm phức tạp thêm tuyên bố của ông Trump về những “thắng lợi tài chính nhanh chóng” từ các chiến dịch quân sự nhằm vào Venezuela và Iran.

Vấn đề này được làm rõ trong các hồ sơ tại Tòa án Quận ở Washington, D.C, nơi các quan chức chính quyền Trump đang trình bày chi tiết gánh nặng tài chính của việc duy trì một tàu chở dầu bị tịch thu.

Một ví dụ là tàu chở dầu Motor Tanker Skipper (số hiệu IMO 9304667). Mỹ đã tịch thu con tàu này cùng hơn 1,8 triệu thùng dầu của Venezuela vào ngày 10/12, khi nó đang trên hành trình từ Venezuela tới châu Á.

Kể từ đó, chi phí duy trì con tàu và lượng dầu trên tàu liên tục tăng. Theo hồ sơ của công tố viên liên bang, chính phủ Mỹ đã chi 47 triệu USD để sửa chữa và bảo dưỡng con tàu cũ, trong khi giá trị của chính con tàu chỉ khoảng 10 triệu USD. Trong vài tháng tới, chính phủ có thể phải chi thêm 5 triệu USD để trả chi phí bảo hiểm, thủy thủ đoàn và các khoản khác.

Ngoài ra, riêng chi phí lưu trữ lượng dầu trên tàu cũng lên tới 15.000 USD mỗi ngày, tương đương khoảng 450.000 USD mỗi tháng.

Trong hồ sơ gửi tòa án, quan chức Bộ Tư pháp Mỹ Gene Patton cho biết việc quản lý các tài sản như máy bay, tàu biển và hàng hóa đặc biệt phức tạp.

“Những tài sản này có chi phí bảo dưỡng và lưu trữ vượt xa các loại tài sản thông thường. Với những tài sản lớn như vậy, việc duy trì càng khó khăn hơn vì phải giữ thủy thủ đoàn làm việc 24/7 và chỉ có một số ít địa điểm có thể lưu trữ chúng”, ông viết.

Theo ông Patton, lượng dầu trên tàu có giá trị khoảng 120–135 triệu USD. Hôm 12/3, các công tố viên liên bang đã đề nghị thẩm phán cho phép Bộ Tư pháp bán cả con tàu lẫn lượng dầu trước khi có phán quyết cuối cùng về việc Mỹ có quyền giữ chúng hay không. Số tiền thu được sẽ được gửi vào tài khoản ngân hàng cho đến khi tòa án ra quyết định.

Trong các chiến dịch trấn áp dầu mỏ bị trừng phạt trước đây, giới chức Mỹ thường tránh tịch thu chính con tàu do chi phí quá lớn. Trong một số trường hợp, họ thậm chí chỉ hút lượng dầu có giá trị cao ngay trên biển rồi để con tàu tiếp tục hành trình.

Tuy nhiên, chính quyền Tổng thống Trump cho rằng cách làm này không phải lúc nào cũng phù hợp về mặt pháp lý và hoạt động. Vì vậy, trong chiến dịch gần đây, Mỹ đã tịch thu cả tàu lẫn dầu. Tính đến nay, Washington đã tịch thu 10 tàu chở dầu có liên quan đến Venezuela, dù chưa rõ bao nhiêu tàu sẽ được giữ lại.

Hai trong số các tàu bị tịch thu thậm chí không chở dầu, đồng nghĩa với việc chính phủ Mỹ sẽ phải gánh toàn bộ chi phí bảo dưỡng và vận hành. Một trong số đó là tàu Bella 1, từng bị lực lượng Mỹ truy đuổi trên Đại Tây Dương trong một chiến dịch tốn kém kéo dài suốt mùa đông.

Theo hai nguồn tin am hiểu kế hoạch, Nhà Trắng cũng đang xem xét mở rộng chiến dịch tịch thu tàu chở dầu, bao gồm cả những tàu vận chuyển dầu của Iran, trong nỗ lực gây sức ép kinh tế lên chính quyền Tehran.

Dù tàu Skipper chở dầu của Venezuela, Mỹ cho rằng họ có cơ sở pháp lý để tịch thu con tàu vì trước đó nó từng vận chuyển dầu của Iran – loại dầu mà các công tố viên cho rằng được bán để tài trợ cho khủng bố.

Theo hồ sơ tòa án, trong hai năm qua, Skipper đã vận chuyển hơn 7 triệu thùng dầu thô của Iran từ Kharg Island, với tổng giá trị lên tới hàng trăm triệu USD.

Các công tố viên cũng cho biết con tàu này là một phần của đội "tàu ma” – thuật ngữ để chỉ những tàu vận chuyển dầu từ các quốc gia đang chịu lệnh trừng phạt của Mỹ.

Khi bị lực lượng Mỹ kiểm soát, Skipper treo cờ Guyana, nhưng các công tố viên cho rằng đó là cờ giả và con tàu thực chất không có quốc tịch, cho phép Mỹ tịch thu nó.

Chủ sở hữu con tàu là Windward Shipmanagement Corporation, một công ty đăng ký tại Seychelles. Công ty này dùng chung địa chỉ với ít nhất một chục doanh nghiệp khác từng bị Văn phòng Kiểm soát tài sản nước ngoài Mỹ trừng phạt theo các chương trình cấm vận liên quan đến Iran, Nga và các nhóm khủng bố toàn cầu.

Nếu tòa án cho phép bán lượng dầu trên tàu, một phần số tiền thu được sẽ được dùng để bồi thường cho các nạn nhân của các vụ khủng bố do nhà nước bảo trợ, theo các công tố viên.

Dù chi phí lớn, các quan chức Nhà Trắng cho rằng chiến dịch tịch thu tàu chở dầu vẫn đáng thực hiện vì nó buộc các doanh nghiệp và quốc gia phải chịu trách nhiệm khi tìm cách né tránh các lệnh trừng phạt của Mỹ.

Một quan chức cấp cao Nhà Trắng cho biết chính quyền tin rằng các vụ tịch thu đã khiến nhiều doanh nghiệp ngần ngại giao dịch với chính quyền của Tổng thống Nicolás Maduro tại Venezuela, đồng thời tiếp tục gây áp lực tài chính lên Iran.